🔹 ABD güçlerinin İran’ın güneyindeki kıyı altyapısına yönelik saldırıları sırasında Hürmüz Boğazı kıyısındaki Kuhestak kasabasında bir eve füze isabet etti. Evde balıkçının kızının düğününü kutlayan onlarca kişi bulunuyordu.

🔹 İran devlet medyası saldırıda iki kadın ve 4 ile 16 yaşlarındaki iki çocuğun öldüğünü, en az 68 kişinin yaralandığını açıkladı.

🔹 Balochistan İnsan Hakları Belgeleme Ağı, 16 yaşındaki çocuğun düğünde değil, yaklaşık 100 metre uzaklıktaki iletişim kulesi yakınında motosiklet kullanırken şarapnel isabet etmesi sonucu öldüğünü söyledi.

🔹 ABD Merkez Komutanlığı sözcüsü Yüzbaşı Tim Hawkins, düğüne yönelik saldırı haberlerinin incelendiğini açıkladı ancak resmi soruşturma başlatılıp başlatılmadığını söylemedi.

🔹 Saldırıda Kuhestak limanındaki iletişim kulesi ve bir iskele de hedef alındı. Görgü tanıkları iletişim kulesine en az iki füze, limandaki iskeleye ise bir füze isabet ettiğini bildirdi.

🔹 İran Sağlık Bakanı, salı gecesi ülke genelindeki ABD saldırılarında 18 kişinin öldüğünü ve 108 kişinin yaralandığını açıkladı. Ölenler arasında dört Devrim Muhafızı ve 10 Besic gönüllüsü de bulunuyordu.

🔹 İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf saldırıyı kınadı. İran Dışişleri Bakanlığı sözcüsü saldırıyı “savaş suçu” olarak nitelendirdi.

🔹 Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, İran’daki sivil kayıplar ve düğün törenini vuran saldırı haberleri karşısında derin endişe duyduğunu açıkladı ve askeri faaliyetlerin derhal durdurulmasını istedi.

🔹 Silah uzmanı N.R. Jenzen-Jones, saldırı alanındaki parça görüntülerinin ABD yapımı havadan atılan güdümlü bir silaha işaret ettiğini söyledi. Uzman, mühimmatın büyük olasılıkla JSOW tipi güdümlü bomba olduğunu, ancak SLAM-ER seyir füzesini ve bölgeye birden fazla silah isabet etmiş olabileceğini dışlamadığını belirtti.

🔹 İran’da 7 Nisan itibarıyla 3.636 kişinin öldüğü, bu kişilerin 1.701’inin sivil olduğu kaydedildi. ABD, çatışmaların başlamasından bu yana 18 askeri personelinin öldüğünü ve 750’den fazlasının yaralandığını açıkladı.

🔹 İç Savaş savaş alanının yakınında, günümüzün veri merkezlerine karşı bir mücadele başladı.

🔹 Özel sermaye şirketleriyle bağlantılı veri merkezi kampüsü projesi, organize muhalefet sonucunda durduruldu.

🔹 Yaklaşık 100 milyar dolar değerindeki proje, dünyanın en büyük özel sermaye şirketlerinden ikisinin desteklediği geliştiriciler tarafından hazırlanıyordu.

🔹 Planlanan veri merkezi kampüsü, New York’taki Central Park’ın yaklaşık iki katı büyüklüğünde olacaktı.

🔹 Projede 37’ye kadar bina ve bir şehir ölçeğinde elektrik ihtiyacı bulunuyordu.

🔹 Proje, veri merkezlerinin artan elektrik talebi ile tarihi ve doğal alanların korunması arasındaki çatışmayı gündeme getirdi.

🔹 Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, Mısır’ın geleneksel ABD güvenlik ortağı olması nedeniyle ülkeyi ziyaret ederek Pekin’in bölgedeki rolünü büyütmeye çalışıyor.

🔹 Xi, Kahire’ye vardığında yüzünde kendi fotoğrafının bulunduğu tişörtler giyen çocuklar ve geleneksel dans gösterisiyle karşılandı. Mısır Cumhurbaşkanı Abdülfettah es-Sisi de Xi’yi havalimanında karşıladı.

🔹 Xi, Çin ile Mısır’ı emperyalizme karşı mücadeleyle şekillenen ortak tarihe sahip “yakın kardeşler” olarak nitelendirdi.

