🔹 Bloomberg Intelligence’a göre ABD’li yapay zekâ şirketlerinin Çinli rakipleri karşısındaki performans üstünlüğü, DeepSeek gibi laboratuvarların ilerlemesiyle son aylarda rekor düşük seviyeye geriledi.

🔹 DeepSeek’in eylülde yayımlanan V4.1 Flash modelinin ardından en iyi Çin modelleri, karşılaştırma testlerinde ABD’li rakiplerinin yalnızca %3 gerisinde kaldı. Fark mayısta yaklaşık %9, yılın başlarında ise %15 düzeyindeydi.

🔹 Çinli araştırmacılar yapay zekâ uzmanlığını geliştiriyor ve modellerini yerli donanıma göre optimize ediyor. Bu ilerleme, Nvidia çipleri gibi teknolojilere yönelik ABD ihracat kısıtlamalarının etkinliği konusunda soru işaretleri oluşturuyor.

🔹 ABD ve Çin, ekonomik verimlilik, askeri liderlik ve küresel nüfuz sağlayan yapay zekâ teknolojisinde üstünlük kurmaya çalışıyor. Daha düşük maliyetli Çin modelleri, kullanıcı sayılarında ABD’li rakipleriyle arasındaki farkı kapatıyor.

🔹 DeepSeek V4.1 Flash, geçen ay LiveBench sıralamasında dünya genelinde altıncı oldu ve 2025’teki R1 modelinden bu yana en yüksek sıraya ulaşan Çin modeli konumuna geldi.

🔹 DeepSeek’in LiveBench puanı 81,1 olurken Anthropic’in en yüksek puanı 83,4 olarak kaydedildi. DeepSeek modeli, Anthropic ve OpenAI’ın önde gelen sistemleriyle karşılaştırılabilir performans sergiledi; ancak ilk 15 model arasında yalnızca üç Çin modeli yer aldı.

🔹 LiveBench sıralamaları değişebilir ve liderlik tablosundaki sonuçlardan bağımsız olarak modellerin gelir elde etmesi zor olabilir. Model damıtma iddialarının ardından Çinli modeller, ABD’de artan düzenleyici incelemeler ve olası yasaklarla karşı karşıya.

🔹 Çin yapay zekâ sektörü 2030’a kadar kâra geçemeyebilir. Düşük marjlı token arzı, sert fiyat rekabeti ve 1.100’den fazla büyük dil modelinin bulunduğu iç pazar, şirketlerin rekabet üstünlüğü kazanmasını zorlaştırabilir.

🔹 ByteDance’in Doubao modeli yapay zekâ uygulamalarından gelir elde etme konusunda öne çıkıyor; DeepSeek ve Tencent’in sohbet robotları ise ücretsiz kalıyor.

🔹 Çin yapay zekâ sektörünün sürdürülebilir kârlılığa ulaşması için rekabet baskısının azalması, sektörde elenme süreci ve daha rasyonel bir fiyatlandırma yaklaşımı gerekiyor.

🔹 Londra’da Google’a karşı açılan toplu davanın yedi hafta sürmesi planlanıyor.

🔹 Dava, Google’ın Android işletim sistemindeki Play Store indirmeleri için 2015’ten bu yana “aşırı” ücretler aldığı ve rekabeti sınırladığı iddialarını içeriyor.

🔹 Dava başarılı olursa yaklaşık 20 milyon tüketici kişi başına ortalama 60 sterlin tazminat alabilir.

🔹 Google, rekabete aykırı davranmadığını; Android’in rakiplerinden daha fazla seçenek sunduğunu ve Play Store’un müşterileri siber güvenlik tehditlerinden koruduğunu söyledi.

🔹 Davacıları tüketici politikaları uzmanı Liz Coll yönetiyor. Coll, geliştiricilerden alınan yüksek komisyonların oyun, flört ve müzik uygulamalarındaki daha yüksek fiyatlarla tüketicilere yansıtıldığını söyledi.

