🔹 Japonya'nın Yawata kentinin Belediye Başkanı Shoko Kawata, ülke tarihinde doğum iznine ayrılan ilk belediye başkanı olacak.

🔹 35 yaşındaki Kawata, doğumdan önce yaklaşık iki ay ve doğumdan sonra iki ay izin kullanacağını açıkladı.

🔹 İzin süresince günlük belediye işlerini belediye başkan yardımcısı yürütecek, Kawata ise önemli kararlara katılmayı sürdürecek.

🔹 Kawata'nın kararı Japonya genelinde kadınların çalışma hayatında karşılaştığı cinsiyet eşitsizliği ve annelik nedeniyle yaşanan ayrımcılık tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı.

🔹 Belediye binasına yaklaşık 90 destek mesajı ve 70 karşı görüş iletildi.

🔹 Emekli general ve siyasetçi Toshio Tamogami, kamu görevindeki kişilerin uzun süreli doğum izni kullanmasının doğru olmadığını savundu ve çocuk sahibi olmayı planlayan kadınların belediye başkanlığına aday olmaması gerektiğini söyledi.

🔹 Tepkilerin ardından Kawata sosyal medya kullanımına ara verdiğini açıkladı.

🔹 Kawata, 2023 yılında Yawata'nın ilk kadın belediye başkanı ve Japonya tarihinde seçilen en genç kadın belediye başkanı oldu.

🔹 Japonya'da geçen yıl belediye başkanlarının yüzde 4'ünden azını kadınlar oluşturdu.

🔹 Geçen yıl Japonya tarihinde ilk kez bir kadın başbakan göreve geldi.

🔹 Kawata, aile yaşamından vazgeçmeden kadın ve erkeklerin üst düzey görevlerde çalışabildiği bir toplum oluşturmayı hedeflediğini ve daha fazla kadının siyasete girmesine katkı sağlamayı amaçladığını söyledi.

🔹 Bazı yerel yöneticiler ve uzmanlar, Kawata'nın kararının doğum izninin kamu görevlerinde normalleşmesine katkı sağlayabileceğini ifade etti.

🔹 Sri Lanka'da yılın başından bu yana 46 binden fazla dang humması vakası görüldü. Bu sayı geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık iki katına çıktı.

🔹 Salgın nedeniyle 29 kişi hayatını kaybetti. Hastaneler günde 500'den fazla vaka nedeniyle kapasite sınırına ulaştı ve ek servisler açılmaya başlandı.

🔹 Sağlık yetkilileri, 2017 yılında 186 bin vaka ve 450 ölümle sonuçlanan büyük salgının tekrarlanmasını önlemeyi hedefliyor.

🔹 Ülke genelinde üç günlük sivrisinek üreme alanlarını ortadan kaldırmaya yönelik kampanya başlatıldı.

🔹 Sri Lanka Hava Kuvvetleri, başkent Kolombo'da binaların çatılarını askeri İHA'larla tarayarak sivrisinek üreme alanlarını tespit etmeye başladı.

🔹 Tespit edilen üreme alanlarını temizlemeyen mülk sahiplerine para cezası uygulanacak.

🔹 Çalışmalar okullar, konutlar, kamu kurumları ve terk edilmiş binaları kapsayacak şekilde ülke geneline genişletildi.

🔹 Sağlık Bakanlığı, 2021'de pilot olarak başlatılan kısırlaştırılmış sivrisinek programını genişletmeyi planlıyor.

🔹 Ayrıca dang virüsünün yayılmasını engelleyen Wolbachia bakterisini taşıyan sivrisineklerin Kolombo'da doğaya bırakılması hedefleniyor.

🔹 Sri Lanka, 2018-2021 döneminde Wolbachia yöntemini iki bölgede denedi ve bu sivrisinekleri üretmek için bir tesis kurma hazırlıklarını sürdürüyor.

🔹 Yetkililer, geçen yıl meydana gelen şiddetli siklonun ardından oluşan enkaz ve durgun su birikintilerinin sivrisinek üreme alanlarını artırdığını belirtiyor.

🔹 Ocak ayından bu yana etkili olan yoğun yağışlar ve mayıs-eylül dönemindeki muson yağmurları da salgının yayılmasına katkıda bulundu.

🔹 İran savaşı nedeniyle yaşanan enerji sıkıntıları ve ekonomik zorluklar da salgınla mücadelede sağlık sisteminin üzerindeki yükü artırıyor.

