🔹 ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in bu hafta Washington’da gerçekleştireceği görüşmeler öncesinde, yuanın değer kazanması talebi yeniden gündeme geldi.
🔹 Çin’in ticaret fazlasının yeni bir rekora yaklaşması ve yuanın yüzde 30’a kadar düşük değerli olduğu yönündeki tahminler, ABD ve Avrupa’da daha güçlü bir yuan çağrılarını artırdı.
🔹 ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, sorunu yalnızca kur meselesi olarak değil, Çin’in sanayi sübvansiyonları ve zayıf iç talebiyle bağlantılı bir dengesizlik olarak tanımladı. Bessent, ağustos ayında G7 ülkelerinden Çin’le ticaret koşullarını incelemelerini istedi ve büyüyen ticaret fazlasını sürdürülemez olarak nitelendirdi.
🔹 Çinli politika yapıcılar, yuanın hızlı değer kazanmasının ihracatçıların dar kâr marjlarını sıkıştırmasından, işsizliği artırmasından ve deflasyonist baskıları derinleştirmesinden endişe ediyor. Bu nedenle Pekin’in yeni bir Plaza Anlaşması’na razı olması beklenmiyor.
🔹 Yuan, geçen yıl ABD doları karşısında nominal olarak yüzde 6’dan fazla güçlendi. Ancak enflasyona göre düzeltilen reel efektif döviz kuru açısından para biriminin hâlâ önemli ölçüde düşük değerli olduğu düşünülüyor.
🔹 Brad Setser, Çin’in artan altın ithalatını da hesaba katan hesaplamasında yuanın olması gereken seviyenin en az yüzde 30 altında bulunduğunu belirtti. Goldman Sachs yüzde 20, IMF ise şubat ayında yüzde 16 oranında düşük değer tahmini yaptı.
🔹 Çin’in Avrupa Birliği ile ticaret fazlası 2025’te 412 milyar dolara ulaştı. Elektrikli araç ve makine parçaları satışlarının etkisiyle bu fazla 2026’nın ilk yarısında yıllık bazda yüzde 9 daha genişledi.
🔹 Almanya Başbakanı Friedrich Merz ve Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Pekin’den yuanın değer kazanmasına izin vermesini istedi. Merz, Çin’in devlet sübvansiyonlarını, aşırı kapasiteyi, agresif fiyatlandırmayı ve düşük değerli yuanı birlikte kullandığını söyleyerek karşılık verilmesi için etkili araçlar çağrısında bulundu.
🔹 Çin Başbakan Yardımcısı He Lifeng, politika yapıcıların hiçbir zaman kasıtlı olarak ticaret fazlası hedeflemediğini söyledi. Çin Merkez Bankası Başkanı Pan Gongsheng de bu açıklamayı bu ayki G20 toplantısında yineledi.
🔹 Çin Merkez Bankası, yuanın çok hızlı değer kazanmasını önlemek için günlük yüzde 2’lik işlem bandını ve merkez kur belirleme mekanizmasını kullanıyor. Banka geçen cuma yuanın dolar karşısındaki orta noktasını 6,7521 olarak belirleyerek üç buçuk yılı aşkın sürenin en güçlü seviyesine taşıdı.
🔹 Çin ana karasında listelenen şirketler, 2026’nın ilk yarısında kur hareketleri nedeniyle yaklaşık 107 milyar yuan zarar bildirdi. Midea 6 milyar yuan, BYD ise 4,7 milyar yuan kur zararı açıkladı; BYD’nin net kârı yıllık bazda yüzde 20,5 geriledi.
🔹 Yıllık yüzde 5’lik yuan değerlenmesinin, Çin para biriminin yüzde 20’lik düşük değerini dört yılda ancak yarıya indireceği hesaplanıyor. Daha pahalı bir yuan, Çin ile ABD arasındaki toplam ekonomik büyüklük farkını da azaltabilir.
🔹 Çin’in iç talebi artıracak büyük ölçekli gelir transferlerinden kaçınması, ekonominin yeniden dengelenmesini sağlayacak yapısal reformlara yönelik teşviki sınırlıyor. Hanehalkına verilen destek kademeli kaldığı sürece, Çin’in ihracat odaklı modeli üzerindeki küresel ticaret geriliminin sürmesi bekleniyor.