🔹 Amazon Air'e ait Boeing 767-300 tipi kargo uçağı, Porto Riko'daki Luis Muñoz Marín Uluslararası Havalimanı'ndan kalktıktan sonra Miami Uluslararası Havalimanı'na iniş sırasında pistten çıktı.

🔹 Kaza yerel saatle 14.00'ten kısa süre önce meydana geldi ve uçak yerdeki birkaç araca çarptı.

🔹 Miami-Dade County Belediye Başkanı Daniella Levine Cava, beş kişinin hayatını kaybettiğini ve beş kişinin yaralandığını açıkladı.

🔹 Yaralılardan üçü kritik durumda. Bazı yaralılar yerdeki araçların içinde veya altında mahsur kaldı ve itfaiye ekiplerince çıkarıldı.

🔹 Federal Havacılık İdaresi, kurtarma ekipleri kaza yerine müdahale ederken tüm uçuşların durdurulmasını emretti.

🔹 21 Air tarafından işletilen uçak, Miami Uluslararası Havalimanı'nın çapraz pistini aştı ve havalimanının kuzeybatı ucunda durdu.

🔹 Kazanın ardından uçakta yangın çıktı. 200'den fazla itfaiyeci müdahale etti; alevler söndürüldü ancak bölgede yakıt sızıntısı sürüyor.

🔹 Kazanın nedeni henüz bilinmiyor. Ulusal Ulaşım Güvenliği Kurulu soruşturma yürütecek ve pazartesi günü basın toplantısı düzenleyecek.

🔹 Uçak pistten çıktığı sırada saatte 112 knot, yani yaklaşık 207 kilometre hızla ilerliyordu.

🔹 Kaza sırasında Miami'de hafif gök gürültülü fırtınalar ve kuvvetli rüzgârlar vardı.

🔹 Kazanın ardından Miami Uluslararası Havalimanı'nda çok sayıda uçuş iptal edildi veya ertelendi; yolcular yeniden rezervasyon yaptırmak için uzun kuyruklar oluşturdu.

🔹 Ulaştırma Güvenliği İdaresi, İşçi Bayramı tatili öncesindeki hafta ABD havalimanlarından 17 milyon yolcunun geçmesini beklediğini, yalnızca pazar günü 2,3 milyon kişinin uçacağını açıkladı.

🔹 Amazon, yerel makamlarla yakın çalıştığını, soruşturmaya tam destek vereceğini ve kazada hayatını kaybedenlerin ailelerine başsağlığı dilediğini açıkladı.

🔹 Trump yönetimi, ara seçimler öncesinde posta yoluyla kullanılan oy pusulalarına yönelik yeni kısıtlamalara izin verilmesi için ABD Yüksek Mahkemesi’ne yeniden başvurdu.

🔹 Başvuru, ABD Bölge Mahkemesi Yargıcı Indira Talwani’nin, Başkan Donald Trump’ın kasım seçimlerine yönelik başkanlık kararnamesini Posta Servisi’nin uygulamasını engelleyen kararı uzatmasının ardından yapıldı.

🔹 Kuzey Carolina’da posta yoluyla kullanılan oy pusulalarının gönderimi başladı. Alabama’da gönderim 9 Eylül’de, en az beş eyalette ise 13 Eylül haftasında başlayacak.

🔹 Başsavcı John Sauer, oy pusulası zarfları posta sistemine girdikten sonra geri alınamayacağını söyledi.

🔹 Sauer, mahkeme kararının yürürlükte kaldığı her günün, hazırlık adımlarını zorunlu olmaktan çıkararak karışıklık ve düzensizlik riskini artırdığını söyledi.

🔹 Yönetim, Yüksek Mahkeme’ye üçüncü kez müdahale başvurusu yaptı. Mahkeme planın uygulanmasına izin verdi ancak planın yasal olup olmadığı konusunda karar vermedi.

🔹 Mücadele, Kongre’nin kontrolünün belirleneceği bu yılki seçimleri etkileyebilir. ABD’de seçmenlerin yaklaşık üçte biri posta yoluyla oy kullanıyor.