🔹 ABD ile İran arasında imzalanan geçici mutabakat, İran'ın 60 gün boyunca Hürmüz Boğazı'ndan ticari gemilerin güvenli geçişi için "en iyi çabayı göstererek gerekli düzenlemeleri yapmasını" öngörüyor.

🔹 Anlaşmada "gerekli düzenlemeler" ve "en iyi çaba" ifadelerinin tanımlanmaması, tarafların hükümleri farklı şekilde yorumlamasına yol açtı.

🔹 İran, Hürmüz Boğazı'ndan geçecek gemilerin hangi rotayı kullanacağını belirleme yetkisinin kendisinde olduğunu savunuyor ve gemilerin yalnızca İran karasularına yakın rotayı kullanmasını istiyor.

🔹 İran güçleri, alternatif güzergâhı kullanan bir konteyner gemisini hedef aldıktan sonra bölgedeki gerilim yeniden tırmandı.

🔹 ABD, gemiye yönelik saldırıya karşılık olarak İran'daki füze ve İHA depoları ile kıyı radar tesislerine hava saldırıları düzenledi.

🔹 Saldırıların ardından Bahreyn, İran'a ait İHA'larla hedef alındığını açıkladı.

🔹 İran Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı konusunda ABD ile askeri iletişim hattı kurulduğu yönündeki iddiaları yalanladı.

🔹 İranlı yetkililer, savaş sonrası dönemde Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiğini İran'ın yöneteceğini, bazı açıklamalarda ise bunun Umman ile birlikte yürütülebileceğini ifade etti.

🔹 İran, boğazdan geçen gemilerden geçiş ücreti değil, sunulacak hizmetler karşılığında ücret talep edebileceğini savunuyor.

🔹 ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, hiçbir ülkenin Hürmüz Boğazı'ndan geçiş için gemilerden ücret talep edemeyeceğini açıkladı.

🔹 Taraflar nihai anlaşma müzakerelerini sürdürürken, geçici mutabakattaki belirsiz ifadeler sahadaki uygulamalar ve güvenlik gerilimi üzerinde etkisini sürdürüyor.

🔹 Hizbullah, son aylarda güney Lübnan ve kuzey İsrail'de fiber optik kabloyla kontrol edilen birinci şahıs görüşlü (FPV) kamikaze İHA'larını yoğun şekilde kullanmaya başladı.

🔹 Radyo sinyali yaymayan fiber optik FPV İHA'ları elektronik karıştırma sistemlerinden etkilenmiyor ve tespit edilmeleri büyük ölçüde zorlaşıyor.

🔹 Mart ayında çatışmaların yeniden başlamasından bu yana Hizbullah'ın İHA saldırılarında en az 12 İsrail askeri hayatını kaybetti. Bu sayı, Lübnan'daki İsrail asker kayıplarının yaklaşık üçte birini oluşturuyor.

🔹 İsrail ordusu, birlikleri ve üsleri korumak amacıyla yüz binlerce metrekare koruyucu ağ yerleştirdi, askerlere yaklaşan İHA'ları yakın mesafede vurabilmeleri için pompalı tüfekler ve parçacıklı mühimmat dağıttı.

🔹 İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, tehdide karşı yeni operasyonel ve teknolojik çözümlerin geliştirildiğini ve sahaya uygulanmaya başlandığını açıkladı.

🔹 İsrail ordusu, fiber optik İHA'ları tespit edebilecek yeni sensörler ve etkisiz hale getirme sistemleri geliştirilmesi için özel savunma ve teknoloji şirketlerine çağrıda bulundu.

🔹 Geliştirilen sistemlerde optik, akustik, radar ve lazer tabanlı sensörlerin birlikte kullanılarak düşük irtifa hava sahasının izlenmesi ve tehditlerin daha erken tespit edilmesi hedefleniyor.

🔹 Fiber optik FPV İHA'ları ilk kez yaklaşık iki yıl önce Rusya-Ukrayna savaşında yaygın şekilde kullanılmaya başladı.

🔹 Ukrayna, İsrail'e bu İHA'ların oluşturacağı risk konusunda daha önce uyarıda bulunduğunu ve karşı tedbirler geliştirilmesi için iş birliği teklif ettiğini açıkladı.

