🔹 Nepal, onlarca yılın en büyük doğal felaketinin ardından BM destekli Kayıp ve Zarar Fonu’ndan hızlı, doğrudan ve etkili yanıt vermesini istedi.

🔹 Nepal-Çin sınırındaki kaya-buz çığının tetiklediği 26 Ağustos tarihli tsunami benzeri sellerde 1.300’den fazla kişi hayatını kaybetti, yaklaşık 5.000 kişi kayboldu.

🔹 Nepal ordusu, hidroelektrik tünelinde dokuz gün mahsur kalan iki yerel çalışanı kurtardı; bir Çin vatandaşı da ertesi gün kurtarıldı.

🔹 Nepal’in ekonomik kayıpları 400 milyar Nepal rupisi, yani yaklaşık 2,5 milyar dolar olarak hesaplanıyor. Yeniden inşa maliyetlerinin yaklaşık 5 milyar dolara ulaşması bekleniyor.

🔹 En ağır hasar, ülkenin kuzey ve orta kesimlerindeki Rasuwa, Dhading ve Nuwakot bölgelerinde meydana geldi.

🔹 Dünya Bankı, Nepal’in küresel sera gazı emisyonlarının yalnızca yüzde 0,01’inden sorumlu olduğunu tahmin ediyor. Germanwatch’ın 2026 İklim Risk Endeksi, Nepal’i 2024’te aşırı hava olaylarından en çok etkilenen altıncı ülke olarak sıraladı.

🔹 Kayıp ve Zarar Fonu, 2022’deki Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı’nda kurulmasına karar verilmesinin ardından 2023’te faaliyete geçirildi.

🔹 Fonun başlangıç dönemi olan 2025-26 için şimdiye kadar taahhüt edilen kaynaklardan 250 milyon dolar tahsis edildi; bu miktarın en az yüzde 50’si küçük ada devletleri ile en az gelişmiş ülkelere ayrıldı.

🔹 Fon, hukuki sorumluluk veya zorunlu tazminat mekanizması içermiyor. Kaynaklar, iklim olaylarının ardından rehabilitasyon, toparlanma ve yeniden inşa çalışmalarında kullanılmak üzere tasarlandı.

🔹 Nepal’in başvurusunu destekleyen Afrika, Asya-Pasifik ve en az gelişmiş ülkeleri temsil eden kurul üyeleri, fon yönetimine Nepal’e mümkün olduğunca hızlı destek verilmesi çağrısında bulundu.

🔹 Nepal’in başvurusunun değerlendirilebilmesi için felaketin iklim değişikliğiyle doğrudan bağlantısını ortaya koyması ve ayrıntılı bir kayıp değerlendirmesi sunması gerekiyor.

🔹 Başbakan Balendra Shah, Himalaya bölgesinin artan sıcaklıklar nedeniyle daha yüksek risklerle karşı karşıya olduğunu söyledi. Shah’ın bu ay New York’ta Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’na hitap etmesi planlanıyor.

🔹 Kayıp ve Zarar Fonu Sekretaryası, yayıma kadar yapılan yorum talebine yanıt vermedi.

🔹 Çevre kuruluşu Prakriti Resources Centre yöneticisi Raju Pandit Chhetri, fonun Nepal’in başvurusuna yanıt verirken benzer talepler için de prosedür oluşturması gerektiğini söyledi.

🔹 Almanya için Alternatif (AfD), Saksonya-Anhalt eyalet seçiminde oyların yüzde 40’ından fazlasını alarak birinci oldu; parti eyalet parlamentosunda mutlak çoğunluğa ulaşamadı.

🔹 AfD’nin baş adayı Ulrich Siegmund, sonuçların Almanya’yı sarsacağını söyledi ve partisinin tarih yazdığını açıkladı.

🔹 Almanya Başbakanı Friedrich Merz, yenilginin kendisini ve CDU’yu sarstığını söyledi; CDU’nun olağan siyasete dönemeyeceğini ve kapsamlı ulusal reformlar gerektiğini açıkladı.

