🔹 ABD ekonomisinde tüketim harcamalarının ana itici gücü yüksek gelirli haneler olmaya devam ediyor.

🔹 En yüksek gelir grubundaki yüzde 20'lik kesim, ABD'deki tüketici harcamalarının yüzde 57'sini gerçekleştiriyor.

🔹 Bank of America verilerine göre tüketici güveni düşük seviyelerde olmasına rağmen Amerikalılar geçen yıla göre daha fazla harcama yapıyor.

🔹 Ekonomistler, borsa kaynaklı tüketim artışının son bir yılda yaklaşık 53 milyar dolarlık ek harcama yarattığını ve bunun ABD ekonomik büyümesine önemli katkı sağladığını belirtiyor.

🔹 Yüksek gelirli haneler, yükselen konut fiyatları ve düşük faizli eski mortgage kredileri sayesinde önemli konut serveti biriktirdi.

🔹 En yüksek gelir grubundaki yüzde 20'lik kesim, ABD'deki toplam konut değerinin yarısından fazlasına sahip olurken, en düşük gelir grubundaki yüzde 20'nin payı yalnızca yüzde 3 seviyesinde bulunuyor.

🔹 Bireysel hisse senedi servetinin yüzde 87'si de en yüksek gelir grubunun kontrolünde bulunuyor.

🔹 Son bir yılda S&P 500 endeksi yüzde 22, 2023'ten bu yana yüzde 76 ve son on yılda toplam yüzde 327 getiri sağladı.

🔹 Ekonomistler, borsa yükselişinin sona ermesi halinde yüksek gelirli kesimin harcamalarının da önemli ölçüde azalabileceği uyarısında bulunuyor.

🔹 Borsadaki güçlü yükseliş servet eşitsizliğini daha da artırırken, ekonomik büyümenin giderek daha fazla varlıklı kesimin harcamalarına bağımlı hale geldiği belirtiliyor.

🔹 S&P 500 endeksinin yaklaşık üçte biri teknoloji şirketlerinden, yaklaşık beşte biri ise çip üreticilerinden oluşuyor.

🔹 Yapay zekâ yatırımlarının desteklediği borsa yükselişinde sert bir geri çekilmenin yaşanması halinde bunun tüketimi azaltarak ekonomik yavaşlama veya resesyon riskini artırabileceği değerlendiriliyor.

🔹 Venezuela'nın kuzey kıyıları ile başkent Caracas'ta meydana gelen yıkıcı depremlerden dört saat sonra El Salvador Devlet Başkanı Nayib Bukele, Venezuela'ya yardım teklifinde bulundu.

🔹 Geçici Devlet Başkanı Delcy Rodríguez, Bukele'nin yardım teklifini kabul ederek Dışişleri Bakanlığına koordinasyon talimatı verdi.

🔹 Depremler, yıllardır süren ekonomik ve siyasi kriz nedeniyle zaten zor durumda olan sağlık sistemi ve kamu altyapısı üzerindeki baskıyı artırdı.

🔹 Venezuela ekonomisi, kötü mali yönetim ve ABD yaptırımları nedeniyle 2013-2021 döneminde yaklaşık yüzde 75 küçüldü.

🔹 Venezuela Merkez Bankası verilerine göre ülkenin dış borcu 1998'de 28,3 milyar dolarken, yayımlanan son resmi verilere göre 2018'de 108,4 milyar dolara ulaştı.

🔹 Ekonomist Asdrúbal Oliveros ülkenin mevcut dış borcunu 161,3 milyar dolar olarak tahmin ediyor. Financial Times ise borcun 240 milyar dolar seviyesinde olduğunu bildirdi.

🔹 ABD Başkanı Donald Trump, depremin ardından ABD'nin Venezuela'ya yardım etmeye hazır olduğunu açıkladı.

🔹 ABD Dışişleri Bakanlığı, arama-kurtarma ekipleri, sağlık malzemeleri ve insani yardım göndereceğini duyurdu.

🔹 ABD, Venezuela için 150 milyon dolarlık yardım paketi açıkladı. Bunun 100 milyon doları BM insani yardım fonuna, 50 milyon doları ise ülkede faaliyet gösteren yardım kuruluşlarına ayrıldı.