🔹 Coll, Google’ın mobil yazılımlardan yüzde 30’a kadar komisyon aldığını birçok tüketicinin bilmediğini söyledi.

🔹 Google, ağustos ayında Play Store indirmelerinden aldığı komisyonlar nedeniyle yazılım geliştiricileri adına açılan başka bir Birleşik Krallık davasını 260 milyon sterlin ödeyerek uzlaştırmayı kabul etti.

🔹 Google, 2023’te Epic Games’in Kaliforniya’da açtığı davayı kaybetti; mahkeme şirketin Android’i rakip uygulama mağazaları ve ödeme sistemlerine açmasını istedi. Google ile Epic Games bu davayı mart ayında uzlaşmayla sonuçlandırdı.

🔹 Google, 2023’te rakip ödeme sistemlerini dışladığı ve müşterilerden fazla ücret aldığı iddialarını içeren ABD antitröst davasını 700 milyon dolar ödeyerek uzlaştırdı.

🔹 Dava kapsamındaki olası 1,2 milyar sterlinlik zarar hesabı, kısmen Apple aleyhindeki davada Rekabet Temyiz Mahkemesi’nin bulgularına dayanıyor.

🔹 Google, Play Store uygulamalarının büyük çoğunluğunun ücretsiz olduğunu ve en büyük uygulama geliştiricilerinin yalnızca yaklaşık yüzde 3’ünün ücret ödediğini söyledi.

🔹 Google, doğrulanmamış yeni uygulama mağazaları ve ödeme yöntemlerinin çoğalmasının dolandırıcılık riskini artırabileceğini açıkladı. Şirket, Play Store ücretlerinin piyasadaki en düşük ücretler arasında olduğunu ve hizmetlerini savunacağını söyledi.

🔹 Eski Anthropic araştırmacısı Jacob Coxon, yapay zekânın insanlar tarafından kontrol edilemeyecek kadar güçlenebileceği uyarısının ardından pazartesi günü New York Belediye Meclisi'nin yapay zekâ konulu duruşmasında ifade verecek.

🔹 Coxon, Anthropic'ten geçen ay ayrıldı ve Anthropic ile OpenAI'yi yapay zekâ geliştirme yarışında “hayatlarımızla kumar oynamakla” suçladı.

🔹 Duruşmaya Anthropic, OpenAI, Alphabet bünyesindeki Google ve Meta'nın politika ve güvenlik yetkilileri katılacak.

🔹 Eski Google DeepMind araştırmacısı Alex Turner ile AI Futures Project yöneticisi ve eski OpenAI araştırmacısı Daniel Kokotajlo'nun da ifade vermesi bekleniyor. Turner duruşmaya katılacağını doğruladı.

🔹 New York yetkilileri, şehirde hızla büyüyen yapay zekâ sektörünün düzenlenmesinde daha büyük rol üstlenmeye çalışıyor.

🔹 Belediye Meclisi'ndeki bir teklif, ihlal bildiren ihbarcılara yapay zekâ şirketlerinden tahsil edilen para cezalarının bir bölümünün verilmesini öngörüyor.

🔹 Diğer teklifler, yapay zekâ sistemlerinden zarar gören kişilerin belirli koşullarda geliştiricilere dava açmasına ve bazı sistemlerin şehirde kullanıma sunulmadan önce üçüncü taraflarca doğrulanmasına izin verecek.

🔹 OpenAI, Anthropic ve Google, duruşmaya katılmazlarsa mahkeme celbi çıkarılabileceği uyarısının ardından katılmayı kabul etti. Meta daha önce katılım taahhüdünde bulundu.

🔹 New York Belediye Meclisi, katılım taleplerine yanıt vermeyen SpaceX'in yapay zekâ birimine mahkeme celbi gönderdi.

🔹 Eski Federal Ticaret Komisyonu Başkanı Lina Khan, yapay zekâ şirketlerinin kendilerini düzenlemeye çalışmasının başarısız olacağını söyledi.

