← Ana sayfaya dön

Avrupa, Amerikan uydularına bağımlılığından kurtulmalı

Economist
24.10.2026
Haber görseli

🔹 Elon Musk’ın Ukrayna’daki uydu internet hizmetini kısmen kısıtladığı ve bunun Ukrayna’nın Rus insansız hava araçlarına karşı savunmasını ve Rusya’daki işgal güçlerine yönelik saldırılarını zorlaştırdığı belirtildi.

🔹 Avrupa’daki müttefikler, gelecekte saldırılara karşı savunma için uzay tabanlı iletişim sistemlerine ihtiyaç duyduklarında ABD’nin bu hizmetleri koşulsuz sağlayıp sağlamayacağını sorgulayabilir.

🔹 Avrupa’nın kendi uzay kapasitesini oluşturması zaman ve para gerektiriyor; mevcut çabalar ise dağınıklık ve tekrarlar nedeniyle yavaş ilerliyor.

🔹 Avrupa, çok sayıda uyduyu yörüngeye yerleştirecek fırlatma kapasitesine sahip değil. Ariane roketleri ağır yük taşıyabilse de SpaceX’in roketleri kadar ucuz ve verimli çalışmıyor.

🔹 Ariane 6’nın geliştirilmesindeki gecikmeler Avrupa’yı 2023 ve 2024’te yaklaşık bir yıl boyunca uzaya erişimden mahrum bıraktı. Avrupa Uzay Ajansı programı yılda yaklaşık 300 milyon avroluk kamu sübvansiyonuyla destekliyor.

🔹 SpaceX geçen yıl Falcon 9 roketlerini 165 kez fırlattı ve özel müşterilerden fırlatma başına 70 milyon dolar aldı. Ariane roketlerinin maliyeti ise sübvansiyonlara rağmen 90 milyon doların üzerinde.

🔹 Avrupa Uzay Ajansı, NASA’nın ticari uzay şirketlerini destekleyen sabit fiyatlı fırlatma hizmeti modelini uygulamaya hazırlanıyor ve üç roket girişimine sözleşme verdi.

🔹 Avrupa’nın ikinci önceliği, Starlink’e rakip olacak ve fiyatları artırıp yeniliği sınırlamayacak bir uydu iletişim sistemi kurmak.

🔹 Birleşik Krallık ve Fransa hükümetlerinin kısmen sahibi olduğu OneWeb, Starlink’e benzer bazı hizmetler sunuyor. Avrupa Birliği ise hükümetler ve silahlı kuvvetler için güvenli iletişim sağlamak amacıyla 348 uyduyu kapsayan 16 milyar avroluk IRIS2 projesini yürütüyor.

🔹 Almanya yaklaşık 10 milyar avro maliyetle 100 askeri iletişim uydusundan oluşan bir sistem kurmayı planlıyor; Fransa ve Birleşik Krallık da daha küçük ulusal programlara yatırım yapıyor.

🔹 Avrupa ülkeleri uyduları ortak standartlarla üreterek sistemlerin birlikte çalışmasını sağlayabilir. Daha büyük uydu filoları dayanıklılığı ve kapsama alanını artırabilir.

🔹 Finlandiyalı Iceye, müşterilerin istihbarat paylaşım düzeyini seçebildiği ve uyduların odaklanacağı bölgeleri koordine edebildiği bir federatif model sunuyor. Bu yaklaşım Kanada, Japonya ve Güney Kore gibi Avrupa dışındaki orta ölçekli güçlerin iş birliğini de teşvik edebilir.

← Ana sayfaya dön Sonraki haber

Yetkililer, İran’ın Amerikalılara yönelik saldırı planlarında “ileri aşamalara” ulaştığını söylüyor

New York Times
24.10.2026
Mart ayında Bağdat’taki tahkim edilmiş Yeşil Bölge’de bulunan ABD Büyükelçiliği önünde konuşlandırılmış güvenlik görevlileri. Kredi: Ahmad Al-Rubaye/Agence France-Presse — Getty Images
Mart ayında Bağdat’taki tahkim edilmiş Yeşil Bölge’de bulunan ABD Büyükelçiliği önünde konuşlandırılmış güvenlik görevlileri. Kredi: Ahmad Al-Rubaye/Agence France-Presse — Getty Images

🔹 ABD hükümeti, İran’ın Amerikalılara yönelik saldırı planlarında ileri aşamaya geçtiğini gösteren istihbarat nedeniyle Orta Doğu’daki çalışanlarını alarma geçirdi ve büyükelçiliklerle konsolosluklardaki personel sayısını azaltmaya başladı.

