🔹 Çinli şirketler, özellikle Huawei'nin öncülüğünde, yapay zekâ çiplerinde Nvidia'nın Çin pazarındaki liderliğini geride bırakmaya başladı.

🔹 ABD'nin ulusal güvenlik gerekçesiyle uyguladığı ileri teknoloji ihracat kısıtlamaları, Nvidia'nın gelişmiş H200 yapay zekâ çiplerinin Çin'deki satışlarını sınırladı. Daha sonra satışlara izin verilse de Çin, yerli çip kullanımını teşvik etmeye yöneldi.

🔹 Nvidia CEO'su Jensen Huang, şirketin ihracat kısıtlamalarından önce Çin'de yaklaşık %95 pazar payına sahip olduğunu, ancak artık Çinli rakiplerin "dev" haline geldiğini söyledi.

🔹 Araştırma şirketi Bernstein'a göre Nvidia'nın Çin yapay zekâ çip pazarındaki payı 2025'te yaklaşık %40 seviyesindeydi. Bu yıl şirketin payının %8'e gerilemesi, Huawei'nin ise yaklaşık %50 pazar payına ulaşması bekleniyor.

🔹 Analistler, Huawei'nin Ascend 950 serisi yapay zekâ çiplerinin performans açısından Nvidia'nın H200 çiplerine birçok alanda yaklaşmış durumda olduğunu değerlendiriyor.

🔹 Huawei, geçen yıl binlerce yerli çipi bir araya getiren yüksek performanslı yapay zekâ hesaplama kümelerini devreye aldığını açıklamıştı. Şirket, ABD yaptırımları nedeniyle Çin üretimi yarı iletkenlere dayanıyor.

🔹 Huawei'nin yarı iletken biriminin yöneticisi He Tingbo, şirketin teknoloji alanında "oldukça iyi çözümler" geliştirdiğini belirterek rekabetin sonucunu zamanın göstereceğini söyledi.

🔹 Analistler, Çin'in yapay zekâ çipi talebinin hâlâ yerli üretim kapasitesinin üzerinde olduğunu ve gelişmiş yapay zekâ modellerinin eğitilmesinde Nvidia'nın en güçlü çiplerine ihtiyaç duyulmaya devam ettiğini ifade ediyor.

🔹 Çinli yapay zekâ şirketi DeepSeek, nisan ayında tanıttığı V4 modelini Huawei'nin Ascend çipleriyle uyumlu hale getirdiğini açıkladı. Uzmanlar, DeepSeek ile Huawei arasındaki iş birliğinin gelecekte daha da güçlenmesini bekliyor.

🔹 Nvidia, ABD ihracat kurallarına uyabilmek için H20 adlı daha düşük performanslı çipini Çin pazarı için geliştirdi. Ancak şirket, H200 çiplerinden Çin'de henüz gelir elde etmediğini ve bu ürünlerin ithalatına izin verilip verilmeyeceğinin belirsiz olduğunu belirtti.

🔹 Nvidia'nın küresel büyümesi ise sürüyor. Şirket, mayıs-temmuz döneminde Çin dışındaki veri merkezi gelirleri hariç yaklaşık 91 milyar dolar gelir bekliyor. Son mali yılda Nvidia'nın geliri yaklaşık 216 milyar dolar, Huawei'nin geliri ise yaklaşık 126 milyar dolar olarak gerçekleşti.

🔹 Analistler, Çin'in gelişmiş çip üretim kapasitesini artırması ve maliyet avantajı sağlaması halinde Huawei ve diğer Çinli üreticilerin Güneydoğu Asya başta olmak üzere uluslararası pazarlarda da daha fazla pay kazanabileceğini değerlendiriyor.

🔹 Ferrari ve BMW, yeni araç modellerinde bakır yerine hafif ve daha düşük maliyetli alüminyum elektrik kabloları kullanmaya başladı. Böylece Tesla ve Çinli elektrikli araç üreticilerinin başlattığı eğilim daha da yaygınlaşıyor.

🔹 JPMorgan'a göre bakırın alüminyumla ikame edilmesi bu yıl küresel bakır talebinin yaklaşık %2'sini etkileyecek. Bu oranın 2030'a kadar %6'ya çıkabileceği öngörülüyor.