🔹 Xi’nin üç günlük ziyareti, İran ile ABD arasındaki çatışmaların yeniden alevlendiği, bölgesel istikrarsızlığın enerji piyasalarını etkilediği ve Washington’ın Orta Doğu’daki rolüne ilişkin soruların arttığı dönemde gerçekleşiyor.

🔹 Mısır, her yıl ABD’den 1,3 milyar doların üzerinde askeri yardım alırken Çin’le teknoloji, ekonomi ve askeri alanlardaki işbirliğini genişletiyor.

🔹 Çin ve Mısır, yapay zekâ, ticaret, tedarik zincirleri ve diğer ekonomik alanlarda işbirliği anlaşmaları imzaladı.

🔹 Çin, uluslararası deniz taşımacılığı güzergâhlarını korumak ve çatışma ortamını ortadan kaldırmak için tüm ülkelerle çalışmaya hazır olduğunu açıkladı.

🔹 Xi, bölge dışındaki büyük güçlere çifte standartlardan vazgeçme ve bölge ülkelerinin egemenliği ile toprak bütünlüğüne saygı gösterme çağrısı yaptı. Mısır da iki ülkenin terörle mücadelede çifte standartları reddettiğini ve terörizmin belirli bir din, etnik köken veya milliyetle ilişkilendirilmesine karşı çıktığını açıkladı.

🔹 Çin, Mısır’ın en büyük ticaret ortağı konumunda bulunuyor. İki ülke arasındaki ticaret hacmi son 10 yılda yüzde 60 artarak geçen yıl 20 milyar doların üzerine çıktı; 2015’te bu rakam yaklaşık 13 milyar dolardı.

🔹 Çinli otomotiv şirketleri Mısır’da araç montajı için anlaşmalar imzaladı. Çinli şirketler Kahire yakınındaki yeni idari başkent ve hafif raylı sistem hattı gibi altyapı projelerinde de rol aldı.

🔹 Çin ve Mısır geçen ay ortak askeri tatbikat düzenledi. Tatbikatta Çin’in J-16 savaş uçakları, Mısır’ın Fransa yapımı Rafale uçaklarına karşı muharebe senaryosunda kullanıldı.

🔹 İki ülke uzay projeleri, uydular, askeri konular ve güvenlik alanlarında işbirliği yapıyor. Ancak Pekin’in Mısır’ın askeri yapısında destekleyici rolün ötesine geçmesini isteyen belirgin bir yaklaşım bulunmuyor.

🔹 Xi, Mısır ziyaretinin ardından bu ayın ilerleyen günlerinde Donald Trump’la gerçekleştirmesi beklenen görüşme öncesinde, Çin’in ABD’nin nüfuz alanındaki ülkeler arasında da ortakları bulunduğunu göstermeyi amaçlıyor.

🔹 Xi, Mısır’ı iki ülke arasındaki diplomatik ilişkilerin 70. yılını anmak için ziyaret ediyor. Mısır, 2014’ten bu yana Çin’le ilişkilerini yakınlaştırırken ABD’yle güçlü bağlarını koruyor.

🔹 Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Kiev’de Ukrayna İç Güvenlik Servisi (SBU) ile askeri istihbarat servisi GUR arasındaki silahlı çatışmayı “kesinlikle utanç verici” olarak niteledi. Çatışmada üç görevli yaralandı ve üst düzey bir SBU yetkilisi görevden alındı.

🔹 Zelenskiy, Ukrayna’da silah kullanılmasına yalnızca ülkenin savunulması kapsamında Rus işgalcilere karşı izin verilebileceğini söyledi. Olayla ilgili savcı ve soruşturmacıları görevlendirdi.

🔹 Rusya’nın Kiev’e yönelik yoğun saldırıları yedinci gününde sürerken, çarşamba günü 11 kişi yaralandı; konut ve üniversite binaları hasar gördü. Odesa bölgesindeki enerji tesislerine yönelik saldırılar 350 binden fazla konutun elektriğini kesti; Dnipro’daki saldırılarda iki kişi öldü, sekiz kişi yaralandı.

🔹 Norveç, Kırım’ın ilhakı nedeniyle ödenmeyen tazminat kapsamında Rusya’ya ait Professor Molchanov adlı kruvaziyer gemisine el koydu. Lahey’deki bir tahkim heyeti 2023’te Rusya’nın Ukraynalı enerji şirketi Naftogaz’a 4,22 milyar dolar ödemesine hükmetmişti.