🔹 Merz’in CDU’su yüzde 17,1 oyla ikinci sırada kaldı. Saksonya-Anhalt Başbakanı Sven Schulze, partisinin artık yönetme yetkisine sahip olmadığını söyledi ve yeni hükümet kurulana kadar geçici görevini sürdüreceğini açıkladı.

🔹 AfD’nin eyalet hükümetini kurabilmesi, diğer partilerin partiyle koalisyon kurmama taahhüdünü bozmasına bağlı olabilir. Böyle bir ortaklık, İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana aşırı sağ partileri iktidardan uzak tutan siyasi bariyerin kırılması anlamına gelebilir.

🔹 AfD, 2021’deki son eyalet seçiminden bu yana desteğini iki kattan fazla artırdı. Parti liderleri geleneksel medyayı büyük ölçüde devre dışı bırakarak TikTok gibi sosyal medya platformları üzerinden seçmenlere doğrudan ulaştı.

🔹 AfD’nin yükselişinde Doğu Almanya’daki ekonomik sorunlar, Batı ile süren ekonomik farklar ve geleneksel siyasetçilere yönelik yabancılaşma etkili oldu.

🔹 ABD Başkanı Donald Trump, AfD’nin seçim performansını Truth Social hesabında paylaştı. ABD Kongresi’ndeki Cumhuriyetçiler Mike Lee ve Anna Paulina Luna, AfD’yi kutladı ve Almanya hükümetinin partiyi veya liderlerini yasaklamasına karşı çıktı.

🔹 AfD’nin ulusal eş başkanı Alice Weidel, sonucu parti için “rüya sonuç” olarak niteledi ve diğer partilere AfD’nin eyalette hükümet kurmasına yardım etmeleri çağrısı yaptı.

🔹 Siegmund, kampanyasında sosyal medya odaklı ve daha ulaşılabilir bir profil çizdi; motosiklet gezilerini, destekçilerle buluşmalarını ve selfie görüntülerini TikTok üzerinden paylaştı.

🔹 AfD, Saksonya-Anhalt’ta eğitim ve göç politikalarını kapsamlı biçimde değiştirmek istiyor. Partinin programında evde eğitime izin verilmesi, düzensiz göçmenlerin sınır dışı edilmesi ve eyaletin bölgesel kamu yayıncısından çekilmesi bulunuyor.

🔹 Siegmund azınlık hükümeti seçeneğini reddetti; AfD liderleri ise koalisyon görüşmelerine açık olduklarını ve diğer partilerin AfD azınlık hükümetini kabul edebileceğini söyledi.

🔹 Almanya’daki bir sonraki federal seçimlerin 2029’da yapılması planlanıyor. Merz’in koalisyonu dağılırsa ulusal seçim daha erken yapılabilir.

🔹 Japon yeni, pazartesi günü ABD doları karşısında 154 seviyesine güçlenerek şubat sonundan bu yana en yüksek değerine ulaştı.

🔹 Yen, bir saatten kısa sürede dolar karşısında yaklaşık 2 yen değer kazandı. Kur, Tokyo saatiyle 17.30 civarında 154 seviyesinin alt bandında işlem gördü; günün erken saatlerinde 155 seviyesinin ortalarındaydı.

🔹 Piyasalarda Japonya Merkez Bankasının beklenenden daha hızlı faiz artırabileceği ve Japon yetkililerin yeniden döviz müdahalesine başvurabileceği beklentileri güçlendi.

🔹 Son günlerdeki hareketlilik, ABD ve Avrupa hedge fonlarının düşük faizle yen borçlanıp dolar gibi daha yüksek getirili varlıklara yatırım yaptığı yen carry trade işlemlerinin çözülmesiyle ilişkilendirildi.

🔹 Japonya Merkez Bankası yetkililerinin daha hızlı parasal sıkılaştırmanın önünü açması, carry trade işlemlerinin cazibesini azalttı ve ek faiz artışı beklentilerini artırdı.

🔹 Totan Research ve Totan ICAP verileri, eylül ayında faiz artırımı ihtimalini yüzde 99 olarak gösterdi.

🔹 Yen, avro dahil diğer başlıca para birimleriyle birlikte dolar karşısında değer kazandı. Kazançlarda, Orta Doğu’daki olumlu gelişmelerin risk iştahını artırmasıyla doların genel olarak satılması da etkili oldu.