🔹 Ulusal İstihbarat Direktörü Jay Clayton’ın Dışişleri Bakanı Marco Rubio’ya gönderdiği notta, İran’ın ABD personelini hedef alma çabalarını önemli ölçüde artırdığı ve ABD vatandaşlarına yönelik ölümcül planların Orta Doğu ile bazı diğer ülkelerde ileri aşamaya ulaştığı belirtildi.

🔹 Trump yönetimi, notun varlığını cuma gecesi bir ABD yetkilisi aracılığıyla doğruladı. ABD kurumları, Orta Doğu ve diğer bazı ülkelerdeki Amerikalılara yönelik tehdidi savaşın şubat ayında başlamasından bu yana en yüksek seviyede değerlendiriyor.

🔹 Başkan Donald Trump ve üst düzey yardımcıları artan tehditler hakkında düzenli bilgilendirme alıyor. Bazı istihbarat unsurları İran’ın ABD’de operasyon görevlileri bulundurabileceğine işaret ederken, İran planlarında Avrupa’daki olası hedefler de yer alıyor.

🔹 Bir ABD yetkilisi, İran’ın ABD’de ve denizaşırı diğer bölgelerde saldırı düzenleme kapasitesinin sınırlı olduğunu, saldırı hedeflerinin kapasitesinden daha geniş olduğunu söyledi.

🔹 Dışişleri Bakanlığı, Yemen’deki Husilerin saldırı tehdidi ile ABD yetkililerini hedef alan İran terör planlarını büyükelçiliklerdeki personel düzenlemelerinde dikkate alıyor. Orta Doğu’daki ABD misyonlarının neredeyse tamamı, personel seviyelerinde bildirim yapmadan değişiklik yapılmasına izin veren “kısıtlı faaliyet statüsü”ne alındı.

İran’ın saldırısına uğrayan Suudi Arabistan’ın Riyad kentindeki ABD Büyükelçiliği. Kredi: -/Agence France-Presse — Getty Images
İran’ın saldırısına uğrayan Suudi Arabistan’ın Riyad kentindeki ABD Büyükelçiliği. Kredi: -/Agence France-Presse — Getty Images

🔹 Dışişleri Bakanlığı çarşamba günü zorunlu olmayan çalışanların ve ailelerinin Suudi Arabistan’dan ayrılmasını istedi. Bakanlık ayrıca bölgedeki diğer diplomatik misyonlara personel giriş çıkışlarını düzenliyor.

🔹 ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a saldırmasının ardından İran ordusu, İsrail’in yanı sıra Orta Doğu’daki Arap ülkelerine insansız hava araçları ve füzelerle karşılık verdi. ABD Dışişleri Bakanlığı 2 Mart’ta Irak, Ürdün ve Bahreyn’deki misyonlarda zorunlu olmayan çalışanların ayrılmasını emretti.

🔹 ABD ordusu, İran’ın İngiltere’nin güneyindeki RAF Fairford üssüne yönelik tehditleri üzerine ekim başında üste bulunan 12 B-1 bombardıman uçağının tamamını geri çekti.

🔹 Trump yönetimi son aylarda İran’a geniş çaplı saldırı emri vermedi; ABD ordusu ise İran’ın petrol ve diğer enerji ürünlerini küresel pazarda satmasını engellemek amacıyla İran limanlarına abluka uyguladı.

🔹 Dışişleri Bakanlığı, savaş öncesinde bölgedeki binlerce ABD vatandaşının ayrılması için yeterli çağrı yapmaması ve füze saldırıları başladıktan sonra tahliyelere sınırlı yardım sunması nedeniyle yoğun eleştiri aldı.

← Ana sayfaya dön Sonraki haber

Yapay zekânın şaşırtıcı popülerliği

Economist
24.10.2026
Haber görseli

🔹 Dünya genelinde yapay zekâya yönelik olumlu tutum, zengin Batı ülkelerine kıyasla daha güçlü. Nijerya ve Vietnam’da yaklaşık her 10 kişiden dokuzu, yapay zekânın hem kendi yaşamlarını hem de insanlığın büyük bölümünü iyileştireceğini düşünüyor.

