🔹 Hürmüz Boğazı’ndaki petrol trafiği savaş öncesi seviyelerin yüzde 15’inin altında kaldı. Petrol fiyatı, İran’daki çatışma başlamadan önce varil başına 65 dolardan Eylül ortasında 100 doların üzerine çıktı.
🔹 İran çatışmasının yedinci ayında küresel petrol piyasası, fiyatları sınırlamak için kullanılan güvenlik önlemlerinin büyük bölümünü tüketti. Önemli fiyat artışları ve yakıt kıtlıkları yaşanabilir.
🔹 Suudi Arabistan, Hürmüz Boğazı’nın kapanmasının ardından Doğu-Batı Boru Hattı üzerinden petrol sevkiyatını artırdı. Boru hattı tam kapasitede günde 7 milyon varil taşıyabiliyor, ancak saldırıların ardından sevkiyatlar geçici olarak durdu.
🔹 Boru hattı düşük hacimle yeniden çalışmaya başladı. Tam kapasiteye ulaşmasının en az 6-8 hafta sürmesi bekleniyor; Kızıldeniz’deki petrol ihracatına yönelik yeni Husiler saldırıları enflasyon baskısını artırabilir.
🔹 Ukrayna’nın Rusya’daki rafinerilere yönelik insansız hava aracı saldırıları, Rusya’nın dizel üretimini azalttı ve ülkenin dizel ihracatını yasaklamasına yol açtı. Bu gelişme küresel günlük dizel arzının yüzde 3’ünü piyasadan çıkardı.
🔹 ABD’de 22 Eylül’de 47 eyalette dizel fiyatları rekor seviyeye ulaştı; ulusal ortalama galon başına 6,52 dolara çıktı. Başkan Donald Trump, yüksek fiyatlar üzerine dizel ihracatını yasaklama tehdidinde bulundu.
🔹 Motor yağı fiyatları dört katına çıktı. Costco motor yağı fiyatlarını neredeyse iki katına yükseltti ve müşterilerin satın alabileceği miktarı sınırladı.
🔹 Amerikalılar 1 Mart ile Eylül sonu arasında, geçen yılın aynı dönemine kıyasla benzine 72 milyar dolar, dizele 45 milyar dolar daha fazla harcadı. Ek yakıt maliyeti toplam 117 milyar dolara ulaştı.
🔹 Güney ve Güneydoğu Asya’daki bazı ülkeler yakıtı karneye bağladı veya yakıt tüketimini azaltmak için çalışma ve okul haftalarını kısalttı. 20 Eylül’de Fransa’daki akaryakıt istasyonlarının yaklaşık yüzde 15’inde benzin veya dizel tükendi.
🔹 Mart 2026’da 32 ülke stratejik rezervlerinden küresel piyasaya 400 milyon varilden fazla petrol sürdü. Bu stoklar büyük ölçüde azaldı ve savaş sürerken ülkelerin daha fazla petrol salmaya istekli ya da muktedir olup olmayacağı belirsiz.
🔹 ABD, savaşın başlamasından bu yana Stratejik Petrol Rezervi’nden 130 milyon varil çıkardı; rezervler 40 yılın en düşük seviyesine geriledi. Daha fazla petrol çekilmesi, rezervin depolandığı tuz mağaralarının yapısal bütünlüğünü tehlikeye atabilir.
🔹 Çin, resmi rezervlerini ve kamuoyuna daha önce açıklanmamış ek stoklarını kullanarak petrol fiyatlarının sınırlanmasında önemli rol oynadı. Çin’in ham petrol ithalatı Şubat-Haziran 2026 arasında yaklaşık yüzde 50 azaldı.
🔹 Çin’de yeni binek otomobil satışlarının yüzde 60’tan fazlasını elektrikli veya şarj edilebilir hibrit araçlar oluşturuyor; ağır kamyon satışlarında elektrikli araçların payı yüzde 30’a ulaştı. Ulaştırma sektöründeki elektrifikasyon, Çin’in petrol tüketimini 2026’nın ilk yarısında günde 1,35 milyon varil azalttı.
🔹 Çin’in ham petrol ithalatı Ağustos 2026’da bir önceki aya kıyasla yüzde 6,2 arttı. Artan Çin talebi ve sıkılaşan petrol piyasası, önümüzdeki haftalarda ek fiyat artışlarına yol açabilir.
🔹 İran’daki çatışmanın sürmesi, Hürmüz Boğazı’ndaki sevkiyat kesintileri ve İran bağlantılı milislerin Kızıldeniz’deki taşımacılığı aksatması, daha yüksek fiyatlara veya 1970’ler tarzı yakıt kıtlıklarına yol açabilir.
🔹 Trump yönetimi Stratejik Petrol Rezervi’nden büyük miktarda petrol çıkardı ve daha sıkı yakıt ekonomisi standartları ile elektrikli araç teşvikleri gibi petrol talebini azaltabilecek politikaları reddetti. Trump’ın yeni fiyat şoklarını sınırlamak için kullanabileceği seçenekler azaldı.