🔹 İran’ın Kuzey Amerika’da düzenlenecek Dünya Kupası hazırlıkları savaş, diplomatik gerilim ve vize belirsizlikleri altında sürüyor.

🔹 İran, turnuvaya katılma hakkı kazanan ilk takımlardan biri olmasına rağmen vize süreçlerinde sorunlarla karşı karşıya kaldı.

🔹 İran Milli Takımı, Dünya Kupası öncesindeki kamp çalışmalarını Türkiye’de yürütüyor.

🔹 Turnuva 11 Haziran’da başlayacak, İran ilk maçını 15 Haziran’da Los Angeles’ta Yeni Zelanda’ya karşı oynayacak.

🔹 İran’ın kamp merkezi son anda ABD’nin Arizona eyaletindeki Tucson kentinden Meksika’nın Tijuana kentine taşındı.

🔹 Mehdi Tac, kararın FIFA ile birlikte alındığını ve takımın ABD’de geçireceği sürenin en aza indirilmesinin hedeflendiğini söyledi.

🔹 Tac, Tijuana’nın Los Angeles’a daha yakın olması, ulaşım kolaylığı ve iklim koşulları nedeniyle daha uygun olduğunu belirtti.

🔹 Meksika Devlet Başkanı Claudia Sheinbaum, FIFA’nın bu konuda Meksika’dan yardım istediğini açıkladı.

🔹 Mehdi Tac, İran Futbol Federasyonu’nun yalnızca FIFA ile temas halinde olduğunu ve ABD makamlarıyla doğrudan görüşmediğini söyledi.

🔹 FIFA Başkanı Gianni Infantino mart ayında Türkiye’ye giderek İran takımına destek verdi.

🔹 FIFA Genel Sekreteri Mattias Grafström de geçen ay İranlı yetkililerle görüşmeler gerçekleştirdi.

🔹 FIFA, konuyla ilgili açıklama yapmadı.

🔹 Mehdi Tac, İran kafilesinin vizelerinin hâlâ onaylanmamasından duyduğu hayal kırıklığını dile getirdi.

🔹 ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Devrim Muhafızları ile bağlantılı antrenör ve görevlilerin ABD’ye alınmayacağını açıkladı.

🔹 Tac, İran kadrosundaki bazı futbolcuların zorunlu askerlik hizmetlerini Devrim Muhafızları bünyesinde yaptığını söyledi.

🔹 Tac, yaşanan gelişmeler nedeniyle ABD’nin İran takımına ciddi zorluklar çıkarabileceğinden şüphelendiklerini ifade etti.

🔹 Mehdi Tac, Aralık ayında Washington’daki Dünya Kupası kura çekimi için akreditasyon alamadı.

🔹 Kanada makamları geçen ay Tac’ın Vancouver’daki FIFA toplantısına giderken kullandığı belgeleri iptal etti.

🔹 Tac, Toronto’da saatler süren görüşmelerin ardından İran heyetiyle birlikte ülkesine döndü.

🔹 Tac geçmişte İran Devrim Muhafızları bünyesinde görev yaptığını ancak artık örgütle ilişkisi bulunmadığını söyledi.

🔹 İran ile ABD arasındaki savaş, Dünya Kupası tarihinde ilk kez ev sahibi ülkelerden birinin katılımcı bir ülkeyle savaş halinde olduğu bir ortam oluşturdu.

🔹 Tac, FIFA’nın tüm katılımcı ülkelere eşit davranılması ilkesini koruması gerektiğini söyledi.

🔹 İran’ın turnuvadaki ilk maçının planlandığı şekilde oynanıp oynanamayacağı konusunda kesin güvence vermedi.

🔹 İran kadrosu açıklandı ve takımın Dünya Kupası öncesinde Mali ile bir hazırlık maçı daha yapması planlanıyor.

🔹 ABD ile İran arasında nasıl bir anlaşma yapılırsa yapılsın, Hürmüz Boğazı üzerinden savaş öncesindeki enerji akışına kısa sürede dönülmesi beklenmiyor.

🔹 Mayınlar temizlense bile tanker işletmecileri güvenlik riskleri ve yükselen sigorta maliyetleri nedeniyle boğazı kullanmakta temkinli davranabilir.

🔹 ABD, Brezilya, Kanada, Kazakistan ve Venezuela petrol üretimlerini artırıyor.

🔹 ABD Stratejik Petrol Rezervi’nden yapılan ek satışlar arz açığını kapatmaya yardımcı oluyor.

🔹 Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri, boru hatları üzerinden petrol sevkiyatını artırarak normal deniz taşımacılığının yaklaşık dörtte birine denk gelen kapasite sağlayabiliyor.

