Tanker saldırıları Körfez’in daha derinlerine ilerliyor, petrol piyasalarını sarsıyor
Wall Street Journal
🔹 Katar’ın kuzeyinde, Basra Körfezi’nin iç kesimlerinde Acers adlı petrol ve kimyasal tankere çarşamba gecesi birkaç mermi isabet etti; olayda yaralananlar oldu.
🔹 Saldırının İran tarafından düzenlendiği doğrulanmadı. İran’la bağlantılı devlet medyası, son haftalarda Hürmüz Boğazı çevresinde birkaç tankerin İran güçlerince vurulduğunu bildirdi.
🔹 Saldırının ardından Brent petrolü yaklaşık %5 artarak varil başına 105 doların üzerine çıktı. Hürmüz Boğazı ve bağlantılı güzergâhlardan petrol akışı son günlerde azalmaya başladı.
🔹 Hürmüz Boğazı içinde 28 Eylül-4 Ekim döneminde 10 tankere saldırı düzenlendi; bu sayı, yılın herhangi bir haftasındaki en yüksek saldırı düzeyini oluşturdu.
🔹 Hürmüz ve boğaz dışındaki bağlantılı transferlerden geçen petrol miktarı, 4 Ekim’de sona eren haftada önceki haftanın savaş dönemi zirvesine kıyasla %27 azaldı.
🔹 Körfez ülkeleri, ABD korumasındaki tanker hareketlerine, Hürmüz dışında gemiden gemiye petrol transferlerine ve boğazı tamamen bypass eden boru hatlarına daha fazla başvuruyor.
🔹 Suudi Arabistan, geçen ayki saldırının ardından Doğu-Batı Boru Hattı’nın hasarlı bölümünün onarılmasıyla Körfez ve Kızıldeniz kıyılarından ihracatı yeniden başlattı. Alternatif güzergâhlar bölgesel ham petrol ihracatının savaş öncesi seviyelere yakın kalmasına yardımcı oldu.
🔹 ABD’nin liman ablukası İran’ın petrol gelirlerini kısıtladı; İran eylül ayında gemilere hiç ham petrol yüklemedi ve döviz kazançları azaldı.
🔹 İranlı yetkililer, komşu ülkelerin deniz taşımacılığı düzenlemelerine karşı çıkacaklarını ve Umman kıyıları yakınındaki güzergâhları kapatabileceklerini açıkladı.
🔹 İran’ın deniz taşımacılığını hedef almaya devam etmesi bekleniyor. Saldırılar, ABD’nin kazanımlarını zayıflatmayı amaçlayabilir; tam kapsamlı bir çatışma başlatma amacı taşımayabilir.
🔹 Donald Trump, İran’a karşı yeniden askeri harekât düzenlemeyi değerlendiriyor. Petrol ihracatındaki yeni kesintiler ABD saldırıları için gerekçeyi güçlendirebilir; böyle bir gelişme İran’ın Körfez enerji altyapısına ve ABD üslerine misilleme yapmasına, petrol fiyatlarının daha da yükselmesine yol açabilir.
🔹 Diplomasiyi mümkün kılacak güvenilir bir yol bulunmaması, tarafların giderek tehlikeli hale gelen bir tırmanma döngüsüne sıkışmasına yol açabilir.