🔹 Delcy Rodríguez, 24 ülkenin Venezuela'ya yardım gönderdiğini ve 2.700'den fazla arama-kurtarma görevlisinin ülkede çalıştığını açıkladı.

🔹 ABD ekipleri enkaz altından bir bebeği kurtardı. El Salvador ekipleri ise La Guaira kentinde çöken bir binada mahsur kalan 15 yaşındaki bir kız çocuğu ile köpeğini ve 86 saat enkaz altında kalan bir kadını kurtardı.

🔹 Ulusal Meclis Başkanı Jorge Rodríguez, depremler nedeniyle 12 binden fazla kişinin yerinden edildiğini, hastaneler dahil 774 binanın hasar gördüğünü veya yıkıldığını açıkladı.

🔹 UNICEF, yaklaşık 680 bin çocuğun insani yardıma ihtiyaç duyduğunu tahmin ediyor.

🔹 Depremler, hükümetin son aylarda elde ettiği sınırlı ekonomik iyileşmeyi de olumsuz etkiledi. Petrol üretimindeki artış ve enflasyondaki düşüşün ardından başlayan toparlanma süreci kesintiye uğradı.

🔹 Ülke, depremden etkilenen bölgelere yardım ulaştırılması ve altyapının yeniden inşası için mevcut uluslararası yardımların ötesinde daha kapsamlı mali desteğe ihtiyaç duyuyor.

🔹 Pakistan, Afganistan sınırındaki bölgelere hava saldırıları düzenledi ve kara birlikleri gönderdi.

🔹 Afganistan'daki Taliban yönetimi, saldırılarda kadın ve çocukların da bulunduğu en az 36 sivilin öldüğünü, 160'tan fazla kişinin yaralandığını açıkladı. Olayı "korkakça bir eylem" ve "suç" olarak nitelendirdi.

🔹 Pakistan Enformasyon Bakanı Attaullah Tarar ise saldırılarda militanlara ait hedeflerin vurulduğunu ve 29 militanın öldürüldüğünü söyledi. Operasyonların son dönemde sivillere yönelik terör saldırılarına karşı düzenlendiğini belirtti.

🔹 Pakistan, Afganistan'ı sınır ötesi saldırılar düzenleyen silahlı gruplara barınak sağlamakla suçluyor. Taliban yönetimi ise bu iddiaları reddediyor.

🔹 Taliban yönetimi saldırıların sivil evleri hedef aldığını belirtirken, Pakistan operasyonların Paktiya, Paktika ve Kunar vilayetlerindeki militan hedeflerine yönelik olduğunu açıkladı.

🔹 Taliban yetkilileri, can kayıplarının büyük bölümünün Paktika vilayetindeki Mandokhail köyünde meydana geldiğini bildirdi.

🔹 Saldırılar, bir gün önce Karaçi'de Pakistan Sindh Rangers karargâhına düzenlenen intihar saldırısında üç güvenlik görevlisinin ve üç saldırganın ölmesinin ardından gerçekleşti. Pakistan, saldırıyla bağlantılı Afgan uyruklu bir şüphelinin de yakalandığını açıkladı.

🔹 Karaçi'deki saldırının sorumluluğunu, Pakistan Talibanı'nın (TTP) ayrılıkçı kolu Jamaat-ul-Ahrar üstlendi.

🔹 Pakistan ile Afganistan arasında Ekim 2025'te ilan edilen ateşkes, önceki benzer anlaşmalarda olduğu gibi yeniden bozuldu.

🔹 Son aylarda sınır hattındaki çatışmalar ve hava saldırılarında çok sayıda kişi hayatını kaybetti. Şubat ayında yaşanan çatışmalarda onlarca kişi öldü.

🔹 Mart ayında Pakistan'ın Kabil'deki bir uyuşturucu rehabilitasyon merkezine düzenlediği saldırıda yüzlerce kişi hayatını kaybetti.

🔹 Haziran ayı başında Pakistan'ın düzenlediği hava saldırılarında 26 militanın öldüğü açıklanırken, Taliban yönetimi saldırılarda çoğu çocuk 13 sivilin de yaşamını yitirdiğini bildirdi.

