🔹 Fransa ve Almanya, Avrupa Birliği'nin dış politika kurumu olan Avrupa Dış Eylem Servisi'nin (EEAS) yeniden yapılandırılması gerektiği konusunda hemfikir olsa da nasıl reform yapılacağı konusunda farklı görüşler benimsiyor.

🔹 Fransa, AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas'ın yetkilerinin güçlendirilmesini savunuyor. Almanya'da ise bazı yetkililer dış politika yetkilerinin daha fazla Avrupa Komisyonu'na devredilmesini değerlendiriyor.

🔹 Eski AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, AB'nin küresel ölçekte daha etkili olabilmesi için kurumlar arasındaki görev dağılımının netleştirilmesi gerektiğini söyledi.

🔹 Fransa'nın hazırladığı çalışma belgesi, AB'nin dış politika araçlarının daha etkin kullanılabilmesi için üç farklı reform modeli ortaya koyuyor. Bunlar Avrupa Komisyonu'nun güçlendirilmesi, EEAS'in Konsey'e daha yakın hale getirilmesi veya her iki yapının birlikte güçlendirilmesini içeriyor.

🔹 Paris'in tercih ettiği modelde Kaja Kallas'ın Avrupa Komisyonu'nda birinci başkan yardımcısı konumuna yükseltilmesi ve dış politika, ticaret ile kalkınmadan sorumlu komiserler üzerinde daha geniş koordinasyon yetkisi verilmesi öngörülüyor.

🔹 Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul, AB dış ve güvenlik politikasında yetkilerin daha net tanımlanması ve EEAS'in Avrupa Komisyonu ile daha yakın çalışması gerektiğini söyledi. Ayrıca dış politika kararlarında oybirliği yerine nitelikli çoğunluk sistemine geçilmesini destekledi.

🔹 AB dışişleri bakanlarının reform sürecini eylül ayında İrlanda'nın Wicklow kentinde yapılacak toplantıda ele alması bekleniyor. Olası değişikliklerin Fransa'daki 2027 cumhurbaşkanlığı seçimlerinden önce sonuçlandırılması hedefleniyor.

🔹 Alman otomobil üreticisi Volkswagen'in yaklaşık 100 bin çalışanı işten çıkarma ve Almanya'daki dört fabrikayı kapatma planı, ülkede siyasi tepkiyle karşılaştı.

🔹 Planın, Çinli üreticilerle artan rekabet ve ABD'nin gümrük tarifelerinin Alman otomotiv sektöründe yarattığı baskının en belirgin göstergelerinden biri olduğu değerlendiriliyor.

🔹 Almanya Başbakanı Friedrich Merz'in sözcüsü Stefan Kornelius, önceliklerinin üretim tesislerini ve istihdamı korumak olduğunu söyledi.

🔹 Aşağı Saksonya eyaleti, Volkswagen'in ikinci büyük oy hakkına sahip hissedarı konumunda bulunuyor. Eyalet temsilcileri ve işçi temsilcileri şirketin denetim kurulunda önemli ağırlığa sahip.

🔹 Aşağı Saksonya Eyalet Başbakanı Olaf Lies, çözümün işten çıkarmak veya fabrika kapatmak olmadığını, şirketin rekabet gücünü ve pazar payını yeniden kazanacak bir strateji geliştirmesi gerektiğini söyledi.

🔹 Volkswagen'in işten çıkarma ve fabrika kapatma planının temmuz ayında denetim kuruluna sunulması bekleniyor.

🔹 Denetim kurulunda işçi temsilcileri ve eyalet temsilcileri toplam 19 oyun 11'ini elinde bulunduruyor. Bu nedenle planın önemli değişiklikler yapılmadan kabul edilmesinin zor olduğu belirtiliyor.

🔹 Volkswagen yönetiminin, devlet ortaklığı ve sendikaların etkisini azaltacak yeni bir şirket yapılanmasını da değerlendirdiği ifade edildi.

🔹 Şirket, basına yansıyan belgeler hakkında yorum yapmazken, grubun kapsamlı bir yeniden yapılanma süreci üzerinde çalıştığını açıkladı.