🔹 Yen, ağustos sonunda ABD Merkez Bankası Başkanı Kevin Warsh’ın Jackson Hole sempozyumundaki konuşmasının ardından ulaştığı dolar başına 160 seviyesinden bir haftadan uzun sürede yükseldi. Warsh, ABD faizlerinin daha uzun süre yüksek kalması gerekebileceği mesajını vermişti.

🔹 Yen, Japon yetkililerin nisan sonu-mayıs başındaki müdahalesi ile ABD-Japonya’nın temmuz sonundaki koordineli müdahalesi sonrasında görülen seviyelerin üzerine çıktı.

🔹 Nomura Araştırma Enstitüsü başekonomisti Takahide Kiuchi, yenin temel gücünün Japonya Merkez Bankasının eylül toplantısında ve sonrasında faiz artırabileceği beklentisinden kaynaklandığını söyledi.

🔹 Kiuchi, koordineli müdahalenin tek başına kalıcı olmayabileceğini; ancak müdahalenin ABD’nin Japonya’nın ekonomi politikalarına daha fazla dahil olmasını teşvik etmiş ve yatırımcıların ülkenin ekonomik temellerinin değişebileceğine yönelmesini sağlamış olabileceğini söyledi.

🔹 Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı Başkanı Rafael Grossi, Beşşar Esad yönetimi döneminde Suriye’de inşa edilen nükleer reaktörün nükleer silahlarda kullanılabilecek bölünebilir malzeme üretimine uygun yapılandırıldığını söyledi.

🔹 Grossi, reaktörün teknik özelliklerinin nükleer silah yapımında doğrudan kullanılabilecek bölünebilir malzeme üretiminde çok verimli olduğunu açıkladı.

🔹 Suriye’deki programın hiçbir zaman beyan edilmediğini ve sürekli reddedildiğini belirten Grossi, durumun ciddi bir nükleer silahların yayılmasını önleme endişesi oluşturduğunu söyledi.

🔹 Esad döneminde Suriye’nin, Deyrizor’un doğusunda Kuzey Kore tarafından inşa edilen bir reaktörü içeren geniş ve beyan edilmemiş bir nükleer program yürüttüğüne inanılıyordu.

🔹 Esad’ın görevden uzaklaştırılmasının ardından yeni Suriye yönetimi, IAEA müfettişlerinin şüpheli eski nükleer tesislere erişmesine izin verdi.

🔹 IAEA müfettişleri ağustos ayındaki incelemede, ortaya çıkarılan soğutma altyapısının nükleer reaktör altyapısıyla uyumlu olduğunu doğruladı.

🔹 Suriye, 17 Temmuz tarihli mektupla yeni bir tesisin varlığını IAEA’ya bildirdi ve inceleme ile doğrulama çalışmalarına davet etti.

🔹 Tesiste yakıt çubukları biçiminde kaplamalı doğal uranyum metali bulundu; IAEA yaklaşık 73 ton doğal uranyum metalinin varlığını doğruladı.

🔹 Müfettişler gizlenen nükleer malzemeye ulaşmak için duvarları yıkmak ve dar geçitlerden geçmek zorunda kaldı.

🔹 Uranyum metali IAEA denetimi altına alındı ve tesise kameralar yerleştirildi.

🔹 Malzemenin Suriye’de tutulup tutulmayacağına Suriye hükümeti karar verecek. Grossi, IAEA için önemli olanın malzemenin son gramına kadar nerede bulunduğunun bilinmesi olduğunu söyledi.

🔹 Doğal uranyum metali doğrudan nükleer silahta kullanılamaz; ancak plütonyuma dönüştürülmek üzere gizli bir silah programına aktarılabilir.

🔹 Malzeme taşınmaya güvenli kabul edilirse sertifikalı konteynerlerle üçüncü bir ülkeye gönderilebilir ve nükleer santrallerde kullanılabilecek daha kararlı bir forma dönüştürülebilir. Taşıma sırasında hırsızlık ve sabotaja karşı güçlü güvenlik önlemleri gerekecek.