🔹 Demokrat eyaletler ve oy hakkı grupları değişikliklerin anayasaya aykırı olduğunu söylüyor.

🔹 Seçim yetkilileri, yeni Posta Servisi talimatlarına uyum sağlamak için sistemlerini değiştirmeye yeterli zaman olmadığını belirtiyor.

🔹 İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi’nin yeni başkanı Muhsin Rızai, Tahran’ın Hürmüz Boğazı dışında, su yolundan geçmeye çalıştığına inanılan gemileri hedef alan bir “dışlama bölgesi” ilan etmeyi planladığını söyledi.

🔹 Rızai, bölgenin önümüzdeki günler veya haftalarda duyurulacağını ve ABD donanmasının ablukasının bulunduğu hattan Hürmüz Boğazı’na, oradan da Basra Körfezi’ne uzanacağını açıkladı.

🔹 İran, bu bölgeye Hürmüz Boğazı’ndan geçme amacıyla giren ve kimliği tespit edilen gemileri yaptırım listesine alacak.

🔹 ABD’nin İran limanlarını hedef alan ablukasını 20’den fazla savaş gemisi destekliyor. ABD ordusu, ablukanın pazar günü itibarıyla 92 ticari geminin yönünü değiştirdiğini ve üç gemiyi devre dışı bıraktığını açıkladı.

🔹 ABD ile İran arasındaki saldırılar, yaklaşık bir aylık görece sakinliğin ardından geçen hafta yeniden başladı. Hürmüz Boğazı ve İran’ın güney kıyıları yeniden hedef alınırken, hafta başındaki ABD bombardımanında en az beş kişi öldü.

🔹 İran, Hürmüz Boğazı’na girmeye çalışan insansız bir ABD gemisini vurduğunu açıkladı. ABD ordusu bu açıklamayı “tamamen yalan” olarak nitelendirdi.

🔹 ABD yönetimi, boğazdaki saldırılara askeri karşılık verirken İran’ın parasını yöneten yabancı finans kuruluşlarına yönelik önlemler de uyguluyor.

🔹 ABD ile İran arasında haziran ortasında imzalanan mutabakat, tarafların birbirini ihlalle suçlamasının ardından birkaç gün içinde bozuldu. Rızai, İran’ın artık güvence içeren diplomasi yürüttüğünü söyledi.

🔹 ABD Enerji Bakanı Chris Wright, Hürmüz Boğazı’ndan günde ortalama 9 milyon varil petrol geçtiğini açıkladı. Wright, bölgedeki boru hatlarından geçen petrol de hesaba katıldığında akışın savaş öncesi seviyenin yaklaşık üçte ikisine veya daha fazlasına ulaştığını söyledi.

🔹 Wright, petrol akışının tankerlerine refakat eden ve olası İran saldırılarına karşı koruma sağlayan ABD Donanması’nın varlığına bağlı olduğunu belirtti. Diğer ülkelerin ilerleyen dönemde donanmanın çabalarına destek vermesini beklediğini söyledi.

🔹 Rızai, İran’ın petrol üretimi ve ticaretinin olağan şekilde sürdüğünü, ülkenin her gün 1 milyon ila 1,5 milyon varil petrol sattığını söyledi.

🔹 İsrail Savunma Kuvvetleri, İran’ın yönlendirdiği Hamas, Hizbullah ve diğer unsurların eş zamanlı saldırılarını içeren sürpriz bir Genelkurmay tatbikatı düzenledi.

🔹 Tatbikat senaryosunda Gazze’de İsrail askerlerine Hamas saldırısı, bir işgal gücünün İsrail topraklarına ulaşması, Hizbullah komandolarının Lübnan sınırındaki bir kibbutza girmesi ve Tel Aviv’deki Azrieli Kuleleri’nde bombalı saldırı yer aldı.

🔹 Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, tatbikat kapsamında savaş çıktığını ilan etti; ordu Başbakanlık Ofisi’ni zamanında bilgilendirdi.

🔹 Bir gün süren tatbikat, gelecekteki çatışmaların tek cepheyle sınırlı kalmayacağı ve büyük saldırıların farklı cephelerde koordineli biçimde gerçekleşebileceği varsayımına dayandı.