🔹 Volkswagen, 2024 yılında Almanya'da tarihinde ilk kez fabrika kapatma planını gündeme getirmiş, sendikalarla yapılan anlaşmanın ardından 2030'a kadar 35 bin kişilik istihdam azaltılması konusunda uzlaşılmıştı.

🔹 Mart ayında bu hedef 50 bine çıkarılmış, son olarak işten çıkarmaların 100 bine ulaşabileceği yönündeki planlar kamuoyuna yansımıştı.

🔹 Aşırı sağcı AfD, gelişmeyi Alman sanayisinin zayıflamasının göstergesi olarak değerlendirirken, hükümetin ekonomi politikalarını eleştirdi.

🔹 ABD Yüksek Mahkemesi, Başkan Donald Trump'ın görevden aldığını açıkladığı ABD Merkez Bankası (Fed) Yönetim Kurulu üyesi Lisa Cook'un şimdilik görevde kalmasına karar verdi.

🔹 Mahkeme, Kongre'nin para politikasının bağımsızlığını korumak amacıyla Fed yöneticilerinin görevden alınmasını sınırladığını vurguladı.

🔹 Baş Yargıç John Roberts, Başkan'ın Lisa Cook'u görevden alırken yasaların öngördüğü usul güvencelerini sağlamadığı gerekçesiyle işlemin hukuka uygun olmadığına hükmetti.

🔹 Donald Trump, Lisa Cook'u konut kredisi başvurularında gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu iddiasıyla görevden aldığını açıklamıştı.

🔹 Lisa Cook, görevden alınmasının eski kredi belgeleriyle ilgili olmadığını, siyasi baskılara boyun eğmemesi ve faiz kararlarını yalnızca ekonomik gerekçelerle alması nedeniyle hedef alındığını söyledi.

🔹 Mahkeme, aynı gün verdiği diğer kararlarla birçok bağımsız federal kurum üzerindeki başkanlık yetkisini genişletirken, Fed'in para politikası konusundaki bağımsız statüsünü korudu.

🔹 Donald Trump, kararın esas hakkında değil usule ilişkin olduğunu belirterek Lisa Cook'u görevden alma girişimini yeniden başlatacağını açıkladı.

🔹 Geçen hafta meydana gelen iki büyük depremin ardından en az 1.700 kişi hayatını kaybetti. Geçici Devlet Başkanı Delcy Rodríguez, felaketi ülke tarihinin "en ağır doğal afeti" olarak nitelendirdi.

🔹 La Guaira kentinde çöken 12 katlı binada arama kurtarma ekipleri enkaz altında yaşam belirtisi aramayı sürdürdü.

🔹 Enkaz altında kalan yakınlarını bekleyen aileler, arama kurtarma çalışmalarının geç başladığını ve yetersiz kaldığını söyledi.

🔹 Enkaz altında oğlu bulunan Miguel Oscar Nunez, yetkililerin daha hızlı müdahale etmesi gerektiğini belirterek gecikmeler nedeniyle enkaz altında kalanların yaşamını yitirebileceğini söyledi.

🔹 Eşi ve 16 yaşındaki kızının enkaz altında kaldığını belirten Kevin Montilla, ilk müdahalenin mahalle sakinleri tarafından yapıldığını, resmi ekiplerin ise geç geldiğini ifade etti.

🔹 La Guaira'daki bazı bölgelerde arama kurtarma ekiplerinin henüz çalışmalarına başlamadığı belirtildi.

🔹 Kızlarını arayan Deilisbeth Herreira, yaşadığı bölgede enkaz kaldırma çalışmaları için makine veya kurtarma ekibi gönderilmediğini, ailelerin kendi imkânlarıyla arama yapmak zorunda kaldığını söyledi.

🔹 Bello Horizonte yerleşiminde çöken apartmanlarda gönüllüler ve aileler kürek, levye ve el aletleriyle enkaz altında kalanlara ulaşmaya çalıştı.

🔹 Bölge sakinleri, ilk resmi kurtarma ekiplerinin depremden yaklaşık iki gün sonra olay yerine ulaştığını belirtti.

🔹 Mahalle sakinleri, resmi ekipler gelmeden önce enkaz altındaki kişilere kendi imkânlarıyla ulaşmaya çalıştıklarını, bazı kişileri sağ olarak kurtardıklarını söyledi.