🔹 Ukrayna, Birleşmiş Milletler’in havacılık kuruluşu ICAO’dan ve üye ülkelerden sivil havayollarının Rus hava sahasını kullanmasını yasaklamalarını istedi. ICAO, uzun menzilli silahlar, insansız hava araçları, uydu navigasyon sistemlerindeki radyo frekansı müdahaleleri ve gelişmiş hava savunma sistemlerinin sivil havacılığı tehdit ettiğini bildirdi.

🔹 ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Ukrayna’nın Patriot hava savunma füzelerini üretmeye başlamasının birkaç yıl sürebileceğini ve bunun Kiev’in kısa vadeli ihtiyaçlarını karşılamayacağını söyledi. ABD, füzelerin lisanslı üretimi konusunda Ukrayna ile görüşüyor.

🔹 Zelenskiy, hava saldırısı uyarı sisteminin füzeler için kırmızı, insansız hava araçları için sarı olmak üzere iki kademeye ayrılacağını açıkladı. Sokağa çıkma yasağı saatlerinin kısaltılması ve metro seferleri durduğunda daha fazla yüzey ulaşımı sağlanması planlanıyor.

🔹 Belçika, dondurulmuş 200 milyar avroluk Rus varlığının Ukrayna için kullanılmasına yönelik AB girişimlerini engellemeyi sürdürüyor. Belçika’nın tutumu değişmezken, AB ülkeleri Ukrayna’ya kendi kaynaklarıyla 90 milyar avroluk kredi sağladı ve bazı ülkeler Rus varlıkları konusunu yeniden gündeme taşıdı.

🔹 Birleşik Krallık’ın Yaptırım Uygulama Dairesi OFSI, yaptırım ihlallerine yol açan hata ve eksiklikler nedeniyle Citibank’a 4,7 milyon sterlin para cezası verdi. Citibank’ın Londra şubesi, aralarında Sovcomflot, Alfa-Bank, Gazprombank ve Moskova Kredi Bankası’nın bulunduğu kuruluşlarla toplam 19,7 milyon sterlinlik 970 ödeme gerçekleştirdi.

🔹 Beyaz Saray Özel Temsilcisi Steve Witkoff, İran konusunda sonraki adımları görüşmek üzere geçen hafta sonu Birleşik Arap Emirlikleri Ulusal Güvenlik Danışmanı Şeyh Tahnoon bin Zayed el Nahyan ile Sardinya’da bir araya geldi.

🔹 Görüşme, Trump yönetiminin Hürmüz Boğazı’nı yeniden açma ve İran’a yönelik ekonomik baskıyı artırma girişimleri sırasında gerçekleşti.

🔹 Birleşik Arap Emirlikleri, ABD öncülüğündeki tankerlerin Hürmüz Boğazı’ndan geçişini yeniden sağlama operasyonunda kilit ortak konumunda bulunuyor ve İran’a yönelik ekonomik baskı kampanyasında önemli rol oynuyor.

🔹 Tahnoon bin Zayed el Nahyan, BAE Devlet Başkanı Muhammed bin Zayed’in kardeşi, ülkenin ulusal güvenlik danışmanı ve Abu Dabi’nin hükümdar yardımcısı olarak görev yapıyor; ülkenin yatırım ve teknoloji alanlarındaki çıkarlarını yönetiyor.

🔹 Hazine Bakanı Scott Bessent, “Operation Economic Outcast” adı verilen ve İran’la ticaret yapan ülke ve kuruluşlara ağır yaptırımlar uygulanmasını öngören kampanyayı açıklamadan önce Tahnoon bin Zayed ile görüştü.

🔹 ABD Hazine Bakanlığı, Witkoff’un görüşmesiyle aynı gün, İran’la ticari ilişkileri nedeniyle Mısır’ın Banque Misr bankasının BAE şubelerini ABD finans sisteminden çıkarmak için işlem başlattı. Önerilen adım, bankanın dolar işlemlerini engelleyecek.

🔹 BAE Merkez Bankası, Banque Misr’ın İran’la yaptığı işlemler hakkında “acil inceleme” yürüteceğini açıkladı.

