🔹 Yapay zekâ, bilgisayar programcılığını diğer mesleklerden daha hızlı dönüştürmeye başladı ve birçok yazılım mühendisi kod yazmak yerine doğal dil komutlarıyla yapay zekâ araçlarını yönlendiriyor.

🔹 Anthropic'in Claude Code ve OpenAI'ın Codex platformları, kod yazma, hata düzeltme, farklı programlama dilleri arasında dönüşüm yapma ve yazılım test süreçlerinde yaygın olarak kullanılmaya başladı.

🔹 Google, yazılım kodlarının yaklaşık dörtte üçünün yapay zekâ tarafından üretildiğini açıkladı. Amazon Web Services mühendislerinin büyük bölümü yapay zekâ araçlarını kullanırken, Spotify üst düzey yazılım mühendislerinin elle kod yazmayı bıraktığını belirtti.

🔹 Yazılım geliştirme süreci, uzun süre tek başına kod yazılan bir çalışma modelinden, çok sayıda yapay zekâ ajanını yöneten ve denetleyen bir yapıya dönüşüyor.

🔹 Carnegie Mellon Üniversitesi, yazılım mühendisliği müfredatını yeniden düzenleyerek programlama dillerinden çok yazılım mimarisi ve yapay zekâ destekli geliştirme becerilerine ağırlık vermeye hazırlanıyor.

🔹 Anthropic yöneticileri, gelecekte mühendislerin yalnızca yazılım geliştirmeye değil, aynı zamanda ürün tasarımı ve ürün yönetimi gibi alanlara da katkı sunmasının beklendiğini ifade ediyor.

🔹 Yapay zekâ destekli yazılım geliştirme araçlarının yaygınlaşmasıyla birlikte özellikle kariyerinin başındaki yazılım mühendisleri için iş bulmak zorlaştı.

🔹 Stanford Üniversitesi'nin analizine göre ABD'de giriş seviyesindeki yazılım geliştirici istihdamı, 2022'de zirve yaptıktan sonra yaklaşık %20 geriledi.

🔹 Bazı teknoloji şirketleri yapay zekâ destekli verimlilik artışını gerekçe göstererek işten çıkarmalara veya işe alımları yavaşlatmaya başladı.

🔹 Yapay zekâ araçları, yazılım geliştirme bilgisi sınırlı kişilerin de uygulama geliştirmesine olanak sağlayarak girişimcilik faaliyetlerini hızlandırıyor.

🔹 Hackathon etkinlikleri ve açık kaynaklı yapay zekâ projeleri yeniden ilgi görmeye başladı; geliştiriciler yeni ürünleri çok daha kısa sürede prototip haline getirebiliyor.

🔹 Yapay zekâ ajanları, yazılım geliştirme sürecinde kod yazmanın yanı sıra proje planlama, hata analizi, test, dokümantasyon ve yazılım mimarisi oluşturma gibi görevleri de üstlenebiliyor.

🔹 Araştırmalar, ilk yapay zekâ kodlama araçlarının her zaman beklenen verimlilik artışını sağlamadığını gösterirken, daha yeni modellerin önemli üretkenlik kazanımları sunmaya başladığı belirtiliyor.

🔹 Yazılım sektöründe birçok uzman, yapay zekânın daha fazla yazılım üretimini mümkün kılacağını ancak gelecekte aynı miktarda yazılımı geliştirmek için daha az sayıda uzmana ihtiyaç duyulabileceğini değerlendiriyor.

🔹 Uluslararası Para Fonu (IMF), Aralık 2025'te düzenlediği çalıştayda yapay zekânın vergi sistemleri, kamu harcamaları ve ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini değerlendirdi.

🔹 Çalışmada, yapay zekânın en büyük uzun vadeli risklerinden birinin iş gücüne dayalı gelir vergilerinin aşınması olduğu değerlendirildi.

🔹 RAND verilerine göre 2024 yılında ABD federal gelirlerinin yaklaşık %66'sı çalışanların gelir vergileri ve bordro vergilerinden oluştu.