🔹 Trump yönetimi, enerji arzını artırmak amacıyla Rus petrolüne yönelik bazı yaptırımları gevşetti.

🔹 Katar, sıvılaştırılmış doğal gaz ihracatını yalnızca Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleştirebildiği için ekonomik büyümede ciddi kayıp riskiyle karşı karşıya bulunuyor.

🔹 Körfez ülkelerinin ekonomik büyüme tahminleri yarıdan fazla düşürüldü.

🔹 ABD’de ortalama benzin fiyatları yükseldi ve enerji maliyetleri küresel fiyatlama nedeniyle iç piyasayı da etkiledi.

🔹 Doğal gaz fiyatlarındaki artış Almanya’daki petrokimya üretimini baskıladı.

🔹 Körfez kaynaklı gübre arzındaki azalma, Mısır’dan Endonezya’ya kadar birçok ülkede gıda maliyetlerini artırdı.

🔹 Çin birkaç hafta boyunca Körfez’den petrol ithalatını durdurdu.

🔹 Güney Kore kamu çalışanları için dönüşümlü araç kullanım uygulamaları başlattı.

🔹 Filipinler kamu çalışanlarına haftada dört gün ofis çalışması uygulaması getirdi ve klima kullanımına sınırlamalar koydu.

🔹 Avustralya, durumun kötüleşmesi halinde zorunlu enerji ve yakıt kısıtlamaları için plan hazırladı.

🔹 Çin, petrol ihtiyacının daha büyük bölümünü Rusya, Orta Asya ve ABD’den karşılamaya yöneldi.

🔹 Güney Kore, Malezya, Kazakistan ve Kanada’dan yeni enerji tedarik anlaşmaları arıyor.

🔹 Japonya stratejik rezervlerini kullanırken Kolombiya ve Meksika gibi alternatif tedarikçilerle ilişkilerini genişletiyor.

🔹 Japonya aynı zamanda nükleer enerji kapasitesini artırıyor.

🔹 ABD petrol ve doğal gaz üreticileri, oluşan arz açığından faydalanabilecek ülkeler arasında yer alıyor.

🔹 Nükleer enerji ve yenilenebilir enerji sektörleri de artan ilgi görüyor.

🔹 Brezilya ve Guyana gibi diğer petrol ihracatçılarının gelirlerinde artış yaşanabilir.

🔹 Rusya, yaptırım baskısının azalması halinde ek enerji gelirleri elde edebilir.

🔹 Körfez ülkeleri ise enerji ihracatı, turizm ve deniz taşımacılığı alanlarında uzun süreli kayıplarla karşı karşıya kalabilir.

🔹 Şirketler ve ülkeler alternatif tedarik zincirleri oluşturmaya devam ediyor.

🔹 Hürmüz Boğazı yeniden açılsa bile enerji piyasalarında yaşanan yeniden yapılanmanın kalıcı etkiler bırakması bekleniyor.

🔹 Dünya ekonomisinin gelecekte Körfez bölgesinden gelen petrol ve doğal gaz arzına geçmişteki kadar bağımlı olmaması öngörülüyor.

🔹 Nvidia CEO’su Jensen Huang, yapay zekâ yatırımlarının yatırımcılara “çılgın” seviyede getiri sağladığını söyledi.

🔹 Huang, yapay zekâya yapılan harcamaların kârlılığına yönelik endişeleri reddederek son altı ayda yatırım getirisi algısının tamamen değiştiğini ifade etti.

🔹 Taipei’de düzenlenen ve 300’den fazla yatırımcı ile aile ofisinin katıldığı kapalı toplantıda konuşan Huang, yapay zekânın trilyonlarca dolarlık değer yarattığını belirtti.

🔹 Huang, yapay zekâ yatırımlarının geri dönüşünü sorgulayan yatırımcıların artık “çılgın” göründüğünü söyledi.

🔹 Huang, yapay zekâ veri merkezlerine yönelik trilyonlarca dolarlık yatırımın ardından sektörün yüksek kârlılık dönemine girdiğini savundu.

🔹 Nvidia’nın yanı sıra Micron Technology, SK Hynix ve Taiwan Semiconductor Manufacturing Company gibi şirketlerin de yapay zekâ ekosisteminde önemli kazançlar elde ettiğini söyledi.

🔹 Huang, Marvell Technology’nin de gelecekte 1 trilyon dolar piyasa değerine ulaşabilecek şirketler arasında yer aldığını ifade etti.

