Çin’in 1,4 milyar insanı beslemesi gerekiyor. Küresel gıda krizine karşı ne kadar savunmasız?
South China Morning Post
🔹 Küresel tarım fiyatlarındaki artış, son haftalarda küresel gıda krizi endişelerini artırdı.
🔹 Çin’in temel tahıl ithalatına sınırlı bağımlılığı ve yüksek yurtiçi rezervleri, dış şokların etkisini sınırlayabilir. Öngörülemeyen hava koşulları, jeopolitik gelişmeler ve ABD-Çin ticaret gerilimleri risk oluşturuyor.
🔹 Çin ile Kazakistan, Hunan eyaletinin Çangşa kentinde tahıl ticareti platformu kurdu. Çin Ulusal Gıda ve Stratejik Rezervler İdaresi Başkanı Liu Huanxin, platformun bölgesel gıda güvenliği için önemli olduğunu söyledi.
🔹 Chicago mısır, soya fasulyesi ve buğday vadeli işlemleri ağustos sonu ile eylül başında birkaç yılın en yüksek sözleşme seviyelerine ulaştı. Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün gıda fiyat endeksi temmuzda 131,1 puana çıkarak Ocak 2023’ten bu yana en yüksek seviyeyi gördü.
🔹 Rusya-Ukrayna savaşındaki tırmanış Karadeniz üzerinden tahıl ihracatını, ABD-İsrail’in İran’a yönelik savaşı ise Hürmüz Boğazı’ndaki deniz taşımacılığını aksattı. On yılların en güçlülerinden biri olması beklenen El Niño döngüsü de küresel tahıl arzının istikrarına ilişkin endişeleri artırdı.
🔹 Ukrayna limanlarından günlük tahıl ihracatı yaklaşık 20 bin tona geriledi; bu miktar, eski Karadeniz Tahıl Girişimi dönemindeki 180 bin tonun üzerindeki seviyenin oldukça altında kaldı.
🔹 Avrupa, Kuzey Afrika ve Orta Doğu’daki alıcılar alternatif olarak Kuzey Amerika, Güney Amerika ve Avustralya’dan tedarik ararken küresel fiyatlar yükseldi. ABD Körfezi’nden Çin’e kasım sevkiyatlı mısırın maliyet ve navlun dahil fiyatı cuma günü ton başına 330 ABD dolarına çıktı.
🔹 Çin’in temel tahıllarının çoğunu yurtiçinde üretmesi ve yüksek rezerv bulundurması, ülkeyi ithalata bağımlı Asya ekonomilerine kıyasla küresel gıda fiyatı şoklarına karşı daha korunaklı kılıyor.
🔹 Çin, Karadeniz’den mısır ithalatına yüksek ölçüde bağımlı olmadığı için doğrudan arz etkisi sınırlı kaldı. Çin’deki yaz tahıl hasadı bu yıl ilk kez 150 milyon tonu aşarken erken pirinç üretimi altıncı yıl üst üste 28 milyon tonun üzerinde gerçekleşti.
🔹 Çin’in en önemli kırılganlık alanlarından biri soya fasulyesi oldu; ülke tüketiminin yüzde 80’inden fazlası ithalatla karşılanıyor. Küresel soya fiyatlarındaki kalıcı artış, temel gıda enflasyonundan çok hayvan yemi maliyetleri ve et fiyatları üzerinden etkili olabilir.
🔹 Çin’de özellikle mısır ve soya fasulyesi için yurtiçi hava koşulları ek risk oluşturuyor. Eylül ayındaki hava koşulları, Çin’in mısır hasadı ilerlerken yakından izlenecek.
🔹 Karadeniz tahıl koridorundaki gelişmeler ile tarifeler dahil Çin-ABD ticaret politikasındaki değişiklikler, yemlik tahıl ithalatı kararlarını etkileyebilir.