🔹 ABD’de yükselen akaryakıt fiyatları, birçok sürücüyü ikinci el elektrikli araçlara yönlendirmeye başladı.

🔹 Seattle yakınlarında yaşayan mühendis Eric Flickinger, dizel kamyonetine yaptığı 200 dolarlık yakıt dolumunun ardından elektrikli araca geçme kararı aldığını söyledi.

🔹 Flickinger daha sonra dört yaşındaki bir Ford F-150 Lightning satın aldı.

🔹 Araştırma şirketi Cox Automotive’e göre ikinci el bataryalı elektrikli araçların yaklaşık yüzde 40’ı 25 bin doların altında fiyatlarla satılıyor.

🔹 Bu seviye, ABD’deki ortalama sıfır araç fiyatının yaklaşık yarısına denk geliyor.

🔹 İkinci el elektrikli araç seçenekleri son birkaç yılda önemli ölçüde çeşitlendi.

🔹 ABD’de ikinci el elektrikli araç satışları yılın ilk dört ayında yüzde 17 yükseldi.

🔹 Aynı dönemde yeni elektrikli araç satışları yaklaşık yüzde 27 geriledi.

🔹 Toplam yeni araç teslimatları ise yüzde 7 düştü.

🔹 Bayiler, elektrikli araçlara ilginin artık yalnızca genç ve teknoloji meraklısı tüketicilerden gelmediğini belirtiyor.

🔹 Ohio’daki bir bayi yöneticisi, 50 ve 60 yaşlarındaki müşterilerin de ilk kez elektrikli araç satın almaya başladığını söyledi.

🔹 Flickinger’in satın aldığı ikinci el F-150 Lightning, yaklaşık 44 bin dolara mal oldu.

🔹 Araç, ilk satış fiyatının yarısından daha düşük bir bedelle satın alınabildi.

🔹 Eski kamyonetini takasa verdiği için yeni bir araç kredisi kullanmasına da gerek kalmadı.

🔹 Cox Automotive verilerine göre ikinci el bir elektrikli aracın ortalama fiyatı yaklaşık 35 bin dolar seviyesinde.

🔹 Bu rakam benzer ikinci el benzinli araçlardan yalnızca yaklaşık 1.000 dolar daha yüksek.

🔹 Altı yıllık krediyle aylık ödeme farkı ortalama yalnızca 20 dolar civarında kalıyor.

🔹 Tüketicilerin batarya ömrü konusundaki endişeleri ikinci el elektrikli araç satışlarını uzun süre sınırlamıştı.

🔹 Ancak piyasaya giren birçok araç hâlâ fabrika garantisi kapsamında bulunuyor.

🔹 Elektrikli araç bataryaları genellikle 8 ila 10 yıl veya yaklaşık 160 bin kilometre garantiyle satılıyor.

🔹 Araştırma şirketi Recurrent’a göre önümüzdeki 18 ay içinde yaklaşık 1,2 milyon elektrikli araç kiralama süresini tamamlayarak ikinci el piyasasına girecek.

🔹 Uzmanlar bunun ikinci el elektrikli araç fiyatlarını düşük tutacağını ve tüketicilere daha fazla seçenek sunacağını düşünüyor.

🔹 Üç yıl önce ikinci el elektrikli araç pazarına büyük ölçüde Tesla modelleri hakimken bugün seçenekler önemli ölçüde arttı.

🔹 Tüketiciler artık General Motors, Hyundai Motor, Volkswagen, Rivian ve Mercedes-Benz gibi markaların modelleri arasından seçim yapabiliyor.

🔹 Bayi stoklarındaki ikinci el elektrikli araç model sayısı son dört yılda 40’ın altından 120’nin üzerine çıktı.

🔹 Ohio’da çalışan finans danışmanı Heidi Dresbach, sıfır fiyatı 65-75 bin dolar arasında olan bir Cadillac Lyriq modelini ikinci el olarak yaklaşık 36 bin dolara satın aldı.

🔹 Dresbach, ayda yaklaşık 1.200 mil yol yaptığını ve benzin istasyonlarına uğramamak için elektrikli araca geçtiğini söyledi.

🔹 Rusya’da devlet, giderek daha fazla milyarderi yolsuzluk ve kamu görevini kişisel çıkar için kullanma suçlamalarıyla hedef alıyor.

🔹 Varlıklara el koyma uygulamaları son yıllarda hızlandı ve birçok şirket devlet kontrolüne veya Kremlin’e daha yakın gruplara devredildi.