🔹 Huang, yapay zekâ altyapısının büyümesi için arazi, enerji ve finansmana ihtiyaç duyulduğunu söyledi.

🔹 Emeklilik fonları ve bireysel yatırımcıların yanı sıra milyarder ailelerin de yapay zekâ finansmanında önemli rol oynayabileceğini belirtti.

🔹 Tayvan’daki teknoloji şirketleri, Nvidia, Microsoft ve OpenAI gibi şirketlerin tedarikçisi olabilmek için rekor seviyelerde borçlanmaya yöneliyor.

🔹 Huang’ın açıklamaları, küresel piyasalarda yapay zekâ kaynaklı bir balon oluşup oluşmadığı yönündeki tartışmaların sürdüğü dönemde geldi.

🔹 Bazı yatırımcılar ve analistler, yapay zekâ veri merkezlerine yapılan dev yatırımların uzun vadeli getirilerini sorgulamaya devam ediyor.

🔹 Huang ise yapay zekâ sektörünün yarattığı ekonomik değerin bu endişeleri geçersiz kıldığını savundu.

🔹 Nvidia CEO’su Jensen Huang, yapay zekâ yatırımlarının yatırımcılara “çılgın” seviyede getiri sağladığını söyledi.

🔹 Huang, yapay zekâya yapılan harcamaların kârlılığına yönelik endişeleri reddederek son altı ayda yatırım getirisi algısının tamamen değiştiğini ifade etti.

🔹 Taipei’de düzenlenen ve 300’den fazla yatırımcı ile aile ofisinin katıldığı kapalı toplantıda konuşan Huang, yapay zekânın trilyonlarca dolarlık değer yarattığını belirtti.

🔹 Huang, yapay zekâ yatırımlarının geri dönüşünü sorgulayan yatırımcıların artık “çılgın” göründüğünü söyledi.

🔹 Huang, yapay zekâ veri merkezlerine yönelik trilyonlarca dolarlık yatırımın ardından sektörün yüksek kârlılık dönemine girdiğini savundu.

🔹 Nvidia’nın yanı sıra Micron Technology, SK Hynix ve Taiwan Semiconductor Manufacturing Company gibi şirketlerin de yapay zekâ ekosisteminde önemli kazançlar elde ettiğini söyledi.

🔹 Huang, Marvell Technology’nin de gelecekte 1 trilyon dolar piyasa değerine ulaşabilecek şirketler arasında yer aldığını ifade etti.

🔹 Huang, yapay zekâ altyapısının büyümesi için arazi, enerji ve finansmana ihtiyaç duyulduğunu söyledi.

🔹 Emeklilik fonları ve bireysel yatırımcıların yanı sıra milyarder ailelerin de yapay zekâ finansmanında önemli rol oynayabileceğini belirtti.

🔹 Tayvan’daki teknoloji şirketleri, Nvidia, Microsoft ve OpenAI gibi şirketlerin tedarikçisi olabilmek için rekor seviyelerde borçlanmaya yöneliyor.

🔹 Huang’ın açıklamaları, küresel piyasalarda yapay zekâ kaynaklı bir balon oluşup oluşmadığı yönündeki tartışmaların sürdüğü dönemde geldi.

🔹 Bazı yatırımcılar ve analistler, yapay zekâ veri merkezlerine yapılan dev yatırımların uzun vadeli getirilerini sorgulamaya devam ediyor.

🔹 Huang ise yapay zekâ sektörünün yarattığı ekonomik değerin bu endişeleri geçersiz kıldığını savundu.

🔹 Donald Trump, İran’ın Hürmüz Boğazı’na yerleştirdiği mayınların ticari deniz taşımacılığı için oluşturduğu tehdidi küçümsedi.

🔹 Trump, ABD güçlerinin boğazdaki mayınları temizlediğini ve büyük bölümünün etkisiz hale getirildiğine inandıklarını söyledi.

🔹 Trump, İran’ın çatışmaları sona erdirecek bir mutabakatı imzalaması halinde Hürmüz Boğazı’nın derhal yeniden açılacağını ifade etti.

🔹 İran, Trump yönetiminin sunduğu barış şartlarını henüz kabul etmedi.

🔹 Trump, bazı gemilerin Umman kıyıları boyunca kullanılan alternatif bir güzergâhtan yararlanabileceğini söyledi.

🔹 Bu güzergâhın gerektiğinde ABD ordusunun desteğiyle kullanılabileceğini belirtti.

🔹 Bloomberg daha önce bazı gemilerin bu rotayı sessiz şekilde kullanmaya başladığını bildirmişti.

🔹 Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapanması küresel enerji krizini tetikleyen gelişmelerden biri oldu.