🔹 Kuzey Kore lideri Kim Jong-un, ülkenin ikinci modern muhribi Kang Kon’un Wonsan Limanı’nda hizmete alınması sırasında donanmanın nükleer kapasitesinin geliştirildiğini söyledi.

🔹 Kim Jong-un, Kuzey Kore’nin deniz kuvvetlerini güçlendirmeye yönelik önemli planlar yürüttüğünü ve bu planları sekiz ay sonra dünyaya göstereceğini açıkladı.

🔹 Uzmanlar, bu zamanlamanın denizaltından fırlatılan balistik füzeler taşıyabilen bir denizaltı, nükleer enerjili bir denizaltı, üçüncü bir muhrip veya yeni deniz üslerinin duyurulabileceğine işaret edebileceğini belirtti.

🔹 Kang Kon, Mayıs 2025’teki fırlatma sırasında hasar görmesinden yaklaşık 15 ay sonra hizmete alındı. Aynı sınıftaki ilk modern muhrip Choe Hyon ise haziran ayında aktif hizmete girdi.

🔹 Choe Hyon, Kuzey Kore’nin batı kıyısı açıklarındaki Sarı Deniz’de; Kang Kon ise doğu kıyısı açıklarındaki Japon Denizi’nde konuşlandırıldı. Her iki 5.000 tonluk muhrip de nükleer kapasiteye sahip füzelerle donatıldı.

🔹 Kim Jong-un, Kang Kon’un Doğu Denizi’ndeki deniz kuvvetlerine katılmasının ve bölgede deniz üsleri inşa edilmesinin düşmanlara açık bir mesaj gönderdiğini söyledi. Doğu Denizi, iki Kore’nin Japon Denizi için kullandığı addır.

🔹 ABD, Güney Kore ve Japonya, Kuzey Kore’nin nükleer ve füze tehditlerini caydırma amacıyla Jeju Adası açıklarında beş günlük Freedom Edge tatbikatına başladı.

🔹 Uzmanlar, Kang Kon’un Doğu Denizi’ne konuşlandırılmasının Japonya’nın askeri kapasitesini artırma hamlelerine, ABD uçak gemilerinin bölgedeki varlığına ve Rusya’yla genişleyen deniz iş birliği ihtimaline karşılık verebileceğini söyledi.

🔹 Kim Jong-un’un kızı Kim Ju-ae’nin törene katılması, olası halef olarak askeri ve denizcilik konularında eğitim aldığını ve üst düzey savunma faaliyetlerine dahil edildiğini gösteriyor olabilir.

🔹 Kim Jong-un, Kang Kon’u devletin nükleer karşılık sistemine dahil edilen araçlardan biri olarak tanımladı ve mürettebata, saldırı halinde düşmana yıkıcı bir misilleme yapma emri vereceğini söyledi.

🔹 Uzmanlar, Kuzey Kore’nin taktik nükleer kapasiteli seyir füzeleri ve denizaltından fırlatılan seyir füzeleri için gemileri fırlatma platformu olarak kullanmayı planlayabileceğini belirtti.

🔹 Kang Kon’un Doğu Denizi’ne konuşlandırılması, Güney Kore, ABD ve Japonya’nın deniz tatbikatlarını ve nükleer varlıklarını muhribin operasyon menzili içinde caydırmaya yönelik bir erişimi engelleme ve bölgeyi reddetme stratejisi oluşturabilir.

🔹 Kuzey Kore’nin daha büyük savaş gemileri inşa etmeyi ve deniz kapasitesini uzak sulara genişletmeyi planladığı belirtildi. Doğu Denizi, ABD Donanması’na ait uçak gemileri ile stratejik balistik füze denizaltıları için önemli bir yaklaşma rotasıdır.

🔹 Kuzey Kore’nin Japon Denizi’nde devriyeleri ve güç gösterilerini artırması, Güney Kore, ABD ve Japonya gemileriyle yakın karşılaşma ve kazara çatışma riskini yükseltebilir.

🔹 Doğu Denizi’nin Rusya Pasifik Filosu’yla temas bölgesi olması, gelecekteki Kuzey Kore-Rusya deniz faaliyetleri veya liman ziyaretleri yoluyla açık deniz operasyon deneyiminin artmasına yol açabilir.