🔹 İran öncülüğündeki eksen savaş nedeniyle zayıflasa da vekillerini ve müttefiklerini koruyor; Tahran’ın bu gruplara destek verme kapasitesi zarar görmüş durumda.

🔹 İsrail ile Hamas arasındaki savaşın başlamasından yaklaşık üç yıl sonra çatışmalar hiçbir cephede tamamen sona ermedi ve İsrail ordusu herhangi bir cephede zafer ilan etmedi.

🔹 İran ile ABD arasındaki çatışmalar şimdilik İsrail’i kapsamıyor. İsrail ordusu Gazze’de Hamas hedeflerini her gün vururken Lübnan’da Hizbullah, Ali el-Taher Sırtı’nın kaybıyla ağır darbe aldı.

🔹 İsrail, istikrarsızlık ve çözülemeyen çatışmaların yanı sıra 50 gün sonra yapılacak Knesset seçimleri öncesindeki iç siyasi gerilim nedeniyle yeni bir bölgesel tırmanış riskiyle karşı karşıya bulunuyor.

🔹 Başbakan Binyamin Netanyahu, İran’ın İsrail’e saldırması halinde daha önce görülmemiş ölçüde ağır karşılık verileceğini ve İran yönetimini devirme hedefinin sürdüğünü söyledi.

🔹 İsrail ordusu İran cephesinde olası bir saldırıya karşı yüksek alarm durumunda. Askeri istihbarat, ekonomik yaptırımlar ve Hürmüz Boğazı’nın Umman kıyısındaki güney güzergâhının açılması nedeniyle İran’ın dini lideri Mücteba Hamaney’in İsrail’i çatışmaya çekerek gerilimi tırmandırabileceğini değerlendiriyor.

🔹 İran füzeleri bölgedeki İsrail dışındaki ülkelere fırlatılıyor; Ürdün’ün Eilat yakınlarındaki Akabe kenti de yakın zamanda vuruldu.

🔹 İsrail ordusu, güney Lübnan’daki Ali el-Taher Sırtı’nda aylarca saklanan birkaç düzine Hizbullah mensubuyla çatıştı; grubun yaklaşık yarısı öldü, geri kalanların kaçtığı belirtildi. Bölgedeki altyapının imhası sürüyor ve operasyon tamamlandığında İsrail’in sınırdan uzak bu bölgeyi elinde tutması için neden kalmayacağı değerlendiriliyor.

🔹 İtalya Başbakanı Giorgia Meloni hükümeti, Avrupa’nın polis tarafından yapay zekâ destekli yüz tanıma kullanımına ilişkin en kapsamlı düzenlemelerinden birini hazırladı.

🔹 İtalyan hükümeti, 4 Ağustos’ta Avrupa Birliği’nin Yapay Zekâ Yasası’na uyum sağlayan kararnameyi nihai olarak onayladı; kararname henüz Resmî Gazete’de yayımlanmadı.

🔹 İtalya, AB içinde yüz tanımanın polis istisnalarına ilişkin ayrıntılı bir hukuki çerçeve oluşturan ilk ülke oldu.

🔹 Kararname, gerçek zamanlı kimlik tespitini terör tehdidi ve kayıp kişilerin aranması gibi ciddi durumlarla sınırlandırıyor ve savcının onayını öngörüyor.

🔹 Sonradan kimlik tespiti, bir suç işlendiğinde ve şüpheliler önceden belirlendiğinde kullanılabiliyor.

🔹 Meydan, stadyum ve gösteriler gibi kamu düzeni gerekçesi bulunan etkinliklerde polis görüntüleri kaydedip saklayabiliyor; yüz tanıma ise ancak suç işlenmesi halinde ve 24 saat içinde yargı onayıyla devreye girebiliyor.

🔹 Herhangi bir suç gerçekleşmezse toplanan verilerin yedi gün içinde silinmesi öngörülüyor.