🔹 34 ülkede yapılan ankette ABD, Kanada ve Fransa’da yapay zekânın insanlık üzerindeki gelecekteki etkisine olumsuz bakanların oranı olumlu bakanlardan daha yüksek çıktı. Gallup ve Microsoft’un 37 ülkedeki araştırması da yapay zekânın zengin Batı ülkelerinde daha az popüler olduğunu gösterdi.

🔹 Kenya’da çalışma çağındaki insanların yaklaşık yüzde 9’u 2026’nın ikinci çeyreğinde yapay zekâ kullandı; GlobeScan araştırmasında yüzde 85’i teknolojinin yaşamlarını daha iyi yönde değiştireceğini söyledi.

🔹 Güney Koreliler ve Avustralyalılar, yapay zekânın büyük iş kayıplarına ve daha fazla eşitsizliğe yol açmasını bekleyen gruplar arasında öne çıktı. Buna rağmen teknolojiye yönelik merak, mevcut endişelerin önüne geçiyor.

🔹 Yoksul ülkelerdeki birçok çalışanın yapay zekâdan Batı’daki çalışanlara göre kaybedecek daha az şeyi bulunuyor; bu ülkelerde işler çoğunlukla kayıt dışı ve daha güvencesiz. Yapay zekâ, kurumsal eğitim imkânlarının sınırlı olduğu ülkelerde insanların kendi imkânlarıyla ilerlemesine yardımcı olabiliyor.

🔹 Hindistan’da çalışma çağındaki insanların yaklaşık beşte biri 2026’nın ikinci çeyreğinde üretken yapay zekâ kullandı. Afrika’nın birçok ülkesinde ise bu oran yaklaşık onda bir seviyesinde kaldı; DeepSeek, bölgede kullanılan ücretsiz Çinli alternatiflerden biri oldu.

🔹 Mumbai’deki küçük işletmeler ChatGPT’yi reklam ve sosyal medya görselleri hazırlamak için kullanıyor. Bir gözlükçünün hazırlattığı görsel broşürlerde yer alırken, kuru meyve ve turşu satan bir işletme Instagram ve WhatsApp paylaşımlarının ardından satışlarının arttığını söyledi.

The Economist
The Economist

🔹 Singapur’da insanların yaklaşık üçte ikisi yapay zekânın yaşamları üzerinde olumlu etki yaratacağını düşünüyor. Malezya’da veri merkezi yatırımlarına yönelik küçük protestolar henüz geniş çaplı bir tepkiye dönüşmedi.

🔹 Doğu Asya gibi doğum oranlarının düşük olduğu bölgelerde yaşlanan nüfus ve yaklaşan iş gücü açığı, yapay zekâ ve yapay zekâ destekli robotlara yönelik beklentileri artırıyor. Çin, Hindistan, Singapur, Güney Kore ve Tayvan’da önceki teknolojik dönüşümler yapay zekâya yönelik kabulü güçlendiriyor.

🔹 Batı ülkelerinde yapay zekâya yönelik kötümserlik; yaşam koşullarının iyileşmemesi, siyasilerin çıkarları koruyacağına duyulan güvensizlik ve sosyal medya ile büyük teknoloji şirketlerine ilişkin deneyimlerle bağlantılı görülüyor.

🔹 ABD’li yapay zekâ laboratuvarlarının yöneticileri iş kayıpları ve insanlığın yok olması konusunda uyarırken, Asyalı siyasetçiler ve teknoloji yöneticileri daha çok yapay zekânın pratik kullanım alanlarına odaklanıyor. Çin’de yetkililer siber güvenlik ve ekonomik dönüşüm risklerinden endişe ediyor; devlet medyasında ise genel yaklaşım destekleyici niteliğini koruyor.

🔹 Güney Kore’de yapay zekâya yönelik kabul, teknolojinin sınav adaleti veya istihdam gibi alanlarda açık mağdurlar yaratması halinde zayıflayabilir. Filipinler’de yapay zekâ ve yarı iletken tedarik zincirlerini geliştirmeye yönelik Pax Silica girişimine karşı yürüyüşler düzenlenirken, Mumbai yakınlarındaki Thane’de planlanan Amazon veri merkezine karşı yüzlerce kişi protesto yaptı.