🔹 Yapay zekânın özellikle yüksek maaşlı beyaz yakalı mesleklerde istihdamı azaltması halinde kamu gelirlerinin düşebileceği, buna karşılık işsizlik yardımları ve yeniden eğitim gibi harcamaların artabileceği belirtiliyor.

🔹 Büyük bankalar ve teknoloji şirketleri yapay zekâ sayesinde iş gücünü azaltabilecek planlar üzerinde çalışıyor.

🔹 Anthropic'in Mart ayında yayımladığı araştırmaya göre bilgisayar programcılığı yapay zekâdan en fazla etkilenmesi beklenen meslekler arasında yer alıyor.

🔹 Uzmanlar, yapay zekânın uzun vadede yeni iş alanları oluşturabileceğini ancak geçiş sürecinde iş piyasasında önemli belirsizlikler yaşanabileceğini değerlendiriyor.

🔹 Ekonomistler, gelir vergilerindeki kaybı telafi etmek amacıyla tüketim vergileri, servet vergileri, kurumlar vergileri veya yapay zekâ kullanımına yönelik yeni vergi modellerini tartışıyor.

🔹 IMF, çok uluslu şirketlerin vergilendirilmesinin bireylere kıyasla daha zor olduğunu ve uluslararası vergi rekabetinin kurumlar vergisinin etkinliğini sınırlayabileceğini belirtiyor.

🔹 Yapay zekâ modellerinin kullandığı işlem gücü veya üretilen yapay zekâ belirteçleri (AI token) üzerinden vergi alınmasına yönelik öneriler de değerlendiriliyor.

🔹 Singapur, büyük mali rezervler oluştururken yapay zekâ eğitimlerini teşvik ediyor ve yetişkin vatandaşlara belirli yapay zekâ araçlarına ücretsiz erişim sağlıyor.

🔹 İsveç ise sosyal yardımları nakit ödemeler yerine eğitim, sağlık ve çocuk bakım hizmetleri üzerinden sunarak iş gücüne dönüşü destekleyen bir model uyguluyor.

🔹 IMF, yapay zekânın geleneksel bir teknoloji değişiminden ziyade makroekonomik ölçekte büyük bir dönüşüm olarak ele alınması gerektiğini belirtiyor.

🔹 Kurum, hükümetlerin yapay zekânın istihdam üzerindeki etkilerini gerçek zamanlı izleyebilecek yeni sistemler geliştirmesi ve olası ekonomik şoklara karşı uluslararası iş birliğini güçlendirmesi gerektiğini vurguluyor.

🔹 SpaceX, Starship roketinin V3 olarak adlandırılan yeni versiyonunun ikinci test uçuşunu 16 Temmuz'da Teksas'taki Starbase tesisinden gerçekleştirmeyi planlıyor.

🔹 Bu görev, Haziran ayında gerçekleştirilen halka arzın ardından Starship'in ilk uçuşu olacak.

🔹 Test kapsamında uzaya yeni nesil Starlink uyduları gönderilecek. Görev sonunda bu uydular atmosfere girerek kontrollü şekilde yanacak.

🔹 Starship, Elon Musk'ın uzay tabanlı veri merkezleri kurma, Starlink ağını büyütme ve Ay ile Mars'a insan gönderme planlarının merkezinde yer alıyor.

🔹 SpaceX, Starship'i tamamen yeniden kullanılabilir bir roket sistemi olarak geliştiriyor. Hem Super Heavy güçlendiricisinin hem de Starship uzay aracının her görev sonrası yeniden kullanılabilmesi hedefleniyor.

🔹 Elon Musk, V3 sürümüyle tam yeniden kullanılabilirlik hedefinin yıl sonuna kadar gerçekleştirilebileceğini öngörüyor.

🔹 Şirket, Starship programına bugüne kadar 15 milyar doların üzerinde yatırım yaptı.