🔹 Bakır fiyatlarının arz sıkıntısı, yeşil enerji yatırımları ve veri merkezi talebinin etkisiyle yapısal olarak yükselmesi, birçok sektörde alüminyuma geçişi hızlandırıyor.

🔹 Ferrari, 2025 yılında 296 hibrit spor otomobilinde güç kablolarında alüminyum kullanmaya başladı. Şirket, geçen ay tanıttığı ilk elektrikli modeli Luce dahil diğer modellerde de alüminyum kablolamayı yaygınlaştırdı.

🔹 Ferrari, alüminyum kullanımının toplam kablo ağırlığını %20'ye kadar azalttığını belirtti. Şirket, tercihin temel nedeninin düşük maliyet değil daha hafif yapı ve performans olduğunu açıkladı.

🔹 BMW ise alüminyum iletkenleri ilk kez 2011 yılında 1 Serisi modelinde kullandı. Şirket, hibrit ve elektrikli araçlarında bu dönüşümü kademeli olarak genişletti ve en yeni eDrive platformunda hem yüksek hem de düşük voltaj sistemlerinde çok sayıda alüminyum kablo kullanıyor.

🔹 Reuters'a konuşan sektör kaynaklarına göre Stellantis da bakır kablolamayı alüminyumla değiştirmeye başladı. Şirket konu hakkında yorum yapmadı.

🔹 Çinli parça üreticisi JONVER, alüminyum kablolama ürünlerinin satış payının 2023'te %20 seviyesinden bu yıl yaklaşık %30'a yükseldiğini açıkladı.

🔹 Dünyanın en büyük alüminyum üreticilerinden Hydro ile kablo üreticisi Nexans, bakır fiyatlarının yükselmesiyle alüminyum talebinin arttığını ve önümüzdeki yıllarda pazar payının büyümesini beklediklerini belirtti.

🔹 Alüminyum, bakırdan yaklaşık dört kat daha ucuz olmasına rağmen aynı miktarda elektriği iletebilmek için daha fazla malzeme gerektiriyor. Ayrıca üretimi daha fazla enerji tükettiği için sera gazı emisyonları açısından dezavantaj oluşturabiliyor.

🔹 Çin hükümeti, 2025 yılında yayımladığı politika belgesiyle enerji, otomotiv ve beyaz eşya sektörlerinde bakır yerine alüminyum kullanımını teşvik etti. Danışmanlık şirketi Zhuochuang, bu sektörlerde bakırdan üretilen bileşenlerin hacim bazında %25-30'unun 2030'a kadar alüminyumla değiştirilebileceğini öngörüyor.

🔹 Sektör uzmanlarına göre Çinli elektrikli araç üreticileri AVATR, XPeng ve Xiaomi alüminyum kablolamaya geçen şirketler arasında yer alıyor. Tesla ise 2019'da Model Y ile bu alanda öncü şirketlerden biri olmuştu.

🔹 Japon yeni, dolar karşısında 162,41 seviyesine gerileyerek 1986'dan bu yana en düşük seviyesini gördü. Kur daha sonra 162,23 seviyesinde işlem gördü.

🔹 Japonya Maliye Bakanı Satsuki Katayama, yetkililerin gerektiğinde uygun adımları atmaya hazır olduğunu söyledi ancak daha sert bir müdahale mesajı vermedi.

🔹 Yenin ikinci çeyrekte yaklaşık %2 değer kaybetmesi bekleniyor. Böylece Japon para birimi üst üste dördüncü çeyrekte de düşüş yaşayarak son dört yılın en uzun değer kaybı serisini oluşturacak.

🔹 Analistler, Japonya Maliye Bakanlığı'nın yeni desteklemek amacıyla yeniden döviz piyasasına müdahale etmesini bekliyor. Ancak bunun dolar/yen paritesindeki uzun vadeli yükseliş eğilimini tersine çevirmesinin zor olduğu değerlendiriliyor.

🔹 Japonya'nın son aylarda yaklaşık 11,7 trilyon yen tutarında döviz müdahalesi yapmasına ve Japonya Merkez Bankası'nın faiz artırımlarına rağmen, ABD ile Japonya arasındaki faiz farkı ve küresel faiz beklentileri yen üzerindeki baskıyı sürdürdü.

