🔹 NATO'nun 32 üye ülkesinin büyükelçileri, 7-8 Temmuz'da Ankara'da düzenlenecek zirvenin ortak bildiri metnini onayladı.

🔹 Bildirinin zirvede liderler tarafından resmen kabul edilmesi bekleniyor.

🔹 Bildiride NATO liderleri, Washington Antlaşması'nın 5. maddesi kapsamındaki kolektif savunmaya ve transatlantik bağa "sarsılmaz bağlılıklarını" yeniden teyit edecek.

🔹 Bildiride, "Bir üyeye yapılan saldırı tüm üyelere yapılmış sayılır." ifadesi yer alıyor.

🔹 NATO üyeleri, Ukrayna'ya 2026 yılında 70 milyar avro askerî yardım sağlamayı ve 2027 yılında da en az aynı düzeyde desteği sürdürmeyi taahhüt edecek.

🔹 Bildiri, Rusya'yı Avrupa-Atlantik güvenliği ve istikrarı için uzun vadeli tehdit olarak tanımlıyor.

🔹 Bildiride, Avrupa'daki NATO müttefikleri ile Kanada'nın savunma harcamalarını artırma taahhütlerini yerine getirdiği belirtiliyor.

🔹 Bildiride, Avrupa müttefikleri ile Kanada'nın ABD ile birlikte ittifakın savunmasında daha fazla sorumluluk üstlendiği ifade ediliyor.

🔹 NATO üyeleri, İran'ın hiçbir zaman nükleer silaha sahip olmaması gerektiğini vurguluyor.

🔹 Bildiride İran'a Hürmüz Boğazı'ndaki seyrüsefer serbestisine tam olarak saygı göstermesi çağrısı yapılıyor.

🔹 AB, yeni çelik koruma önlemleri kapsamında ülkelerin gümrüksüz çelik ihracat kotalarını yaklaşık yarıya indirdi ve kota aşımı vergisini yüzde 50'ye çıkardı.

🔹 Yeni önlemler, küresel çelik arz fazlasına karşı Avrupa çelik sanayisini korumayı amaçlıyor.

🔹 Dünyanın en büyük çelik üreticisi Çin'in AB'ye yönelik gümrüksüz çelik kotası yaklaşık üçte iki oranında azaltıldı.

🔹 AB, serbest ticaret anlaşması bulunan 13 ülkeyle çelik kotalarında ortalama üçte birlik kesinti konusunda prensipte uzlaşmaya varıldığını açıkladı.

🔹 Brezilya, AB ile çelik kotaları veya tazminat konusunda herhangi bir anlaşmaya varılmadığını açıkladı.

🔹 Brezilya hükümeti, yeni kota sistemini tek taraflı bir uygulama olarak görüyor ve pazar payındaki kayıplar için tazminat talep ediyor.

🔹 Avrupa Komisyonu, Brezilya ile son dört aydır yapıcı görüşmeler yürütüldüğünü ve müzakerelerin sürdüğünü açıkladı.

🔹 Komisyon, Brezilya ile karşılıklı kabul edilebilir bir çözüme ulaşılması için çalışıldığını bildirdi.

🔹 Brezilya, küresel çelik arz fazlasının kaynağının kendisi olmadığını ve sorunun esas olarak Asya'daki aşırı üretimden kaynaklandığını belirtti.

🔹 Brezilya, sorunun kaynağı olmayan ülkelere ticaret kısıtlaması uygulanmasının yeni ticaret savunma önlemlerini tetikleyebileceği uyarısında bulundu.

🔹 Avrupa Komisyonu, Türkiye, Hindistan, Güney Kore, Endonezya, Mısır, Birleşik Krallık, İsviçre, Kuzey Makedonya, Güney Afrika, Arjantin, Ukrayna ve Singapur ile de prensipte anlaşmaya varıldığını açıkladı.

🔹 Japonya ve Vietnam, AB'nin prensipte uzlaşmaya vardığını açıkladığı ülkeler arasında yer almadı.