🔹 BAE, ABD yönetiminin yaptırım açıklamasından birkaç gün önce İran’la tüm ticareti, ticari alışverişi ve finansal işlemleri durdurma kararı aldı. Dubai, 2024’te iki ülke arasındaki ticaretin 28 milyar dolara ulaştığı İran için önemli bir ticaret ve yeniden ihracat merkeziydi.

🔹 Emirlik yetkilileri, İran’a yönelik ekonomik baskının etkili olabilmesi için İslam Cumhuriyeti’yle ticaret yapan tüm kilit ülkeleri kapsaması gerektiğini Trump yönetimine iletti.

🔹 İranlı bir heyet 11 Ağustos’ta Abu Dabi’yi ziyaret ederek Emirlik yetkilileriyle düşük profilli diplomatik görüşmeler yaptı. İranlı yetkililer gerilimi düşürmek, ilişkileri geliştirmek ve gıda ile ilaç temininde yardım almak istedi; BAE’nin ABD yaptırımlarına uymamasını talep etti ancak bu talep reddedildi.

🔹 İran Devrim Muhafızları’nın, Hürmüz Boğazı’ndan geçmeye çalışan BAE ulusal petrol şirketine ait tankerlere yönelik saldırıları artırmasının ardından Emirlikler İran’la tüm ticari faaliyetleri askıya aldı.

🔹 Dışişleri Bakanı Marco Rubio, ABD büyükelçiliklerine Ekonomik Dışlama Operasyonu hakkında ev sahibi hükümetlerin en üst düzeylerine diplomatik girişimde bulunma talimatı verdi. Ülkelerden, şirketlerden ve kişilerden İran’la ticareti derhal ve sistematik biçimde kesmeleri ve İran’ın yasa dışı ticari faaliyetlerini tespit etmeleri istenecek.

🔹 İran’la ticareti sürdüren ülke, şirket ve kişiler yaptırımlarla karşılaşabilir ve dolar sisteminden çıkarılabilir. Trump yönetimi, İran’a yönelik ekonomik baskı kampanyasının uygulanmasını ve denetlenmesini koordine edecek kurumlar arası bir görev gücü kuruyor.

🔹 Pentagon, Savunma Bakanı Emirler Kitabı’yla (SDOB) bağlantılı belgeleri, Savunma Bakanlığı yetkilileri ve ABD askerlerinin kullandığı gizli bir bilgisayar sistemindeki dahili web portalından kaldırdı.

🔹 Belgeler, Gizli İnternet Protokolü Yönlendirici Ağı (SIPRNet) üzerindeki portaldan çıkarıldı. Belgelerin ABD personelinin başka yollarla erişimine açık kalıp kalmadığı ve erişimin azaltılmasının askeri planlamayı nasıl etkileyeceği netleşmedi.

🔹 Pentagon sözcüsü Sean Parnell değişikliği tartışmayı reddetti ancak işlemin gerçekleştiğini inkâr etmedi. Parnell, operasyonel süreçler, kuvvet konuşlandırması ve karar hazırlığına ilişkin işlemlerin görev güvenliği için uygun güvenlik kanalları üzerinden yürütüldüğünü söyledi.

🔹 SDOB, ABD savaş gemileri, askeri birlikler, silah sistemleri ve diğer kaynakların konumunu ve kullanılabilirliğini içeriyor. Kitap, üst düzey general ve amirallerin Başkan Donald Trump ile Savunma Bakanı Pete Hegseth’in emirlerine uymayı sürdürürken çekincelerini bildirmesine olanak sağlıyor.

🔹 Üst düzey komutanlar, emirlerle ilgili çekincelerini “non-concur” süreciyle bildiriyor. Avrupa Komutanlığı Başkanı General Alexus Grynkewich, Güney Komutanlığı Başkanı General Francis Donovan, Pasifik Komutanlığı Başkanı Amiral Samuel Paparo ve Deniz Harekâtları Şefi Amiral Daryl Caudle bu yöntemi kullanan isimler arasında yer aldı.

🔹 Hava Kuvvetleri Kurmay Başkanı General Kenneth S. Wilsbach ile Kara Kuvvetleri Vekil Kurmay Başkanı General Christopher LaNeve, bazı birliklerin görev sürelerinin uzatılması planını destekledi ancak bunun önemli riskler taşıdığını belirtti.

🔹 Parnell, SDOB’deki “non-concur” bildirimlerinin standart bir uygulama olduğunu söyledi ve Pentagon’un dünya genelinde güçlü durumda bulunduğunu açıkladı.