🔹 Kanada, ABD’den ithal edilen yüzlerce ürüne yüzde 15, 25 ve 50 oranlarında karşı gümrük vergisi getirdi. Tedbirlerin toplam değeri 27,6 milyar Kanada doları, yaklaşık 20 milyar ABD doları olarak hesaplandı.

🔹 Karşı vergiler süt tozu, peynir, parfüm, video oyun konsolları, golf sopaları, oltalar, ev aletleri, mobilya, giyim, çelik ve alüminyum gibi ürünleri kapsıyor.

🔹 Çelik ve alüminyum ürünlerinde Kanada’nın mevcut yüzde 25’lik tarifesi yüzde 50’ye çıkarıldı. Peynir ve bazı ev aletlerine yüzde 25, forkliftler, robotlar ve diğer sanayi makinelerine yüzde 15 vergi uygulanıyor.

🔹 Kanada hükümeti, ABD’nin vergilendirdiği ürünlere mümkün olduğunca aynı oranlarda ABD mallarıyla karşılık verme politikasını benimsedi. Kanada’ya giriş sırasında yolda olan ürünler yeni vergilerden muaf tutuldu.

🔹 Ottawa, misillemenin maliyetini ABD’de Kanada’ya ihracata ve istihdama daha fazla bağımlı bölgelerde yoğunlaştırmayı hedefliyor. Michigan, Wisconsin, Indiana ve Vermont bu bölgeler arasında yer alıyor.

🔹 Kanada’nın karşı vergileri yaklaşık 20 milyar dolarlık ABD malını etkiliyor; iki ülke arasındaki mal ticareti ise 2025’te 700 milyar doları aştı.

🔹 Kanada ihracatının yüzde 71,7’si 2025’te ABD’ye yöneldi. Kanada ekonomisinin ABD ekonomisinden yaklaşık 13 kat küçük olması, iki ülkenin kısa vadede ekonomik olarak tamamen ayrışmasını zorlaştırıyor.

🔹 Başbakan Mark Carney, ABD ile yürütülen müzakereleri 21 Ağustos’ta durdurdu. Carney, Washington’ın önerdiği koşulların Kanada ekonomisinin temel sektörlerini ABD sanayisinin uzantılarına dönüştürebileceğini veya bu sektörleri küçültebileceğini söyledi.

🔹 Kanada, tarifelerden etkilenen işçiler ve şirketler için 7,5 milyar Kanada dolarlık yeni destek paketi açıkladı. Paket kredi, likidite desteği, eğitim programları ve üretimin dönüştürülmesi için fonları içeriyor; hükümetin daha önce mobilize ettiği destekler yaklaşık 25 milyar Kanada dolarına ulaştı.

🔹 ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Kanada’nın askeri kapasitesiyle alay eden açıklamalar yaptı. Carney, ABD yönetimine alaycı paylaşımları ve sert söylemi bırakma çağrısında bulundu; müzakerelerin Washington ciddi görüşmelere döndüğünde yeniden başlayabileceğini söyledi.

🔹 Donald Trump, Kanada merkezli Bombardier’in üretimini ABD’ye taşımaması halinde jetlerini ABD’de satmasını engellemekle tehdit etti. Trump’ın açıklaması şu aşamada yalnızca bir tehdit niteliğinde; ABD yönetimi olası uygulama yöntemini açıklamadı.

🔹 Bombardier’in dünya genelinde hizmette olan 5.100 uçağının yaklaşık yarısı ABD’de bulunuyor. Şirket ABD’de 3.500 kişiyi istihdam ediyor, 2.800 Amerikalı tedarikçiyle çalışıyor ve bu tedarikçilerden yılda 2,5 milyar doların üzerinde parça alıyor.

🔹 Trump, Kanada’dan gelen otomobil, kamyon ve parçalara uygulanan vergileri 1 Ocak’tan itibaren yüzde 50’ye çıkarabileceğini söyledi. Böyle bir artış, üretim sürecinde parçaların ve yarı mamullerin sınırı birden fazla kez geçmesi nedeniyle ABD’deki fabrikaların ve tüketicilerin maliyetlerini de artırabilir.