🔹 AB ile serbest ticaret anlaşması bulunan ülkeler, yeni önlemlere karşı Dünya Ticaret Örgütü veya ikili mekanizmalar üzerinden hukuki süreç başlatabilecek.

🔹 Anthropic'in yapay zekâ modelleri, yaklaşık 20 gün süren süreç sonunda yeniden çevrim içi kullanıma açıldı.

🔹 Süreç, Amazon'un Anthropic ile ortaklığı kapsamında yapay zekâ güvenliğine ilişkin uyarısıyla başladı.

🔹 Siber güvenlik uzmanları daha sonra Amazon'un gündeme getirdiği güvenlik değerlendirmesine itiraz etti.

🔹 ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick, 12 Haziran'da Başkan Donald Trump'ın talimatıyla Anthropic Üst Yöneticisi Dario Amodei ile görüştü.

🔹 Bu gelişme, ABD yönetiminde birden fazla kurumun katıldığı yaklaşık üç haftalık yapay zekâ güvenliği değerlendirme sürecini başlattı.

🔹 Amazon Üst Yöneticisi Andy Jassy'nin şirket raporunda tespit edilen güvenlik açığı konusunda ilk bilgilendirdiği isimlerden biri ABD Hazine Bakanı Scott Bessent oldu.

🔹 Howard Lutnick, teknik değerlendirmelerin yürütüldüğü süreçte merkezi rol üstlendi ve G7 Zirvesi sırasında Donald Trump'a eşlik etti.

🔹 Süreç boyunca kişisel anlaşmazlıklar ve yetersiz iletişim, taraflar arasındaki gerilimi artırdı.

🔹 Anthropic'in modellerinin müttefik ülkelere ne zaman ve hangi koşullarla sunulacağı konusunda belirsizlik sürüyor.

🔹 OpenAI ve Google gibi diğer yapay zekâ şirketlerinin yeni modellerini hangi süreçlerle yayımlayacağı da netlik kazanmadı.

🔹 ABD'de gelecekte geliştirilecek yapay zekâ modellerinin onaylanması için şeffaf kurallar, standartlar ve zaman çizelgeleri içeren kapsamlı bir düzenleme çerçevesi üzerinde çalışmalar devam ediyor.

🔹 Ukrayna ordusu, Rusya içinde petrol tesisleri, silah fabrikaları, askerî konvoylar ve bombardıman uçaklarını hedef alan uzun menzilli saldırılarını sürdürüyor.

🔹 Rusya, petrol rafinerilerine yönelik art arda düzenlenen saldırılar nedeniyle yakıt sıkıntısıyla karşı karşıya bulunuyor.

🔹 Rafinerilere yönelik saldırılardan biri sırasında Moskova'da patlamalar yaşandı ve kentte siyah duman yayıldı.

🔹 Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, Rusya'nın yüzlerce kilometre derinliğindeki hedeflere yönelik saldırıları "uzun menzilli yaptırımlar" olarak nitelendiriyor.

🔹 Ukrayna, savaş boyunca geliştirdiği yeni araçlar ve taktiklerle kısa, orta ve uzun menzilli saldırı kabiliyetini artırdı.

🔹 Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi'nin (CSIS) raporuna göre Ukrayna, 2026 yılında Rusya'nın lojistik ve ikmal hatlarını bozmak amacıyla Rusya topraklarında koordineli kısa, orta ve uzun menzilli saldırılar düzenledi.

🔹 Ukrayna'nın bu kapasiteye ulaşması, Batılı ülkelerin silah kullanımına ilişkin kısıtlamaları nedeniyle zaman aldı.

🔹 Zelenskiy, Rusya'yı müzakere masasına oturtmak amacıyla 40 günlük bir operasyon başlattıklarını açıkladı.

🔹 Taraflar arasında diplomatik ilerlemeye işaret eden belirgin bir gelişme bulunmuyor.

🔹 Ankara, 7-8 Temmuz'da başlayacak NATO Zirvesi öncesinde 32 devlet ve hükümet başkanını ağırlamaya hazırlanıyor.