🔹 Normal koşullarda dünya enerji akışının yaklaşık beşte biri bu boğazdan geçiyor.

🔹 Boğazın yeniden açılması Trump yönetiminin İran ile yürüttüğü müzakerelerde temel hedeflerden biri haline geldi.

🔹 Trump’ın açıklamalarından kısa süre sonra Temsilciler Meclisi İran savaşını durdurmayı amaçlayan kararı kabul etti.

🔹 Oylama, Washington’da savaşın siyasi ve ekonomik maliyetlerine ilişkin kaygıların arttığını gösterdi.

🔹 İran savaşı nedeniyle yükselen enerji fiyatları ve ekonomik baskılar Kongre’de tartışmaları yoğunlaştırdı.

🔹 Trump, Katar Emiri Şeyh Temim bin Hamed El Sani ile telefon görüşmesi gerçekleştirdi.

🔹 Katar Emiri, tüm taraflar arasında siyasi ve diplomatik çözümlere öncelik verilmesinin önemini vurguladı.

🔹 İran son dönemde Bahreyn’deki ana ABD deniz üssünü ve Kuveyt’teki Ali El Salem Hava Üssü’nü hedef aldı.

🔹 Ayrı bir saldırıda Kuveyt sivil havalimanı vuruldu, bir kişi hayatını kaybetti ve uçuşlar geçici olarak durduruldu.

🔹 ABD ordusu, salı günü İran’a giden boş bir petrol tankerini vurmasının ardından füze ve insansız hava aracı saldırılarına maruz kaldığını açıkladı.

🔹 ABD güçleri Hürmüz Boğazı yakınındaki Keşm Adası’nda bulunan bir iletişim kulesini hedef aldı.

🔹 ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran’ın boğazın geniş bölgelerine mayın döşediğini ve ticari gemilerin İran insansız hava araçlarından kaynaklanan risklerle karşı karşıya olduğunu söyledi.

🔹 Washington ve Tahran, ateşkesi iki ay uzatacak ve Hürmüz Boğazı’nı yeniden açacak genel bir çerçeve üzerinde uzlaştı.

🔹 Nihai anlaşma ayrıntıları üzerindeki görüşmeler devam ediyor.

🔹 İsrail’in Lübnan’daki Hizbullah hedeflerine yönelik operasyonları müzakere sürecini karmaşıklaştırıyor.

🔹 Trump, pazartesi günü yaptığı telefon görüşmesinde İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’dan Beyrut’u bombalama planlarından vazgeçmesini istedi.

🔹 Trump, Netanyahu ile yaptığı görüşmede sert ifadeler kullandığını doğruladı.

🔹 Trump, Netanyahu’nun Lübnan ile sürekli çatışmasından rahatsız olduğunu söyledi.

🔹 Netanyahu ise Trump ile ilişkilerinde bir değişiklik olmadığını ve Trump’ın İsrail’in Beyaz Saray’daki en büyük dostu olduğunu ifade etti.

🔹 SpaceX, yeniden kullanılabilir roket teknolojileri, Starlink ağı ve devlet sözleşmeleri sayesinde yıllarca rakiplerine göre daha az sermayeyle büyüyebildi.

🔹 Şirket, Falcon roketleri ve Starlink için kuruluşundan bu yana yaklaşık 9 milyar dolar girişim sermayesi topladı.

🔹 Şubat ayında yapay zekâ şirketi xAI ile birleşmesinin ardından SpaceX’in sermaye ihtiyacı keskin şekilde arttı.

🔹 SpaceX artık yalnızca uzay ve uydu şirketi değil, aynı zamanda yapay zekâ altyapısı ve veri merkezi şirketi olarak konumlanıyor.

🔹 Şirket, yeryüzünde ve gelecekte uzayda çalışabilecek yapay zekâ veri merkezleri kurmayı hedefliyor.

🔹 SpaceX ayrıca kendi çip üretim tesislerini kurarak TSMC ve Samsung gibi üreticilere olan bağımlılığını azaltmayı planlıyor.

🔹 Bu girişimlerin maliyetinin 100 milyar doların üzerine çıkabileceği değerlendiriliyor.

🔹 SpaceX'in kasasında Mart sonu itibarıyla yaklaşık 24 milyar dolar nakit ve kısa vadeli finansal varlık bulunuyordu.

🔹 Şirketin toplam borcu yaklaşık 29 milyar dolara ulaştı.

🔹 2025 yılında sermaye harcamaları 20 milyar doların üzerine çıktı.

🔹 Aynı yıl şirketin geliri 18,7 milyar dolar olarak gerçekleşti.