🔹 Mevcut ve eski İsrailli askeri yetkililer, ordunun bu yeni İHA tehdidine yeterince hazırlıklı olmadığını kabul etti.

🔹 Eski İsrail Siber Kuvvetleri Komutanı Yaron Rosen, İsrail'in aynı anda birçok güvenlik tehdidiyle karşı karşıya kalmasının hazırlıkları geciktirdiğini belirterek, önümüzdeki aylarda Hizbullah'ın İHA saldırılarının etkinliğinde belirgin bir düşüş beklediklerini söyledi.

🔹 Yapay zekâ yatırımlarının hızla artmasına rağmen, bazı yatırımcılar ve analistler teknoloji hisselerinde oluşan değerlemelerin sürdürülebilirliği konusunda uyarılarını sürdürüyor.

🔹 ABD borsalarındaki yükselişin merkezinde Amazon, Alphabet, Nvidia, Meta, Microsoft, Apple ve Tesla'dan oluşan "Muhteşem Yedili" bulunuyor. Bu şirketler endekslerin performansını belirlemeye devam ediyor.

🔹 Allianz Baş Yatırım Yetkilisi Ludovic Subran, SpaceX'in halka arzdan kısa süre sonra büyük tutarlı tahvil ihracına gitmesini piyasalarda balon oluşumunun işareti olarak değerlendirdi.

🔹 Yatırımcı Jeremy Grantham, yapay zekâ balonunun patlamaya yaklaştığını belirterek portföyündeki hisseleri azaltmaya başladığını söyledi.

🔹 BCA Research stratejisti Dhaval Joshi, piyasalarda yatırımcı görüşlerinin giderek birbirine benzemesinin fiyatlamaları daha kırılgan hale getirdiğini ifade etti.

🔹 Analistler, büyük teknoloji şirketlerinin yüksek kârlılıklarını koruması, küresel tasarruf fazlasının hisse senedi piyasalarına yönelmesi ve yatırımcıların fırsatı kaçırma endişesinin yükselişi desteklediğini belirtiyor.

🔹 S&P 500 endeksindeki en büyük 10 şirketin toplam piyasa değeri endeksin yaklaşık %40'ını oluşturuyor. Bu oran, 1999-2000 teknoloji balonu dönemindeki zirvenin üzerinde bulunuyor.

🔹 Analistler, yapay zekâ hisselerinde sert bir düzeltmenin kaçınılmaz olabileceğini ancak bunu tetikleyecek gelişmenin önceden öngörülemediğini değerlendiriyor.

🔹 ABD Adalet Bakanlığı, Donald Trump ve diğer üst düzey yetkililere Beyaz Saray'da düzenlenen UFC etkinliği sırasında suikast düzenlemeyi planlayan aşırı sağ bağlantılı bir grubun planını engelledi.

🔹 Soruşturma kapsamında sekiz kişi gözaltına alındı. Yetkililer, toplamda en az 19 kişinin planla bağlantılı olduğunu belirtti.

🔹 Şüphelilerin büyük bölümü TikTok üzerinden tanıştıktan sonra Signal ve SimpleX gibi şifreli mesajlaşma uygulamalarında kapalı gruplar kurdu ve bazı üyeler birlikte taktik eğitim yaptı.

🔹 Plana göre Beyaz Saray yakınında dikkat dağıtıcı bir gösteri düzenlenecek, ardından UFC etkinliği insansız hava araçlarıyla taşınan patlayıcılarla hedef alınacaktı. Kaos sırasında keskin nişancıların üst düzey hedeflere ateş açması ve ikinci bir grubun Beyaz Saray'a girmesi planlanıyordu.

🔹 Şüphelilerin evlerinde tüfekler, av tüfekleri, binlerce mermi ve koruyucu ekipman ele geçirildi.

🔹 Soruşturma belgelerine göre grup üyeleri Trump yönetiminin İsrail'e verdiği desteğe tepki duyuyor, Yahudi karşıtı görüşler ve hükümet karşıtı söylemler benimsiyordu.

🔹 Yetkililer, saldırının ABD'de ikinci bir devrimi tetikleyeceğine inandıklarını değerlendirdi.

🔹 Belgelerde bazı şüphelilerin Hristiyan aşırılıkçı söylemler kullandığı, çocukların şeytani amaçlarla kurban edildiğine ilişkin komplo teorilerine inandığı ve dini söylemleri örgütlenmelerinde kullandığı yer aldı.

