Savunma yeniden canlandırılıyor. Ursula von der Leyen ve Mark Rutte’ye göre şimdi sanayi daha fazlasını, daha iyisini ve daha hızlı üretmeli.
İkimiz de Soğuk Savaş’ın gölgesinde büyüdük. O dönemde Avrupa korunuyor, tetikte duruyor ve barışa yatırım yapıyordu. “Bir daha asla” bizim kuşağımızın parolasıydı. Yüzyıllar süren çatışmaların ardından Avrupa, kalıcı barış için ekonomik işbirliğinin şart olduğu inancıyla şekillendi.
Bölünmüş bir kıtanın anıtları komünizmin çöküşüyle yıkıldığında, savaş korkusu da azaldı. Savunma bütçeleri küçüldü ve silahlı kuvvetlerimiz zayıfladı. Onlara tedarik sağlayan savunma sanayilerinin çoğu kapandı. Avrupa, güvenliği tehdit edildiğinde ihtiyaç duyacağı kabiliyetler için NATO aracılığıyla Amerika’ya daha fazla bağımlı hale geldi.
Zamanla Avrupa’da birçok kişi bu düzene ve kıtanın savunma ile güvenlik kabiliyetlerinin büyük bölümünü dışarıya havale etmeye alıştı. Bugünün dünyasının sert gerçekliği ve tehlikeleri bu düşünme biçimini sona erdirdi.
Avrupa’nın savunmasının büyük bölümünü dışarıya devretme dönemi artık bitti. Avrupalı NATO müttefikleri ve AB üyesi devletler, savaşı önlemek istiyorsak savaşa hazır olmamız gerektiğini yeniden öğreniyor. Vatandaşlarımızı, özgürlüğümüzü ve güvenliğimizi koruyabilmek için yeniden silahlanıyor ve savunma sanayi tabanını yeniden canlandırıyorlar. Savunma harcamaları da üretim de artıyor: Yeni fabrikalar açılıyor, mevcut olanlar vardiya ve üretim hatları ekliyor.
Üretimi artıranlar yalnızca geleneksel savunma şirketleri değil. Sektörde giderek daha fazla büyük inovasyon görüyoruz. Yeni şirketler modern savaşın gerektirdiği araç ve teknolojileri geliştiriyor. Dronlar, insansız kara araçları, elektronik harp sistemleri — bütün bunlar silahlı kuvvetlerimizin caydırması, koruması ve savunması için gerekli. Zihniyet değişti. Sivil otomobil üreticileri bile fabrikalarını hava savunması ve uzun menzilli dronlar dahil savunma sektörü için bileşen üretmek üzere dönüştürüyor.
Bu zihniyet değişiminin savunma ekosistemi üzerindeki etkisini üretimdeki artışla görüyoruz. Yeni ve yenilikçi yöntemler sayesinde daha fazla, daha hızlı ve daha ucuza üretebiliyoruz.
Bu pragmatizm ve aciliyet duygusu artık herkesin zihninin ön sıralarında. Ancak yapacak daha çok işimiz var. Savunma kabiliyetlerimizde hâlâ boşluklar bulunuyor. NATO müttefikleri ve AB üyesi devletlerin daha fazla savaş uçağına, havadan havaya yakıt ikmal uçağına, gemi ve denizaltıya, hava ve füze savunmasına, dronlara ve karşı-drone sistemlerine ihtiyacı var. Ukrayna’ya gönderdiğimiz destek ve Orta Doğu’daki çatışma, önleyici füzeler ve anti-drone kabiliyetleri dahil askeri stoklar üzerinde ek baskı oluşturdu. Mevcut üretim kapasitemiz talebe yetişemiyor.
Avrupa kendi savunması için giderek daha fazla sorumluluk üstlenirken, Rusya, Çin, Kuzey Kore ve İran da işbirliğini güçlendirmeye ve savunma sanayi kapasitelerini genişletmeye devam ediyor. Rusya’nın ekonomisi açıkça savaş yürütmeye göre ayarlanmış durumda. Moskova, devlet bütçesinin yüzde 40’ından fazlasını savunmaya yatırıyor. Ukrayna’ya karşı acımasız savaşını sürdürmek için gece gündüz askeri teçhizat üretiyor. Bu savaş makinesinin barışın ertesi günü yavaşlayacağını düşünmek saflık olur. İran, 2022’den bu yana Rusya’ya dron ve teknoloji sağladı. İran’ın füze ve muhtemel nükleer kabiliyetlerinin oluşturduğu tehdit, uzun süredir AB ve NATO için bir endişe kaynağı. Daha doğuya baktığımızda, Çin’in savunma sanayisi hızla büyüyor. Dünyanın savunmayla bağlantılı en büyük 15 şirketinden yedisi Çin devletine ait işletmeler. Pekin’in nükleer cephaneliği de büyümeye devam ediyor.
Bu daha tehlikeli dünyada, büyük ölçekte ve hızla üretim yapabilecek daha güçlü bir Avrupa savunma sanayisi, güvenilir caydırıcılık için hayati önem taşıyor. Buna ulaşmanın tek yolu işbirliğidir: ülkelerin ve sanayilerin, müttefiklerin ve ortakların çabalarını birleştirmek.
Bu, Atlantik’in iki yakasında da gerçek bir ortak çabadır. Kaliforniya’dan Kyiv’e, Kopenhag’dan Varşova’ya, Oslo’dan Ankara’ya kadar varlıklarımızı, uzmanlığımızı ve yenilikçi kabiliyetlerimizi kullandığımızda savunmamız rakipsizdir. Hint-Pasifik’tekiler dahil ortaklarımızdan oluşan ağımız da katkı sunabilir ve sunmalıdır. Sanayilerimiz birlikte inovasyonu güçlendirebilir ve temel kabiliyetlerin ve teknolojilerin üretimini hızlandırabilir.
Önerdiğimiz şey iddialı, ama aynı zamanda ulaşılabilir. NATO ve AB birlikte başarılı olmak için ihtiyaç duyduğumuz her şeye sahip: ekonomik güç, en yaratıcı ve yenilikçi zihinler, gelişmiş bir finans sektörü ve son teknoloji savunma ile teknoloji sanayileri. Avrupa ve Kuzey Amerika’daki sanayi tabanının daha fazlasını, daha iyisini ve daha hızlı üretmesini sağlamak ortak önceliğimizdir; çünkü güvenliğimizi böyle sağlarız.
Ursula von der Leyen Avrupa Komisyonu Başkanıdır. Mark Rutte NATO Genel Sekreteridir.