🔹 2026'nın ilk çeyreğinde sermaye harcamaları 10 milyar doları aştı.

🔹 İlk çeyrekteki sermaye harcamaları aynı dönemde elde edilen gelirin yaklaşık iki katına ulaştı.

🔹 Halka arz izahnamesi, gelecekte sermaye harcamalarının önemli ölçüde artacağını belirtiyor.

🔹 2023 yılında kurulan xAI, OpenAI ve Anthropic ile rekabet etmek için bugüne kadar 40 milyar doların üzerinde kaynak topladı.

🔹 xAI’ın Grok sohbet botu, OpenAI ve Anthropic'in modelleriyle rekabet etmeye çalışıyor.

🔹 SpaceX, boş veri merkezi kapasitesini kiralayarak yeni gelir kaynakları oluşturuyor.

🔹 Anthropic, SpaceX’e yapay zekâ hesaplama kapasitesi için aylık 1,25 milyar dolar ödeme yapmayı kabul etti.

🔹 Şirket, yapay zekâ eğitim kümelerini rakip veri merkezi şirketlerinden daha hızlı ve daha düşük maliyetle kurabildiğini savunuyor.

🔹 SpaceX’in halka arzında yaklaşık 1,8 trilyon dolar değerlemeye ulaşması hedefleniyor.

🔹 Bu değerleme, şirketin geçen yılki gelirinin 90 katından fazla bir seviyeye karşılık geliyor.

🔹 Şirket, halka açık bir şirket olduktan sonra yeni borç ve hisse finansmanı kaynaklarından yararlanmayı planlıyor.

🔹 SpaceX yatırımcıları, şirketin gelecekte yapay zekâ, veri merkezleri ve uzay teknolojilerinde büyük gelir fırsatları yaratacağına güveniyor.

🔹 Analistler, yapay zekâ yatırımlarının geri dönüş süresinin uzun olabileceğine dikkat çekiyor.

🔹 Şirket, yapay zekâ altyapısına yaptığı yatırımların kalıcı kârlılığa dönüşmesinin yıllar sürebileceğini belirtiyor.

🔹 OpenAI, Anthropic ve SpaceX’in aynı dönemde büyük ölçekli sermaye arayışında olması yatırımcı ilgisinin paylaşılmasına yol açabilir.

🔹 Bloomberg görüş yazısına göre SpaceX’in gelecekteki başarısı, yapay zekâ ve altyapı yatırımlarının beklenen gelirleri üretip üretemeyeceğine bağlı olacak.

🔹 ABD’de yaklaşık on yıl aradan sonra ilk kez bir hayvanda Yeni Dünya vida kurdu paraziti tespit edildi.

🔹 Vaka, Güney Teksas'ta üç haftalık bir buzağıda görüldü.

🔹 ABD Tarım Bakanı Brooke Rollins, mevcut durumda parazitin ülkede yaygın şekilde yerleşmeye başladığını gösteren bir işaret bulunmadığını söyledi.

🔹 Yeni Dünya vida kurdu (Cochliomyia hominivorax), yumurtalarını sıcakkanlı hayvanların açık yaralarına bırakan parazitik bir sinek türü.

🔹 Yumurtalardan çıkan larvalar canlı dokuların içine girerek besleniyor.

🔹 Tedavi edilmezse ciddi doku hasarına ve ölüme yol açabiliyor.

🔹 Vakaların büyük bölümü sığırlar, yaban hayatı hayvanları ve evcil hayvanlarda görülüyor.

🔹 İnsanlar da enfekte olabiliyor.

🔹 Tedavi, larvaların yaradan çıkarılması ve yaranın dezenfekte edilmesini içeriyor.

🔹 Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü'ne göre parazit tedavi edilmediğinde yetişkin büyükbaş hayvanları bile yaklaşık 10 gün içinde öldürebiliyor.

🔹 ABD yetkilileri parazitin başka bölgelere yayıldığına dair bulgu olmadığını açıkladı.

🔹 Buna rağmen tek bir vaka bile daha geniş çaplı bir salgın ihtimaline ilişkin endişe yaratıyor.

🔹 ABD Tarım Bakanlığı'nın 2025 analizine göre 1970'lerdeki benzer büyüklükte bir salgın yalnızca Teksas ekonomisine 1,8 milyar dolara kadar zarar verebilir.

🔹 ABD sığır sürüsü uzun süreli kuraklık ve yüksek yem maliyetleri nedeniyle son 75 yılın en düşük seviyesine geriledi.

🔹 Kırmızı et fiyatları son yıllarda önemli ölçüde yükseldi.