🔹 Mayıs ayında gerçekleştirilen son testte Starship deneme uydularını başarıyla uzaya bıraktı.

🔹 Aynı görevde Super Heavy güçlendiricisi kontrolden çıkmış, motorlardan biri planlanandan önce durmuştu.

🔹 SpaceX, bu sorunları gidermek amacıyla donanım ve yazılım güncellemeleri yaptığını açıkladı.

🔹 Başarılı bir testin ardından şirketin bir sonraki uçuşta Starship'i ilk kez tam yörünge görevine göndermesi bekleniyor.

🔹 SpaceX'in NASA ile Ay'a astronot indirilmesini kapsayan yaklaşık 4 milyar dolarlık Starship sözleşmesi bulunuyor.

🔹 Ay görevlerinin gerçekleştirilebilmesi için Starship'in uzayda yakıt ikmali yapması, art arda çok sayıda fırlatma gerçekleştirmesi ve insanlı uçuş için güvenli olduğunu kanıtlaması gerekiyor.

🔹 Fırlatma sırasında Super Heavy güçlendiricisinin 33 Raptor motoru ateşlenecek ve Starship'i uzaya taşıyacak.

🔹 Güçlendirici ayrıldıktan sonra Meksika Körfezi'ne kontrollü iniş yapmaya çalışacak.

🔹 Starship uzayda motor yeniden ateşleme denemesi gerçekleştirecek ve 20 Starlink uydusunu konuşlandıracak.

🔹 Uydular lazer iletişim sistemiyle Starlink ağına bağlanmayı deneyecek ve yaklaşık 20 dakika sonra atmosfere girerek yanacak.

🔹 Starship'in fırlatmadan yaklaşık bir saat sonra Hint Okyanusu'na kontrollü iniş yapması planlanıyor.

Bloomberg

🔹 SpaceX, Starship roketinin V3 olarak adlandırılan yeni versiyonunun ikinci test uçuşunu 16 Temmuz'da Teksas'taki Starbase tesisinden gerçekleştirmeyi planlıyor.

🔹 Bu görev, Haziran ayında gerçekleştirilen halka arzın ardından Starship'in ilk uçuşu olacak.

🔹 Test kapsamında uzaya yeni nesil Starlink uyduları gönderilecek. Görev sonunda bu uydular atmosfere girerek kontrollü şekilde yanacak.

🔹 Starship, Elon Musk'ın uzay tabanlı veri merkezleri kurma, Starlink ağını büyütme ve Ay ile Mars'a insan gönderme planlarının merkezinde yer alıyor.

🔹 SpaceX, Starship'i tamamen yeniden kullanılabilir bir roket sistemi olarak geliştiriyor. Hem Super Heavy güçlendiricisinin hem de Starship uzay aracının her görev sonrası yeniden kullanılabilmesi hedefleniyor.

🔹 Elon Musk, V3 sürümüyle tam yeniden kullanılabilirlik hedefinin yıl sonuna kadar gerçekleştirilebileceğini öngörüyor.

🔹 Şirket, Starship programına bugüne kadar 15 milyar doların üzerinde yatırım yaptı.

🔹 Mayıs ayında gerçekleştirilen son testte Starship deneme uydularını başarıyla uzaya bıraktı.

🔹 Aynı görevde Super Heavy güçlendiricisi kontrolden çıkmış, motorlardan biri planlanandan önce durmuştu.

🔹 SpaceX, bu sorunları gidermek amacıyla donanım ve yazılım güncellemeleri yaptığını açıkladı.

🔹 Başarılı bir testin ardından şirketin bir sonraki uçuşta Starship'i ilk kez tam yörünge görevine göndermesi bekleniyor.

🔹 SpaceX'in NASA ile Ay'a astronot indirilmesini kapsayan yaklaşık 4 milyar dolarlık Starship sözleşmesi bulunuyor.

🔹 Ay görevlerinin gerçekleştirilebilmesi için Starship'in uzayda yakıt ikmali yapması, art arda çok sayıda fırlatma gerçekleştirmesi ve insanlı uçuş için güvenli olduğunu kanıtlaması gerekiyor.