🔹 Ankara Havalimanı ile şehir merkezi arasındaki güzergâhta çiçekler dikildi, yıpranmış binaların ve yoksul mahallelerin görünümünü kapatmak için büyük reklam panoları yerleştirildi.

🔹 Zirve hazırlıkları kapsamında bir askerî havalimanı yenilendi, yeni yollar inşa edildi ve altyapı çalışmaları gerçekleştirildi.

🔹 Hazırlıkların yaklaşık 11 milyar TL'ye, yani 235 milyon doların üzerine mal olduğu bildirildi.

🔹 Yetkililer bu projeleri başkentin altyapısını modernleştirmeye yönelik uzun vadeli yatırımlar olarak değerlendiriyor.

🔹 Kentte ilk kez atlı polis birliği görevlendirildi, yollardaki çukurlar onarıldı ve kaldırımlardaki rögar kapakları yenilendi.

🔹 Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonu, taksi şoförlerine gri pantolon ve beyaz gömlek giymelerini tavsiye etti; ziyaretçilere su, lokum ve kolonya ikram edilmesi planlanıyor.

🔹 Zirve güvenliği kapsamında birçok ana yol trafiğe kapatılacak ve bazı işletmeler faaliyetlerine ara verecek.

🔹 DEM Parti Eş Genel Başkanı Tuncer Bakırhan, güvenlik önlemleri nedeniyle Ankara'nın adeta açık hava hapishanesine dönüştüğünü söyledi.

🔹 Bazı esnaf, reklam panolarının iş yerlerinin görünürlüğünü kapattığını ve müşteri kaybına yol açtığını belirtti.

🔹 Bir market işletmecisi, mağazasına girişin reklam panolarıyla kapandığını, bir hafta iş yerini kapatmak zorunda kaldığını ve gelir kaybı için herhangi bir tazminat ödenmediğini söyledi.

🔹 Bir çiçekçi, reklam panolarının yerleştirilmesinden sonra satışlarının yüzde 95 düştüğünü açıkladı.

🔹 Yol kapatmaları nedeniyle müşterilerin, çalışanların ve tedarikçilerin işletmelere ulaşmasının zorlaşması bekleniyor.

🔹 Zirve yaklaşırken Ankara'dan ayrılmak isteyenlerin artmasıyla şehirden kalkan uçak ve tren seferlerinde biletler tükendi.

🔹 NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, 7-8 Temmuz’da Ankara’da düzenlenecek NATO Zirvesi öncesinde ittifakın birliğini korumaya ve ABD Başkanı Donald Trump’ın desteğini sürdürmeye çalışıyor.

🔹 Rutte, Avrupa müttefikleri ile Kanada'nın 2017'den bu yana savunma harcamalarını 1,2 trilyon dolar artırdığını vurgulayarak NATO’nun ABD’ye sağladığı katkıları öne çıkardı.

🔹 Ankara’daki zirve, Orta Doğu’daki gerilim ve Rusya-Ukrayna savaşı sürerken NATO’nun 32 üye ülkesinin liderlerini bir araya getirecek.

🔹 ABD’nin Avrupa’daki askeri varlığını gözden geçirmesi, Avrupa ülkelerinde Washington’ın NATO’ya bağlılığı konusunda endişe oluşturuyor.

🔹 Rutte, zirvede kamuoyu önünde anlaşmazlık yaşanmasını önlemeyi ve müttefiklerin birlik görüntüsü vermesini hedefliyor.

🔹 Zirvede savunma sanayi üretiminin ön plana çıkarılması ve Avrupa’nın silah üretimini artırmasına yönelik on milyarlarca dolarlık yeni sözleşme ve tedarik anlaşmasının açıklanması bekleniyor.

🔹 ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, Avrupa’daki Amerikan askerî konuşlanmasının gözden geçirildiğini açıkladı ve müttefiklerin savunma yükünü daha fazla üstlenmesini istedi.