🔹 Süreç, Rus iş dünyasında “sıradaki kim olacak?” endişesini artırıyor.

🔹 Tarım devi Ros Agro’nun kurucusu Vadim Moshkovich, ailesinin şirketteki yüzde 49 hissesine el konulmasıyla servetinin önemli bölümünü kaybetti.

🔹 Savcılar, Moşkoviç’in 2006-2014 yılları arasında parlamentonun üst kanadında görev yaparken kamu görevi ile ticari faaliyetleri yasadışı biçimde birleştirdiğini öne sürdü.

🔹 Moşkoviç suçlamaları reddediyor.

🔹 Moskova merkezli hukuk firması NSP’ye göre Rusya, yalnızca 2025 yılında yolsuzluk davaları kapsamında 1,1 trilyon rublelik (yaklaşık 15 milyar dolar) varlığa el koydu.

🔹 Bu rakam bir önceki yıla göre yaklaşık sekiz kat artış anlamına geliyor.

🔹 El koymalar, 2025 yılındaki toplam kamulaştırmaların yaklaşık üçte birini oluşturdu.

🔹 Sürecin hızlanmasında 2024 yılında verilen bir Rusya Anayasa Mahkemesi kararının etkili olduğu belirtiliyor.

🔹 Karar, yolsuzlukla ilişkilendirilen kamu görevlilerinin malları için 10 yıllık zaman aşımı sınırının uygulanmayacağı yönünde oldu.

🔹 Böylece yıllar önce kamu görevinde bulunmuş iş insanları da soruşturma riskiyle karşı karşıya kaldı.

🔹 Bloomberg’e göre Rusya’nın en zengin 20 kişisinden beşi geçmişte devlet görevlerinde bulundu veya hâlen görev yapıyor.

🔹 Bunlar arasında eski Çukotka Valisi Roman Abramovich, gübre şirketi PhosAgro’nun kontrolünü elinde tutan ailenin temsilcisi Andrey Guryev ve senatör Suleiman Kerimov yer alıyor.

🔹 Haberde bu isimlerin herhangi bir suçlama veya soruşturmayla karşı karşıya olmadığı özellikle vurgulanıyor.

🔹 Altın madenciliği şirketi Yuzhuralzoloto’nun eski sahibi Konstantin Strukov da geçen yıl benzer şekilde varlıklarını kaybetti.

🔹 Strukov, iktidardaki Birleşik Rusya Partisi üyesi olarak uzun yıllar bölgesel parlamentoda görev yapmıştı.

🔹 Daha önce Vladimir Putin tarafından devlet nişanıyla ödüllendirilmişti.

🔹 Ukrayna savaşından bu yana Rus iş dünyasında varlıklara el konulabileceği yönündeki kaygılar belirgin biçimde arttı.

🔹 İş insanları, 1990’lar ve 2000’lerin başındaki özelleştirmelerin yeniden incelenmesine zaman sınırı getirilmesi için yoğun lobi faaliyetleri yürüttü.

🔹 Mayıs ayında kabul edilen bir yasa özelleştirme incelemelerine 10 yıllık sınır getirse de yolsuzluk davaları bu kapsamın dışında bırakıldı.

🔹 Bloomberg’e göre senatör ve milyarder Süleyman Kerimov, mart ayında Putin ile yapılan kapalı bir toplantıda bütçeye 100 milyar ruble (yaklaşık 1,4 milyar dolar) bağış yapmayı teklif etti.

🔹 Uzmanlar, Kremlin’in sistemi ödüller ve cezaların birleşimiyle ayakta tuttuğunu, elit kesimde yer almanın ise koşulsuz bir güvence sağlamadığını belirtiyor.

🔹 Rusya, el koyduğu bazı büyük varlıkları satmakta da zorlanıyor.

🔹 Strukov’dan alınan Yuzhuralzoloto hisselerinin satışına yönelik iki ihale başarısız oldu.

🔹 Moskova’daki Domodedovo Havalimanı ise ancak önceki satış girişimleri başarısız olduktan sonra, başlangıç fiyatının yaklaşık yarısına satılabildi.

🔹 Bloomberg’e göre birçok zengin Rus iş insanı şimdi kendi varlıklarının da benzer şekilde hedef alınıp alınmayacağını endişeyle izliyor.

🔹 Japonya Deniz-Yer Bilimleri ve Teknolojisi Ajansı (JAMSTEC), deniz tabanındaki nadir toprak elementleri ve diğer stratejik mineralleri aramak için yeni nesil otonom sualtı aracı (AUV) geliştirecek.