🔹 Fırlatma sırasında Super Heavy güçlendiricisinin 33 Raptor motoru ateşlenecek ve Starship'i uzaya taşıyacak.

🔹 Güçlendirici ayrıldıktan sonra Meksika Körfezi'ne kontrollü iniş yapmaya çalışacak.

🔹 Starship uzayda motor yeniden ateşleme denemesi gerçekleştirecek ve 20 Starlink uydusunu konuşlandıracak.

🔹 Uydular lazer iletişim sistemiyle Starlink ağına bağlanmayı deneyecek ve yaklaşık 20 dakika sonra atmosfere girerek yanacak.

🔹 Starship'in fırlatmadan yaklaşık bir saat sonra Hint Okyanusu'na kontrollü iniş yapması planlanıyor.

🔹 ABD, Şubat ayından bu yana İran'a on binlerce hava saldırısı düzenlemesine rağmen Tahran yönetimini deviremedi, füze kapasitesini tamamen ortadan kaldıramadı ve Hürmüz Boğazı üzerindeki İran etkisini sona erdiremedi.

🔹 ABD'nin hava saldırılarında İran'ın askeri altyapısı ağır kayıplar verirken, İran Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiğini tehdit etme kapasitesini koruyor.

🔹 ABD, hava saldırılarının yanı sıra Kharg Adası'nı ele geçirme seçeneğini değerlendirse de kara harekâtı ihtimali düşük görülüyor.

🔹 ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, yalnızca bombardımanla sonuca ulaşılamayacağını belirterek askeri gücün diplomasi ve ekonomik baskıyla birlikte kullanılacağını söyledi.

🔹 Ukrayna ve Rusya, uzun menzilli füze ve insansız hava aracı saldırılarını yoğun şekilde sürdürürken hava savunma sistemleri savaşın seyrinde belirleyici rol oynuyor.

🔹 Ukrayna, Patriot hava savunma füzesi stoklarının azaldığını açıklarken Rus balistik füzelerinin daha fazla hedefe ulaşmaya başladığı belirtiliyor.

🔹 Ukrayna'nın Rusya'nın derinliklerine düzenlediği insansız hava aracı saldırıları birçok rafineride üretimin durmasına veya kısıtlanmasına yol açtı.

🔹 Son bir haftada Ukrayna, Rusya'nın en büyük rafinerisi dahil üç büyük rafineriyi vurdu.

🔹 ABD, Körfez Savaşı'ndaki "Scud avlarına" benzer şekilde İran'ın hareketli füze rampalarını hedef almaya devam ediyor.

🔹 ABD'nin savaşın başında kullandığı bombardıman kapasitesinin bir bölümü geri çekildi ve operasyona katılan bombardıman uçaklarının yaklaşık %40'ı rotasyona alındı.

🔹 ABD'nin İran operasyonlarında 1.100'den fazla JASSM-ER ve en az 900 Tomahawk seyir füzesi kullandığı, bu mühimmatların yıllık üretiminin yalnızca birkaç yüz adet olduğu belirtiliyor.

🔹 İran'ın ABD'ye ait yaklaşık 1 milyar dolar değerindeki MQ-9 Reaper tipi insansız hava araçlarını imha ettiği ifade ediliyor.

🔹 ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, Mart ayında İran'ın savaş kapasitesinin %90'ının yok edildiğini açıklamıştı.

🔹 Daha sonraki istihbarat değerlendirmeleri ise İran'ın uzun menzilli saldırı kapasitesinin önemli bölümünü koruduğunu ortaya koydu.

🔹 Uzmanlar, İran'ın askeri kapasitesinin büyük kısmı etkisiz hale getirilse bile elinde kalan sınırlı füze ve insansız hava aracı gücünün Hürmüz Boğazı'nı tehdit etmeye devam edebileceğini değerlendiriyor.