🔹 ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, planın çok ileri aşamaya ulaşmadığını ancak kolluk kuvvetlerinin saldırıyı zamanında engellediğini söyledi.

🔹 Uzmanlar, benzer çevrelerde radikalleşen çok sayıda genç bulunduğunu ve bu tür saldırı planlarının çoğu zaman aile üyelerinin ihbarı sayesinde önlenebildiğini belirtti.

🔹 Yapay zekâ destekli dinî sohbet botlarının kullanıcılarına ruhani rehberlik sunması, dinî liderler arasında etik, psikolojik ve teolojik kaygılara yol açtı.

🔹 Katolik Kilisesi'nin geliştirdiği yapay zekâ karakteri "Father Justin", bebeklerin spor içeceğiyle vaftiz edilebileceği ve kardeşlerin evlenebileceği yönünde yanlış yanıtlar verdikten sonra kullanımdan kaldırıldı.

🔹 İngiltere ve Galler Katolik Kilisesi'nin yapay zekâdan sorumlu piskoposu Paul Hendricks, yapay zekâ botlarının kişisel danışman veya ruhani rehber olarak kullanılmasının, kullanıcıların botlara dinî otorite atfetmesine yol açabileceği uyarısında bulundu.

🔹 İngiltere Hindu Forumu, bazı yapay zekâ içeriklerinin Hindu inancını olumsuz şekilde yansıttığı konusunda endişelerini dile getirdi.

🔹 Ahmedi Müslüman Topluluğu imamlarından Sabah Ahmedi, yapay zekânın din eğitimi için faydalı olabileceğini ancak toplu ibadet ve din adamlarının sunduğu insani desteğin yerini alamayacağını söyledi.

🔹 Büyük Britanya Hahamlar Mahkemesi'nden Jonathan Romain, kötü niyetli geliştiricilerin botları manipüle edebileceğini ve yapay zekânın insanların duygusal ihtiyaçlarına din görevlileri gibi karşılık veremeyeceğini belirtti.

🔹 Coventry Üniversitesi araştırmacıları, farklı dinlerden 28 dinî liderle yaptıkları çalışmada yapay zekânın eğitim amaçlı kullanımına olumlu yaklaşılırken, ruhani rehberlik alanına girmesinin endişe yarattığını tespit etti.

🔹 Araştırmacılar, bazı yapay zekâ botlarının "öldürmek belirli koşullarda kabul edilebilir" şeklinde yanıtlar verdiğini ve bunun Tanrı adına konuşuyormuş izlenimi oluşturduğu için kaygı verici olduğunu belirtti.

🔹 Canterbury Başpiskoposu Sarah Mullally, yapay zekânın insan onurunu zedeleyebileceği ve yeni istismar biçimlerine yol açabileceği uyarısında bulundu.

🔹 Papa XIV. Leo da yayımladığı genelgede yapay zekânın insan verilerinin mülkiyetini yeni bir kölelik biçimine dönüştürerek insan onurunu tehdit ettiğini söyledi.

🔹 İran, ABD ile yeniden başlayan çatışmaların üçüncü gününde Kuveyt'teki Ali el-Salem Hava Üssü ile Bahreyn'deki ABD Beşinci Filosu karargâhına füze saldırısı düzenlediğini açıkladı.

🔹 İran Devrim Muhafızları, saldırılarda sekiz önemli askeri tesisin imha edildiğini öne sürdü. ABD'li yetkililer ise saldırılarda can kaybı veya hasar meydana gelmediğini bildirdi.

🔹 Son gerilim, ABD'nin İran içinde düzenlediği saldırıların ardından yaşandı. Washington, operasyonun Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari bir tankere yönelik İran saldırısına karşılık olduğunu açıkladı.

🔹 ABD Başkanı Donald Trump, İran'ın yeni saldırılar düzenlemesi halinde askeri operasyonların yeniden başlayabileceği uyarısında bulundu.

🔹 Kuveyt Dışişleri Bakanlığı, İran'ın ülkeye yönelik saldırısını egemenliğin açık ihlali olarak nitelendirerek kınadı.

🔹 Bahreyn, İran saldırısında bir konut binasının hasar gördüğünü ancak can kaybı yaşanmadığını açıkladı. Ülke ordusu çok sayıda füze ve insansız hava aracının etkisiz hale getirildiğini bildirdi.