← Ana sayfaya dön Sonraki haber

Rudd: ABD-Çin stratejik rekabeti dünya izlerken tırmanmayı sürdürecek

South China Morning Post
24.10.2026
Haber görseli

🔹 Asia Society Başkanı ve eski Avustralya Başbakanı Kevin Rudd, ABD ile Çin arasındaki stratejik rekabetin askeri, ekonomik, ticari, teknolojik, dış politika ve ideolojik alanlarda sürdüğünü söyledi.

🔹 Rudd, rekabetin dünyanın her yerinde ve tüm alanlarda aynı anda yaşandığını belirtti.

🔹 Harvard Kennedy School etkinliğinde konuşan Graham Allison, Çin’in yükselişi ve bunun uluslararası düzene etkisinin öğrencilerin yaşamları boyunca belirleyici uluslararası mesele olacağını söyledi.

🔹 Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, eylül ayında ABD Başkanı Donald Trump ile görüşmesinde iki ordunun düzenli diyaloğu sürdürmesi ve kriz iletişimi mekanizmalarını geliştirmesi gerektiğini söyledi; Thukididis Tuzağı’nın aşılabileceğini belirtti.

🔹 Xi ile Trump’ın eylül ayındaki zirvesinde hedefli tarife indirimleri ve Busan ticaret ateşkesinin uzatılması planlandı. Ateşkesin süresi 10 Kasım 2026’dan 10 Ocak 2027’ye uzatıldı.

Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ve ABD Başkanı Donald Trump, 24 Eylül Perşembe günü Washington’daki Beyaz Saray’da ikili görüşmeler için buluştu. Fotoğraf: EPA
Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ve ABD Başkanı Donald Trump, 24 Eylül Perşembe günü Washington’daki Beyaz Saray’da ikili görüşmeler için buluştu. Fotoğraf: EPA

🔹 ABD ve Çin, yapay zekâ konusunda hükümetler arası diyalog yürütme sözü verdi. Rudd, iki ülkenin yapay zekâ yarışında büyük bir rekabet içinde olduğunu söyledi.

🔹 Rudd, Pekin’in Çin Komünist Partisi’nin 21. Parti Kongresi yaklaşırken ABD’den gelecek sürprizleri azaltmak için liderler arası diplomasi aradığını söyledi.

🔹 Xi ve Trump’ın kasım ayında Shenzhen’deki Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği zirvesinde, aralık ayında ise Miami’deki G20 toplantısında görüşmesi planlanıyor. Bu görüşmeler, iki liderin bir yıl içinde dört kez yüz yüze buluşması anlamına gelecek.

← Ana sayfaya dön Sonraki haber

Caydırıcılık için daha güçlü Japonya ittifakı gerekli: Üst düzey ABD yetkilisi

Nikkei Asia
24.10.2026
Haber görseli

🔹 ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Christopher Landau, Çin ve Kuzey Kore’nin nükleer programlarını ilerletmesi nedeniyle ABD ile Japonya’nın ittifakı caydırıcılık amacıyla güçlendirmeyi sürdürmesi gerektiğini söyledi.

🔹 Landau, Çin’in nükleer cephaneliğini hızlı ve şeffaf olmayan biçimde büyüttüğünü, Kuzey Kore’nin ise nükleer ve füze programlarını ilerletmeyi sürdürdüğünü açıkladı.

🔹 Landau, gelecek 10 yıl için ABD-Japonya ittifakının ilk önceliğinin caydırıcılık olduğunu söyledi. Çatışmayı önlemenin en iyi yollarından birinin caydırıcılık, caydırıcılığı güçlendirmenin yolunun ise ittifakı geliştirmeye devam etmek olduğunu belirtti.

🔹 ABD’nin Japonya’ya gelişmiş sistemler konuşlandırdığı, füze üretimindeki ortaklığı genişlettiği ve savunma sanayii altyapısını güçlendirdiği açıklandı.