🔹 Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius, ABD’nin rolü azaltılırken askerî kapasitede tehlikeli boşluklar oluşmaması için geçiş sürecinin koordineli yürütülmesi gerektiğini söyledi.

🔹 Avrupa’daki NATO üyeleri ile Kanada, 2025 yılında savunma harcamalarını bir önceki yıla göre reel olarak yüzde 20 artırdı.

🔹 Zirvede Ukrayna’ya ilave askerî destek sağlanması ve bu yıl ile gelecek yıl için toplam 70 milyar avroluk askerî yardım taahhüdünün açıklanması bekleniyor.

🔹 NATO içinde Ukrayna’ya verilen desteğin ve mali yükün müttefikler arasında daha dengeli paylaşılması konusunda görüş ayrılıkları sürüyor.

🔹 Zirve bildirisinin, NATO’nun ortak savunma yükümlülüğünü düzenleyen 5. Madde’yi yeniden teyit etmesi ve Rusya’yı Avrupa-Atlantik güvenliği için uzun vadeli tehdit olarak tanımlayan ifadeyi koruması bekleniyor.

🔹 NATO müttefikleri, 7-8 Temmuz’da Ankara’da yapılacak zirve öncesinde planlanan ortak bildirinin bazı önemli ayrıntıları üzerinde anlaşmakta zorlanıyor.

🔹 Zirveye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ev sahipliği yapacak.

🔹 Brüksel’deki NATO karargâhında diplomatlar, kısa bir bildirinin metni üzerinde yoğun çalışma yürütüyor.

🔹 Almanya Başbakanı Friedrich Merz, Berlin’de NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile yaptığı görüşmelerin ardından Baltık liderlerini Almanya’nın başkentinde ağırladı.

🔹 Donald Trump, Almanya’nın ABD’ye kıyasla askeri harcamalarının düşük kalmasını “gülünç” olarak niteledi.

🔹 Merz, Almanya’nın savunma bütçesini dört yıl içinde iki katına çıkardığını söyledi ve “Kimseden saklanmamıza gerek yok” dedi.

🔹 ABD’nin Avrupa ve Afrika’daki en üst düzey komutanının istifası, Washington’ın Avrupa’ya savunma taahhüdünü azaltma eğilimine dair yeni bir işaret verdi.

🔹 Polonya, NATO’nun Soğuk Savaş döneminden kalma boru hattı ağının doğuya doğru genişletilmesini ittifakın finanse etmesini istiyor.

🔹 Türkiye, NATO’nun yakıt güvenliğini artırmaya yönelik 28 milyar dolarlık altyapı yenileme planı kapsamında kendi boru hattı projeleri için dikkat ve finansman arıyor.

🔹 İtalya, bildiride Ukrayna’ya gelecek yıl sonuna kadar askeri yardım sağlama taahhüdünün daha yumuşak yazılmasını istiyor.

🔹 Polonya Başbakanı Donald Tusk, Polonya’nın Kiev hükümetine ek mali yardım taahhüdü verirken dikkatli olması gerektiği uyarısında bulundu.

🔹 Planlanan bildiride müttefiklerin Ukrayna’ya 2026 ve 2027’de 70 milyar avro destek sunması öngörülüyor.

🔹 Bu tutar yeni taahhüt içermiyor; NATO’nun önceki yıllık 40 milyar avroluk vaadi ile AB kredisinden gelecek yıllık 30 milyar avroyu kapsıyor.

🔹 AB’nin geçen yıl başlattığı giriş/çıkış sistemi, yaz tatili sezonu başlarken birçok yolcunun AB’ye girişinde karışıklık ve uzun kuyruklara yol açtı.

🔹 Sistem, AB dışından gelen yolcuların pasaportlarına damga basılması yerine kişisel bilgi, fotoğraf ve parmak izi toplanmasını öngörüyor.

🔹 AB, sistemin Schengen bölgesinin dış sınırlarında kontrolü artırmasını, göçü sınırlamaya yardımcı olmasını ve güvenlik tehdidi oluşturan kişileri izlemeyi kolaylaştırmasını hedefledi.