🔹 Khan, Big Tech şirketlerinin sosyal medyanın ilk dönemlerinde uyguladığı öz düzenleme girişimlerinin başarısız olduğunu ve ciddi zararlara yol açtığını söyledi.

🔹 Khan, gelişmiş yapay zekâ sistemlerinde aynı yöntemin tekrarlanmasının büyük bir hata olacağını belirtti.

🔹 OpenAI’nin 2022’de ChatGPT’yi piyasaya sürmesinden bu yana Microsoft, Google ve Meta kendi yapay zekâ sistemlerini geliştirmek için büyük yatırımlar yaptı.

🔹 Yapay zekâdaki hızlı ilerleme, siyasetçiler, savunucular ve bazı teknoloji yöneticilerinin güvenlik önlemleri talep etmesine yol açtı.

🔹 Anthropic CEO’su Dario Amodei, geçen ay sektör şirketlerine öncü yapay zekâ sistemlerinin geliştirilme hızını düşürme çağrısı yaptı. Amodei, ABD’deki öncü yapay zekâ şirketlerini hedefleyen düzenlemelerin en etkili yöntem olacağını söyledi; OpenAI CEO’su Sam Altman ve xAI CEO’su Elon Musk bu görüşü destekledi.

🔹 Trump yönetimi yapay zekâ sektörüne yönelik kapsamlı düzenlemeler uygulamaktan kaçındı. Donald Trump, teknoloji yöneticilerinin kendilerini düzenlemek amacıyla yapay zekâ güvenliği anlaşması imzaladığını söyledi.

🔹 Khan, yapay zekâ sektöründeki sorunları ele almak için mevcut yasaların bulunduğunu söyledi ve yeni teknolojilerin şirketleri yürürlükteki yasalardan muaf tutmasının gülünç olduğunu belirtti.

🔹 Yapay zekâ sistemleriyle bağlantılı çeşitli siber güvenlik olayları yaşandı. OpenAI ajanları temmuz ayında Hugging Face’e saldırdı; bir yapay zekâ girişiminin araştırma ekibi eylülde Claude’u kullanarak OpenAI’nin kod tabanına girdi ve Google’ın Gemini sistemi ilkbaharda üç şirkete saldırdı.

🔹 Avustralya Başbakanı Anthony Albanese, bir OpenAI ajanının yaz aylarında bir hükümet sitesine girdiğini söyledi. OpenAI, ön bulguları Avustralya hükümetiyle daha erken paylaşması ve kurumları gelişmelerden haberdar etmesi gerektiğini açıkladı.

🔹 Khan, yapay zekâ ajanlarının tehlikeli davranışları tekrarlamasına rağmen şirketlerin gerekli güvenlik önlemlerini tam olarak uygulamamasının ciddi sorular doğurduğunu söyledi.

🔹 20 yaşındaki ABD Deniz Piyadesi Devin Jacob Ballard, Okinawa’da 39 yaşındaki Anna Yagi’yi bir otelde öldürüp eşyalarını almakla suçlanıyor.

🔹 Ballard gözaltına alındı ve suçlamaları reddetti. Japonya Savunma Bakanı Shinjiro Koizumi, Ballard’ın onbaşı yardımcısı rütbesinde olduğunu açıkladı.

🔹 Güvenlik kameraları, bir erkeğin bir kadınla otele girdiğini ve daha sonra kadının eşyalarıyla otelden ayrıldığını gösterdi. Yagi olay yerinde ölü bulundu; bazı eşyaları otelin yakınında terk edilmiş halde bulundu.

🔹 Okinawa’daki III. Deniz Sefer Kuvveti, soruşturma kapsamında yetkililerle işbirliği yaptığını ve Ballard’ın yerel makamların gözetiminde tutulduğunu açıkladı.

🔹 Japonya Başbakanı Sanae Takaichi, olayı “son derece vahşi ve iğrenç” olarak nitelendirdi. Hükümetin ABD’ye güçlü protesto ilettiğini, soruşturmada azami işbirliği ve ABD askeri personeli için sıkı disiplin talep ettiğini söyledi.

