🔹 Türkiye Parlamentosu, silahlı Kürdistan İşçi Partisi’nin (PKK) dağıtılması ve militanların rehabilite edilmesi için yasa çıkardı. Yasa, yaklaşık 50 yıllık ve on binlerce kişinin öldüğü çatışmayı sona erdirmek için atılan en önemli adımlardan biri olarak görülüyor.
🔹 Türkiye’deki birçok Kürt, barış sürecine umutla yaklaşsa da sürecin Kürtleri kucaklama isteğinden çok Recep Tayyip Erdoğan’ın siyasi hedefleri ve ulusal güvenlik politikalarıyla bağlantılı olduğunu düşünüyor.
🔹 PKK, Türkiye ve birçok Batılı hükümet tarafından terör örgütü kabul ediliyor. Ankara’nın yeni adımları, iki nesilde 50’den fazla akrabasını çatışmalarda kaybeden bir PKK mensubunun Avrupa’ya kaçma planını ertelemesine yol açtı.
🔹 DEM Partisi Milletvekili Ceylan Akça, Gazze savaşı ve Orta Doğu’daki diğer çatışmaların bölgenin savunma ve siyasi mimarisini değiştirdiğini söyledi. Hükümetler, sınırları içindeki silahlı grupları etkisizleştirmeye yönelirken Türkiye’deki PKK meselesi de bu güvenlik yaklaşımının parçası oldu.
🔹 Erdoğan, süreci “terörsüz Türkiye” olarak tanımlıyor. Sürecin başarılı olması, Erdoğan’ın 2028 seçimlerinde Kürt seçmenlerin desteğini kazanmasına yardımcı olabilir; ancak Kürtlerle yakınlaşma, milliyetçi tabanının bir bölümünü uzaklaştırabilir.
🔹 Milliyetçi siyasetçi Devlet Bahçeli, Ekim 2024’te tutuklu PKK kurucusu Abdullah Öcalan’ın Meclis’e hitap ederek örgütün dağıldığını ilan etmesini önerdi. Dört ay sonra Öcalan cezaevinden gönderdiği mektupta tüm grupların silah bırakmasını ve PKK’nın kendisini feshetmesini istedi.
🔹 Türkiye ile PKK’nın 2015’teki ateşkes girişimi, Diyarbakır’ın Sur ilçesinde yoğunlaşan çatışmalarla sona erdi. Çatışmalar sırasında çok sayıda sivil yerinden edildi ve bazı mahalleler yıkıldı.
🔹 Türkiye’deki yaklaşık 20 milyon Kürdün çoğu şiddeti desteklemiyor; ancak PKK’ya yönelik sempati bazı bölgelerde grafitiler ve kamusal işaretlerle görülüyor. Kürtçe konuşma ve eğitim üzerindeki geçmiş kısıtlamalar, ayrımcılık ve çatışmanın toplumsal etkileri Kürtler arasında canlılığını koruyor.
🔹 PKK, Temmuz 2025’te Kuzey Irak’ta silah yakma töreni düzenledi. Örgüt, 1978’de silahlı mücadeleyle bağımsız bir Kürt devleti kurma amacıyla kurulmuştu.
🔹 Ağustos ayında çıkarılan yasa kapsamında bazı hükümlü militanların hapis cezaları askıya alınabilir; devam eden soruşturma ve davalar, suçlara bağlı olarak 10 yıla kadar ertelenebilir. Sınırlı af için altı aylık süre, Ulusal Güvenlik Konseyi’nin örgütün silahsızlandığını resmen ilan etmesiyle başlayacak.
🔹 Yasa, kasten öldürme suçlarından hüküm giyen veya müebbet hapis cezası alan kişileri kapsamıyor. Abdullah Öcalan ile Kürt siyasetçi Selahattin Demirtaş cezaevinde kalmaya devam ediyor.
🔹 Diyarbakır Barosu Başkanı Abdulkadir Güler, Kürtleri ve diğer grupları koruyacak özel nefret suçu yasalarına ihtiyaç olduğunu söyledi. Kürt siyasetçiler, kış mevsimi başlamadan silahlı militanların dağ kamplarından inerek rehabilitasyon sürecine başvurabilmesi için zamanın daraldığını belirtiyor.
🔹 AKP ile yeni kurulan Yeni Parti çoğunluğa sahip değil ve 2028 seçimlerinde Kürt oylarına ihtiyaç duyabilir. DEM Partisi Milletvekili Ceylan Akça, partisinin gelecekte de seçimlerde belirleyici konumda olabileceğini söyledi.
🔹 Kürt insan hakları avukatı ve muhalefet milletvekili Sezgin Tanrıkulu, Kürt halkının çatışmanın sona ermesi yönündeki beklentisinin yüksek olduğunu söyledi. Aileler, dağlarda sürgünde, cezaevinde veya yurt dışında bulunan çocuklarının eve dönmesini istiyor.