🔹 Avrupa Komisyonu, sistemin ekim ayından bu yana 108 milyondan fazla giriş ve çıkışı kaydettiğini ve 43 bin 700 kişinin Schengen bölgesine girişini engellediğini açıkladı.

🔹 Havalimanı işletmecileri ve havayolu şirketleri, sistemin yoğun yaz dönemi için hazır olmadığını ve sınır işlemlerinin uzun kuyruklara, uçuş aksaklıklarına ve yolcu mağduriyetine neden olduğunu söylüyor.

🔹 Roma’daki iki havalimanında yetkililer kurallar gevşetilmezse “felaket” yaşanabileceğini söyledi; bazı Yunan adaları kuyrukları azaltmak için kontrolleri şimdiden sınırladı.

🔹 Londra’daki St Pancras International’da bazı işlem makineleri hâlâ kullanılmıyor; bir yazılım hatası makinelerin verileri Fransız sınır otoritesine aktarmasını engelliyor.

🔹 İtalya’da sınır polisi sistemin tam olarak devreye alınmasından kısa süre sonra “bitmek bilmeyen” kuyruklardan şikâyet etti.

🔹 Milan Linate Havalimanı’nda easyJet, yolcuların sınır işlemlerini tamamlaması için bir uçuşu yaklaşık bir saat bekletti, ancak uçak 156 biletli yolcudan yalnızca 34’üyle kalktı.

🔹 Atina’dan kalkan bir Ryanair uçuşunda 79 yolcu terminalde kaldı; havayolları tüm yolcuları beklerse zincirleme gecikmeler ve tazminat yükümlülüğü riskiyle karşılaşıyor.

🔹 Sistemin merkezi bilgisayar altyapısını geliştirme sözleşmesi 142 milyon avrodan 212 milyon avroya çıktı; projede yıllar boyunca teknik aksaklıklar ve teslimat gecikmeleri yaşandı.

🔹 Bazı Avrupa ülkeleri yoğun saatlerde işlem süresini azaltmak için fotoğraf veya parmak izi kaydını geçici olarak durdurdu.

🔹 Üye ülkeler, bu esnekliğin eylül ayından sonra sona ermesi halinde sistemin Noel seyahat döneminde yeniden zorlanmasından endişe ediyor.

🔹 Frontex, sistemin zamanla eski pasaport damgalama uygulamasından daha hızlı hale gelebileceğini, ilk kayıt işleminin uzun sürdüğünü ve ikinci geçişlerin daha hızlı olacağını açıkladı.

🔹 Çin’de günlük öğle uykusu, yoğun çalışma temposuna rağmen binlerce yıllık geleneksel bir uygulama olarak sürüyor.

🔹 China Sleep Research Society’nin mart ayında yayımladığı ankette Çinlilerin yüzde 72’si en az 30 dakika süren öğle uykusunu sevdi.

🔹 Öğleden sonra dinlenmenin faydaları, yaklaşık 2 bin yıl önce tamamlanan Huangdi Neijing adlı erken dönem Çin tıp metninde yer aldı.

🔹 Huangdi Neijing, gece 23.00 ile 01.00 arasına denk gelen Zi saatinde sağlam uyku, 11.00 ile 13.00 arasına denk gelen Wu saatinde kısa uyku öneriyor.

🔹 Geleneksel Çin tıbbında Wu saati, güneş ve sıcaklığı temsil eden yang enerjisinin en yüksek seviyeye ulaştığı zaman kabul ediliyor.

🔹 Geleneksel Çin tıbbı teorilerinde sıcaklık kalple bağlantılı görülüyor; kısa uyku bu bağlantıyı güçlendirebilir ve kalbi besleyebilir.

🔹 Öğle uykusu geleneği eski Çin edebiyatında da yer aldı; Kuzey Song Hanedanı şairi ve siyasetçisi Wang Anshi, “Öğle Uykusu” adlı şiir yazdı.

🔹 Güney Song Hanedanı tarihçisi ve şairi Lu You da “Öğle Uykusu” adlı şiirinde uykusuzluk ve esneme halini anlattı.