🔹 Pazar günü arama kurtarma çalışmalarının sona erdirildiği, bölge sakinlerinin ise enkaz altında hâlâ çok sayıda kişinin bulunduğunu düşündüğü ifade edildi.

🔹 İran'daki savaşın ekonomiye yaklaşık 600 milyar dolar zarar verdiği, iş gücünün yüzde 7'ye kadarının işini kaybettiği ve Orta Doğu genelinde büyümenin yavaşlamasının beklendiği belirtildi.

🔹 Türkiye, yükselen petrol fiyatlarının enflasyonu artırması ve döviz rezervleri üzerinde baskı oluşturmasına rağmen bölgedeki ticaret ve lojistik hareketliliğinden faydalanmayı hedefliyor.

🔹 İstanbul, Orta Asya, Orta Doğu ve Avrupa arasındaki ticaret için daha yoğun kullanılan bir merkez haline gelirken, İstanbul'daki kargo terminallerinde yük hacminin Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının ardından önemli ölçüde arttığı ifade edildi.

🔹 Irak'tan Türkiye'ye uzanan Kerkük-Ceyhan petrol boru hattındaki petrol akışının ağustos ayında nisan ayına kıyasla üç katına çıkmasının beklendiği belirtildi.

🔹 Ankara, Orta Doğu ile Avrupa'yı birbirine bağlayacak yeni demir yolu ve kara yolu projeleriyle milyarlarca dolarlık yabancı yatırım çekmeyi amaçlıyor.

🔹 Hicaz Demiryolu projesinin Suudi Arabistan'dan ham petrol ve yolcu taşımacılığı yapması planlanıyor.

🔹 Türkiye, savunma sanayi ihracatını artırmayı hedeflerken, şubat ayından bu yana üç Körfez ülkesiyle yeni silah anlaşmaları için görüşmeler yürütüldüğü belirtildi.

🔹 İstanbul Finans Merkezi'nin yabancı finans kuruluşlarını çekmek amacıyla vergi teşvikleri sunduğu, çok sayıda Körfez bankası ve finans şirketinin İstanbul'da ofis açmayı değerlendirdiği ifade edildi.

🔹 Türkiye ekonomisinde 2025 yılında büyümenin yüzde 3,6, yıllık enflasyonun ise yüzde 35 seviyesine gerilediği belirtildi.

🔹 Yakıt sübvansiyonlarının bütçeye maliyetinin gayrisafi yurt içi hasılanın yaklaşık yüzde 0,6'sına ulaşabileceği ifade edildi.

🔹 Merkez Bankası'nın döviz rezervlerinin ocak-nisan döneminde 79 milyar dolardan 18 milyar dolara gerilediği, rezervlerin daha fazla azalmasının para politikasına olan güveni zayıflatabileceği değerlendirildi.

🔹 İran savaşının başlamasından bu yana yabancı yatırımcıların Türkiye'den en az 10 milyar dolar çıkış yaptığı belirtildi.

🔹 Körfez bölgesinden ayrılan yatırımcıların önemli bölümünün İstanbul yerine Miami, Milano, Londra ve Cenevre gibi merkezleri tercih ettiği ifade edildi.

🔹 Lojistik ve taşımacılık sektörlerindeki büyümenin ekonomiye katkı sağladığı ancak tek başına Türkiye'nin ekonomik görünümünü değiştirmeye yetmeyeceği değerlendirildi.

🔹 İsrail'in Ermeni Soykırımı'nı tanıma kararının temel nedeninin tarihi veya ahlaki bir değerlendirme olmadığı öne sürüldü.

🔹 Kararın, ABD Başkanı Donald Trump'ın Türkiye ile ilişkilerinde hazırladığı yeni adımlara karşı siyasi bir mesaj niteliği taşıdığı değerlendirildi.

🔹 İsrail'in bu kararla Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a ve Trump yönetiminin Türkiye politikasına tepki vermeyi amaçladığı ifade edildi.

🔹 Değerlendirmede, kararın Ermeni Soykırımı'nın tarihsel boyutundan ziyade İsrail, Türkiye ve ABD arasındaki güncel jeopolitik dengelerle bağlantılı olduğu savunuldu.