🔹 Projenin 2028 mali yılına kadar deneme operasyonlarına hazır hale getirilmesi hedefleniyor.

🔹 Çalışma, Japonya’nın kritik minerallerde daha güvenli ve istikrarlı tedarik oluşturma stratejisinin parçası olarak görülüyor.

🔹 Japonya’nın en doğudaki toprağı olan Minamitorishima çevresindeki deniz tabanında büyük miktarda nadir toprak elementi bulunduğuna inanılıyor.

🔹 JAMSTEC bu yıl bölgede deneme amaçlı deniz tabanı madenciliği gerçekleştirdi.

🔹 Araştırmalar, deniz tabanı çamurlarında önemli nadir toprak rezervleri olabileceğine işaret ediyor.

🔹 Yeni araç hem yüksek hızda seyir hem de belirli bir noktada sabit kalma yeteneklerine sahip olacak.

🔹 Mevcut sistemlerde bu iki özellik genellikle ayrı araçlarda bulunuyor.

🔹 Hibrit tasarım sayesinde araştırmaların daha hızlı ve daha verimli yapılması hedefleniyor.

🔹 Araç numune toplamayacak ancak kaynakların yerini çok daha etkin biçimde tespit edebilecek.

🔹 Yeni AUV’nin yaklaşık 60 derecelik dalış açısıyla 6.000 metre derinliğe 1,5 saat içinde ulaşabilmesi bekleniyor.

🔹 Geleneksel seyir tipi araçların aynı derinliğe ulaşması genellikle 2 saatten daha uzun sürüyor.

🔹 Bu sayede araştırma sürelerinin ve maliyetlerin azaltılması amaçlanıyor.

🔹 JAMSTEC, proje kapsamında yerli teknolojilerin kullanılmasının kritik önem taşıdığını belirtti.

🔹 Yetkililer, deniz tabanı kaynak araştırmalarının ekonomik güvenlik boyutu taşıdığına dikkat çekti.

🔹 ABD ve Çin sualtı aracı teknolojilerinde Japonya’nın önünde bulunmasına rağmen Tokyo yönetimi yerli kabiliyetlerini geliştirmeyi hedefliyor.

🔹 Proje, Japon hükümetinin stratejik teknoloji geliştirme programı kapsamında yürütülüyor.

🔹 Çalışmaya Ulusal Denizcilik Araştırma Enstitüsü ile Idea Consultants şirketi de katılıyor.

🔹 Programın ilk beş yılı için yaklaşık 8 milyar yen (yaklaşık 50 milyon dolar) bütçe ayrıldı.

🔹 Japonya dünyanın altıncı büyük deniz yetki alanına sahip ülkesi konumunda.

🔹 Bu alanlarda kurşun, bakır, kobalt, nikel ve nadir metaller içeren manganez nodülleri bulunduğu değerlendiriliyor.

🔹 Özellikle yapay zekâ, savunma sanayii, elektrikli araçlar ve yüksek teknoloji üretiminde kullanılan kritik minerallere erişim, Çin’e bağımlılığı azaltma çabalarının önemli bir parçası olarak görülüyor.

🔹 Japonya’nın toplam doğurganlık oranı 2025 yılında 1,14’e gerileyerek kayıtlardaki en düşük seviyeye indi.

🔹 Doğurganlık oranı bir önceki yıla göre 0,01 puan düştü.

🔹 Böylece ülkede doğurganlık oranındaki gerileme üst üste 10. yılına ulaşmış oldu.

🔹 2025 yılında Japonya’da doğan bebek sayısı 671.236 olarak kaydedildi.

🔹 Bu rakam bir önceki yıla göre yüzde 2,2 düşüş anlamına geliyor.

🔹 Karşılaştırılabilir kayıtların tutulmaya başlandığı 1899 yılından bu yana en düşük doğum sayısı görüldü.

🔹 Buna rağmen düşüş hızı, pandemi dönemindeki yıllık yüzde 5’in üzerindeki gerilemelere kıyasla yavaşladı.

🔹 Sağlık Bakanlığı, düşüş hızındaki yavaşlamanın nedenlerinden birinin evlilik sayısındaki artış olabileceğini belirtti.

🔹 2025 yılında 489.119 çift evlendi.

🔹 Evlilik sayısı bir önceki yıla göre yüzde 0,8 arttı.

🔹 Böylece evliliklerde üst üste ikinci yıllık artış kaydedildi.

🔹 Japonya’nın 47 eyaleti arasında en yüksek doğurganlık oranı 1,52 ile Okinawa oldu.