🔹 Güney Kore, önümüzdeki yıllarda çip üretimi ve yapay zekâ kapasitesini geliştirmek amacıyla en az 880 milyar dolarlık yatırım planını açıkladı.

🔹 "Üç Mega Proje" kapsamında yeni çip üretim merkezleri, veri merkezleri ve robotik teknolojileri geliştirilecek.

🔹 Devlet Başkanı Lee Jae-myung, yatırım planının Seul dışındaki bölgelerin ekonomilerini canlandırmayı hedeflediğini söyledi.

🔹 Lee, yapay zekâ alanında diğer ülkelerden daha hızlı hareket edilmesi gerektiğini belirterek yarı iletkenler, fiziksel yapay zekâ ve yapay zekâ veri merkezlerini ülkenin büyümesinin üç temel unsuru olarak tanımladı.

🔹 Lee, yatırım planını Samsung ve SK Hynix yöneticileriyle birlikte düzenlenen televizyon yayınında açıkladı.

🔹 Plan kapsamında Seul dışında yeni yapay zekâ altyapı merkezleri de kurulacak. Ülkedeki gelişmiş üretim tesislerinin büyük bölümü halen başkent çevresinde bulunuyor.

🔹 Lee, sanayi yatırımlarının Seul'de yoğunlaşmasının kırsal bölgelerde gerilemeye yol açtığını belirterek bunun ülkenin sürdürülebilir ve kapsayıcı büyümesi açısından çözülmesi gereken bir sorun olduğunu söyledi.

🔹 Samsung ve SK Group, yapay zekâ altyapısına yönelik küresel yatırımların artmasıyla en fazla fayda sağlayan Güney Koreli şirketler arasında yer alıyor. Her iki şirket de Nvidia gibi büyük müşterilere çip tedarik ediyor.

🔹 SK Hynix'in piyasa değeri mayıs ayında yapay zekâ veri merkezlerine yönelik talebin etkisiyle 1 trilyon doları aştı.

🔹 Google, Amazon ve Meta'nın bu yıl yapay zekâ teknolojilerine toplam 650 milyar dolar yatırım yapmayı planladıkları açıklandı.

🔹 Yapay zekâ çiplerine yönelik küresel talep yarı iletken arzında sıkışıklığa ve fiyatların yükselmesine yol açtı. Geçen hafta Apple ve Microsoft bazı ürünlerinin fiyatlarını artan bileşen maliyetleri nedeniyle yükseltti.

🔹 Bazı yatırımcılar ise yapay zekâ sektörüne yönelen yüksek yatırım harcamalarının sürdürülebilirliği konusunda endişelerini dile getiriyor.

🔹 Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Ukrayna savaşı nedeniyle Rusya'nın "sorunlar" yaşadığını kabul etti. Ülkesinin bu sorunlara karşılık verdiğini ve güvenliği sağlayacağını söyledi.

🔹 Putin, Ukrayna'nın Rusya toprakları ve altyapısına yönelik saldırılarını "terör saldırıları" olarak nitelendirdi ve bunların üstesinden geleceklerini ifade etti.

🔹 Ukrayna'nın düzenlediği İHA saldırısında Krasnodar bölgesindeki Slavyansk-na-Kuban petrol rafinerisinde yangın çıktı. Saldırıda bir kişi hayatını kaybetti, bir kişi yaralandı.

🔹 Ukrayna, Moskova'nın doğusundaki Yaroslavl bölgesindeki bir petrol rafinerisini de hedef aldı. Bölge yönetimi, İHA saldırısı nedeniyle Moskova'ya giden bazı yollarda geçici trafik kısıtlamaları uygulandığını açıkladı.

🔹 Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Krasnodar ve Yaroslavl bölgelerindeki petrol rafinerilerinin vurulduğunu belirterek Rusya'nın savaş kapasitesini zayıflatmaya yönelik operasyonların süreceğini söyledi.

🔹 Kırım'da elektrik kesintileri ve yakıt sıkıntısı nedeniyle olağanüstü durum ilan edildi. Bölge halkından enerji tüketimini azaltmaları istendi.