🔹 Yeni bir parazit salgını hayvancılık sektöründeki baskıyı artırabilir ve et fiyatlarını daha da yükseltebilir.

🔹 ABD'deki yerel vida kurdu popülasyonu 1960'larda steril erkek sineklerin doğaya salınmasıyla büyük ölçüde ortadan kaldırılmıştı.

🔹 Parazit 1970'lerin başında yeniden ortaya çıkmış ve Teksas, Kaliforniya ile Arizona'ya yayılmıştı.

🔹 O dönemde yalnızca Teksas'ta yıllık ekonomik kayıpların 375 milyon dolara ulaştığı hesaplanmıştı.

🔹 ABD ana karasında son hayvan vakası 2016 yılında Florida'daki geyiklerde görülmüştü.

🔹 2023 yılında Panama ve Kosta Rika'da başlayan salgın daha sonra Meksika'ya yayıldı.

🔹 ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri verilerine göre 2 Haziran itibarıyla Meksika ve Orta Amerika'da hayvanlarda 171 binden fazla vaka kaydedildi.

🔹 Parazitin kuzeye doğru ilerlemesi ABD'nin sınır ötesi büyükbaş hayvan ithalatını zaman zaman durdurmasına yol açtı.

🔹 Teksas Valisi Greg Abbott, yetkililere daha geniş müdahale yetkisi vermek amacıyla afet ilan etti.

🔹 ABD hükümeti steril vida kurdu sinekleri üretip doğaya bırakacak yeni tesisler kuruyor.

🔹 Tespit edilen vakanın bulunduğu Zavala County çevresinde 20 kilometrelik karantina bölgesi oluşturuluyor.

🔹 Bölgede hayvan hareketleri sınırlandırılacak ve yoğun takip çalışmaları yürütülecek.

🔹 Yetkililer, parazitin üremesini engellemek için steril sinek salımını hızlandırmayı planlıyor.

🔹 Yetkililere göre ABD genel halkı için enfeksiyon riski çok düşük seviyede bulunuyor.

🔹 İnsan vakaları çoğunlukla Orta Amerika, Güney Amerika ve Karayipler'de görülüyor.

🔹 Açık yarası bulunan ve hayvanlarla veya kırsal alanlarla temas eden kişiler daha yüksek risk altında kabul ediliyor.

🔹 ABD ile bölgesel ortakları, Panama ile Kolombiya arasında kalıcı bir steril sinek bariyeri uygulamayı sürdürüyor.

🔹 Suudi Prens El Velid bin Talal’ın serveti, SpaceX’in halka arz süreciyle birlikte son on yılın en yüksek seviyesine çıktı.

🔹 El Velid ve yatırım şirketi Kingdom Holding, SpaceX’in yüzde 0,63 hissesine sahip olduklarını doğruladı.

🔹 Açıklamanın ardından Kingdom Holding hisseleri iki gün içinde yüzde 21 yükseldi.

🔹 Bloomberg Milyarderler Endeksi'ne göre El Velid’in serveti yaklaşık 24,5 milyar dolara ulaştı.

🔹 El Velid’in SpaceX yatırımı, 2011 yılında Twitter’a yaptığı yatırımla başlayan sürecin sonucu oldu.

🔹 Elon Musk’ın 2022’de Twitter’ı satın almasının ardından El Velid hisselerini yeni yapıda korudu.

🔹 El Velid başlangıçta Musk’ın Twitter teklifine karşı çıktı ve şirket değerinin teklif edilen seviyenin üzerinde olduğunu söyledi.

🔹 Daha sonra Musk’a destek verdi ve onu şirket için uygun bir lider olarak tanımladı.

🔹 El Velid ve Kingdom Holding, 2024 yılında Musk’ın yapay zekâ şirketi xAI’a iki ayrı yatırım yaptı.

🔹 xAI’ın önce X ile, ardından SpaceX ile birleşmesi sonucunda El Velid, Musk’ın teknoloji ekosistemindeki en büyük hissedarlardan biri haline geldi.

🔹 Bloomberg hesaplamalarına göre El Velid’in SpaceX hisselerinin değeri yaklaşık 3,2 milyar dolar seviyesine ulaştı.

🔹 El Velid, hissesinin değerinin yaklaşık 4 milyar dolar olduğunu söyledi.

🔹 Bu değer, ilk yatırımının yedi katından fazla bir seviyeye karşılık geliyor.

🔹 SpaceX’in halka arzından Suudi Arabistan’daki diğer yatırımcıların da fayda sağlaması bekleniyor.