🔹 ABD düzenleyici verilerine göre spekülatörlerin yen aleyhine açtıkları net kısa pozisyonlar 11,3 milyar dolara ulaşarak son iki yılın en yüksek seviyelerine yaklaştı.

🔹 Piyasaların odağı, ABD Merkez Bankası'nın faiz görünümünü etkileyebilecek perşembe günü açıklanacak haziran ayı istihdam verilerine çevrildi. Piyasalar eylül ayında faiz artışı ihtimalini %61 olarak fiyatlıyor.

🔹 Dolar endeksi 101,32 seviyesine yükselirken ikinci çeyrekte yaklaşık %1,4 değer kazanmaya hazırlanıyor. Euro, Avustralya doları, Yeni Zelanda doları ve sterlin dolar karşısında değer kaybetti.

🔹 Yatırımcılar ayrıca ABD Yüksek Mahkemesi'nin, Başkan Donald Trump'ın Lisa Cook'u görevden alma girişimini engelleyen kararını da değerlendirdi. Kararın, ABD Merkez Bankası'nın bağımsızlığına ilişkin endişeleri bir miktar azalttığı belirtildi.

🔹 Orta Doğu'da ise ABD ve İran heyetlerinin Doha'da görüşmesi beklenirken, İran henüz bir toplantının planlanmadığını açıkladı. Hafta sonu yaşanan karşılıklı füze saldırıları geçici ateşkese rağmen piyasalardaki temkinli havayı sürdürdü.

🔹 Apple'ın Hindistan'daki önemli üretim ortağı Tata Electronics'ten çalınan veriler arasında henüz piyasaya çıkmamış iPhone 18 Pro modellerine ait tedarikçi listeleri, bileşen bilgileri ve cihaz fotoğrafları yer aldı.

🔹 Karanlık internette yayımlanan belgelerde iPhone 18 Pro'nun ana devre kartındaki çipler ile batarya ve kamera bileşenlerinin hangi tedarikçiler tarafından sağlandığına ilişkin ayrıntılar bulunuyor.

🔹 Belgeler, Apple'ın kamuya açık tedarikçi listesinde açıklamadığı parça-tedarikçi eşleştirmelerini içeriyor. Kayıtlarda yüzlerce bileşenin hangi şirketlerden temin edildiği gösteriliyor.

🔹 Belgeler, Apple'ın bazı parçalarda birden fazla tedarikçi kullandığını, bazı kritik bileşenlerde ise sınırlı sayıda üreticiye bağımlı olduğunu ortaya koyuyor.

🔹 Reuters, sızdırılan verilerin doğruluğunu bağımsız olarak doğrulayamadı. Apple ve Tata Electronics konuya ilişkin sorulara yanıt vermedi.

🔹 Daha önce yayımlanan sızıntılarda eski iPhone modellerine ait teknik belgeler ile Tata'nın müşterileri olan Tesla, TSMC ve Qualcomm ile ilgili dosyalar da yer almıştı.

🔹 Apple'ın olayla ilgili soruşturma yürüttüğü, Tata ile birlikte uzun vadeli güvenlik önlemleri üzerinde çalıştığı bildirildi. Tata'nın soruşturma kapsamında hassas sistemlere erişimi kısıtladığı ve adli bilişim incelemesi için küresel bir danışmanlık şirketi görevlendirdiği belirtildi.

🔹 Sızdırılan dosyalarda Apple'ın "confidential" ibareleri ve iPhone 18 Pro nesline ait dahili kod adları yer alıyor. Belgeler arasında Tata tesislerinde gerçekleştirilen düşme testleri sırasında çekilmiş, 2026 tarihli iPhone fotoğrafları da bulunuyor.

🔹 Tata, Apple'ın Çin dışındaki üretimini çeşitlendirme stratejisinin en önemli ortaklarından biri konumunda bulunuyor. Araştırma şirketi Counterpoint'e göre Hindistan'ın 2026 yılında dünya iPhone üretiminin yaklaşık %26'sını gerçekleştirmesi bekleniyor.

🔹 ABD Dışişleri Bakanlığı tarafından yayımlanan yeni kayıtlar, üst düzey Trump yönetimi yetkililerinin geçen yıl yaşanan Signal tartışmasının ardından da uygulamayı resmi iletişim için kullanmaya devam ettiğini gösterdi.