🔹 En düşük oran ise 0,96 ile Tokyo’da görüldü.

🔹 Tokyo, doğurganlık oranının 1’in altında kaldığı tek bölge oldu.

🔹 İlk kez çocuk sahibi olan kadınların ortalama yaşı 31,0 olarak kaydedildi.

🔹 Bu rakam son üç yıldır değişmedi.

🔹 Veriler, kadınların daha ileri yaşlarda çocuk sahibi olma eğiliminin sürdüğünü gösteriyor.

🔹 Doğum sayısında artış görülen tek grup 30-34 yaş arası kadınlar oldu.

🔹 2025 yılında Japonya’da 1.589.489 kişi hayatını kaybetti.

🔹 Ölüm sayısı son beş yıl içinde ilk kez yıllık bazda düşüş gösterdi.

🔹 Yetkililer bunu Covid-19 ve kalp-damar hastalıklarından kaynaklanan ölümlerdeki azalmaya bağladı.

🔹 Doğumlar ile ölümler arasındaki fark negatif kalmaya devam etti.

🔹 Japonya’da doğal nüfus azalması 2025 yılında 918.253 kişi olarak gerçekleşti.

🔹 Bu rakam 2018 seviyesinin yaklaşık iki katına ulaştı.

🔹 Ülkede ölümler son iki yıldır doğumlardan yılda 900 binden fazla fazla gerçekleşiyor.

🔹 Japonya Ulusal Nüfus ve Sosyal Güvenlik Araştırmaları Enstitüsü, 2025 yılı için ana senaryosunda 1,25 doğurganlık oranı öngörmüştü.

🔹 Gerçekleşen 1,14 oranı, kurumun kötümser senaryosundaki 1,10 seviyesine çok daha yakın çıktı.

🔹 Enstitü, yıllık doğum sayısının 670 bin seviyesine ancak 2040 yılında düşeceğini tahmin etmişti.

🔹 Ancak bu eşik beklenenden 15 yıl önce aşılmış oldu.

🔹 Tesla’nın Şanghay Gigafactory fabrikası mayıs ayında 85.982 adet Model 3 ve Model Y teslimatı gerçekleştirdi.

🔹 Bu rakam geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 39,4, nisan ayına göre ise yüzde 8,2 artış anlamına geliyor.

🔹 Teslimatlar hem Çin iç pazarını hem de Avrupa gibi ihracat pazarlarını kapsıyor.

🔹 Tesla, satışları desteklemek amacıyla çeşitli satın alma teşvikleri ve şarj avantajları sunmaya başladı.

🔹 Mayıs ortasında bütçe odaklı müşterilere yönelik yeni bir finansman paketi duyuruldu.

🔹 Yeni program kapsamında Model 3 için gerekli peşinat yaklaşık yüzde 30 azaltıldı.

🔹 Tesla, bu finansman modelinin alıcılara geleneksel otomobil kredilerine kıyasla 26 bin yuana kadar faiz tasarrufu sağlayabileceğini belirtti.

🔹 Tesla’nın performansı, dünyanın en büyük elektrikli araç pazarında toparlanmanın hızlandığına işaret ediyor.

🔹 Yerel yönetim teşvikleri ve finansman destekleri tüketicilerin yeni araç alımlarını artırdı.

🔹 Eski araçlarını değiştiren tüketiciler de satışlara katkı sağladı.

🔹 Zeekr ve Leapmotor mayıs ayında rekor teslimat rakamlarına ulaştı.

🔹 Dünyanın en büyük elektrikli araç üreticisi BYD mayıs ayında 383.453 araç sattı.

🔹 BYD’nin satışları nisan ayına göre yüzde 19,4 arttı.

🔹 Böylece şirket sekiz aydır devam eden yıllık bazdaki satış düşüş serisini sona erdirdi.

🔹 Şanghay merkezli otomotiv yöneticisi Tian Maowei, Çinli rakiplerin yeni modellerinin henüz Tesla müşterilerini önemli ölçüde çekemediğini söyledi.

🔹 Ancak önümüzdeki dönemde pazara daha fazla Çin yapımı elektrikli araç girmesiyle rekabetin sertleşeceğini belirtti.

🔹 Çinli tüketicilerin yeni teknolojileri ve yeni modelleri benimseme eğiliminin güçlü olduğu ifade edildi.

🔹 Bu yıl Pekin’de düzenlenen Auto China fuarında 1.451 araç sergilendi.