🔹 Suudi Arabistan Kamu Yatırım Fonu (PIF), Kingdom Holding’de hisse sahibi bulunuyor.

🔹 PIF destekli yapay zekâ şirketi Humain, bu yıl xAI’a 3 milyar dolar yatırım yaptı.

🔹 Humain’in xAI hisselerinin SpaceX hisselerine dönüşeceği açıklandı.

🔹 Suudi Arabistan, ekonomisini petrolden çeşitlendirme stratejisinde yapay zekâyı temel alanlardan biri olarak görüyor.

🔹 Musk ile Suudi Kamu Yatırım Fonu arasında 2018 yılında Tesla’nın borsadan çıkarılması planı nedeniyle gerilim yaşanmıştı.

🔹 O dönemde Musk ile PIF Başkanı Yasir El Rumayyan arasında kamuoyuna yansıyan mesajlaşmalarda iş birliğinin sona erdiği görülmüştü.

🔹 İlişkiler sonraki yıllarda yeniden düzeldi.

🔹 Musk, 2024 yılında Riyad’daki Gelecek Yatırım Girişimi etkinliğine görüntülü bağlantıyla katıldı.

🔹 El Velid, uzun yıllar boyunca Orta Doğu’nun en tanınmış yatırımcılarından biri olarak öne çıktı.

🔹 2017 yılında Veliaht Prens Muhammed bin Selman’ın yolsuzluk operasyonu kapsamında Riyad’daki Ritz-Carlton otelinde gözaltına alınan isimler arasında yer aldı.

🔹 83 gün sonra gizli bir anlaşmanın ardından serbest bırakıldı.

🔹 Serveti 2020 yılında 13 milyar doların altına gerilemişti.

🔹 SpaceX ve Musk şirketlerindeki hisseleri sayesinde serveti yeniden güçlü şekilde yükseldi.

🔹 El Velid, sosyal medya hesabında sık sık Elon Musk ile birlikte oluşturulan yapay zekâ görselleri paylaşıyor ve Musk’ı “dostu ve müttefiki” olarak tanımlıyor.

🔹 Çin yönetimi, 1989’daki demokrasi yanlısı Tiananmen Meydanı protestoları ve sonrasındaki askeri müdahaleye ilişkin bilgileri onlarca yıldır kamu hafızasından silmeye çalışıyor.

🔹 Yetkililer son dönemde yapay zekâ sistemlerini de kullanarak olaylara ilişkin içerikleri Çin internetinden kaldırıyor.

🔹 Tiananmen olayları Çin’de eğitim müfredatında büyük ölçüde yer almıyor ve işlendiği durumlarda genellikle “siyasi kargaşa” olarak tanımlanıyor.

🔹 Protestolarla bağlantılı kelime, görsel ve içerikler Çin internetinde filtreleniyor ve kaldırılıyor.

🔹 Çinli yapay zekâ modelleri de Tiananmen Meydanı ile ilgili sorulara yanıt vermekten kaçınıyor.

🔹 Bazı genç Çinliler, yoğun sansüre rağmen olaylara ilişkin bilgilere farklı yollarla ulaşabiliyor.

🔹 Şubat ayında ABD adına olimpiyat altını kazanan artistik patinajcı Alysa Liu’nun babası Arthur Liu’nun 1989 protestolarına katıldığının gündeme gelmesi Çin sosyal medyasında yeni tartışmalar başlattı.

🔹 Arthur Liu, 1989’daki müdahalenin ardından ABD’ye gitmişti.

🔹 Wuhanlı 20 yaşındaki bir üniversite öğrencisi, sosyal medyada Arthur Liu’nun geçmişinin araştırılmasını tavsiye eden bir yorum yaptıktan kısa süre sonra yorumunun silindiğini söyledi.

🔹 Bazı Çinli kullanıcılar, Alysa Liu üzerinden Tiananmen olaylarını ilk kez araştırdıklarını ve protestoların büyüklüğü karşısında şaşkınlık yaşadıklarını belirtti.

🔹 Uzmanlar, aşırı sansürün zaman zaman gençlerde merak duygusunu artırdığını ve daha fazla araştırmaya yol açtığını söylüyor.

🔹 Eski Weibo sansür görevlisi Liu Lipeng, Çin’in teknoloji destekli gözetim kapasitesini sınırlarına kadar zorladığını ve bu noktadan sonra etkinliğin azalabildiğini söyledi.

🔹 California merkezli China Digital Times için çalışan Liu, bazı durumlarda sansür girişimlerinin insanların dikkatini daha fazla çekebildiğini belirtti.