🔹 İran Meclis Başkanı ve baş müzakereci Muhammed Bakır Galibaf, savaşın sona erdirilmesine yönelik diplomatik girişimleri savunarak müzakerelerin taviz anlamına gelmediğini söyledi.

🔹 Galibaf, diplomasi ile askeri gücün birlikte yürütülmesi gerektiğini belirterek yalnızca askeri ya da yalnızca diplomatik yönteme dayanmanın stratejik hata olacağını ifade etti.

🔹 Galibaf, ülke içinde farklı kesimlerden gelen eleştirilere işaret ederek tüm İranlılara birlik çağrısında bulundu.

🔹 İran'da pragmatik kanat ekonomik toparlanmayı öncelik olarak görürken, sertlik yanlıları geçici ateşkesi ABD'nin İran'ı zayıflatmak için kullandığı bir tuzak olarak değerlendiriyor.

🔹 Eski dini lider Ayetullah Ali Hamaney'in cenaze töreninde intikam çağrıları öne çıktı.

🔹 Hamaney'in halefi olan Mücteba Hamaney, intikam çağrılarında bulundu ancak göreve gelmesinden bu yana kamuoyu önüne çıkmadı.

🔹 Sertlik yanlısı siyasetçi Said Celili, İran'ın dondurulan varlıklarının serbest bırakılmasına yönelik görüşmeler yerine Hamaney'in ölümünün intikamının öncelikli olması gerektiğini söyledi.

🔹 Haziran ayında sağlanan ateşkes, ABD ile İran'ın yeniden karşılıklı saldırılara başlamasının ardından fiilen çöktü.

🔹 ABD, İran limanlarına yönelik deniz ablukasını yeniden uygulamaya koyarken İran da Hürmüz Boğazı'nı kapattığını açıkladı.

🔹 Çatışmalar sürmesine rağmen saldırıların yoğunluğu savaşın en şiddetli dönemine kıyasla daha düşük seviyede devam ediyor.

🔹 ABD Başkanı Donald Trump, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı yeniden açmaması halinde saldırıları artıracağı uyarısında bulundu.

🔹 İran, savaşın genişlemesi halinde çatışmaların tüm bölgeye yayılacağını açıkladı.

🔹 Trump, İran'ın anlaşmaya varmak istediğini ve iki taraf arasında temasların sürdüğünü söyledi.

🔹 Galibaf, İran'ın mutabakattan somut fayda sağlamaması halinde ülkesinin anlaşmaya bağlı kalması için bir gerekçe bulunmayacağını ifade etti.

🔹 İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki gemi trafiğini hedef alan saldırıları, Körfez ülkelerini petrol ihracatı için alternatif güzergâhlar oluşturmaya yöneltiyor.

🔹 İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, Hürmüz Boğazı'nın değerini koruyabilmesi için bölgedeki deniz trafiğinin devam etmesi gerektiğini, trafiğin azalmasının İran'ın çıkarına olmayacağını söyledi.

🔹 Savaş öncesinde Hürmüz Boğazı'ndan günlük yaklaşık 20 milyon varil petrol ve rafine petrol ürünü taşınıyordu.

🔹 İran dışındaki Körfez ülkeleri günlük yaklaşık 17 milyon varillik sevkiyat gerçekleştirirken, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri bunun yaklaşık 5 milyon varilini mevcut boru hatlarıyla boğazı kullanmadan ihraç edebiliyor.

🔹 Körfez ülkeleri kalan ihracatı da yeni boru hatlarıyla Hürmüz Boğazı'nı bypass edecek şekilde taşımayı değerlendiriyor.

🔹 Birleşik Arap Emirlikleri'nin 2027 sonunda faaliyete geçmesi planlanan yeni boru hattı günlük yaklaşık 1,5 milyon varil kapasite sağlayacak.

🔹 BAE ayrıca ilave bir boru hattı inşa ederek Hürmüz üzerinden taşınması gereken petrol miktarını daha da azaltmayı değerlendiriyor.