🔹 Bunların 181’i dünya prömiyeri yapan yeni modellerden oluştu.

🔹 Yeni araçların büyük bölümü Çinli üreticiler tarafından geliştirilen elektrikli modellerdi.

🔹 Birçok araç erken aşama otonom sürüş sistemleri, gelişmiş batarya teknolojileri ve daha gelişmiş dijital kokpitlerle tanıtıldı.

🔹 Çin elektrikli araç pazarı yılın ilk iki ayında devlet teşviklerinin azaltılması nedeniyle yavaş başlamıştı.

🔹 Mart ayından itibaren yerel yönetimlerin yeni teşvik paketleri devreye girdi.

🔹 Chengdu’da ilk kez araç satın alan tüketicilere 8 bin yuana kadar destek veriliyor.

🔹 Çin’de üretilen elektrikli araçların toptan satışları mayıs ayında yıllık bazda yüzde 12 artarak 1,36 milyon adede ulaştı.

🔹 Bu rakam hem iç pazar satışlarını hem de ihracatı kapsıyor.

🔹 Çinli elektrikli araç üreticileri 2026’nın ilk beş ayında dünya genelinde toplam 5,31 milyon araç teslim etti.

🔹 Bu rakam geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 1,7 artışa işaret ediyor.

🔹 Ukrayna’ya ait insansız hava araçları, St. Petersburg’da enerji ve askerî tesisleri hedef aldı.

🔹 Saldırılar, St. Petersburg Uluslararası Ekonomi Forumu’nun (SPIEF) açılış gününde gerçekleşti.

🔹 Üç gün sürecek foruma yaklaşık 130 ülkeden 20 bin kişinin katılması bekleniyor.

🔹 Etkinlik geçmişte sık sık “Rusya’nın Davos’u” olarak anılıyordu.

🔹 Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, St. Petersburg Petrol Terminali ile Kronstadt askerî üssünün vurulduğunu açıkladı.

🔹 Sosyal medyada yayımlanan görüntülerde büyük bir yakıt tesisinin üzerinde yoğun siyah duman yükseldiği görüldü.

🔹 Zelenski, saldırıları Ukrayna’nın “uzun menzilli yaptırımlar” olarak adlandırdığı operasyonların son halkası olarak tanımladı.

🔹 St. Petersburg Valisi Alexander Beglov, saldırılarda birden fazla altyapı tesisinin zarar gördüğünü söyledi.

🔹 Beglov, saldırılarda can kaybı yaşanmadığını açıkladı.

🔹 Aynı gün Rusya’nın Ukrayna’nın cephe hattına yakın bölgelerine düzenlediği saldırılarda dört kişi hayatını kaybetti.

🔹 Yerel yetkililer saldırıların çeşitli bölgelerde sivil kayıplara yol açtığını bildirdi.

🔹 NATO Genel Sekreteri Mark Rutte saldırıların yaşandığı gün Kiev’e ziyaret gerçekleştirdi.

🔹 Ziyaret, Rusya ile Ukrayna arasındaki çatışmaların devam ettiği ve diplomatik temasların sürdüğü bir dönemde yapıldı.

🔹 Avrupa Merkez Bankası’na (ECB) göre altın, 2025 sonunda küresel resmî rezervlerin yüzde 27’sini oluşturarak ABD Hazine tahvillerini geride bıraktı.

🔹 Aynı dönemde ABD Hazine tahvillerinin payı yüzde 22’ye geriledi.

🔹 Euronun payı ise yüzde 15 seviyesinde kaldı.

🔹 Çin, 2025 yılında yaklaşık 25 ton altın satın alarak dünyanın en büyük ülke bazlı alıcıları arasında yer aldı.

🔹 ECB’ye göre Çin, 2022 başından bu yana 350 tondan fazla altın satın aldı.

🔹 Bu miktar, aynı dönemde diğer tüm ülkelerin gerçekleştirdiği alımların üzerinde bulunuyor.

🔹 ECB, merkez bankalarının artan jeopolitik risklere karşı bilançolarını güçlendirmek amacıyla altına yöneldiğini belirtti.

🔹 Kuruma göre altın yalnızca çeşitlendirme amacıyla değil, aynı zamanda jeopolitik risklere karşı koruma aracı olarak da tutuluyor.

🔹 Daha yüksek dış çatışma riski taşıyan bölgelerde bulunan merkez bankalarının genellikle daha fazla altın satın aldığı ifade edildi.

🔹 Altının rezervlerde ilk sıraya yükselmesinde fiyat artışları önemli rol oynadı.

