Borneo yanıyor: Güneydoğu Asya'nın zehirli pusunun ön cephesinde yaşam
BBC
🔹 Endonezya'nın Borneo adasında aylar süren orman ve turbalık yangınları, Endonezya'nın yanı sıra Singapur, Malezya ve Filipinler'e yayılan zehirli bir pus oluşturdu.
🔹 Nusantara Atlas'ın uydu verilerine göre yıl başından bu yana Endonezya'da yaklaşık 1,9 milyon hektar alan yandı; bunun yaklaşık 1 milyon hektarı yalnızca eylül ayında yandı.
🔹 Endonezya Sağlık Bakanlığı, ekim ortası itibarıyla kronik öksürük ve akut solunum yolu enfeksiyonu yaşayan 277 binden fazla vaka kaydetti. Vakaların 62 binden fazlasını beş yaş altındaki bebek ve çocuklar oluşturdu.
🔹 Turba yangınlarından çıkan ince parçacıklar akciğerlere derinlemesine ilerleyebilir ve kan dolaşımına girebilir; bu kirleticiler iltihaplanma, kronik akciğer hastalıkları ve erken ölüm riskini artırabilir.
🔹 Çocuklar, yaşlılar ve hamileler uzun süreli pus maruziyetinde daha yüksek sağlık riski taşıyor. Palangkaraya'da yetkililer kapalı alanda kalmayı önerirken, bölge sakinleri alışveriş ve geçim işleri nedeniyle dışarı çıkmak zorunda kalıyor.
🔹 Pus nedeniyle bazı çocuklar derslerini çevrim içi sürdürüyor; çiftçiler, gündelik işçiler ve küçük satıcılar geçimlerini kaybetme ya da zehirli havada çalışma arasında seçim yapmak zorunda kalıyor.

🔹 Endonezya hükümeti havadan su bırakma, hava modifikasyonu ve kara operasyonları yürütüyor. Hükümet, geçen hafta 60 binden fazla personelin görevlendirildiğini ve yeni yangınları söndürmede yüzde 80 başarı sağlandığını açıkladı.
🔹 Yangın söndürme ekipleri, yüzeyde alevler söndükten sonra karbon, bitki örtüsü ve turbadan oluşan yer altındaki tabakada süren yangınlarla mücadele ediyor.
🔹 Süper El Niño, kuraklığı artırarak turba yangınlarını söndürmek için gerekli yağışları geciktirdi. Kuraklık nedeniyle su kaynakları azalırken turbalık yangınlarının söndürülmesi aylar sürebiliyor.
🔹 Yangınlar alışılmış sıcak noktaların dışına, daha önce yangın görülmeyen bölgelere de yayılıyor. Palangkaraya Sağlık Ofisi Başkanı Riduan, yangınların hâlâ sürdüğünü ve bölgenin yağmur beklediğini söyledi.