🔹 Landau, Washington’ın tüm kapasitesiyle Japonya’nın savunmasına bağlı olduğunu söyledi ve Japonya’nın yeni ulusal savunma stratejisini ABD’nin stratejisiyle uyumlu hale getirmesini istedi.

🔹 ABD’nin Japonya Büyükelçisi George Glass, Hint-Pasifik’te rakiplerin kışkırtıcı eylemlerinde daha pervasız hale geldiğini söyledi. Glass, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Japonya’nın hak iddia ettiği Kuzey Toprakları’nı ziyaret etmesini, iki yıldan kısa sürede gerçekleştirilen 30’dan fazla Kuzey Kore füze denemesini ve Güney Çin Denizi’ndeki onlarca Çin tacizi ve düşmanca eylemini örnek gösterdi.

🔹 Glass, ABD ile Japonya’nın insansız hava araçları için ortak tedarik zinciri geliştirebileceğini söyledi. Japonya’daki küçük ve orta ölçekli şirketlerin motor, sensör, batarya ve devre kartı üretimindeki uzmanlığının gelecekteki drone endüstrisi için önemli olacağını belirtti.

🔹 Glass, ABD’nin drone uzmanlığı ile Japonya’nın üretim kapasitesinin birleştirilerek Hint-Pasifik için bir drone üretim merkezi kurulabileceğini söyledi ve Japon hükümetinden sektörü hızla büyütmesi için Japon sanayisine güçlü talep sinyali göndermesini istedi.

🔹 Japonya Başbakanı Sanae Takaichi, uluslararası düzenin büyük istikrarsızlık yaşadığı dönemde Japonya ile ABD’nin ortak zorluklarla mücadele etmesinin her zamankinden daha önemli olduğunu söyledi.

🔹 Takaichi, Japonya-ABD ittifakının Japonya’nın dış ve güvenlik politikasının temel taşı olduğunu belirtti. İttifakın caydırıcılık ve müdahale kapasitesinin daha da güçlendirileceğini açıkladı.

← Ana sayfaya dön Sonraki haber

Artan sağlık hizmeti maliyetleri insanları ilaç ve doktor ziyaretlerinden vazgeçmeye itiyor

Washington Post
24.10.2026
Haber görseli

🔹 Yüksek sigorta primleri, artan tıbbi maliyetler ve enflasyon, ABD’de sağlık hizmeti giderlerini yeni seviyelere taşıyor.

🔹 Sağlık harcamaları 2024’te yaklaşık 5,3 trilyon dolara çıktı; bu tutar 10 yıl önce 3 trilyon dolardı. Harcamaların 2032’de ABD gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 20’sine ulaşması bekleniyor.

🔹 Daha yüksek primler ve cepten ödemeler, insanların sağlık sigortasından vazgeçmesine, ilaçlarını azaltmasına, doktor ziyaretlerini kısmasına ve tıbbi işlemleri ertelemesine yol açıyor.

🔹 ABD’de tipik bir aile sağlık sigortası primleri, cepten sağlık harcamaları ve sağlık programlarını finanse eden vergiler için yılda yaklaşık 5.600 dolar harcıyor. Kişi başına yıllık toplam sağlık harcaması ise 15.400 doların üzerinde.

🔹 Hastane birleşmeleri, yeni teknolojilerin yüksek fiyatları, enflasyon, tarifeler ve sigortasız kişilerin artması sağlık hizmeti maliyetlerini yükselten etkenler arasında yer alıyor.

🔹 Ücret başına hizmet modeli, hastanelerin ve doktorların daha fazla işlem faturalandırdıkça daha fazla gelir elde etmesine imkân veriyor. Farklı faturalandırma sistemleri, sigorta oranları ve ağlar da maliyetleri artırıyor.

🔹 Carmilla Collins, sağlık borçları nedeniyle maaşına haciz konmasının ardından tiroit ameliyatını dört ay erteledi. Sağlık durumu kötüleşince ameliyatı daha fazla erteleyemedi.

🔹 Lynn Ludaway, multipl skleroz tanısının ardından on binlerce dolarlık tıbbi borçla karşılaştı. Illinois sağlık sigortası pazarında ayda 500 dolar prim ödüyor, ancak gelirleri kamu yardımına uygun olmadığı için diş ve ruh sağlığı hizmetlerinden vazgeçiyor.