🔹 İsrail ordusu, Güney Lübnan'da roketatar taşıyan Hizbullah mensuplarını hedef aldığını ve tehdit oluşturan bir roket rampasını imha ettiğini açıkladı.

🔹 İran, ABD'nin ülkenin güney kıyısındaki gözetleme ve izleme tesislerini vurduğunu belirterek bunun geçici anlaşmanın ihlali olduğunu savundu.

🔹 İsrail ordusu, Güney Suriye'de silahlı kişileri öldürdüğünü ve bölgede oluşturduğu güvenlik kuşağını korumaya devam edeceğini açıkladı.

🔹 Irak güvenlik güçleri, yolsuzluk soruşturması kapsamında Bağdat'ın Yeşil Bölgesi'nde bazı üst düzey siyasetçi ve yetkilileri gözaltına aldı. Yetkililer operasyonların yolsuzluk, yasa dışı finansman ve İran petrolü kaçakçılığı iddialarıyla bağlantılı olduğunu belirtti.

🔹 Ukrayna'nın uzun menzilli ve yoğun insansız hava aracı saldırıları, Rusya'daki rafinerileri hedef alarak yakıt üretimini ve cepheye lojistik sevkiyatı aksatıyor.

🔹 Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Rusya'yı barış anlaşmasına zorlamak amacıyla 40 günlük bir saldırı kampanyası başlattığını açıkladı.

🔹 Zelenski'nin açıklamasından saatler sonra Ukrayna, Rusya'nın 12 bölgesi ile Rusya'nın kontrolündeki Kırım'a yönelik savaşın en büyük insansız hava aracı saldırılarından birini düzenledi.

🔹 Zelenski, rafineri yangınlarına atıfla, "Ukrayna yanarsa Moskova da yanacak." dedi.

🔹 ABD Başkanı Donald Trump, G7 Zirvesi'nde Zelenski ile görüştükten ve öncesinde Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile temas kurduktan sonra Ukrayna'nın savaşta "şu anda oldukça iyi durumda olduğunu" söyledi.

🔹 ABD öncülüğündeki Ukrayna-Rusya diplomatik girişimleri, İran'daki gelişmeler ve önceki müzakere turlarının sonuç vermemesi nedeniyle yavaşladı.

🔹 Ukrayna'nın uzun menzilli saldırıları en ağır etkiyi Rusya'nın kontrolündeki Kırım'da oluşturdu. Bölgede yakıt satışları durduruldu ve yetkililer olağanüstü hâl ilan etti.

🔹 Ukrayna, insansız hava araçlarını cephedeki Rus birliklerinin ikmal hatlarını kesmek amacıyla da kullanıyor.

🔹 ABD yönetimi, yaklaşık 15 gündür güvenlik gerekçesiyle erişime kapalı olan Anthropic'in Fable 5 modelinin yeniden kullanıma açılmasına izin vermeye hazırlanıyor.

🔹 Fable 5'in yeniden erişime açılması, ABD yönetimi ile Anthropic arasında yaklaşık dört aydır süren anlaşmazlığın yumuşamaya başladığına işaret ediyor.

🔹 Fable 5, derin muhakeme yeteneği ve gelişmiş kodlama performansı nedeniyle geliştiriciler ve erken dönem kullanıcılar arasında kısa sürede büyük ilgi gördü.

🔹 Model, kamuya sunulan en gelişmiş yapay zekâ modellerinden biri olarak tanıtıldı ve piyasaya çıktıktan yalnızca üç gün sonra erişime kapatıldı.

🔹 Anthropic, Fable 5'i 22 Haziran'a kadar bazı ücretli Claude aboneliklerinde ek ücret almadan kullanıma sunmuş, kullanıcılar modeli kısa süre deneyimleme fırsatı bulmuştu.

🔹 ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick ile Hazine Bakanı Scott Bessent'in, yönetim ile Anthropic arasındaki anlaşmazlığın çözülmesine katkı sağladığı belirtiliyor.

🔹 Anthropic ve OpenAI, Başkan Donald Trump'ın 2 Haziran tarihli başkanlık kararnamesi doğrultusunda, yeni ve güçlü yapay zekâ modellerinin hükümet tarafından incelenmesine yönelik kalıcı bir değerlendirme sürecinin oluşturulmasını istiyor.