🔹 Suudi Arabistan, Doğu-Batı petrol boru hattı ile Kızıldeniz'deki Yanbu ve Al Muajjiz terminallerinin kapasitesini artırmayı planlıyor.

🔹 Suudi Arabistan'ın 2030 yılına kadar günlük 2 ila 4 milyon varillik ek kara taşımacılığı kapasitesi oluşturabileceği belirtiliyor.

🔹 Kuveyt, petrol ihracatının bir bölümünü Suudi Arabistan üzerinden gerçekleştirebilmek için alternatif güzergâhlar üzerinde görüşmeler yürütüyor.

🔹 Irak ise petrol ihracatını Türkiye ve Suriye üzerinden Akdeniz limanlarına ulaştırabilecek yeni seçenekleri değerlendiriyor.

🔹 Uzmanlara göre İran kısa vadede Hürmüz Boğazı üzerinden küresel enerji piyasaları üzerinde baskı kurabilir ve petrol fiyatlarını yükseltebilir.

🔹 ABD'nin stratejik petrol rezervlerini kullanması ve Çin'in petrol ithalatını azaltması, olası fiyat artışlarını sınırlayabilecek unsurlar arasında gösteriliyor.

🔹 Analize göre yeni boru hatlarının tamamlanmasıyla birlikte 2030'a kadar Hürmüz Boğazı'ndan geçmesi gereken petrol miktarı önemli ölçüde azalabilir ve İran'ın boğaz üzerindeki stratejik etkisi zayıflayabilir.

🔹 ABD'li büyük otomobil üreticileri son iki yılda çok sayıda elektrikli araç projesini iptal etti veya erteledi.

🔹 Ford, tamamen yeni geliştirilen uzun menzilli elektrikli SUV projesini iptal etti ve F-150 Lightning dahil bazı elektrikli araç programlarını sonlandırdı.

🔹 General Motors, Stellantis, Volvo, Honda, Nissan, Acura ve diğer üreticiler de ABD pazarına yönelik çeşitli elektrikli araç yatırımlarını durdurdu veya erteledi.

🔹 Trump yönetiminin elektrikli araç vergi teşviklerini kaldırması ve emisyon düzenlemelerini gevşetmesi sonrasında birçok üretici yeniden içten yanmalı motorlu kamyon ve SUV modellerine yöneldi.

🔹 Elektrikli araç fabrikalarında üretim yavaşladı, bazı batarya tesisleri kapatıldı veya farklı üretim alanlarına dönüştürüldü ve binlerce kişi işini kaybetti.

🔹 Uluslararası Enerji Ajansı verilerine göre 2025 yılında dünyada satılan her dört yeni otomobilden biri elektrikli oldu.

🔹 Çin, küresel elektrikli araç üretiminin yaklaşık %75'ini gerçekleştirirken ABD'nin payı yaklaşık %5 seviyesinde bulunuyor.

🔹 BYD, dünyanın en büyük elektrikli otomobil üreticisi konumuna yükseldi.

🔹 Analistler, Çinli üreticilerin yeni elektrikli araç geliştirme ve üretime alma sürecini ABD'li rakiplerinden yaklaşık üçte bir oranında daha hızlı tamamladığını belirtiyor.

🔹 ABD'de elektrikli araç satışları son yıllarda artmasına rağmen yeni araç satışları içindeki payı yaklaşık %10 seviyesinde kaldı.

🔹 Küresel ortalama yaklaşık %25 olurken Norveç'te bu oran %97'ye, Çin'de %53'e ulaştı.

🔹 ABD'de yapılan araştırmalar, yeni araç almayı düşünen tüketicilerin yaklaşık dörtte birinin elektrikli araç satın almaya sıcak baktığını gösteriyor.

🔹 Uzmanlar, yüksek fiyatlar, şarj altyapısı, menzil kaygısı ve teşviklerin kaldırılmasının ABD'deki talebi sınırlayan temel unsurlar olduğunu belirtiyor.