🔹 2024’te 65 yaş altındaki yaklaşık 27 milyon kişi sağlık sigortasına sahip değildi. Kongre Bütçe Ofisi, politika ve finansman değişiklikleri nedeniyle bu sayının 2034’e kadar en az 10 milyon artabileceğini öngörüyor.

🔹 Melody Stephens, kendisi ve kızı için ACA primlerinin aylık 200 doların biraz üzerinden 2.000 doların üzerine çıkmasının ardından sigortasını bıraktı. Maliyet nedeniyle diyabet ilacı GLP-1’i ve sinir ağrısı ilacını kullanmayı durdurdu.

🔹 Sigortacılar, ACA pazarındaki primlerin gelecek yıl yüzde 15 artmasını bekliyor. İşverenlerin sağlık maliyetlerinin de yüzde 9,5 yükselmesi bekleniyor.

🔹 Indiana’da bazı kâr amacı gütmeyen hastanelerin işveren destekli planlara sahip hastalardan alabileceği ücretlere sınır getirildi. Teksas Valisi Greg Abbott da bazı ilaç fiyatlarına üst sınır getirilmesini önerdi.

🔹 Bill McAdams, sigortasız geçirdiği felç sonrası 93.000 dolarlık hastane faturası aldı. Hastane faturayı 50.436 dolara düşürdü; ancak McAdams bu tutarı düzenli geliri olmadan karşılayamıyor.

← Ana sayfaya dön Sonraki haber

Beyaz Saray: Melania Trump, Rusya’nın işgal ettiği Ukrayna kentinde ateşkes sağladı

South China Morning Post
24.10.2026
Haber görseli

🔹 ABD first lady’si Melania Trump’ın girişimiyle, Ukrayna’nın Herson bölgesindeki Rusya işgali altındaki Oleşki’de insani yardım operasyonu için yerel ateşkes anlaşmasına varıldı.

🔹 Ateşkesin salı günü Moskova saatiyle 04.00’te başlaması ve birkaç gün sürmesi planlanıyor.

🔹 Ukrayna, Rusya ve ABD’den müzakereciler cuma günü Oleşki’ye gıda, ilaç, hijyen ürünleri ve diğer temel ihtiyaçları ulaştırmak için anlaşma yaptı.

🔹 Ukrayna Ombudsmanı ve başmüzakereci Dmitro Lubinets, ateşkesin Herson bölgesi ile operasyon için gerekli komşu alanlarda uygulanacağını söyledi.

🔹 Operasyon kapsamında Oleşki’ye giden yollardaki mayınlar temizlenecek, insani yardım konvoyunun güvenli geçişi sağlanacak ve sivillerin tahliyesi düzenlenecek.

🔹 Rusya Genelkurmay Başkanı Valeri Gerasimov, Rus güçlerinin Herson hattında ateşkese uyacağını ve insani yardım konvoyunun kente güvenli biçimde ilerlemesini sağlayacağını açıkladı.

İnsanlar, Ukraynalı sivillerin Oleşki kentinden tahliye edilmesi için insani koridor oluşturulmasını talep eden 6 Ekim tarihli Kiev mitinginde ellerinde pankartlarla yer alıyor. Fotoğraf: Reuters
İnsanlar, Ukraynalı sivillerin Oleşki kentinden tahliye edilmesi için insani koridor oluşturulmasını talep eden 6 Ekim tarihli Kiev mitinginde ellerinde pankartlarla yer alıyor. Fotoğraf: Reuters

🔹 Rusya İnsan Hakları Ombudsmanı Yana Lantratova, Oleşki’de insani yardım misyonu düzenlenmesi konusunda anlaşmaya varıldığını ve yardım ulaştırmanın Rusya’nın önceliği olduğunu söyledi.

🔹 Tahliye olmak isteyen sivillere güvenli geçiş sağlanacak; tahliyenin büyük olasılıkla birkaç gün sürmesi bekleniyor. Sivillerin Rusya veya Ukrayna kontrolündeki hangi bölgelere götürüleceği açıklanmadı.

🔹 Oleşki’de aylardır gıda ve tıbbi malzeme sıkıntısı yaşanıyor; kentte elektrik, ısınma ve akan su bulunmuyor. Kente çıkan yollar mayınlı ve bölgede insansız hava araçları uçuyor.