🔹 Belgelerde, Marco Rubio, Pete Hegseth ve Dan Caine'ın yer aldığı bir Signal grubunda mesajların sekiz saat sonra otomatik silinecek şekilde ayarlandığı görüldü.

🔹 Yayımlanan belgelerde daha önce kamuoyuna açıklanmamış 2025 yılına ait 13 Signal sohbet grubu yer aldı. Grup adları arasında “Iran/Ukraine Planning” ve “State USAID” de bulunuyor.

🔹 Belgeler, üst düzey yönetim yetkililerinin federal kayıtların saklanmasını zorunlu kılan yasal yükümlülüklere uyup uymadığına ilişkin yeni tartışmaları gündeme getirdi.

🔹 Bir diğer Signal grubunda 17 katılımcı bulunurken mesajların bir hafta sonra otomatik silinmesi ayarlanmıştı. Bu grupta JD Vance ve Howard Lutnick da yer aldı.

🔹 Donald Trump, geçen yıl Signal üzerinden savaş planlarının yanlışlıkla paylaşılmasının ardından yetkililerin uygulamayı kullanmaması gerektiğini söylemişti. Buna rağmen kayıtlar, üst düzey isimlerin sonraki aylarda da Signal üzerinden iletişim kurmayı sürdürdüğünü ortaya koydu.

🔹 Beyaz Saray, Signal'ın devlet telefonlarına önceden yüklenen onaylı bir uygulama olduğunu belirterek uygulamanın kullanımını savundu.

🔹 Belgelerde yer alan sohbetlerde ulusal güvenlik, dış politika veya istihbarat gerekçesiyle yapılmış sansür bulunmadığı, yapılan karartmaların kişisel gizlilik ile hukuki değerlendirme süreçlerine ilişkin olduğu belirtildi.

🔹 ABD'nin Illinois eyaletindeki Cook County Sheriff's Office, bir kamyon sahasında toplam değeri 1,3 milyon dolar olan iki çalıntı veri merkezi ekipmanı yüklü römork ele geçirdi.

🔹 İlk römorkta, Pine Hill bölgesinden çalınan yaklaşık 300 bin dolar değerinde bakır kablo makaraları bulundu. Bakır kablolar veri merkezlerinin inşası ve bağlantılarında temel bileşenler arasında yer alıyor.

🔹 Kamyon sahasının sahibi, aynı kişinin bir hafta önce başka bir yük daha bıraktığını söyledi. Yapılan incelemede bu römorkun da Jacksonville'dan çalındığı ve yaklaşık 1 milyon dolar değerinde veri merkezi altyapı ekipmanı taşıdığı belirlendi.

🔹 ABD Department of Homeland Security verilerine göre yük hırsızlıkları ülkede her yıl 35 milyar dolara kadar ekonomik kayba yol açıyor.

🔹 Organize suç grupları daha önce platin, paladyum ve bakır gibi sanayide kullanılan metalleri hedef alırken, veri merkezi yatırımlarındaki hızlı artış yeni bir hırsızlık alanı oluşturdu.

🔹 National Retail Federation, organize suç şebekelerinin hedeflerini ve yöntemlerini sürekli değiştirerek tedarik zincirlerine yönelik saldırılarını geliştirdiğini değerlendiriyor.

🔹 ABD'de özellikle yalnız yıldız kenesi (lone-star tick) hızla yayılıyor ve taşıdığı alfa-gal sendromu, insanlarda kırmızı ete karşı ciddi alerji gelişmesine neden oluyor.

🔹 Alfa-gal sendromu, kene ısırığından haftalar veya aylar sonra ortaya çıkabiliyor. Hastalar sığır, domuz ve kuzu eti başta olmak üzere memeli hayvan etlerini tükettikten saatler sonra kurdeşen, mide-bağırsak sorunları ve ağır vakalarda anafilaksi yaşayabiliyor.

🔹 Hastalık yalnızca kırmızı eti değil; süt ürünleri, jelatin, bazı ilaçlar, kozmetikler ve hayvansal içerik taşıyan birçok ürünü de etkileyebiliyor. Bazı hastalarda yalnızca et kokusu veya hayvanlarla temas bile reaksiyon oluşturabiliyor.