🔹 İran savaşı yedinci ayına girerken ABD’li üst düzey yetkililer çatışmanın uzun vadeli etkileriyle ilgili endişelerini artırdı. Endişeler arasında Patriot füze önleyicileri ve Tomahawk seyir füzeleri gibi mühimmatın hızla tükenmesi ile İran’a uygulanan deniz ablukasının Donanma filosu üzerindeki yükü yer alıyor.

🔹 Eski bir Savunma Bakanlığı yetkilisi, SDOB’nin daha yüksek gizlilik seviyesine sahip sistemlere taşınmasının belgeye doğrudan erişen kişi sayısını ciddi biçimde azaltabileceğini ve acil planlamayı kısıtlayabileceğini söyledi.

🔹 Komutanlar ve kurmayları, zaman hassasiyetli kararlar ve bildirimler için SDOB’ye erişiyor. Uçak ve silahların bir komutanlıktan diğerine gönderilmesi gibi lojistik işlemler, erişim kısıtlamaları nedeniyle daha yavaş ve zor hale gelebilir.

🔹 Erişim değişikliği stratejik ve operasyonel belgelere ulaşımı imkânsız hale getirmiyor ancak bu belgelere erişim personel için daha zor hale geliyor.

🔹 İsrail ve Türkiye son yıllarda Azerbaycan arabuluculuğuyla mesaj alışverişinde bulundu; üst düzey İsrailli yetkili, son aylarda bu iletişimin azaldığını söyledi.

🔹 Yetkili, İsrail ile Türkiye arasında şu anda diyalog bulunmadığını ve Türkiye’yi düşman değil “rakip devlet” olarak gördüğünü söyledi.

🔹 İsrail hükümeti haziran ayında Dışişleri Bakanı Gideon Sa’ar’ın Ermeni soykırımını resmen tanıma önerisini oy birliğiyle kabul etti.

🔹 ABD’nin Türkiye Büyükelçisi Tom Barrack, İsrail’in Suriye’deki bir hava üssüne düzenlediği saldırının İsrail ile Türkiye’yi doğrudan askeri çatışmanın eşiğine getirdiğini söyledi.

🔹 Barrack, Ankara’nın operasyondan haberdar edilmediğini ve saldırıya uğradığını düşünerek karşılık verebileceğini söyledi; İsrail’in Türkiye’yi kışkırttığını ekledi.

🔹 İki ülkenin diplomatik misyonları son yıllarda faaliyetsiz kaldı; görev süresi dolan büyükelçilerin yerine yeni atama yapılmadı.

🔹 Özel şirketler arasındaki ticari ilişkiler sürerken hükümetler arası ekonomik bağlar bulunmuyor. Azerbaycan, İsrail’in Suriye politikasının gerilimi artırdığı dönemde İsrail ile Türkiye’yi uzlaştırmaya çalıştı.

🔹 İsrailli yetkili, İsrail ile Suriye arasında geçen yıl yürütülen güvenlik anlaşması temaslarının İsrail’in tampon bölgeden çekilmeyi kabul etmemesi nedeniyle başarısız olduğunu söyledi.

🔹 Yetkili, ABD’nin Suriye’ye yönelik yaptırımları kaldırmasının ardından Şam’ın İsrail’le anlaşma motivasyonunun azaldığını söyledi; İsrail ile Suriye’nin ülkenin güneyindeki güvenlik düzenlemeleri konusunda diyaloğu sürdürdüğünü ekledi.

🔹 İsrailli üst düzey yetkililer, İsrail ile Lübnan arasındaki görüşmelerin gelecek ay yeniden başlamasını bekliyor; toplantı tarihi henüz belirlenmedi.

🔹 Başbakan Binyamin Netanyahu, görüşmelere öncülük eden ABD’nin Lübnan Büyükelçisi Michel Issa ve İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee ile salı günü bir araya geldi.

🔹 Andy Burnham, başbakanın meclisteki soru-cevap oturumundaki ilk görünümünde tahvil piyasalarını yatıştırmaya çalıştı ancak Muhafazakâr Parti, onu daha yüksek kamu harcaması taleplerini reddedemeyen bir “savurgan” başbakan olmakla suçladı.