🔹 Yaklaşık 24 bin nüfuslu Oleşki, Rus güçleri tarafından Şubat 2022’de işgalin ilk gününde ele geçirildi. Kentte binalar bombalandı, altyapı zarar gördü ve Haziran 2023’te Kahovka Barajı’nın çökmesiyle sel yaşandı.

🔹 Melania Trump, çatışma bölgelerindeki çocuklara yardım etmeyi ve savaş nedeniyle ailelerinden ayrılan Rus ve Ukraynalı çocukların yeniden bir araya getirilmesini çalışmalarının odağı haline getirdi; danışmanı Marc Beckman, yaklaşık 36 çocuğun aileleriyle buluşturulduğunu söyledi.

← Ana sayfaya dön Sonraki haber

Vanuatu açıklarında öncü büyüklüğü 6,9 olan deprem meydana geldi

Associated Press
24.10.2026
Haber görseli

🔹 ABD Jeoloji Araştırmaları Kurumu, cumartesi günü Vanuatu açıklarında öncü büyüklüğü 6,9 olan bir deprem meydana geldiğini açıkladı.

🔹 Güney Pasifik'teki deprem, Port Olry'nin 197 kilometre batı-kuzeybatısında ve 10 kilometre derinlikte gerçekleşti.

🔹 Depremin ardından bölgede tsunami uyarısı yapıldı; uyarı daha sonra kaldırıldı.

🔹 Bölgede daha sonra öncü büyüklüğü 6,3 olan deprem de dahil olmak üzere birçok artçı sarsıntı kaydedildi.

🔹 Deprem yaklaşık 13.30'da meydana geldi.

🔹 İlk aşamada herhangi bir hasar bildirimi yapılmadı.

← Ana sayfaya dön Sonraki haber

Küresel Petrol Fiyatı Varil Başına 116 Dolara Ulaştı; Nisan’dan Bu Yana En Yüksek Seviyede

New York Times
24.10.2026
The New York Times
The New York Times

🔹 Brent ham petrolünün varil fiyatı cuma günü 116,72 dolara yükseldi; haftalık artış yüzde 6,2’ye ulaştı ve iki ayın en büyük haftalık yükselişi gerçekleşti.

🔹 Brent fiyatları, ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a yönelik saldırıları başlatmasından bu yana yüzde 60 arttı ve nisandan bu yana en yüksek seviyesine çıktı.

🔹 ABD petrol göstergesi WTI’ın varil fiyatı cuma günü 103 doların üzerine çıktı; savaşın başlamasından bu yana artış yüzde 50’yi aştı.

🔹 ABD’de benzinin ulusal ortalama fiyatı galon başına 4,29 dolara yükseldi. Dizel fiyatı da 6,31 dolara çıktı; her iki fiyat da savaşın başlamasından önceki seviyelerin üzerinde kaldı.

🔹 Brent petrolünün vadeli işlem fiyatları, varil fiyatının nisan ayına kadar 100 doların üzerinde kalmasının beklendiğini gösterdi.

🔹 Orta Doğu’da, özellikle Hürmüz Boğazı’ndaki gemilere yönelik saldırılar arttı. Savaş öncesinde dünya petrol arzının yaklaşık beşte biri bu güzergâhtan taşınıyordu.

The New York Times
The New York Times

🔹 İran destekli Husiler bu hafta Suudi Arabistan’daki bir havaalanına saldırdı; iki kişi hayatını kaybetti ve ABD bazı diplomatik personelini geri çekti.

🔹 Deutsche Bank verilerine göre Orta Doğu’da enerji gemilerine yönelik saldırılar bu ay savaşın başlangıcından bu yana en yüksek seviyeye çıktı. Bölgeden çıkan petrol sevkiyatı eylülde kısmen toparlandıktan sonra bu ay yeniden geriledi.

🔹 S&P 500 cuma günü yüzde 0,5 düştü; endeks, teknoloji hisselerindeki satışların yol açtığı önceki günkü kayıplarını artırdı.

🔹 ABD ve İsrail ordularının ara seçimlerden sonra İran’a saldırmak için planlar geliştirdiği bildirildi.