🔹 İtalyan hükümeti veri tabanı koşulları, silme prosedürü ve Gizlilik Garantörü’nün yetkileri gibi bazı teknik unsurları değiştirdi; kamuya açık alanlarda sonradan yüz tanımaya izin veren hükümleri ve gerçek zamanlı kullanım için yargısal güvenceleri değiştirmedi.

🔹 Diletta Huyskes, Fabio Chiusi, Laura Carrer ve Aljosa Ajanovic Andelic, düzenlemenin kitlesel gözetim altyapısını güçlendirebileceği, denetimi zayıflatabileceği ve gerçek zamanlı yüz tanıma yasağının teknik yöntemlerle aşılabileceği uyarısında bulundu.

🔹 Uzmanlar, görüntülerin eğitim ölçütleri ve silinme prosedürleri hakkındaki şeffaflık eksikliğinin demokratik denetimi ve temel hakların korunmasını zorlaştırdığını belirtti.

🔹 İspanya’da yapay zekânın iyi kullanımı ve yönetişimine ilişkin organik yasa tasarısı Kongre’de bulunuyor; değişiklik önerileri için süre devam ediyor.

🔹 İspanya, İtalya’daki kullanımları benimseyebilir veya sonradan biyometrik kimlik tespiti gibi uygulamaları yasaklayan daha katı kurallar getirebilir.

🔹 Amazon Air’in Prime Air 7598 sefer sayılı kargo uçağı, Miami Uluslararası Havalimanı’ndaki pistten çıktıktan sonra düştü; beş kişi hayatını kaybetti, beş kişi yaralandı.

🔹 Miami-Dade İtfaiye ve Kurtarma ekipleri, uçağın birden fazla araca çarptığını, alev ve yoğun duman oluştuğunu açıkladı.

🔹 Yaralılar bölgedeki hastanelere kaldırıldı. Bir kişi, araçlardan birinin altında mahsur kaldı ve özel ekipler tarafından çıkarıldı.

🔹 Uçak, havalimanının kuzeybatısındaki çapraz pistin sonunda duramadı; Miami’nin NW 67. Caddesi’ni geçerek bir otoparkta durdu.

🔹 Boeing 767-300 tipi uçak, Porto Riko’daki San Juan’dan havalanmıştı ve Amazon filosunda bulunuyordu.

🔹 Amazon, uçağın Amazon Air’e ait olduğunu ve 21 Air tarafından işletildiğini açıkladı.

🔹 Federal Havacılık İdaresi, havalimanındaki tüm uçuşlar için yer durdurma kararı aldı ve kazayı soruşturacak.

🔹 Havalimanının kuzeybatı ucundaki çapraz pist kullanıma kapatıldı.

🔹 ABD güçleri cumartesi günü üç İran petrol tankerine saldırdı. ABD Merkez Komutanlığı, tankerlerden birinin İran'ın başlıca petrol ihracat merkezinin yakınındaki Hark Adası açıklarında bulunduğunu açıkladı.

🔹 İran Devrim Muhafızları Ordusu Donanması, Hürmüz Boğazı'nda izinsiz rotalarda ilerleyen üç petrol tankerini ve diğer bölgelerde üç ABD gemisini hedef aldığını açıkladı.

🔹 Karşılıklı saldırılar, Orta Doğu'dan petrol arzında uzun süreli kesinti yaşanacağı endişelerini artırdı. Brent petrolü geçen hafta %7,8, Batı Teksas türü ham petrol ise yaklaşık %10 yükseldi.

🔹 Brent vadeli kontratları 79 sent veya %0,82 artarak varil başına 97,07 dolara, ABD Batı Teksas türü ham petrolü ise 80 sent veya %0,87 yükselerek 92,28 dolara çıktı.

🔹 Hürmüz Boğazı'ndan geçen emtia gemilerinin günlük ortalaması son 10 günde 10'a geriledi. Bu seviye mayıs ayından bu yana en düşük trafik oldu.

🔹 İran Ulusal Yüksek Güvenlik Konseyi Sekreteri Muhsin Rızai, Hürmüz Boğazı'nın dışında önümüzdeki günlerde kısıtlı bölge ilan edileceğini açıkladı.

