Çip endüstrisi büyük bir çöküşe mi hazırlanıyor?
Economist
🔹 Yapay zekâ modellerinin eğitilmesi ve çalıştırılması için kullanılan çiplere yönelik talep, 2026'nın ilk yarısında yarı iletken satışlarını 1980'lerden bu yana yıllık bazda en hızlı büyüme oranına taşıdı.
🔹 TSMC art arda altıncı, Samsung Electronics ise art arda dördüncü rekor kâr çeyreğini açıkladı. Buna rağmen önde gelen yarı iletken şirketlerini izleyen endeks, 6 Ekim'den bu yana yüzde 10'dan fazla geriledi.
🔹 Broadcom CEO'su Hock Tan, 12 Ekim'de yapay zekâ yatırımlarındaki birçok yatırımcıyı neye yatırım yaptığını bilmeyen kumarbazlara benzetti.
🔹 Yarı iletken sektöründeki büyümenin neredeyse tamamı yapay zekâ çiplerine dayanıyor. Yapay zekâ yatırımları zayıflarsa sektörün “süper döngüsü” sona erebilir.
🔹 Çip üretimi giderek birkaç şirkette yoğunlaştı. TSMC, üst düzey işlemcilerin neredeyse tamamını üretirken gelişmiş bellek çiplerinin büyük bölümünü Samsung, SK Hynix ve Micron üretiyor.
🔹 TSMC'nin sermaye harcamalarının bu yıl yaklaşık 62 milyar dolara, gelecek yıl ise yaklaşık 76 milyar dolara ulaşması bekleniyor. TSMC'nin sermaye harcamalarının gelire oranı 2023'teki yüzde 44'ten bu yıl yüzde 36'ya gerileyebilir.

🔹 Üreticiler yatırımlarını borçlanmak yerine elde ettikleri nakitle finanse ediyor. TSMC'nin kapasite genişletmeleri bu yıl işletme nakit akışının yarısından biraz fazlasını, Samsung'un yatırımları ise yaklaşık beşte birini kullanacak.
🔹 DRAM fiyatları 2023'ün başından bu yana yaklaşık altı kat arttı. TSMC, 2022'nin sonunda kullanıma sunduğu üç nanometrelik üretim sürecinin fiyatını düşürmedi.
🔹 Kapasite kıtlığı ve tedarikçi sayısının azalması, alıcıları yıllar öncesinden tedarik anlaşması yapmaya yöneltti. Nvidia, Ocak 2029'a kadar tedarik ve bileşenleri güvence altına almak için 250 milyar dolardan fazla taahhütte bulundu.
🔹 Micron'un “al ya da öde” anlaşmaları, müşterilerin kararlaştırılan miktarları satın almasını veya bedelini ödemesini gerektiriyor. Bu anlaşmalar, şirketin 2030'a kadar gelirlerinin yüzde 35'ini ve 32 milyar dolarlık taahhüdü güvence altına aldı.
🔹 Yapay zekâ yatırımları durursa çip fiyatları ve üreticilerin kârları düşebilir, hisse değerleri gerileyebilir ve müşteriler yüksek fiyat döneminde imzalanan sözleşmeleri yeniden müzakere etmek isteyebilir. Ön ödeme ve uzun vadeli anlaşmalar, olası düşüşün bir bölümünü alıcılara taşıyor.