← Ana sayfaya dön Sonraki haber

Nvidia CEO’su Jensen Huang, ‘egemen yapay zekâ’ girişimini Kazakistan’a taşıdı ve balon endişelerini geri çevirdi

South China Morning Post
24.10.2026
Haber görseli

🔹 Nvidia CEO’su Jensen Huang, ülkelerin Nvidia çipleriyle yerel bilgi işlem altyapısı kurmasını öngören “egemen yapay zekâ” yaklaşımını Kazakistan’da gündeme getirdi.

🔹 Huang, Astana’da Kazakistan Yapay Zekâ ve Dijital Kalkınma Bakanı Zhaslan Madiyev ile yaptığı görüşmede yapay zekânın her sektörü, kişiyi ve ülkeyi etkileyen bir dönüşüm yarattığını söyledi.

🔹 Kazakistan, enerji rezervlerini kullanarak bölgesel bir bilgi işlem merkezi kurmayı ve “yapay zekâ fabrikaları” geliştirmeyi planlıyor. Ülkede yaklaşık 25,6 milyar ton kömür rezervi bulunuyor.

🔹 Huang, Kazakistan’ın enerjiyi yalnızca ihraç etmek yerine bilgi işlem gücüne dönüştürerek “zekâ ihraç edebileceğini” söyledi.

🔹 Kazakistan, Nvidia ve ABD merkezli yapay zekâ altyapı şirketi Firebird’in dahil olduğu, Ekibastuz’da 10 milyar dolarlık bilgi işlem merkezi kurma planını haziran ayında açıkladı.

🔹 Projede yaklaşık 100 bin Nvidia grafik işlem biriminin kullanılması ve toplam elektrik kapasitesinin 1 gigavata ulaşması planlanıyor. İlk 50 megavatlık tesisin gelecek yıl haziran ayında açılması, merkezin uzun vadede yıllık en az 3 milyar dolarlık bilgi işlem ihracatı geliri üretmesi bekleniyor.

🔹 Carnegie Endowment for International Peace, Orta Asya’nın dijitalleşme girişiminin güvenilmez elektrik şebekeleri, sınırlı uluslararası bağlantı ve düzenleyici engeller nedeniyle kısıtlanabileceği uyarısını yaptı.

Nvidia CEO’su Jensen Huang (sağda), Astana’daki bir panel sırasında Kazakistan’ın enerji kaynaklarını bilgi işlem gücüne dönüştürmesini istedi. Fotoğraf: Ben Jiang
Nvidia CEO’su Jensen Huang (sağda), Astana’daki bir panel sırasında Kazakistan’ın enerji kaynaklarını bilgi işlem gücüne dönüştürmesini istedi. Fotoğraf: Ben Jiang

🔹 Huang, hükümetleri kendi verileri ve kültürel yetkinlikleri üzerindeki kontrolü korumak için Nvidia çiplerini kullanan egemen yapay zekâ altyapıları kurmaya çağırıyor. Berlin’deki Nvidia GPU Teknoloji Konferansı’nda da Avrupa ülkelerinin yerel yapay zekâ altyapılarını geliştirmesini istedi.

🔹 Citadel’in kurucusu Ken Griffin, yapay zekâ sektörünün “neredeyse kesinlikle” bir balon içinde olduğunu söyledi. Ray Dalio ve İngiltere Merkez Bankası da yapay zekâ altyapısındaki yatırımlar ve borçlanmayla bağlantılı risklere karşı uyarıda bulundu.

🔹 Huang, CNBC’ye yapay zekâ bulut hizmetlerine yönelik talebin çok yüksek olduğunu ve sektörün büyümesini sınırlayan temel unsurun çalışma sermayesi eksikliği olduğunu söyledi.

🔹 Kazakistan, ABD öncülüğündeki yapay zekâ tedarik zincirleri, enerji, çipler ve veri merkezlerini güvence altına alma girişimi Pax Silica’ya haziran ayında katıldı; temmuz ayında Çin destekli World Artificial Intelligence Cooperation Organisation’ın kurucu üyeleri arasında yer aldı.

🔹 Çinli teknoloji şirketleri telekomünikasyon, bulut altyapısı ve yapay zekâ modeli ortaklıkları alanlarında Özbekistan ve Kırgızistan başta olmak üzere Orta Asya’daki varlıklarını genişletiyor.

← Ana sayfaya dön