Fransa Borç Sorunlarının Poster Çocuğu Haline Nasıl Geldi
Wall Street Journal
🔹 Fransa’nın 10 yıllık tahvil faizi, 2002’den bu yana ilk kez yüzde 5’in üzerine çıktı ve küresel tahvil getirilerindeki yükselişin en büyük mağduru haline geldi.
🔹 ABD ekonomisinin gücü enflasyonu ve faiz oranlarını yükseltirken yatırımcılar, yüksek borçlanma maliyetlerine dayanamayacak şirket ve ülkeleri aramaya başladı; Fransa bu ülkelerden biri oldu.
🔹 Fransa’nın üç temel sorunu bulunuyor: Yeni vergilerin gelirleri artırmak yerine azaltabileceği mali sınıra yaklaşılması, seçmenlerin daha yüksek vergileri veya harcama kesintilerini desteklememesi ve net borcun bu yıl gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 111’ini aşmasının beklenmesi.
🔹 Fransa, gayrisafi yurt içi hasılanın yaklaşık yüzde 5’i kadar bütçe açığı veriyor; nominal büyümenin ise en fazla yüzde 3 olması bekleniyor. Hükümetin bu nedenle her yıl gayrisafi yurt içi hasılanın yaklaşık yüzde 2’si kadar yeni borçlanmaya ihtiyacı bulunuyor.
🔹 Faiz maliyetleri, düşük faiz döneminden kalan borçların vadesi dolup daha yüksek maliyetli borçlarla yenilenmesiyle bütçe açığını büyütüyor. Borçların tamamı yüzde 5 faizle çevrilse Fransa’nın yıllık borç artışı gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 4 ila 5’ine ulaşabilir.
🔹 Mali baskının azalması için Fransa’nın harcamaları kısmaya ve yaklaşık on yıl içinde dengeli bütçeye ulaşacağını gösteren güvenilir bir plan hazırlamaya ihtiyacı bulunuyor. Vergi ve diğer kamu gelirleri hâlihazırda gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 52’sine ulaşıyor.
🔹 Fransa’nın Almanya’nın 10 yıllık tahvillerine kıyasla ek getirisi yaklaşık 1,5 yüzde puanına yükseldi; bu, 2012’deki euro bölgesi krizinden bu yana en yüksek seviye oldu.
🔹 Fransa hâlen finansal kriz aşamasında değil ve yüzde 5’lik tahvil faizi, gelişmekte olan ülke piyasalarında acil dış yardım arayışını başlatacak seviyeye ulaşmadı. Avrupa Merkez Bankası, piyasalar paniğe kapılmadan önce Fransız borçlarını satın alabilir.
🔹 Fransa’nın gelecek cumhurbaşkanının harcamaları kısmak istemesi ve parlamentoda yeterli desteğe sahip olması hâlinde mali sorunlar çözülebilir. Anketlerde önde görünen Ulusal Birlik lideri Marine Le Pen’in harcamaları kısıp kısamayacağı ve kazanması hâlinde yeterli siyasi güce sahip olup olmayacağı belirsizliğini koruyor.
🔹 Le Pen daha önce emeklilik yaşının 62’den 60’a indirilmesini destekledi. Ulusal Birlik, Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un emeklilik yaşını 64’e çıkaran reformunu geçen yıl geri çekmesine katkı sağladı.
🔹 Fransa’da parlamento üç karşıt bloktan oluşuyor ve cumhurbaşkanı seçimi tek başına hükümete parlamento üzerinde kontrol sağlamıyor.
🔹 Gelişmiş ülkelerde borç seviyeleri seçmenleri borçlanmayla memnun etmeyi zorlaştıracak kadar yükseliyor; siyasi tartışmalar ise borç sorununu büyük ölçüde göz ardı ediyor.