🔹 Kaliforniya Üniversitesi'nden Margaret Roberts, siyasi içeriklerin eğlence içerikleriyle birleştiğinde sansürlenmesinin daha zor hale geldiğini ifade etti.

🔹 Nisan 1989’da öğrenciler ve demokrasi yanlısı gruplar Pekin’deki Tiananmen Meydanı’nda protestolar başlattı.

🔹 3 Haziran gecesi Çin yönetimi orduyu bölgeye gönderdi.

🔹 Askerler protestoculara ateş açtı ve tanklar meydana girdi.

🔹 Çin’in resmi verilerine göre olaylarda 241 kişi hayatını kaybetti.

🔹 İnsan hakları savunucuları ve bazı araştırmacılar ölü sayısının binlerle ifade edilebileceğini belirtiyor.

🔹 Hong Kong uzun yıllar Tiananmen olaylarının açık şekilde anılabildiği yerlerden biri olarak öne çıktı.

🔹 2020 yılında yürürlüğe giren ulusal güvenlik yasasının ardından bu faaliyetler büyük ölçüde sona erdi.

🔹 4 Haziran anısına kurulan müze kapatıldı.

🔹 Victoria Park'ta düzenlenen geleneksel anma etkinliklerinin yerini “Yurtsever Memleket Pazarı” etkinlikleri aldı.

🔹 Zhejiang eyaletinden bir öğrenci, 2022 yılında bir canlı yayının tank şeklindeki pasta gösterildikten sonra aniden kesilmesi üzerine olayları araştırmaya başladığını söyledi.

🔹 Öğrenci, sansürü aşarak ulaştığı bilgilerin yıllardır sahip olduğu dünya görüşünü değiştirdiğini ifade etti.

🔹 Tarihçi Rowena He, bazı Çinli öğrencilerin Tiananmen olaylarına ilişkin bilgileri ilk kez üniversite döneminde öğrendiğini belirtti.

🔹 Çinli gençlerin farklı yollarla Tiananmen olaylarını öğrenmeye devam ettiği ve sosyal medya tartışmalarının bu sürece yeni kapılar açtığı değerlendiriliyor.

🔹 ABD, Birleşik Krallık, Kanada, Avustralya ve Yeni Zelanda'dan oluşan Beş Göz istihbarat ittifakı, Çin'in LinkedIn ve diğer iş platformları üzerinden güvenlik personelini hedeflediğine dair ortak uyarı yayımladı.

🔹 İttifak, Çin askeri istihbarat servislerinin devlet görevlileri ve askeri personeli hedef almak için profesyonel ağ siteleri ve çevrim içi iş platformlarını giderek daha fazla kullandığını açıkladı.

🔹 Beş Göz ülkeleri, Çin'in ağ platformları üzerinden yürüttüğü faaliyetlere karşı ilk kez ortak kamuoyu uyarısı yayımladı.

🔹 Çinli görevliler, özel danışmanlık şirketleri, düşünce kuruluşları veya insan kaynakları firmalarının çalışanları gibi davranarak çevrim içi iş ilanları yayımlıyor.

🔹 Hedefler arasında askerler, istihbarat personeli ve gizli veya hassas bilgilere erişimi bulunan diğer kişiler yer alıyor.

🔹 Başvuru yapan kişiler, zamanla belirtilmeyen müşteriler adına kamuya açık olmayan bilgileri paylaşmaları için baskı altına alınıyor.

🔹 Çin istihbarat servislerine iletilen bilgiler karşılığında mali teşvikler ve çevrim içi ödemeler sunuluyor.

🔹 Güvenlik yetkilileri, Çin'in yapay zekâ ve diğer yeni teknolojileri kullanarak sahte profiller ve iş teklifleri oluşturduğunu belirtiyor.

🔹 Çin'in bu yöntemlerle askeri, siyasi ve ekonomik istihbarat elde ederek stratejik ve taktik avantaj sağlamaya çalıştığı ifade edildi.

🔹 Birleşik Krallık'ta geçen ay bir sınır güvenliği görevlisi ile Hong Kong ticaret yetkilisi, yeni ulusal güvenlik yasası kapsamında Çin adına casusluk yapmaktan suçlu bulundu.

🔹 Beş Göz açıklaması, bazı kişilerin düşünce kuruluşları için rapor hazırladıklarını zannederken Çin güvenlik servislerine aktarılmak üzere bilgi topladıklarını belirtti.

🔹 Ortak açıklamaya göre bu faaliyetlere karışan bazı kişiler hakkında ceza davaları açıldı, işlerini kaybettiler ve güvenlik izinleri iptal edildi.