🔹 Altın fiyatı 2024 yılında yaklaşık yüzde 30, 2025 yılında ise yaklaşık yüzde 60 yükseldi.

🔹 ECB, bu yükselişlerin altının toplam rezervler içindeki payını otomatik olarak artırdığını belirtti.

🔹 Hong Kong Üniversitesi’nden finans profesörü Chen Zhiwu, ABD tahvillerine olan güvenin son dönemde zayıfladığını söyledi.

🔹 Chen, Donald Trump’ın küresel ticaret savaşı politikaları ve İran savaşı nedeniyle ABD’nin uluslararası konumuna ilişkin soru işaretlerinin arttığını savundu.

🔹 Çin, 2022’den bu yana ABD tahvili varlıklarını önemli ölçüde azalttı.

🔹 ABD Hazine Bakanlığı verilerine göre Çin’in elindeki ABD tahvilleri mart ayında 693,3 milyar dolardan 652,3 milyar dolara düştü.

🔹 ECB, altının yükselişine rağmen rezerv varlığı olarak bazı yapısal dezavantajlara sahip olduğunu vurguladı.

🔹 Altın fiyatlarının dalgalı olduğu, faiz getirisi sağlamadığı ve fiziksel olarak saklanmasının maliyetli olduğu belirtildi.

🔹 Ayrıca altın arzının uluslararası likidite talebindeki değişimlere para birimleri kadar hızlı uyum sağlayamadığı ifade edildi.

🔹 ECB’ye göre 2024 sonrasındaki güçlü fiyat artışları hesaba katılmasaydı altının küresel rezervlerdeki payı yüzde 16 seviyesinde olacaktı.

🔹 Bu durumda altın, euro ile aynı seviyede kalacak ve yüzde 26 paya sahip ABD tahvillerinin gerisinde bulunacaktı.

🔹 Buna rağmen merkez bankalarının belirsizlik dönemlerinde altına yönelme eğiliminin güçlenmeye devam ettiği belirtiliyor.

🔹 Çinli yapay zekâ girişimi DeepSeek, ilk dış yatırım turunu tamamlamaya yaklaşırken 50 milyar yuanın (yaklaşık 7,4 milyar dolar) üzerinde kaynak sağlamayı hedefliyor.

🔹 Şirketin değerlemesinin 60 milyar doların hemen altında olması bekleniyor.

🔹 Bu rakam, nisan ayında konuşulan yaklaşık 10 milyar dolarlık değerlemenin altı katına yakın bir artış anlamına geliyor.

🔹 Piyasa odaklı yatırımcılar ve Çinli teknoloji şirketleri finansman turuna yaklaşık 30 milyar yuan taahhüt etti.

🔹 Tencent yaklaşık 10 milyar yuan yatırım yapmaya hazırlanıyor.

🔹 NetEase ve JD.com yaklaşık 3’er milyar yuan katkı sağlamayı planlıyor.

🔹 Dünyanın en büyük elektrikli araç batarya üreticisi CATL yaklaşık 5 milyar yuan yatırım yapmayı değerlendiriyor.

🔹 IDG Capital, Monolith, Loyal Valley Capital ve Shixiang Tech gibi girişim sermayesi şirketlerinin de tura katılması bekleniyor.

🔹 DeepSeek’in kurucusu ve CEO’su Liang Wenfeng yaklaşık 20 milyar yuanlık kişisel sermaye koymaya hazırlanıyor.

🔹 Devlet destekli fonların da finansman sürecinde rol aldığı belirtiliyor.

🔹 DeepSeek, uzun süre dış yatırım kabul etmeyerek yapay genel zekâ (AGI) çalışmalarına odaklanmayı tercih etmişti.

🔹 Şirketin ana destekçisi, Liang Wenfeng’in kurucu ortaklarından olduğu High-Flyer Quant oldu.

🔹 Kaynaklara göre şirket, yoğunlaşan rekabet ortamında resmî bir piyasa değerlemesi oluşturmak ve çalışanlarını elde tutmak amacıyla dış yatırım alma kararına yöneldi.

🔹 Şirket ayrıca rakiplerin üst düzey yapay zekâ uzmanlarını transfer etme girişimlerine karşı çalışanlarına daha net hisse değeri sunmak istiyor.

🔹 DeepSeek, geçen yıl açık kaynaklı V3 ve R1 modelleriyle küresel teknoloji sektöründe büyük yankı uyandırmıştı.