🔹 OPEC+, pazar günkü toplantısında ekim ayı petrol üretim politikasını değiştirmedi. Üretici grubu, sonraki üretim adımlarına karar vermeden önce yeni kotalar üzerinde uzlaşması gerektiğini belirtti.

🔹 ABD ve İran arasında kontrollü askeri eylemlerle süren uzun süreli bir gerilim, Orta Doğu arzının tamamen toparlanmasını geciktirebilir.

🔹 Petrol ihracatının 2026'nın sonuna kadar kısıtlı kalması, 2026'nın son çeyreğinin sonlarında kademeli yeniden açılma yaşanması bekleniyor. Savaş öncesi sevkiyat seviyelerine dönüşün 2027'nin ilk çeyreğinin sonları veya ikinci çeyreğinin başlarından önce gerçekleşmesi beklenmiyor.

🔹 Trump hükümeti, ara seçimler öncesinde posta yoluyla oy kullanımını kısıtlama planlarına izin vermesi için ABD Yüksek Mahkemesi’ne acil başvuruda bulundu.

🔹 Hükümet avukatları, ABD Posta Servisi’nin seçimlerden önce postayla gönderilen oy pusulalarını işleme biçimini değiştirecek yeni kuralların yürürlüğe girmesine izin verilmesini talep etti.

🔹 Başvuruda, kuralların Yüksek Mahkeme incelemesi sürerken derhal uygulanmasına da izin verilmesi istendi.

🔹 Başsavcı D. John Sauer, yeni kuralın eyaletlerin seçimleri yönetme yetkisini devralmadığını ve yalnızca seçimle ilgili belirli gönderiler için makul hazırlık koşulları getirdiğini söyledi.

🔹 Plan, ABD Posta Servisi’nin eyalet bazında vatandaş listeleri oluşturmasını ve kimlerin oy kullanma hakkına sahip olduğunu belirlemeye yardımcı olmasını öngörüyor.

🔹 Boston’daki federal yargıç Indira Talwani, 4 Eylül’de posta servisi planını alt mahkemelerdeki dava sonuçlanana kadar süresiz olarak askıya aldı.

🔹 Talwani, Demokratların yönettiği eyaletler ile seçmen hakları kuruluşlarının plana yönelik itirazının başarılı olma ihtimalinin yüksek olduğunu söyledi.

🔹 Davacılar, planın Anayasa’daki kuvvetler ayrılığı ilkesini ihlal ettiğini savunuyor. Bu ilke, seçimlerden yürütme organı yerine eyaletleri ve Kongre’yi sorumlu tutuyor.

🔹 Talwani, Kongre’nin Seçim Maddesi kapsamındaki yetkisini ABD Posta Servisi’ne devretmediğini ve posta servisinin kuralının Kongre’nin yasal düzenlemeleriyle çatıştığını söyledi.

🔹 Sauer, posta servisinin görevlerini yerine getirmek için gerekli kuralları çıkarma yetkisine sahip olduğunu savundu ve posta yoluyla gönderilen oy pusulalarına ilişkin kuralları, kremasyon kalıntıları ile patlayıcı kopyalarının gönderilmesine yönelik hazırlık koşullarıyla karşılaştırdı.

🔹 Trump hükümeti daha önce de planın kısa süreli olarak askıya alınmasına itiraz ederek Yüksek Mahkeme’ye acil başvuruda bulunmuştu.

🔹 Yargıcın askıya alma kararını Yüksek Mahkeme karar vermeden önce uzatması üzerine hükümet yeni bir başvuru yaptı. Mahkemenin kararını ne kadar sürede açıklayacağı henüz bilinmiyor.

🔹 İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Batı Şeria’da İsrail devletinin resmi onayı olmadan kurulan yerleşimci karakollarının kaldırılması talimatını verdi.

🔹 Talimatın, Filistinlilere yönelik yerleşimci saldırılarına karşı ABD’nin İsrail üzerindeki baskısı sırasında verildiği belirtildi.

🔹 İsrail merkezli Ynet, kararın Batı Şeria genelindeki yaklaşık 100 karakolu kapsadığını bildirdi.

🔹 Operasyonun ne zaman başlayacağı henüz netleşmedi.