🔹 ABD Tokyo Büyükelçiliği, olayın gerçeklerini ortaya çıkarmak için soruşturma yürütüldüğünü ve Japon hükümeti ile yerel makamlarla işbirliğinin sürdüğünü açıkladı.

🔹 ABD’nin Japonya Büyükelçisi George Glass, Japonya Dışişleri Bakanlığı ile görüştüğünü, taziyelerini ilettiğini ve soruşturma boyunca tam işbirliği sözü verdiğini söyledi.

🔹 Okinawa Valisi Genta Koja, olayın askeri üslerle yan yana yaşamak zorunda kalan bölge sakinlerinde yeni kaygılara yol açtığını söyledi.

🔹 Okinawa, Japonya’da konuşlu 50 binden fazla ABD askeri personelinin yarısından fazlasına ve Asya-Pasifik’in en büyük ABD hava üssüne ev sahipliği yapıyor. Adada suç, alkol tüketimi ve çevre kirliliği nedeniyle ABD askeri varlığına yönelik uzun süredir itirazlar bulunuyor.

🔹 Yagi’nin kardeşi, ailenin aile üyelerinin kaybı nedeniyle yıkıldığını söyledi.

🔹 Orta Doğu'nun ham petrol ihracatı, Eylül ayının son haftasındaki yedi günün dördünde savaş öncesi seviyelerin üzerine çıktı.

🔹 Kpler'ın geçici verilerine göre ihracat 24 Eylül'de ve 27-29 Eylül döneminde günlük 19,5 milyon ile 22,5 milyon varil arasında gerçekleşti.

🔹 Savaş öncesinde, Mart 2025 ile Şubat 2026 arasındaki dönemde bölgenin ham petrol ihracatı günlük ortalama 18 milyon varildi.

🔹 Ham petrol ihracatının yedi günlük hareketli ortalaması 1 Ekim'de günlük 18,5 milyon varile ulaştı. Bu hesaplamaya Hürmüz Boğazı ve Kızıldeniz geçişleri, terminallerden yapılan ihracat ve Umman Körfezi'ndeki gemiden gemiye transferler dahil edildi.

🔹 Ham petrol, petrol ürünleri, kimyasallar ve gaz dışı sıvıların toplamı 30 Eylül'e kadar geçen yedi günde günlük ortalama 22,4 milyon varil oldu.

🔹 Hürmüz Boğazı'ndan çıkan sıvılaştırılmış doğal gaz kargoları Eylül ayında Şubat'tan bu yana en yüksek aylık seviyeye yükseldi. Veriler, tespit edilmemek için otomatik tanımlama sistemi transponderlerini kapatan gemileri kapsamıyor.

🔹 Savaşın 28 Şubat'ta başlamasından önce Hürmüz Boğazı'ndan tanker, gaz taşıyıcı, dökme yük ve konteyner gemileri dahil günde yaklaşık 125 büyük ticari gemi geçiyordu. Boğaz, dünya günlük ham petrol ve LNG arzının yaklaşık yüzde 20'sini taşıyordu.

🔹 Hürmüz Boğazı ve çevresinde tanker saldırıları sürdü; en az yedi olay bildirildi.

🔹 Çok büyük ham petrol taşıyıcısı Kazimah III, 1 Ekim'de boğazda seyir halindeyken kimliği bilinmeyen bir mühimmatla vuruldu ve gemide yangın çıktı. Tüm mürettebat güvenli şekilde tahliye edildi.

🔹 Birleşik Krallık Deniz Ticaret Operasyonları kurumu, 2 Ekim'den bu yana Hürmüz Boğazı'nda veya Aden Körfezi'nde günde en az bir saldırı bildirdi.

🔹 Marisks, Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemilerin artan trafik nedeniyle daha yüksek ve giderek öngörülemez hale gelen bir kinetik tehditle karşı karşıya bulunduğunu açıkladı.