🔹 İsrail hükümeti, Ermeni Soykırımı'nı resmen tanıma kararı aldı.

🔹 Dışişleri Bakanı Gideon Sa'ar, kararın Türkiye'nin İsrail'e yönelik tutumu nedeniyle alınmadığını, tarihi gerçeklerin kabul edilmesi gerektiğini söyledi.

🔹 İsrail'de önceki hükümetler, Türkiye ile ilişkileri gözeterek yıllarca "soykırım" ifadesini kullanmaktan kaçınmıştı.

🔹 Karar öncesindeki değerlendirmelerde, tarihi olaylardan çok kararın Türkiye ile ilişkilere olası etkileri ele alındı.

🔹 Türkiye, Ermeni Soykırımı tanımalarını uzun süredir ülkenin meşruiyetine yönelik bir girişim olarak görüyor ve resmi söyleminde 1915 olaylarını "tehcir" ve savaş koşullarının sonucu olarak nitelendiriyor.

🔹 Türkiye geçmişte Ermeni Soykırımı'nı tanıyan ülkelere karşı büyükelçilerini geri çağırma, savunma iş birliklerini askıya alma ve ekonomik ilişkileri sınırlandırma gibi adımlar attı.

🔹 İsrail ile Türkiye arasındaki diplomatik ilişkiler son yıllarda ciddi şekilde geriledi. Büyükelçiler görevde bulunmuyor ve resmi ekonomik ilişkiler büyük ölçüde durdurulmuş durumda.

🔹 Buna rağmen iki ülke arasında özel sektör ticareti ve sınırlı düzeyde güvenlik koordinasyonu sürüyor. Taraflar ayrıca Suriye konusunda doğrudan ve dolaylı temaslarını devam ettiriyor.

🔹 İsrail'in tükettiği petrolün önemli bir bölümü Azerbaycan'dan Türkiye üzerinden geçen Bakü-Tiflis-Ceyhan boru hattıyla taşınıyor. Mevcut anlaşmalar, siyasi anlaşmazlıkların hattın işletilmesini etkilememesini öngörüyor.

🔹 Türkiye ile İsrail, Suriye başta olmak üzere bölgesel nüfuz konusunda birbirini stratejik rakip olarak görüyor.

🔹 Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan daha önce diplomatik ilişkilerin tamamen kesilmesinin Türkiye'nin politikası olmadığını söylemişti.

🔹 Ankara'da diplomatik ilişkilerin tamamen kesilmesi seçeneği zaman zaman değerlendirilse de, ABD ile yürütülen F-35 görüşmeleri, S-400 meselesi ve diğer stratejik başlıkların böyle bir karar üzerinde etkili olabileceği belirtiliyor.

🔹 WhatsApp, kullanıcıların telefon numaralarını paylaşmadan iletişim kurabilmesini sağlayacak kullanıcı adı (username) sistemini devreye alıyor.

🔹 Kullanıcılar pazartesi gününden itibaren kendilerine ait benzersiz kullanıcı adlarını rezerve edebilecek. Kullanıcı adlarının yılın ilerleyen dönemlerinde aktif hale gelmesi planlanıyor.

🔹 Yeni sistem, özellikle yeni kişilerle iletişim kurarken veya grup sohbetlerine katılırken telefon numarasının gizli kalmasını sağlayarak kullanıcı gizliliğini artırmayı hedefliyor.

🔹 WhatsApp, kullanıcı adlarının bir kişi dizininde listelenmeyeceğini açıkladı. Bir kullanıcıyla iletişim kurabilmek için o kişinin tam kullanıcı adının bilinmesi gerekecek.

🔹 Meta, sahte hesap ve kimlik taklidini önlemek amacıyla mevcut Facebook ve Instagram kullanıcı adlarını rezervasyon sürecinde aynı hesap sahipleri için ayırdı.

🔹 Şirket ayrıca kamu kurumları, tanınmış kişiler ve ünlülere ait belirli kullanıcı adlarını kalıcı olarak koruma altına alacak.

🔹 WhatsApp, yeni özelliğin temel amacının sosyal ağ profili oluşturmak değil, kullanıcıların telefon numaralarını gizli tutarak platformda daha güvenli şekilde iletişim kurmalarını sağlamak olduğunu belirtti.