🔹 Ukrayna'nın uzun menzilli saldırıları Rusya'nın çeşitli bölgelerinde akaryakıt sıkıntısı ve yakıt kısıtlamalarına yol açtı.

🔹 Putin, yakıt arzındaki sorunların bazı bölgelerde sıkıntılara neden olduğunu kabul etti. Yakıt dağıtımını sağlamak için bir görev gücü oluşturulduğunu, tarım sektörüne yeterli yakıt sağlanacağını ve dizel ihracatına yasak getirilmesinin değerlendirildiğini açıkladı.

🔹 Ukrayna, Volgograd kentindeki Titan-Barrikady araştırma ve üretim merkezini yerli üretim Flamingo uzun menzilli füzeleriyle vurdu. Tesis cephe hattının yaklaşık 500 kilometre gerisinde bulunuyor.

🔹 Flamingo füzesinin yaklaşık 3 bin 200 kilometre menzile sahip olduğu ve Ukrayna'nın Rusya'nın iç kesimlerindeki hedeflere saldırı düzenlemesine imkân verdiği bildirildi.

🔹 ABD'deki büyük teknoloji şirketleri, yapay zekâ yatırımlarını artırırken çalışan sayısını azaltıyor. Mayıs ayında teknoloji sektöründe 38 bin 242 işten çıkarma açıklandı ve bu son iki yılın en yüksek aylık seviyesi oldu.

🔹 Amazon, Microsoft, Meta ve Oracle geniş çaplı işten çıkarma programları başlattı. Büyük çaplı işten çıkarma açıklamayan şirketlerde de işe alımlar önemli ölçüde yavaşladı.

🔹 Apple, Meta, Google, Microsoft ve Amazon'un toplam çalışan sayısı 2022'den bu yana büyük ölçüde sabit kaldı.

🔹 Oracle, son bir yılda 21 bin çalışanını işten çıkardığını ve yapay zekâ teknolojilerinin şirket genelinde kullanılmasının iş gücü ihtiyacını azalttığını açıkladı.

🔹 Ödeme şirketi Block da şubat ayında çalışanlarının yüzde 40'ını işten çıkardı. Şirket, yapay zekânın şirket kurma ve yönetme anlayışını değiştirdiğini belirtti.

🔹 Danışmanlık şirketi Challenger, Gray & Christmas'a göre şirketlerin işten çıkarmalarda en sık gösterdiği gerekçe artık yapay zekâ oldu.

🔹 Teknoloji şirketleri çalışanlardan daha kısa sürede daha fazla iş üretmelerini ve yapay zekâyı aktif biçimde kullanmalarını bekliyor.

🔹 Ekonomistler, yapay zekânın genel işsizlik üzerinde henüz belirgin bir etkisi olmadığını, şu ana kadar daha çok görevleri otomatikleştirdiğini ancak ilerleyen dönemde işe alımların yavaşlaması ve yeni işten çıkarmaların artabileceğini belirtiyor.

🔹 Büyük teknoloji şirketleri, yapay zekâ altyapısına yaptıkları yüksek harcamalar nedeniyle maliyetlerini yeniden düzenliyor. Yapay zekâ sistemlerinin kullanım maliyetleri şirketlerin harcamalarını önemli ölçüde artırıyor.

🔹 Meta Üst Yöneticisi Mark Zuckerberg, şirketin en büyük iki gider kaleminin bilişim altyapısı ile personel olduğunu, yapay zekâ altyapısına daha fazla yatırım yapılmasının şirket büyüklüğünün azaltılmasını gerektirebileceğini söyledi.

🔹 Analistler, büyük teknoloji şirketlerinden birinin yapay zekâ destekli daha küçük iş gücü modelinde başarılı olması halinde diğer şirketlerin de benzer yeniden yapılanmalara yönelebileceğini değerlendiriyor.

🔹 Meta, çalışanların fare hareketleri ve klavye kullanımını yapay zekâyı eğitmek amacıyla izlemeye başladı ancak toplanan verilerin çalışanlar tarafından görülebilmesi üzerine uygulamayı geçici olarak durdurdu.