🔹 Şirket, gelişmiş yapay zekâ modellerinin ABD merkezli rakiplerden çok daha düşük maliyetlerle geliştirilebileceğini göstermesiyle dikkat çekti.

🔹 DeepSeek’in başlıca rakipleri arasında OpenAI ve Anthropic bulunuyor.

🔹 Şirket, son olarak V4 modelini piyasaya sürdü ve modelin birçok kritik alanda önde gelen ABD modelleriyle benzer performans gösterdiğini açıkladı.

🔹 Mayıs ayında V4 Pro modelinin fiyatını kalıcı olarak yüzde 75 düşürdü.

🔹 Şirket, maliyet avantajını artırmayı temel stratejilerinden biri olarak sürdürüyor.

🔹 DeepSeek’in büyümesi, Pekin’in yerli yapay zekâ donanımı kullanımını artırma hedefiyle paralel ilerliyor.

🔹 Huawei, V4 modelinin Ascend 950PR platformuna tamamen uyumlu hale getirildiğini açıkladı.

🔹 Çinli çip üreticileri Cambricon ve MetaX de DeepSeek modelleri için optimizasyon çalışmalarına başladı.

🔹 DeepSeek, Huawei’nin yeni nesil yapay zekâ sistemlerinin büyük ölçekli sevkiyatlarının başlamasıyla yılın ikinci yarısında maliyetlerin daha da düşeceğini öngörüyor.

🔹 California Üniversitesi (UC) sistemindeki 1.100’den fazla matematik ve fen bilimleri profesörü, üniversiteye giriş sınavlarının yeniden zorunlu hale getirilmesini isteyen bir mektup gönderdi.

🔹 Profesörler, akademik hazırlık düzeyi yetersiz öğrencilerin eğitim standartlarını düşürdüğünü ve öğretim kaynakları üzerinde baskı oluşturduğunu savundu.

🔹 Mektupta özellikle bilim, teknoloji, mühendislik ve matematik (STEM) alanlarında hazırlık seviyesinin belirgin biçimde gerilediği belirtildi.

🔹 Profesörlere göre University of California bünyesindeki öğrenciler arasında matematik altyapısı eksiklikleri ciddi boyutlara ulaştı.

🔹 UC Berkeley’de ilk dönem kalkülüs dersini alan öğrencilerin yaklaşık üçte birinin önemli hazırlık eksiklikleri gösterdiği ifade edildi.

🔹 Öğretim üyeleri, bazı derslerde ortaokul düzeyindeki matematik konularını yeniden anlatmak zorunda kaldıklarını belirtti.

🔹 Geçen yıl yayımlanan bir rapora göre University of California, San Diego öğrencileri arasında temel ve ortaokul matematiğini telafi etmeye yönelik derslere yerleştirilenlerin oranı 2020’deki yüzde 0,5 seviyesinden 2025’te yüzde 8,5’e yükseldi.

🔹 Bu öğrenciler, ön kalkülüs derslerine geçmeden önce ek destek almak zorunda kalıyor.

🔹 SAT ve ACT gibi sınavların eleştirmenleri, bu testlerin siyahiler, Hispanikler ve düşük gelirli öğrenciler için fırsat eşitsizliği yarattığını savunuyor.

🔹 Pandemi döneminde çok sayıda üniversite sınav zorunluluğunu kaldırdı veya isteğe bağlı hale getirdi.

🔹 FairTest verilerine göre bugün üniversitelerin yüzde 90’ından fazlası bu sınavları zorunlu tutmuyor.

🔹 Massachusetts Institute of Technology 2022 yılında SAT zorunluluğunu yeniden yürürlüğe koydu.

🔹 Dartmouth College 2024 yılında aynı adımı attı.

🔹 Yale University ise geçen hafta yalnızca SAT veya ACT sonuçlarının kabul edileceğini açıkladı.

🔹 Yale’in 2029 sınıfına kabul edilen öğrencilerinin yaklaşık yüzde 90’ı zaten SAT veya ACT puanı sunmuştu.

🔹 California Üniversitesi sistemi 2020 yılında SAT ve ACT puanlarını kabul sürecinden çıkardı.

🔹 Üniversite internet sitelerinde bu sınav puanlarının değerlendirmeye alınmadığı açıkça belirtiliyor.

🔹 Öğrencilere sınava hazırlık yerine derslerine, sosyal faaliyetlere ve başvuru yazılarına odaklanmaları tavsiye ediliyor.

🔹 Profesörler, mevcut eğilimin devam etmesi halinde California’nın teknoloji sektörünün zarar görebileceği uyarısında bulundu.