🔹 ABD-Meksika-Kanada Anlaşması’nın geleceği belirsizliğini koruyor. Anlaşmanın mevcut biçimi uzatılmadı; bu durum, üç ülkenin yeni bir uzlaşma arayacağı ve yıllık incelemelerin 2036’ya kadar sürebileceği bir süreç başlattı.

🔹 Kanada mallarının ABD’ye giden yaklaşık yüzde 80’i şimdiye kadar anlaşma kuralları sayesinde gümrüksüz giriş yaptı. Yeni ABD tarifeleri bu güvenlik alanını kademeli olarak daraltıyor.

🔹 Çin’in ihracatı ağustosta yıllık bazda yüzde 25 artarak 401,44 milyar dolara yükseldi ve ekonomistlerin yüzde 21,93’lük büyüme tahminini aştı.

🔹 İthalat yüzde 28,2 artışla 282,36 milyar dolara çıktı. Çin’in ticaret fazlası temmuzdaki 112,5 milyar dolardan ağustosta 119,09 milyar dolara yükseldi.

🔹 Yapay zekâ ürünlerine yönelik güçlü talep, yüksek fiyatlı teknoloji sevkiyatları ve Noel öncesi siparişler ihracatı destekledi. Tayfunlar ise Şanghay’daki iki büyük konteyner limanında yaygın gecikmelere yol açtı.

🔹 ANZ Research Çin stratejisti Xing Zhaopeng, yapay zekâ kaynaklı talebin olumsuz hava koşullarının etkisini dengelediğini ve gümrük vergilerine ilişkin belirsizliğin ABD ithalat talebini öne çektiğini söyledi.

🔹 Xing, yüksek baz etkisi nedeniyle ihracat büyümesinin yılın ilerleyen dönemlerinde yavaşlayabileceğini ve dördüncü çeyrek büyümesinin daha zayıf kalabileceğini söyledi.

🔹 Çin’in ticaret fazlası geçen yıl 1,2 trilyon dolarla rekor kırdı. ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Çin’in cari işlemler fazlasını “sürdürülemez” olarak nitelendirdi.

🔹 Çin’in ABD’ye ihracatı ağustosta yıllık bazda yüzde 34,4 arttı. Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği üyelerine ihracat yüzde 30,21, Avrupa Birliği üyelerine sevkiyat ise yüzde 6,61 yükseldi.

🔹 Çin, Güneydoğu Asya ile ticareti artırmak için 134 kilometrelik Pinglu Kanalı’nı gelecek hafta deniz trafiğine açmaya hazırlanıyor. Kanal, Guangşi Cuang Özerk Bölgesi’ni Tonkin Körfezi üzerinden Vietnam ve bölgedeki diğer ülkelere bağlayacak.

🔹 Entegre devre ihracatı hacim bakımından yüzde 7,92 azalırken değer bakımından yüzde 129,83 arttı. Değer artışında, küresel yapay zekâ altyapısı yatırımlarının tetiklediği bellek çipi kıtlığı ve yükselen fiyatlar etkili oldu.

🔹 Çin’in ham petrol ithalatı değer bakımından yüzde 8,85 düşerek 22,72 milyar dolara, sevkiyat hacmi ise yüzde 23,36 geriledi. Nadir toprak elementleri ihracatı da hacim bakımından yüzde 18,25 azaldı.

🔹 Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in bu ayın sonunda Washington’da ABD Başkanı Donald Trump ile görüşmesi planlanıyor. Ticaret, yapay zekâ ve İran savaşı gündemin başlıca konuları olacak.

🔹 Brent ham petrol vadeli kontratları 49 sent veya yüzde 0,5 artarak varil başına 97,49 dolara yükseldi.

🔹 ABD Batı Teksas türü ham petrolü 1,44 dolar veya yüzde 1,6 artışla varil başına 92,92 dolara çıktı.

🔹 İran, yeni ABD saldırılarına misilleme yapacağı tehdidinde bulundu ve ABD savaş gemilerine gelişmiş bir füze fırlattığını açıkladı.