🔹 Birleşik Krallık’ta borçlanma maliyetleri 2008 finansal krizinden bu yana en yüksek seviyesine çıkarken Burnham, hükümetinin “mali sorumluluğa dayalı” olacağını ve ülkenin açığını diğer tüm G7 ülkelerinden daha hızlı azalttığını söyledi.

🔹 Muhafazakâr Parti lideri Kemi Badenoch, Burnham’ın salı günü Avam Kamarası’ndaki uzun açıklama sırasında milletvekillerinden gelen 125 soruyu yanıtladığını ancak hiçbir harcama talebine “hayır” demediğini söyledi.

🔹 Badenoch, piyasaların herkesin taleplerine “evet” demek isteyen ancak paranın nereden geleceğini açıklayamayan savurgan bir başbakandan endişe duyduğunu söyledi.

🔹 Burnham, tahvil piyasalarındaki dalgalanma nedeniyle Muhafazakârları suçladı ve Liz Truss’ın 2022’deki mini bütçesinin Birleşik Krallık’a yönelik piyasa güvenini sarstığını söyledi.

🔹 Burnham, artan borçlanma maliyetlerinin kamu maliyesinde oluşturduğu açığı kapatmak için 28 Ekim’deki bütçede vergi artışlarını dışlamadı.

🔹 Birleşik Krallık’ın 10 yıllık devlet tahvili getirisi bu hafta 0,11 puandan fazla artarak yüzde 5,24’e çıktı. Petrol ve doğal gaz fiyatlarındaki yükseliş, küresel ekonomide yeni bir yüksek enflasyon dönemine ilişkin endişeleri artırdı.

🔹 Tahvil getirileri, Burnham’ın çarşamba günkü açıklamalarının ardından fazla değişmedi ve küresel devlet tahvili satış dalgasının etkisinde kalmayı sürdürdü.

🔹 Artan kamu borçlanma maliyetleri, eski Maliye Bakanı Rachel Reeves’ın mart ayında bıraktığı mali hareket alanını yaklaşık 11 milyar sterlin azaltmış olabilir. Maliye Bakanı John Healey, 28 Ekim bütçesi öncesinde Bütçe Sorumluluk Ofisi’nin ilk tahminini aldığında yaklaşık 13 milyar sterlinlik bir mali tamponla karşılaşabilir.

🔹 RBC Capital ekonomisti Cathal Kennedy, bütçenin mali hareket alanını en az 20 milyar sterline yükseltmesinin kritik olduğunu söyledi. Mali kural, yatırım amaçlı borçlanma hariç cari bütçenin parlamentonun görev süresi sonunda fazla vermesini gerektiriyor.

🔹 Capital Economics ekonomisti Ruth Gregory, Healey’in mali hareket alanını yeniden oluşturmak ve mali güvenilirliği korumak için kamu harcamalarını azaltması ve/veya vergileri artırması gerekebileceğini söyledi.

🔹 Aberdeen yatırım direktörü Matthew Amis, Burnham’ın sosyal yardım faturasının azaltılması ve mali hareket alanı gerekliliğini anladığını söyledi. Amis, ayrıntılar açıklanana kadar devlet tahvillerinin ek siyasi risk primiyle işlem görmeye devam edeceğini belirtti.

🔹 Senato Çoğunluk Lideri John Thune, Cumhuriyetçilerin kasım ayındaki ara seçimlerde Senato üzerindeki kontrolünü kaybedebileceğinden endişe duyduğunu söyledi.

🔹 Thune, siyasi ortamın rekabetçi olduğunu ve Cumhuriyetçilerin yüksek nitelikli adaylara sahip bulunduğunu belirtti.

🔹 Demokratların Senatoda yeniden çoğunluğu elde etmek için dört sandalye kazanması gerekiyor. Bu sandalyelerden en az ikisinin, Donald Trump’ın 2024’te çift haneli farkla kazandığı eyaletlerde olması gerekiyor.

🔹 Senato Azınlık Lideri Chuck Schumer, Trump’ın onay oranının düşmesi ve İran savaşı nedeniyle benzin fiyatlarının yüksek kalmasıyla Demokratların şansına ilişkin daha iyimser hale geldi.

🔹 Thune, haziranda geçirdiği düşmenin ardından Senatoya katılmayan Cumhuriyetçi Senatör Mitch McConnell’ın kısa süre içinde Kongre’ye dönmesini umduğunu söyledi.

🔹 McConnell, geçen ay rehabilitasyon merkezinden taburcu edildi.

