Gözetim ve “sürekli paranoya”: Batılı diplomatlar savaş zamanı Moskova’daki yaşamı BBC’ye anlattı
BBC
🔹 Lynne Tracy, 2023-2025 yıllarında Moskova’da ABD büyükelçisi olarak görev yaptı ve Rusya büyükelçiliği görevinin kariyerindeki muhtemelen en zor görev olduğunu söyledi.
🔹 Batılı büyükelçiler, Rusya hükümetinin ülkelerini “dost olmayan” ilan etmesinin ardından sürekli gözetim altında tutuluyor, izole ediliyor ve Rusya ile temasları kısıtlanıyor.
🔹 Rusya’da tam kapsamlı işgalin başlamasından bu yana görev yapan beş diplomat, mevcut baskı düzeyini Soğuk Savaş dönemindeki fiziksel takip, gizli dinleme cihazları ve “casus tozu” uygulamalarıyla karşılaştırdı.
🔹 2022’de savaşın başlamasının ardından Avrupa ülkeleri ve ABD yüzlerce Rus diplomatı sınır dışı etti; Moskova da yüzlerce Batılı diplomatı istenmeyen kişi ilan ederek birçok elçiliğin personel eksikliği yaşamasına yol açtı.
🔹 Eski bir Avrupalı diplomat, Moskova’ya gitmeden önce evinin her odasında dinleme cihazları ve kameralar bulunabileceği konusunda uyarıldığını söyledi.
🔹 Rusya Federal Güvenlik Servisi FSB, bir diplomatik misyondaki iki Rus çalışanı görevlendirmeye ve misyondaki her şeyi raporlamaya çalıştı; çalışanlar durumu elçiliğe bildirdikten sonra işten çıkarıldı.
🔹 Akademi ve kültür çevrelerinden Ruslar, Batılı diplomatlarla temas kurmaktan kaçınmaları için baskı gördü. Bir eski büyükelçi, misafirlerinin FSB ajanları tarafından elçilik kapısına kadar takip edildiğini söyledi.
🔹 Moskova’daki Batılı elçilik etkinliklerine katılan bazı kişiler, Kremlin yanlısı aktivistler ve devlet medyası gazetecileri tarafından taciz edildi; ardından polis tarafından sorgulandı.
🔹 Bir eski büyükelçi, “sürekli paranoyanın” bazı yetkilileri görevlerinden ayrılmaya ittiğini, kendisinin de Rusya’dan ayrıldıktan sonra aylarca arkasına baktığını söyledi.

🔹 Fransa’nın eski Moskova Büyükelçisi Pierre Lévy, işgalin hemen ardından büyükelçileri geri çekmenin hata olacağını düşündüğünü ve ilişkiler kötüleştikçe diplomatların öneminin arttığını söyledi.
🔹 Savaş, diplomatların ikili ilişkiler, ticaret ve ortak projelerdeki çalışmalarını imkânsız hâle getirdi; diplomatlar vatandaşlarını ve şirketlerini desteklemenin yanı sıra iletişim kanallarını korumaya ve elçiliklerini işler durumda tutmaya yöneldi.
🔹 Rusya’nın 2021’de yabancı uyruklu personel çalıştırmayı yasaklaması, ABD Büyükelçiliği’nin tesis ekibinde ciddi personel eksikliğine yol açtı. Küçük bir su sızıntısı bile diplomatik çalışanların zamanını tüketen büyük bir soruna dönüşebildi.
🔹 Rus bankalarının Swift ödeme sisteminden çıkarılması ve Mastercard ile Visa’nın Rusya’daki faaliyetlerini durdurması, elçiliklerin temel işletme giderlerini karşılamasını zorlaştırdı.
🔹 Rus yetkililer, “dost olmayan ülkelerden” gelen Batılı diplomatları açıkça casuslukla suçladı ve Kremlin muhaliflerine ilgi gösteren diplomatları eleştirdi.
🔹 Rusya ile birçok Batılı hükümet arasında bakanlar düzeyinde telefon görüşmesi ve toplantı kalmadı; diplomatlar hükümetlerinin tutumlarını Moskova’ya iletme sorumluluğunu sürdürdü.
🔹 Lynne Tracy, 2025’te Moskova’dan ayrılırken ABD Büyükelçiliği’nin görevini sürdürdüğünü ve Amerikalılarla sıradan Ruslar arasındaki bağlantıyı koruduğunu söyledi.