🔹 ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezine (CDC) göre ülkede alfa-gal sendromuna sahip kişi sayısı 500 bine ulaşmış olabilir. Uzmanlar gerçek sayının daha yüksek olabileceğini değerlendiriyor.

🔹 Yalnız yıldız kenesi son 50 yılda ABD'nin güneyinden kuzeye doğru hızla yayıldı ve artık Maine'e kadar ulaştı. Uzmanlar iklim değişikliği, artan geyik popülasyonu ve insanların doğal yaşam alanlarına daha fazla girmesinin yayılımı hızlandırdığını belirtiyor.

🔹 Martha's Vineyard Adası'nda Lyme hastalığı, babesiosis ve anaplazmoz gibi kene kaynaklı hastalıkların görülme sıklığı Massachusetts ana karasına göre kat kat daha yüksek seviyeye ulaştı. Ada, yeni kene mücadele yöntemlerinin test edildiği bölgelerden biri haline geldi.

🔹 Uzmanlar yalnız yıldız kenesinin diğer birçok kene türünden farklı olarak konaklarını aktif biçimde takip ettiğini ve insanlara doğru hareket ederek saldırabildiğini belirtiyor.

🔹 Alfa-gal sendromunun kesin tedavisi bulunmuyor. Kene ısırıklarının önlenmesi ve yeni ısırıklardan kaçınılması hastalığın kontrolünde en önemli yöntem olarak görülüyor.

🔹 Araştırmacılar genetik olarak alfa-gal molekülü bulunmayacak şekilde geliştirilen domuzlardan elde edilen etlerin hastalar için güvenli olup olmadığını araştırıyor. İlk klinik çalışmalarda bazı hastalar bu eti sorunsuz tüketirken, bazı katılımcılarda yine hafif reaksiyonlar görüldü.

🔹 Martha's Vineyard'da yürütülen çalışmalarda yüksek geyik popülasyonunun kene sayısını artırdığı belirlendi. Yerel yetkililer kene popülasyonunu azaltmak amacıyla adadaki geyik sayısının önemli ölçüde düşürülmesini planlıyor.

🔹 Fransa ve Almanya, Avrupa Birliği'nin dış politika kurumu olan Avrupa Dış Eylem Servisi'nin (EEAS) yeniden yapılandırılması gerektiği konusunda hemfikir olsa da nasıl reform yapılacağı konusunda farklı görüşler benimsiyor.

🔹 Fransa, AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas'ın yetkilerinin güçlendirilmesini savunuyor. Almanya'da ise bazı yetkililer dış politika yetkilerinin daha fazla Avrupa Komisyonu'na devredilmesini değerlendiriyor.

🔹 Eski AB Dış Politika Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, AB'nin küresel ölçekte daha etkili olabilmesi için kurumlar arasındaki görev dağılımının netleştirilmesi gerektiğini söyledi.

🔹 Fransa'nın hazırladığı çalışma belgesi, AB'nin dış politika araçlarının daha etkin kullanılabilmesi için üç farklı reform modeli ortaya koyuyor. Bunlar Avrupa Komisyonu'nun güçlendirilmesi, EEAS'in Konsey'e daha yakın hale getirilmesi veya her iki yapının birlikte güçlendirilmesini içeriyor.

🔹 Paris'in tercih ettiği modelde Kaja Kallas'ın Avrupa Komisyonu'nda birinci başkan yardımcısı konumuna yükseltilmesi ve dış politika, ticaret ile kalkınmadan sorumlu komiserler üzerinde daha geniş koordinasyon yetkisi verilmesi öngörülüyor.

🔹 Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul, AB dış ve güvenlik politikasında yetkilerin daha net tanımlanması ve EEAS'in Avrupa Komisyonu ile daha yakın çalışması gerektiğini söyledi. Ayrıca dış politika kararlarında oybirliği yerine nitelikli çoğunluk sistemine geçilmesini destekledi.

🔹 AB dışişleri bakanlarının reform sürecini eylül ayında İrlanda'nın Wicklow kentinde yapılacak toplantıda ele alması bekleniyor. Olası değişikliklerin Fransa'daki 2027 cumhurbaşkanlığı seçimlerinden önce sonuçlandırılması hedefleniyor.