🔹 Meta'nın içerik denetimi faaliyetlerinin büyük bölümünü maliyetleri azaltmak amacıyla yapay zekâ sistemlerine devretmeye hazırlandığı bildiriliyor.

🔹 Tayvan, Londra'da inşa edilmesi planlanan Çin'in Avrupa'daki en büyük büyükelçilik kompleksinin, yurt dışındaki muhaliflerin alıkonulabileceği bir merkez olarak kullanılabileceği uyarısında bulundu.

🔹 Tayvan'ın Birleşik Krallık temsilcisi Vincent Chin-Hsiang Yao, Çin'in Hong Konglular ve Tayvanlılara yönelik sınır aşan baskı faaliyetlerini sürdürdüğünü, benzer uygulamaların yeni büyükelçilikte de görülebileceğini söyledi.

🔹 Yao, Pekin tarafından "Tayvan bağımsızlığının kararlı ayrılıkçıları" olarak kara listeye alınan Tayvanlı milletvekillerinin Birleşik Krallık'a seyahat etmeleri halinde kaçırılma ve büyükelçilik yerleşkesindeki gizli bölümlerde tutulma riski bulunduğunu ifade etti.

🔹 Çin, kara listeye aldığı Tayvanlı siyasetçilerin gıyaben yargılanmasını ve ayrılıkçılık suçlamasıyla cezalandırılmasını öngören uygulamalar yürütüyor. Bu suçlamalar ölüm cezasına kadar varan yaptırımlar içerebiliyor.

🔹 Londra Kulesi yakınındaki Royal Mint Court'ta planlanan büyükelçilik projesi 2018'den bu yana tartışma konusu oldu. Birleşik Krallık'taki güvenlik kurumları özellikle casusluk riskleri üzerinde duruyor.

🔹 Proje kapsamında yer altına iletişim altyapısına yakın yeni bölümler inşa edilmesi planlanıyor. İngiliz makamları iletişim hatlarının korunması için kabloların yeniden yönlendirileceğini ve ek şifreleme önlemleri uygulanacağını açıkladı.

🔹 İnsan hakları savunucuları, casusluk tartışmalarının gölgesinde sınır aşan baskı ve insan hakları risklerinin yeterince dikkate alınmadığını savunuyor.

🔹 2022 yılında Manchester'daki Çin Başkonsolosluğu çalışanlarının Hong Kong yanlısı bir protestocuyu konsolosluk bahçesine çekerek darp etmesi uluslararası tepki çekmişti.

🔹 Çin son yıllarda sürgündeki muhaliflere yönelik baskıyı artırdı; bazı aktivistler hakkında ödüllü yakalama kararları çıkardı ve yurt dışındaki muhalifleri yabancı güçlerle iş birliği yapmakla suçladı.

🔹 2020'de Hong Kong'daki güvenlik yasasının ardından 200 binden fazla Hong Konglu Birleşik Krallık'a taşındı. Sürgündeki kişiler takip, gözetim ve yıldırma faaliyetlerine maruz kaldıklarını söylüyor.

🔹 Fransa'da karşı istihbarat birimleri, Çin'e ait olduğu öne sürülen dokuz gizli "polis karakolunu" kapattı. Aktivist gruplar Avrupa genelinde bu tür 100'den fazla yapı bulunduğunu ve Birleşik Krallık'ta da en az dört benzer merkezin faaliyet gösterdiğini öne sürüyor.

🔹 Çin'in Londra Büyükelçiliği Sözcüsü, Tayvan'ın iddialarını "tamamen temelsiz ve kötü niyetli iftira" olarak nitelendirdi.

🔹 Ukrayna, Rusya'nın güneyindeki büyük bir petrol rafinerisini İHA saldırısıyla vurdu. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, gece düzenlenen saldırılarda iki Rus petrol rafinerisinin hedef alındığını açıkladı.

🔹 Krasnodar bölgesindeki Slavyansk-na-Kubani rafinerisinde düşürülen İHA parçalarının neden olduğu yangında bir kişi hayatını kaybetti, bir kişi yaralandı.

🔹 Zelenskiy, Yaroslavl bölgesindeki bir başka petrol rafinerisinin de vurulduğunu söyledi. Rus yetkililer bu tesise ilişkin doğrudan doğrulama yapmadı ancak bölgede İHA saldırısı nedeniyle bazı yolların geçici olarak kapatıldığını açıkladı.