🔹 Mektupta ileri düzey derslere hazırlığın zayıfladığı, ön koşul derslerinin uzadığı ve nicel derslerde standartları düşürme baskısının arttığı belirtildi.

🔹 Profesörler, bu durumun mezuniyet oranlarının düşmesine, eğitim sürelerinin uzamasına ve STEM bölümlerini tamamlayan öğrenci sayısının azalmasına yol açabileceğini savundu.

🔹 UC Akademik Senatosu Başkanı Ahmet Palazoğlu, üniversite sisteminin kabul politikaları ve giriş şartlarının yeniden değerlendirildiğini söyledi.

🔹 Bazı şirketler, Çin’in hakim olduğu nadir toprak elementlerine olan bağımlılığı azaltabilecek yeni teknolojiler geliştirdiklerini açıkladı.

🔹 Nadir toprak elementleri savaş uçakları, silah sistemleri, elektrikli araçlar ve çok sayıda yüksek teknoloji ürününde kullanılıyor.

🔹 Şirketler, alternatif çözümler sayesinde hem askerî hem de sivil tedarik zincirlerinde Çin’e olan bağımlılığın azaltılabileceğini savunuyor.

🔹 ABD merkezli Niron Magnetics, nadir toprak elementi kullanmayan mıknatıslar geliştiriyor.

🔹 Şirketin teknolojisi demir ve azot temelli mıknatıslara dayanıyor.

🔹 Teknolojinin temelindeki demir nitrür mıknatıslarının potansiyeli ilk kez 1950’lerde keşfedilmişti.

🔹 Şirket yılda birkaç ton üretim yapıyor ve 2028 yılına kadar yıllık 1.500 ton üretim kapasitesine ulaşmayı hedefliyor.

🔹 İlk ticari ürünlerin bu yıl Avrupa’da üretilen üst düzey hoparlörlerde kullanılması bekleniyor.

🔹 Alman otomotiv tedarikçisi ZF Friedrichshafen, mıknatıs kullanmayan bir elektrikli araç motoru geliştirdi.

🔹 Geleneksel elektrikli araç motorları genellikle neodimyum gibi nadir toprak elementlerinden üretilen güçlü mıknatıslar kullanıyor.

🔹 ZF’nin geliştirdiği I2SM motoru ise rotoru döndürmek için elektromanyetik indüksiyon kullanıyor.

🔹 Şirket, bu yaklaşımın Çin kaynaklı nadir toprak mıknatıslarına bağımlılığı ortadan kaldırdığını belirtiyor.

🔹 ZF, motorun seri üretime hazır olduğunu açıkladı.

🔹 Japonya merkezli Daido Steel, ağır nadir toprak elementleri kullanmadan yüksek performanslı mıknatıslar geliştirdiğini açıkladı.

🔹 Günümüzde yüksek sıcaklıklarda çalışan mıknatısların performansını koruyabilmesi için disprosiyum ve terbiyum gibi ağır nadir toprak elementleri kullanılıyor.

🔹 Çin, bu ağır elementlerin üretim ve işlenmesinde özellikle güçlü bir konuma sahip bulunuyor.

🔹 Daido Steel, yalnızca daha bol bulunan hafif nadir toprak elementlerini kullanarak benzer performans elde ettiğini söylüyor.

🔹 Japon otomobil üreticisi Honda, bazı hibrit araç motorlarında bu mıknatısları kullanmaya başladı.

🔹 Çin, küresel nadir toprak üretimi ve işleme kapasitesinin büyük bölümünü kontrol ediyor.

🔹 Pekin daha önce Japonya’ya yönelik nadir toprak ihracatını kısıtlamış ve son dönemde benzer baskı araçlarını yeniden kullanmaya başlamıştı.

🔹 Şirketler ve hükümetler, bu nedenle alternatif teknolojiler geliştirmenin ekonomik ve ulusal güvenlik açısından kritik önem taşıdığını düşünüyor.

🔹 Niron Magnetics CEO’su Jonathan Rowntree, dünyadaki mıknatıs talebinin önümüzdeki 10 yılda üç katına çıkmasının beklendiğini söyledi.

🔹 Robotik sistemler, yapay zekâ donanımları, elektrikli araçlar ve tüketici elektroniğindeki büyümenin bu talebi hızlandırdığı belirtiliyor.

🔹 Rowntree, mevcut nadir toprak arzının talebin bu hızda artmasını karşılamaya yetmeyeceğini ve güvenilir alternatif kaynaklara ihtiyaç duyulduğunu söyledi.