🔹 Alman otomobil üreticisi Volkswagen'in yaklaşık 100 bin çalışanı işten çıkarma ve Almanya'daki dört fabrikayı kapatma planı, ülkede siyasi tepkiyle karşılaştı.

🔹 Planın, Çinli üreticilerle artan rekabet ve ABD'nin gümrük tarifelerinin Alman otomotiv sektöründe yarattığı baskının en belirgin göstergelerinden biri olduğu değerlendiriliyor.

🔹 Almanya Başbakanı Friedrich Merz'in sözcüsü Stefan Kornelius, önceliklerinin üretim tesislerini ve istihdamı korumak olduğunu söyledi.

🔹 Aşağı Saksonya eyaleti, Volkswagen'in ikinci büyük oy hakkına sahip hissedarı konumunda bulunuyor. Eyalet temsilcileri ve işçi temsilcileri şirketin denetim kurulunda önemli ağırlığa sahip.

🔹 Aşağı Saksonya Eyalet Başbakanı Olaf Lies, çözümün işten çıkarmak veya fabrika kapatmak olmadığını, şirketin rekabet gücünü ve pazar payını yeniden kazanacak bir strateji geliştirmesi gerektiğini söyledi.

🔹 Volkswagen'in işten çıkarma ve fabrika kapatma planının temmuz ayında denetim kuruluna sunulması bekleniyor.

🔹 Denetim kurulunda işçi temsilcileri ve eyalet temsilcileri toplam 19 oyun 11'ini elinde bulunduruyor. Bu nedenle planın önemli değişiklikler yapılmadan kabul edilmesinin zor olduğu belirtiliyor.

🔹 Volkswagen yönetiminin, devlet ortaklığı ve sendikaların etkisini azaltacak yeni bir şirket yapılanmasını da değerlendirdiği ifade edildi.

🔹 Şirket, basına yansıyan belgeler hakkında yorum yapmazken, grubun kapsamlı bir yeniden yapılanma süreci üzerinde çalıştığını açıkladı.

🔹 Volkswagen, 2024 yılında Almanya'da tarihinde ilk kez fabrika kapatma planını gündeme getirmiş, sendikalarla yapılan anlaşmanın ardından 2030'a kadar 35 bin kişilik istihdam azaltılması konusunda uzlaşılmıştı.

🔹 Mart ayında bu hedef 50 bine çıkarılmış, son olarak işten çıkarmaların 100 bine ulaşabileceği yönündeki planlar kamuoyuna yansımıştı.

🔹 Aşırı sağcı AfD, gelişmeyi Alman sanayisinin zayıflamasının göstergesi olarak değerlendirirken, hükümetin ekonomi politikalarını eleştirdi.

🔹 ABD Yüksek Mahkemesi, Başkan Donald Trump'ın görevden aldığını açıkladığı ABD Merkez Bankası (Fed) Yönetim Kurulu üyesi Lisa Cook'un şimdilik görevde kalmasına karar verdi.

🔹 Mahkeme, Kongre'nin para politikasının bağımsızlığını korumak amacıyla Fed yöneticilerinin görevden alınmasını sınırladığını vurguladı.

🔹 Baş Yargıç John Roberts, Başkan'ın Lisa Cook'u görevden alırken yasaların öngördüğü usul güvencelerini sağlamadığı gerekçesiyle işlemin hukuka uygun olmadığına hükmetti.

🔹 Donald Trump, Lisa Cook'u konut kredisi başvurularında gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu iddiasıyla görevden aldığını açıklamıştı.

🔹 Lisa Cook, görevden alınmasının eski kredi belgeleriyle ilgili olmadığını, siyasi baskılara boyun eğmemesi ve faiz kararlarını yalnızca ekonomik gerekçelerle alması nedeniyle hedef alındığını söyledi.

🔹 Mahkeme, aynı gün verdiği diğer kararlarla birçok bağımsız federal kurum üzerindeki başkanlık yetkisini genişletirken, Fed'in para politikası konusundaki bağımsız statüsünü korudu.

🔹 Donald Trump, kararın esas hakkında değil usule ilişkin olduğunu belirterek Lisa Cook'u görevden alma girişimini yeniden başlatacağını açıkladı.