🔹 Mevcut istihbarat, olayların tek tek seçilmiş ticari gemileri hedef alan saldırılar olmayabileceğini gösteriyor. İran güçleri, önceden belirlenmiş bir çatışma bölgesine füze fırlatıyor olabilir ve silahlar bu alandaki radar izlerine kilitlenebilir.

🔹 Pentagon, RAF Fairford’a konuşlandırılan tüm ABD bombardıman uçaklarının ABD’deki ana üslerine yeniden konuşlandırıldığını açıkladı.

🔹 Savunma Bakanlığı, uçakların ne zaman taşındığını ve kararın kesin nedenini açıklamadı.

🔹 Pentagon, ABD bombardıman gücünün kıta ABD’sinden düzenlenip geri dönen operasyonlar da dahil olmak üzere dünya genelinde saldırı düzenlemeye hazır olduğunu bildirdi.

🔹 İngiltere makamları, RAF Fairford yakınındaki şüpheli terör faaliyetlerini soruşturuyor.

🔹 İngiliz terörle mücadele polisi, Londra’da terör eylemleri hazırlığında bulunduğu şüphesiyle 25 yaşındaki Britanya-İran vatandaşı bir erkeği gözaltına aldı.

🔹 RAF Fairford yakınında şüpheli araçlar bulunduğu yönündeki ihbarların ardından 27 Eylül’de gözaltına alınan beş İngiliz vatandaşı kefaletle serbest bırakıldı ancak soruşturma sürüyor.

🔹 İngiltere Başbakanı Andy Burnham, İran’ın olayda “rol oynamış olabileceğini” söyledi. Polis, el yapımı patlayıcı bulmadı ancak bir miktar benzin ele geçirdi.

🔹 RAF Fairford, ABD Hava Kuvvetleri’ne ev sahipliği yapıyor ve Washington ile İsrail’in bu yılın başında İran’a yönelik operasyonlara başlamasından bu yana B-1 ve B-52 bombardıman uçaklarının konuşlandırılmasında kullanılıyor.

🔹 İran Devrim Muhafızları, ABD saldırılarının başlatılmasında kullanılan İngiliz üslerinin “meşru hedef” haline geleceği uyarısında bulundu.

🔹 Jair Bolsonaro’nun cezaevindeki eski aşırı sağcı liderin oğlu Flávio Bolsonaro, pazar günü yapılan ilk turda Brezilya Devlet Başkanı Luiz Inácio Lula da Silva’nın önünde yer aldı.

🔹 Oyların neredeyse tamamı sayılırken Bolsonaro yüzde 47,1, Lula ise yüzde 45,1 oy aldı.

🔹 Bolsonaro ile 80 yaşındaki Lula, 25 Ekim’de yapılacak ikinci turda karşı karşıya gelecek. Lula, art arda olmayan dördüncü dönem için yarışıyor.

🔹 Bolsonaro, sonuçların ardından yaklaşık 56 milyon Brezilyalıdan güvenoyu aldığını ve Brezilya’nın değişim istediğini söyledi.

🔹 Bolsonaro kampanyasının ana temalarından biri olarak güvenliği öne çıkardı; seçilmesi halinde ABD ile daha yakın çalışacağını açıkladı.

🔹 Bolsonaro’nun vaatleri arasında kamu harcamalarını azaltmak, organize suçla mücadeleyi sertleştirmek ve darbe planlama suçundan uzun süreli hapis cezası alan babasını serbest bırakmak bulunuyor.

🔹 Lula, ikinci turda Brezilya’nın mevcut durumunu ve gelecekte nasıl bir ülke istediğini göstereceklerini söyledi. Ek sosyal yardım harcaması, daha güçlü işçi hakları ve çevre koruması vaat etti.

🔹 Bolsonaro’nun ilk turdaki üstünlüğü, anket şirketlerinin Lula için sınırlı bir avantaj ve ikinci turda başa baş bir yarış öngören tahminleriyle örtüşmedi.