🔹 Vladimir Putin, Rusya'nın "belirli bir yakıt açığı" yaşadığını ilk kez kabul etti. Petrol tesislerinin korunacağını, yakıt üretiminin artırılacağını ve hasar gören tesislerin hızla onarılacağını söyledi.

🔹 Putin, Kırım'daki yakıt sıkıntısını gidermek amacıyla kara ve deniz yoluyla yakıt sevkiyatının artırılacağını açıkladı.

🔹 Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, iç piyasadaki ihtiyacı korumak amacıyla yakıt ihracat anlaşmalarının yeniden gözden geçirildiğini söyledi.

🔹 Sibirya'daki İrkutsk bölgesinde devlet şirketi Rosneft'e ait akaryakıt istasyonlarında araç başına günlük satış üst sınırı 50 litre olarak belirlendi.

🔹 Putin, Ukrayna'nın derin hedeflere yönelik saldırıların durdurulmasını ve çatışmaların Donetsk, Luhansk, Herson ve Zaporijya bölgeleriyle sınırlandırılmasını önerdiğini söyledi. Putin bu önerileri reddetti.

🔹 Putin, Ukrayna'nın petrol tesislerine yönelik saldırılarla Rus toplumunda bölünme oluşturmayı ve Moskova'yı kendi şartlarında müzakereye zorlamayı hedeflediğini savundu.

🔹 Rusya Savunma Bakanlığı, gece boyunca Rusya, ilhak edilen Kırım ile Karadeniz ve Azak Denizi üzerinde toplam 213 Ukrayna İHA'sının düşürüldüğünü açıkladı.

🔹 Ukrayna Hava Kuvvetleri ise Rusya'nın gece boyunca Ukrayna'ya 142 uzun menzilli İHA ve 8 füze fırlattığını, bunların 125 İHA ile 7 füzenin etkisiz hale getirildiğini bildirdi.

🔹 Rusya'nın Zaporijya kentine düzenlediği hava saldırısında iki kişi hayatını kaybetti, ikisi çocuk olmak üzere 16 kişi yaralandı.

🔹 Rusya'nın Belgorod bölgesinde Ukrayna İHA saldırılarında bir kişi öldü, bir kişi yaralandı.

🔹 Lübnan Meclis Başkanı Nebih Berri, ABD arabuluculuğunda Lübnan ile İsrail arasında imzalanan anlaşmayı "dayatma" olarak nitelendirdi ve uygulanmayacağını söyledi.

🔹 Berri, İsrail'in Lübnan'dan çekilmesini sağlayabilecek tek gerçekçi yolun İran ile ABD arasındaki müzakereler olduğunu, Lübnan dosyasını bu süreçten ayırma girişimlerinin İsrail'in işgalini uzatacağını ifade etti.

🔹 Anlaşma, devlet dışı silahlı grupların doğrulanmış şekilde silahsızlandırılmasının ardından Lübnan ordusunun kademeli olarak bölgede kontrolü devralmasını ve İsrail ordusunun aşamalı biçimde Lübnan'dan çekilmesini öngörüyor.

🔹 İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, anlaşmanın Hizbullah silahsızlanmadığı sürece İsrail ordusunun Güney Lübnan'daki varlığını sürdürmesine imkân tanıdığını söyledi.

🔹 Hizbullah, anlaşmayı İsrail'e teslimiyet olarak nitelendirerek reddetti ve Beyrut yönetiminden İsrail ile yürütülen doğrudan görüşmelerden çekilmesini istedi.

🔹 Berri, anlaşmanın en tehlikeli yönünün siyasi içeriğinin yanı sıra Lübnanlılar arasında iç bölünmeleri tetikleme ve ülkeyi iç çatışmaya sürükleme riski taşıdığını söyledi.

🔹 Cumhurbaşkanı Joseph Aoun ile Başbakan Nevvaf Selam liderliğindeki Lübnan yönetimi, savaşın başında Hizbullah'ın itirazlarına rağmen İsrail ile doğrudan görüşmeleri destekledi. Hükümet, geçen yıldan bu yana Hizbullah'ın silahsızlandırılmasını hedefleyen bir politika izliyor.