🔹 20. yüzyılda Çinli siyasi lider Deng Xiaoping de öğle uykusu alışkanlığıyla tanındı.

🔹 Antik tarım toplumunda öğle uykusu işten kaçma olarak görülmedi; günün en sıcak saatlerinde tarlada çalışmak verimsiz kabul edildi.

🔹 Modern Çin’de 996 çalışma düzenine rağmen bazı çalışanlar öğle molasında kaliteli uyku için ofise katlanır yatak ve yastık getiriyor.

🔹 Çin’in orta kesimindeki Shanxi eyaleti öğle uykusuyla tanınıyor; restoranlardan kargo istasyonlarına kadar birçok işletme çalışanların uyuyabilmesi için öğleden sonra saatlerce kapanıyor.

🔹 Geleneksel Çin tıbbı yaklaşık 30 dakikalık kısa uykuları uzun uykulardan daha faydalı görüyor ve öğle yemeğinden hemen sonra uyumamayı öneriyor.

🔹 Chengdu Geleneksel Çin Tıbbı Üniversitesi Hastanesi, masa başında uyumanın boyun ve bel omurgasını olumsuz etkileyebileceğini, nefesi kısıtlayabileceğini ve uyku kalitesini bozabileceğini açıkladı.

🔹 Plata Carrier adlı tanker geçen hafta Hürmüz Boğazı’ndan 2 milyon varil ham petrol taşıyarak çıktı ve Hindistan’a doğru yola devam etti.

🔹 Plata Carrier ve son haftalarda boğazdan geçen bir düzineden fazla tanker, Koreli armatör Ga-Hyun Chung’un kontrolünde bulunuyor.

🔹 Chung, ABD ve İsrail’in İran’a saldırmasından önce yaklaşık 7 milyar dolar harcayarak dünyanın en büyük petrol tankeri filolarından birini kurdu.

🔹 Sinokor, çok büyük ham petrol taşıyıcıları olarak bilinen VLCC sınıfı tankerlerin yaklaşık yüzde 10’unu kontrol ediyor.

🔹 Finansmanın önemli bölümü, Mediterranean Shipping Co.’nun milyarder kurucu ortağı Gianluigi Aponte’den geldi.

🔹 Hürmüz Boğazı’nın kapanmasıyla petrol taşımacılığı piyasası sert dalgalandı; Avrupa ve ABD’den Asya’ya petrol taşımak için rekor ücretler ödendi.

🔹 Boğazın yeniden açılmasıyla ortaya çıkacak petrol akışı, tanker talebini artırıyor ve navlun oranlarını yukarı çekiyor.

🔹 Sinokor’un 160’tan fazla tankeri bulunuyor; filonun neredeyse yarısı tek seferde 2 milyon varil petrol taşıyabilen VLCC’lerden oluşuyor.

🔹 Chung’un babası Sinokor’u 1989’da Çinli ortaklarla kurdu; şirket, Kore ile Çin arasındaki ticaretin büyümesiyle konteyner taşımacılığında genişledi.

🔹 Sinokor, pandemi sonrasında filosuna tanker eklemeye başladı; alımlar geçen yılın sonlarında hızlandı.

🔹 Mart ayında en büyük petrol tankerlerinin ortalama günlük kazancı 385 bin doların üzerine çıktı ve bu seviye 2000’den bu yana tutulan kayıtlardaki en yüksek düzey oldu.

🔹 Chung, çatışma öncesinde VLCC’leri Hürmüz Boğazı’nın gerisine konumlandırdı ve savaşın ilk döneminde bu gemileri yüzer depolama için kiraladı.

🔹 Bazı Sinokor tankerleri daha sonra Hürmüz üzerinden Körfez dışındaki limanlara kısa seferler yaptı; ham petrol bu limanlardan Asya’ya taşındı.

🔹 Tanker oranları savaşın ilk haftalarına göre geriledi, ancak yüksek seviyelerde kalmaya devam ediyor.