🔹 Uzmanlar, ABD otomotiv sektörünün uzun vadeli ve istikrarlı bir elektrikli araç stratejisi geliştirememesi halinde küresel rekabette daha fazla geride kalabileceğini değerlendiriyor.

🔹 Ford, daha düşük maliyetli yeni elektrikli modeller geliştirmeye hazırlanırken bazı yeni girişimler de uygun fiyatlı elektrikli kamyonet projelerini duyurdu.

🔹 Ekonomistler ve sektör temsilcileri, batarya teknolojisi, üretim kapasitesi ve Ar-Ge yatırımlarını destekleyecek kapsamlı kamu politikalarının ABD otomotiv sanayisinin rekabet gücü açısından kritik önem taşıdığını belirtiyor.

🔹 Ukrayna, Kırım'a yönelik abluka kampanyasını genişleterek Azak Denizi ve Kırım çevresindeki Rus gemilerine yönelik uzun menzilli İHA saldırılarını yoğunlaştırdı.

🔹 Ukrayna, daha önce Kırım'a giden kara yollarını, demiryollarını, enerji tesislerini, yakıt depolarını ve askeri altyapıyı hedef almıştı.

🔹 Son aşamada deniz ikmal hatlarına odaklanan Ukrayna, Rusya'nın Kırım'a yakıt ve lojistik sevkiyatını kesmeyi amaçlıyor.

🔹 Ukrayna ordusu, Rusya'nın lojistik zincirini sistematik biçimde bozmak amacıyla tankerler, yük gemileri ve yardımcı tekneler dâhil onlarca gemiyi vurduğunu açıkladı.

🔹 Ukrayna, son dokuz günde Azak Denizi'nde 116 Rus gemisinin vurulduğunu veya hasar gördüğünü bildirdi. Bu sayı bağımsız olarak doğrulanmadı.

🔹 New York Times, uydu görüntüleri ve açık kaynak verileriyle en az 11 gemiye saldırı düzenlendiğini doğrularken, gerçek sayının daha yüksek olabileceğini belirtti.

🔹 Denizcilik danışmanlık şirketi Ambrey'den Tomas Alexa, sosyal medya görüntülerine göre yalnızca geçen hafta Pazartesi ile Perşembe arasında 30 ila 35 Rus gemisinin hedef alındığını değerlendirdi.

🔹 Ukrayna ordusu, Azak Denizi'ndeki ilk saldırı dalgasının tamamlandığını ve operasyonların Karadeniz'deki Rus gemilerine yöneldiğini açıkladı.

🔹 Rusya, Ukrayna'nın rafinerilere ve kara ikmal hatlarına yönelik saldırıları nedeniyle Kırım'a deniz yoluyla daha fazla yakıt ve malzeme taşımaya başlamıştı.

🔹 Ukrayna birlikleri, Rusya'nın deniz ikmaline yönelmesini önceden öngörerek operasyon planlarını buna göre hazırladı.

🔹 Operasyona katılan 414. İnsansız Sistemler Tugayı'na bağlı 9. Kairos Taburu, planın önce kara ulaşım hatlarını, ardından büyük yakıt depolarını, son aşamada ise deniz ikmal yollarını hedef alacak şekilde hazırlandığını açıkladı.

🔹 Ukrayna İHA'ları hedeflere ulaşabilmek için yaklaşık 400 kilometre uçuyor, Rus hava savunmasını aşmak amacıyla deniz yüzeyine çok yakın irtifada ilerliyor.

🔹 Kremlin, Ukrayna'nın saldırılarının ardından Kiev'e yönelik balistik füze saldırılarını sürdürdü ve doğu Ukrayna'daki operasyonlarına devam edeceğini açıkladı.

🔹 Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, gemilere yönelik saldırıları "korsanlıktan daha kötü" olarak nitelendirdi.

🔹 Rus savaş yanlısı askeri blog yazarları, Rus ordusunu gemileri koruyamamakla eleştirdi.