🔹 Cumhurbaşkanı Aoun, ABD Başkanı Donald Trump ile yaptığı telefon görüşmesinde Washington'un İsrail'e Güney Lübnan'dan çekilmesi yönünde baskı yapmasını beklediğini ifade etti.

🔹 İsrail ordusu, gece saatlerinde Güney Lübnan'da 200 metre uzunluğunda bir Hizbullah tünelini imha ettiğini ve ateşkes ihlallerine karşılık üç Hizbullah komuta merkezini vurduğunu açıkladı.

🔹 Hizbullah ise ateşkese şu ana kadar bağlı kaldığını bildirerek ülkesini ve halkını savunma hakkını saklı tuttuğunu duyurdu.

🔹 Mart ayında düzenlenen hava saldırıları, İsfahan'daki UNESCO Dünya Mirası listesindeki Nakş-ı Cihan Meydanı, Çehel Sütun Sarayı ve çevresindeki tarihi yapılarda camların kırılmasına, duvar ve tavanlarda çatlaklara, seramik kaplamaların zarar görmesine yol açtı.

🔹 Reuters, savaş sırasında 11 tarihi yapıda doğrudan hasar tespit etti. Uzmanlar ayrıca Trans-İran Demiryolu, İsfahan Ulu Camii ve 1.800 yıllık Falak-ol-Eflak Kalesi'nde de hasarı doğruladı.

🔹 UNESCO, şimdiye kadar İran'da yedi kültürel alanda hasarı doğruladı. Kurum, çatışma öncesinde koruma altındaki kültürel alanların koordinatlarını çatışmanın taraflarıyla paylaştığını açıkladı.

🔹 Hasarın büyük bölümü doğrudan isabetten değil, patlamaların oluşturduğu şok dalgalarından kaynaklandı. Şok dalgaları tarihi yapılarda camların kırılmasına, sıvaların dökülmesine, duvarların çatlamasına ve temellerin sarsılmasına neden oldu.

🔹 İsrail ordusu, İsfahan Valiliği binasını hedef aldığını ve yalnızca askeri hedeflere uluslararası hukuk çerçevesinde saldırdığını açıkladı. Valilik binası UNESCO korumasındaki saray kompleksinin hemen yanında bulunuyor.

🔹 Reuters'in görüştüğü sekiz kültürel miras uzmanı, tarihi alanların yakınındaki saldırıların, geçmişte uygulanan kültürel mirası koruma önceliklerinden farklı bir yaklaşımı yansıttığını değerlendirdi.

🔹 Ali Kapu Sarayı'nda duvarlarda çatlaklar oluştu, pencerelerin ve kapıların büyük bölümü zarar gördü, ahşap kolonlar ve tarihi bölümlerde yapısal hasar tespit edildi.

🔹 Şah Camii'nin minareleri ve kubbesi sarsıldı, mavi çinilerin bir bölümü yerinden düştü ve duvarlarda çatlaklar oluştu.

🔹 Tahran'daki UNESCO Dünya Mirası listesindeki Gülistan Sarayı'nda cam süslemeler, aynalar ve ahşap eserler zarar gördü. Saray çalışanları bazı bölümlerde tavan çökmesi riski bulunduğunu belirtti.

🔹 1954 Lahey Sözleşmesi, silahlı çatışmalarda kültürel mirasın korunmasını öngörüyor. Uzmanlar, kültürel alanların yakınındaki askeri hedeflere yönelik saldırılarda oluşabilecek zararların uluslararası hukuk kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.

🔹 İran, savaşta zarar gören 134 kültürel miras alanının listesini UNESCO'ya sundu. Bu alanların önemli bölümü ülkenin en çok ziyaret edilen turistik merkezleri arasında yer alıyor.

🔹 İsfahan Çarşısı'ndaki esnaf, savaşın turizmi durma noktasına getirdiğini ve ziyaretçi kaybının tarihi yapıların gördüğü fiziksel hasar kadar ağır ekonomik sonuçlar doğurduğunu söyledi.