🔹 İsrail Yüksek Mahkemesi, yerleşimciler tarafından evlerinden çıkarılan Celud köyündeki üç Filistinli ailenin güvenli biçimde evlerine dönmesini sağlama kararı aldı.

🔹 Oslo Anlaşmaları kapsamında Batı Şeria A, B ve C olmak üzere üç bölgeye ayrıldı. Maliye Bakanı Bezalel Smotrich, Netanyahu’nun A ve B bölgelerinde kurulan yerlerin tahliye edilmesi talimatını verdiğini söyledi.

🔹 Smotrich, Netanyahu’nun kararına katılmadığını ancak hükümetin C bölgesindeki yerleşimleri ilerletme konusunda önemli adımlar attığını söyledi.

🔹 Peace Now’a göre Batı Şeria’da İsrail hükümetince resmi olarak tanınan 146 yerleşimin yanı sıra 340 yerleşimci karakolu bulunuyor.

🔹 ABD’nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee, şiddet uygulayan yerleşimcileri terörist olarak nitelendirdi ve ağır sonuçlarla karşılaşmaları çağrısı yaptı.

🔹 İsrail hükümeti yerleşimci şiddetini kınadı; saldırı failleri ise nadiren tutuklanıyor ve daha az sıklıkla yargılanıyor.

🔹 OpenAI, GPT-6 Astra modelini daha hızlı ve yetenekli olarak tanıttı; ancak işletmeler yapay zekâ modelinin hızından veya kapasitesinden çok işletme maliyetine önem veriyor.

🔹 Açık kaynaklı yapay zekâ modelleri, büyük şirketlerin modellerinin gerisinde yalnızca birkaç hafta kalıyor ve daha düşük işletme maliyeti sunuyor.

🔹 Çinli yapay zekâ şirketleri modellerini açık kaynaklı biçimde yayımlıyor; bu modeller özelleştirilebiliyor ve Çin’deki üretim sektörü model geliştirme maliyetlerini telafi edebiliyor.

🔹 Microsoft, Çin’de tasarlanan yapay zekâ modellerini kendi bulut donanımı üzerinde sunmaya başladı.

🔹 Thomson Reuters, Çin kaynaklı Qwen modelinden uyarladığı ve kendi arşiviyle eğittiği şirket içi dil modeline 40 milyon dolar yatırım yaptı. Model, şirketin 175 yıllık arşivine genel amaçlı modellere kıyasla daha iyi uyarlanıyor.

🔹 Thomson Reuters’ın hisseleri, Anthropic’in Claude modeli için hukuk eklentisini yayımlamasının ardından bir gecede yüzde 18 düştü. Şirket kendi yapay zekâ modelini duyurduğu gün hisseleri yüzde 5 yükseldi.

🔹 OpenAI ve Anthropic, müşterilerini korumak için istem üretme ve entegrasyon araçları gibi ek özellikler sunuyor; işletmeler ise tek bir yapay zekâ sağlayıcısına bağımlı kalmaktan kaçınabilir.

🔹 OpenAI, yeni modelinde token fiyatlarını artırdı ve verimlilik kazanımları sayesinde tipik iş yüklerinin daha az token kullanacağını açıkladı. Erken bir analize göre model, en yüksek çaba düzeyinde görev başına önceki modelden yüzde 75 daha pahalı.

🔹 Çin’in yapay zekâ modelleri daha düşük maliyetli ve performans bakımından büyük ölçüde benzer kalıyor.

🔹 Açık modeller, Birleşik Krallık için fırsat oluşturabilir; ancak ülkelerin Çin’e bağımlı olmadan kendi ekonomilerine hizmet eden yapay zekâ modelleri geliştirmesi bekleniyor.

🔹 Büyük dil modellerinden elde edilen değerin önemli bölümü, daha küçük ve açık modellerle çok daha düşük maliyetle sağlanabilir.

🔹 Yapay zekânın yaygınlaşması beklenirken, bu teknolojiden büyük servet kazanmayı amaçlayan şirketlerin ağır rekabet ve fiyat baskısıyla karşılaşabileceği belirtiliyor.