Hürmüz Boğazı Anlaşmazlığı ABD-Suudi Arabistan İlişkilerinde Çatlak Yarattı
Wall Street Journal
🔹 ABD, İran savaşı sırasında Hürmüz Boğazı'ndaki ticari gemilerin güvenli geçişini sağlamak amacıyla başlattığı "Project Freedom" operasyonunda Suudi Arabistan'ın üslerini ve hava sahasını kullanmak istedi. Suudi Arabistan buna başlangıçta izin vermedi ve operasyon durduruldu.
🔹 ABD yönetimi, Suudi Arabistan'ın tutumunu değiştirmemesi halinde İran füze ve İHA saldırılarına karşı ihtiyaç duyduğu hava savunma önleyicilerinin teslimatını ertelemekle uyardı. Bunun ardından Riyad kısıtlamaları kaldırdı.
🔹 ABD yönetimi, Suudi Arabistan'daki askeri varlığını azaltarak kuvvetlerini savaş sırasında daha fazla destek veren İsrail ve Ürdün gibi ülkelere kaydırma seçeneğini değerlendiriyor. Henüz nihai karar alınmadı.
🔹 ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Körfez turunda Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt ve Bahreyn'i ziyaret etti ancak Suudi Arabistan'a gitmedi. Riyad bu kararı diplomatik bir mesaj olarak değerlendirdi. Beyaz Saray ise iki ülke ilişkilerinin güçlü olduğunu açıkladı.
🔹 Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, ABD'nin İran savaşını yönetme biçimine tepki olarak G7 Zirvesi'ne katılmadı. Resmi gerekçe olarak daha önce planlanmış programı gösterildi.
🔹 Suudi Arabistan ve diğer Körfez ülkeleri, savaş öncesinde Washington'a İran'a karşı diplomatik çözüm bulunması çağrısı yaptı ve topraklarının İran'a yönelik saldırılarda kullanılmasına karşı çıktı.
🔹 Savaş başladıktan sonra Suudi Arabistan ve bazı Körfez ülkeleri ABD'nin üslerini ve hava sahasını kullanmasına izin verdi. Haberde, Suudi Arabistan'ın daha sonra İran'daki bazı füze ve İHA hedeflerine yönelik saldırılara da katıldığı belirtildi.
🔹 İran'ın Körfez'deki enerji tesisleri ve altyapıya yönelik saldırıları sonrasında Riyad, gerilimin düşürülmesi için diplomatik girişimlere ağırlık verdi ve ABD'den İran limanlarına yönelik ablukayı kaldırarak müzakerelere dönmesini talep etti.
🔹 Suudi Arabistan, İran ile temaslarını artırırken Pakistan ile savunma iş birliğini güçlendirdi. İran destekli gruplardan gelebilecek yeni saldırılara karşı enerji altyapısını korumaya odaklandı.
🔹 Birleşik Arap Emirlikleri ise savaş sırasında İran'a yönelik askeri yaklaşımı sürdürdü, Nisan ayında OPEC'ten ayrıldı ve ABD ile İsrail'le güvenlik ilişkilerini daha da güçlendireceğini açıkladı.
🔹 ABD, Project Freedom operasyonunu yeniden başlatmadı. Bunun yerine ticari gemilerin Körfez'den gece saatlerinde ve sinyal sistemleri kapatılarak güvenli şekilde çıkarılmasını koordine etmeye başladı.