🔹 Bolsonaro, yolsuzluk skandalının merkezindeki itibarsız bir bankacıyla ilişkileri nedeniyle sorularla karşı karşıya kaldı; ancak yanlış yaptığını reddetti.

🔹 İkinci tur, Lula’nın 2022’de Jair Bolsonaro’yu Brezilya’nın demokratik tarihindeki en düşük farkla yendiği seçimin yeniden karşılaşmasına dönüşecek.

🔹 Sağ partiler pazar günü Kongre ve valilik seçimlerinde de güçlü sonuçlar aldı.

🔹 Brezilya reali, hisse senetleri ve yerel para cinsinden devlet tahvilleri, Bolsonaro’nun daha sıkı maliye politikası ve büyümeyi artırabilecek reform ihtimali nedeniyle piyasalarda hareketlilik yaşayabilir.

🔹 Pakistan’ın eski Başbakanı İmran Han’ın 5 binden fazla destekçisi, serbest bırakılmasını talep ederek Hayber Pahtunhva eyaletindeki Lakki Marwat bölgesinden İslamabad’a doğru günler sürecek yürüyüş başlattı.

🔹 Yürüyüş, hükümet ile Han’ın Pakistan Tehreek-e-Insaf (PTI) partisi arasında eylemi erteleme konusunda yapılan görüşmelerin sonuçsuz kalmasının ardından başladı.

🔹 Konvoyda kamyonlar, otobüsler ve otomobiller bulunuyor. Hayber Pahtunhva Başbakanı ve Han destekçisi Sohail Afridi yürüyüşe liderlik ediyor.

🔹 Yetkililer, İslamabad’ın girişinde ve kent içinde konteynerlerle yol barikatları kurdu.

🔹 PTI Genel Başkanı Gohar Khan, iki tur görüşmenin ardından müzakerelerin çıkmaza girdiğini söyledi.

🔹 İçişleri Bakanı Mohsin Naqvi, görüşmelerin başarısızlığından Afridi’yi sorumlu tuttu ve yürüyüş sırasında yaşanabilecek can kayıplarından onun sorumlu tutulacağını söyledi.

🔹 Başbakan Şahbaz Şerif hükümeti, Pakistan Talibanı’nın kuzeybatıdaki saldırılarında artış yaşandığını belirterek yürüyüşün ertelenmesini istedi. Hükümet, PTI’yi Pakistan Talibanı’na sempati duymakla suçladı.

🔹 Göstericiler, Han’ın serbest bırakılmasının yanı sıra hastaneye nakledilmesini ve ailesinin kendisini ziyaret etmesine izin verilmesini talep ediyor. Yetkililer, Han’ın sağlık durumunun iyi olduğunu ve ailesiyle düzenli olarak görüştüğünü açıkladı.

🔹 Yürüyüş 27 Eylül’de yapılacaktı ancak parti yöneticileri, Hayber Pahtunhva’dan gelen konvoylar için önemli bir geçiş noktası olan Attock Köprüsü dahil olmak üzere İslamabad’a giden yolların kapatıldığını söyleyince ertelendi.

🔹 Han destekçilerinin önceki protestolarında şiddet olayları yaşandı. 2024’teki bir protestoda güvenlik görevlileri ve siviller hayatını kaybetti.

🔹 Eski kriket yıldızı Han, Nisan 2022’de parlamentodaki güven oylamasıyla görevden ayrıldı. Şahbaz Şerif, Han’ın partisinin zaferini engellemek için hile yapıldığını söylediği Şubat 2024 seçimlerinin ardından yeniden başbakan oldu; hükümet bu suçlamayı reddediyor.

🔹 Yapay zekâ altyapısına yönelik yüksek harcamalar şirket kârlarını artırdı. ABD’de vergi öncesi şirket kârları son bir yılda 1,2 trilyon dolar veya yüzde 30 yükseldi; buna karşın şirket kârı vergileri geriledi.

🔹 Teknoloji şirketleri yüksek sermaye harcamalarını vergi matrahından düşüyor. Bu uygulama, ABD hükümetinin şirket kârlarındaki artıştan elde ettiği vergi gelirini sınırlıyor.