🔹 ABD güçleri cumartesi günü, İran’ın başlıca petrol ihracat merkezi Hark Adası yakınındaki bir tanker de dahil olmak üzere üç İran petrol tankerine saldırdı.

🔹 Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiği, İran’ın yeni ABD saldırılarına misilleme tehdidinin ardından haftanın başında yavaşladı.

🔹 ANZ analisti Daniel Hynes, Basra Körfezi arzının 2026’nın geri kalanında kısıtlı kalabileceğini ve savaş öncesi seviyelere tam dönüşün 2027’nin ilk çeyreğinin sonu veya ikinci çeyreğinin başına kadar gerçekleşmeyebileceğini söyledi.

🔹 Goldman Sachs, Aralık 2026 Brent petrol fiyatı tahminini 5 dolar artırarak 85 dolara, WTI tahminini ise 80 dolara yükseltti.

🔹 Goldman Sachs, 2027 tahminlerini Brent için 80 dolar, WTI için 75 dolar olarak belirledi; tahminler Orta Doğu’daki taşımacılık kesintilerinin 2027’ye kadar sürmesi varsayımına dayanıyor.

🔹 Marex analisti Ed Meir, savaşın yıl sonuna kadar sürmesi halinde ham petrol fiyatlarının yüksek kalmasının beklendiğini söyledi.

🔹 ABD’nin deniz ablukası, Basra Körfezi’nden İran petrolü sevkiyatını durma noktasına getirirken Çin’e ulaşmayı bekleyen açık denizdeki stoklar da azalıyor.

🔹 Kpler verilerine göre, ABD Donanması’nın ablukayı temmuz ortasında yeniden uygulamasından bu yana İran ham petrolü abluka hattını geçmedi. İran tankerlerine sınırlı miktarda petrol yüklüyor ancak bu petrol Körfez içinde mahsur kalıyor.

🔹 Abluka dışında bulunan ve İran’a gelir sağlayan petrol miktarı temmuz ortasındaki yaklaşık 90 milyon varilden 29 milyon varile geriledi. Bu stokların gelecek ay tükenebileceği belirtiliyor.

🔹 İran’ın petrol ihracat geliri, ülkenin ana döviz kaynağını zayıflatıyor; riyalin değeri düşüyor, enflasyon yükseliyor ve ekonomi daha derin bir krize sürükleniyor.

🔹 İran devlet bütçesinin yaklaşık üçte biri genellikle petrol gelirleriyle finanse ediliyor. Petrol satışları, Devrim Muhafızları da dahil olmak üzere askeri yapıların finansmanına doğrudan katkı sağlıyor.

🔹 İran, ağustos ayında Körfez içindeki gemilere günde 255 bin varil petrol yükledi. Bu miktar, şubat-nisan dönemindeki ortalamanın yüzde 85 altında kaldı ve yüklenen petrol alıcılara ulaşamadı.

🔹 Kpler, çoğunlukla Çin’e giden günlük yaklaşık 1 milyon varillik mevcut teslimatların İran’ın denizdeki petrol stoklarını ekim ortasına kadar tüketebileceğini öngörüyor. Daha önce teslim edilen petrolün ödemeleri de aralık ortasına kadar kuruyabilir.

🔹 ABD yaptırımları, İran işlemlerini kolaylaştıran bankaları ve diğer finans kanallarını hedef alıyor; bu durum petrol ödemelerinin tahsil edilmesini zorlaştırabilir.

🔹 Bazı Çinli alıcılar Suudi Arabistan, Irak ve Birleşik Arap Emirlikleri petrolüne yöneliyor. Irak, bazı petrol türlerinde varil başına yaklaşık 30 dolara ulaşan indirimler sunuyor.

🔹 Abluka, İran’ı üretimi azaltmaya zorluyor. Karayolu taşımacılığıyla günlük en fazla 40 bin varil petrol taşınabiliyor; bu miktar savaş öncesindeki yaklaşık 2 milyon varillik günlük ihracatın küçük bir bölümünü oluşturuyor.

🔹 İran’ın petrol dışındaki ikinci büyük döviz kaynağı olan petrokimya sektöründe deniz yoluyla yapılan yüklemeler, Kpler’in tahminine göre ağustos ayında 2026’nın başına kıyasla yaklaşık üçte iki azaldı.