🔹 Thune, McConnell’ın Senatoda yeniden oy kullanabilecek duruma dönmesini istediklerini ve bunun yakın gelecekte gerçekleşmesini umduğunu belirtti.

🔹 Cebel Ali Limanı, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz taşımacılığı aksaklığının Körfez’e yönelik trafiği azaltmasıyla ciddi baskı altında kaldı.

🔹 Dubai’nin bölgesel ticaret merkezinden küresel bir ticaret merkezine dönüşümünde Cebel Ali Limanı belirleyici rol oynadı.

🔹 Drewry danışmanı Eirik Hooper, Körfez taşımacılığındaki kesintili durumun Dubai için “varoluşsal risk” oluşturduğunu söyledi.

🔹 1985’te kurulan Cebel Ali Serbest Bölgesi, şirketlerin parçaları ithal etmesine, ürünleri Dubai’de üretmesine veya monte etmesine ve normal gümrük rejimine tabi olmadan yeniden ihraç etmesine olanak sağladı. Serbest bölgede 12 bin şirket bulunuyor.

🔹 Liman ve serbest ticaret bölgesi birlikte Dubai’nin gayrisafi yurt içi hasılasının beşte birinden fazlasını oluşturuyor. Cebel Ali, geçen yıl DP World gelirlerinin yüzde 30’unu sağladı.

🔹 Savaş öncesinde limanın 110’dan fazla vinçle donatılmış dört konteyner terminali günde yaklaşık 40 bin TEU elleçliyordu.

🔹 Çatışmanın ilk haftalarında Cebel Ali’nin hacmi yüzde 90’dan fazla düştü ve sonrasında ancak sınırlı ölçüde toparlandı.

🔹 Hürmüz Boğazı’ndan geçen gemi sayısı, 28 Ağustos’ta sona eren haftada günde ortalama 17 oldu; savaş öncesinde bu sayı yaklaşık 135’ti. Çatışmaların yeniden başlaması deniz trafiğini daha da azaltabilir.

🔹 DP World, diğer limanlardaki konteyner hacimlerinin yıllık yüzde 7-8 büyüdüğünü ve 80 ülkedeki 60 limandan oluşan küresel ağının Cebel Ali’deki düşüşü kısmen telafi ettiğini açıkladı.

🔹 DP World, Hürmüz Boğazı’na bağımlılığı azaltmak amacıyla Umman Körfezi kıyısındaki Fujairah’ta iki terminal planlıyor. Terminallerin, yük türüne bağlı olarak Cebel Ali’nin genel kargo kapasitesinin yaklaşık yarısını karşılaması ve iki yılda inşa edilmesi planlanıyor.

🔹 Fujairah, İran’ın kısa menzilli füzelerinin erişim alanında bulunuyor ve savaş sırasında hedef alındı.

🔹 Gulftainer, Sharjah’taki Khor Fakkan Limanı’nın kapasitesini artırmak için 2 milyar dolarlık plan açıkladı; CMA CGM ise Umman’daki Sohar Limanı’na 400 milyon dolar yatırım yapacağını duyurdu.

🔹 Cebel Ali’nin avantajı yalnızca liman kapasitesinden değil, çevresinde gelişen işletmeler, ulaşım bağlantıları ve Emirates’in hava kargo kapasitesiyle oluşturduğu deniz-hava taşımacılığı ağından kaynaklanıyor.

🔹 Bölgedeki diğer limanlarda 20 milyon TEU’ya kadar kullanılabilir kapasite bulunuyor; ancak bu limanların çoğu Dubai’ye verimli hizmet verecek kara ve demir yolu bağlantılarına sahip değil.

🔹 Umman’daki Salalah Limanı 3 milyon TEU ek kapasite sunuyor, ancak Dubai’ye yaklaşık 1.200 kilometre uzaklıkta ve güzergâhta yük demir yolu bulunmuyor.

🔹 Cebel Ali’nin yerine geçecek bir liman bulma zorluğu, aksaklığın DP World’ün ötesinde Dubai’nin ticaret ve ekonomik çeşitlendirme stratejisini de etkilediğini gösteriyor.

🔹 İran ekonomisinin Dubai’ye bağımlılığı, Tahran’ın gemilerin Cebel Ali’ye erişimini ve Dubai ile dünya arasındaki ticareti sürdürmek istemesine neden olabilir.