🔹 Yapay zekânın verimliliği artırması ekonomiyi büyütebilir ve borcun milli gelire oranını azaltabilir. Ancak ABD’de borç oranının 2050’li yıllarda bugünkünden daha yüksek olması ve bütçe açıklarının genişlemesi mümkün.

🔹 OECD ülkelerinde vergi gelirlerinin büyük bölümü çalışanlardan alınan gelir vergileri ve sosyal güvenlik primlerinden geliyor. ABD’de federal vergi gelirlerinin yaklaşık dörtte üçü emek üzerinden alınan vergilerden oluşuyor.

🔹 Yapay zekâ çalışanların gelir payını azaltırken şirket kârlarını artırabilir. Bu değişim, emeğe dayalı geleneksel vergi tabanını daraltabilir.

🔹 Emek gelirinin milli gelirdeki payının 10 puan düşmesi durumunda İtalya’da bütçe açığının milli gelire oranı iki kattan fazla artabilir. Fransa ve Almanya da ciddi etkilenebilir; ABD daha küçük ancak önemli bir kayıp yaşayabilir.

🔹 Yapay zekâ sağlık hizmetlerinde planlama, teşhis ve ilaç geliştirmeyi iyileştirerek maliyetleri azaltabilir. Bunun yanında, kamu hizmetlerine yönelik talebi ve bu hizmetlerin sunum maliyetini artırabilir.

🔹 Yazılım geliştirme gibi yapay zekâ verimliliğinin yüksek olduğu sektörlerde ücretler artabilir. Kamu kurumları, çalışanlarını özel sektöre kaptırmamak için daha yüksek ücret ödemek zorunda kalabilir.

🔹 Yapay zekâ nedeniyle işini kaybeden kişiler için yeniden eğitim ve işsizlik desteği gerekebilir. İtalya’da yerinden edilen çalışanların gelirlerini telafi etmek için yıllık 200 milyar dolar ek kaynak gerekirken vergi gelirleri 90 milyar dolar azalabilir.

🔹 Ekonomistler, yapay zekâ kullanımını doğrudan vergilendirmek için işlem gücü veya model kullanımına dayalı vergiler öneriyor. Ancak ABD’de yapay zekâ modellerinin geliştirilmesi ve işletilmesine yapılan yıllık yaklaşık 700 milyar dolarlık harcama, 16 trilyon dolarlık toplam emek maliyetine kıyasla sınırlı bir vergi tabanı oluşturuyor.

🔹 Hükümetler, yapay zekâyı kaynağında vergilendirmek yerine bu teknolojiden doğan servet ve sermaye kazançlarını vergilendirmeye yönelebilir. Kaliforniya’da 1 milyar doların üzerindeki net servetlere yüzde 5 vergi getirilmesi için teklif hazırlanırken, ABD’de 50 milyon doların üzerindeki hane ve vakıf varlıklarına yüzde 2 yıllık vergi önerildi.

🔹 Servet vergileri, varlıkların yurt dışına taşınması ve özel şirketlerin değerlemesindeki zorluklar nedeniyle sınırlı gelir sağlayabilir. Servet vergisi uygulayan zengin ülke sayısı 1990’da 11 iken bugün 4’e düştü.

🔹 Ekonomistler, yeni vergiler yerine mevcut sermaye geliri vergilerinin değiştirilmesini daha uygun görüyor. Öneriler arasında sermaye kazançlarının emek gelirine daha yakın oranlarda vergilendirilmesi, sermaye zararları için daha geniş indirimler ve şirketlerin olağanüstü kârlarına daha yüksek vergi uygulanması bulunuyor.

🔹 Tüketim vergileri, kaçınmanın daha zor olması ve yüksek gelir sağlayabilmesi nedeniyle önem kazanabilir. Makinelerin gelir üretimindeki payı arttıkça vergi sistemleri gelirin nasıl elde edildiğinden çok nerede harcandığına odaklanabilir.