🔹 İran’da resmi yıllık enflasyon yüzde 80’in üzerinde seyrediyor. Uluslararası Para Fonu, ülke ekonomisinin bu yıl yüzde 5,4 daralacağını ve bunun 1980’lerden bu yana en kötü sonuç olacağını öngörüyor.

🔹 İran riyali, Donald Trump’ın ağustosta ekonomik baskı kampanyasını açıklamasından bu yana dolar karşısında yaklaşık yüzde 15 değer kaybetti. Düşen ihracat, ithalatı ve fabrika girdilerini pahalılaştırarak enflasyonu artırıyor.

🔹 İran, mart ortası ile ağustos ortası arasında yaklaşık 15 milyar dolar değerinde petrol dışı ürün ihraç etti; ancak bu tutar geçen yılın altında kaldı.

🔹 Birleşik Arap Emirlikleri, İran’la finansal ve ekonomik işlemleri askıya alacağını açıklamasının ardından resmi ticareti büyük ölçüde durdurdu. Ticaret Türkiye, Irak, Umman ve Pakistan üzerinden devam ediyor ancak bu rotalar zaman ve maliyeti artırıyor.

🔹 Suudi yetkililer, İran’ın Yemen’deki Husilere daha fazla silah, personel ve istihbarat desteği sağladığını ve bunun Suudi gemileriyle altyapısına yönelik tehdidi artırdığını söylüyor.

🔹 ABD, İran’ın iki donanma gemisine, aralarında bir uçak gemisinin de bulunduğu unsurlara balistik füze fırlatmasının ardından cumartesi günü üç İran petrol tankerini vurdu.

🔹 Mistral AI, Samsung Electronics liderliğindeki yatırım turunda 3 milyar avro topladı. Şirketin değerlemesi 21 milyar avronun üzerine çıktı.

🔹 Avrupa Birliği Scaleup Europe Fund ve PSG Equity yatırım turuna ortak liderlik etti.

🔹 Paris merkezli girişimin değerlemesi, bir yıl önceki 11,7 milyar avro seviyesine kıyasla neredeyse iki katına çıktı.

🔹 Mistral AI CEO’su Arthur Mensch, yeni finansmanın üretim süreçlerinde yapay zekâ kullanımını kapsayan endüstriyel yapay zekâ çalışmalarını ilerleteceğini söyledi.

🔹 Mensch, şirketin ABD ve Asya’da genişlemeyi, Avrupa’daki faaliyetlerini de büyütmeyi planladığını açıkladı. Mistral AI, yapay zekâ teknolojisinin önemli altyapı yatırımları gerektirdiğini belirtti.

🔹 Şirket, Paris dışındaki veri merkezi projesi için bu yıl 830 milyon dolar borç aldı. İsveç’teki veri merkezi yatırımı için de 1,2 milyar avro taahhüt etti; bu proje Fransa dışındaki ilk veri merkezi yatırımı olacak.

🔹 Samsung ile yapılan anlaşma yeni iş birliklerinin önünü açabilir. ASML, son yatırım turuna katıldı ve geçen yıl Mistral AI’ın yüzde 11 hissesi için 1,3 milyar avro yatırım yaptı.

🔹 Mistral AI, 2023’te Arthur Mensch, Timothée Lacroix ve Guillaume Lample tarafından kuruldu. Şirket, büyük Amerikan rakiplerinin kapalı modellerinden farklı olarak açık kaynaklı büyük dil modelleri geliştiriyor.

🔹 Mistral AI, Airbus, BMW ve ASML gibi Avrupa sanayi şirketleriyle anlaşmalar yaptı.

🔹 Mensch, Amerikan ve Çin şirketlerine ait yapay zekâ ürünlerine aşırı bağımlılıktan endişe duyan Avrupa hükümetleriyle daha fazla iş birliği yapmayı hedefliyor.

🔹 ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, ulusal güvenlik gerekçesiyle Anthropic’in en gelişmiş yapay zekâ modellerine tüm yabancı uyrukluların erişimini durdurmasını emretti.