🔹 Paris'te 27 yaşındaki bir yolcu, metroda kutulu televizyon taşıdığı gerekçesiyle 150 avro para cezasına çarptırıldı.

🔹 Yolcu, internetten sipariş ettiği düz ekran televizyonu Fnac mağazasından aldıktan sonra arkadaşıyla birlikte Charles de Gaulle–Étoile istasyonundan metroya bindi. Olay sırasında metroda yoğunluk bulunmadığı belirtildi.

🔹 Concorde istasyonunda aktarma yaptığı sırada RATP görevlileri tarafından durdurulan yolcuya "vagonda tehlikeli veya rahatsız edici eşya bulundurmak" gerekçesiyle ceza kesildi.

🔹 Yolcu, cezayı olay yerinde ödemeyi reddedince ceza tutarı 200 avroya yükseldi. İstasyondan çıkarılan iki kişi yolculuklarına özel araç çağırarak devam etti.

🔹 Taşınan televizyon kutusunun 150 santimetre uzunluğunda, 90 santimetre genişliğinde ve 15 santimetre kalınlığında olduğu belirtildi.

🔹 RATP'nin güncel kurallarına göre yolcular, tek başına taşıyabilecekleri ve diğer yolcuları rahatsız etmeyen eşyaları toplu taşımaya getirebiliyor. Mobilya, beyaz eşya ve hacimli valiz gibi diğer yolcuları engelleyebilecek eşyaların taşınmasına ise izin verilmiyor.

🔹 RATP, "tehlikeli veya rahatsız edici eşya" ihlalinin hem tehlikeli hem de hacimli eşyaları kapsadığını, yolcuların kesilen cezalara üç ay içinde itiraz edebileceğini açıkladı.

🔹 Yolcu cezaya itiraz edeceğini duyurdu. 2025 yılında büyük bir saksı bitkisi taşıdığı için ceza alan başka bir yolcunun cezası ise daha sonra RATP tarafından iptal edilmişti.

🔹 Çin, CRAFT (Comprehensive Research Facility for Fusion Technology) "yapay güneş" projesi kapsamında geliştirilen dünyanın en büyük süperiletken füzyon mıknatısının son testlerini başarıyla tamamladı.

🔹 Sistem, plazmayı manyetik alan içinde hapseden toroidal alan mıknatısı ile füzyon reaksiyonunu başlatan merkezi solenoid olmak üzere iki ana bileşenden oluşuyor.

🔹 CRAFT projesi, 100 milyon santigrat derecenin üzerindeki plazmayı simit şeklindeki bir reaktörde hapsederek füzyon yoluyla elektrik üretmeyi hedefliyor.

🔹 Toroidal alan mıknatısı 21 metre uzunluğunda, 12 metre genişliğinde, 3,3 metre yüksekliğinde ve 582 ton ağırlığında bulunuyor.

🔹 Mıknatısın hacmi Fransa'daki Uluslararası Termonükleer Deneysel Reaktör (ITER) benzerinden 1,3 kat büyük, enerji depolama kapasitesi ise üç kat daha yüksek.

🔹 Nihai reaktörde bu mıknatıslardan 16 adet kullanılacak. Her biri 100 kiloamper akım taşıyacak ve reaktör merkezinde 6,5 teslalık manyetik alan oluşturacak.

🔹 Aynı anda test edilen yüksek sıcaklıklı süperiletken merkezi solenoid bobin, plazma akımını oluşturma ve plazmanın kararlılığını sağlama görevini üstleniyor.

🔹 Merkezi solenoid, tasarım akımı 46,5 kiloamper olmasına rağmen 60 kiloamperlik testten başarıyla geçti. Bu değer, Çin'in EAST füzyon reaktöründeki kapasitenin yaklaşık altı katına ulaştı.

🔹 Araştırmacılar, toroidal alan mıknatısının üretiminin altı yıl sürdüğünü ve kullanılan özel çelik, yalıtım malzemeleri ile süperiletken tellerin tamamının Çin'de geliştirildiğini açıkladı.

🔹 Çin, füzyon enerjisini mevcut beş yıllık kalkınma planındaki öncelikli stratejik teknolojiler arasında konumlandırıyor.