🔹 Bazı Rus askeri yorumcular, saldırıların sürmesi halinde Azak Denizi ve Kırım çevresinde Hürmüz Boğazı'na benzer bir güvenlik krizinin oluşabileceği uyarısında bulundu.

🔹 FBI, Başkan Donald Trump'ın geçen hafta Katar'ın hibe ettiği yeni Air Force One uçağıyla Türkiye'ye yaptığı seyahate katılan bazı hükümet görevlileriyle görüşmeye başladı.

🔹 Soruşturma kapsamında bazı görevlilerden cep telefonlarını teslim etmeleri istendi. Görüşülmek istenen kişiler arasında Trump'a eşlik eden Gizli Servis personeli de bulunuyor.

🔹 Gizli Servis yönetimi, personeline dışarıdan gelecek tüm talepleri kurum avukatlarına yönlendirmeleri talimatını verdi.

🔹 Soruşturma, yeni Air Force One uçağındaki güvenlik endişelerini konu alan haberlerin ardından başlatıldı ve bu bilgileri basına sızdıran kişilerin tespit edilmesini amaçlıyor.

🔹 Yönetim, geçen hafta The New York Times muhabirlerine büyük jüri önünde ifade vermeleri için celp gönderdi. Gazete, celplerin iptali için mahkemeye başvurdu.

🔹 Beyaz Saray, güvenlik bilgilerini içeren sızıntıların başkanın, personelin ve basın mensuplarının güvenliğini tehlikeye attığını belirterek sorumluların yasal yollarla tespit edileceğini açıkladı.

🔹 Trump, geçen hafta NATO toplantısı için Katar'ın hibe ettiği Boeing 747-8 uçağıyla Türkiye'ye gitmiş, dönüşte ise Gizli Servis'in güvenlik kaygıları nedeniyle eski Air Force One uçağına geçmişti.

🔹 Yeni uçağın mevcut Air Force One'da bulunan bazı savunma sistemlerine sahip olmadığı ortaya çıkmıştı.

🔹 FBI Direktörü Kash Patel'in soruşturmayı doğrudan Beyaz Saray'dan yönettiği ve bu nedenle planlanan Chicago ziyaretini iptal ettiği belirtildi.

🔹 Vekâleten Adalet Bakanlığı görevini yürüten Todd Blanche, gazetecilere gönderilen celpleri bizzat onayladığını açıkladı. Blanche, gazetecilerin soruşturmada "maddi tanık" konumunda olduğunu ve amaçlarının gizli ulusal güvenlik bilgilerini kimin paylaştığını belirlemek olduğunu söyledi.

🔹 Demokrat senatörler, gazetecilere evlerinde celp tebliğ edilmesini ve soruşturmanın çok kısa sürede bu aşamaya taşınmasını eleştirirken, Manhattan ABD Savcısı Jay Clayton ise sürecin ifade özgürlüğünü koruyacak şekilde yürütüldüğünü savundu.

🔹 Fransa ve Almanya, yapay zekâ başta olmak üzere kritik teknolojilerde ABD ve Çin'e bağımlılığı azaltmak için yerli çözümler geliştirmeye çalışıyor.

🔹 Fransa, Zoom ve benzeri ABD merkezli görüntülü görüşme yazılımlarını yerli bir alternatifle değiştirmeyi planlıyor.

🔹 Almanya, kamu kurumları için tamamen yerli bir yapay zekâ platformu geliştirirken, Fransız ve Alman şirketleri ABD ve Çin'e rakip yapay zekâ çipleri üretmek için ortaklık kuruyor.

🔹 Avrupa'da tam dijital bağımsızlığın kısa vadede mümkün olmadığı değerlendirilirken, hangi alanlarda stratejik bağımsızlık sağlanacağına odaklanılıyor.

🔹 Avrupa'daki tüketiciler ve şirketler sosyal medya, bulut hizmetleri, ulusal güvenlik sistemleri ve yapay zekâ uygulamalarında büyük ölçüde ABD ve Çin teknolojilerini kullanıyor.

🔹 Donald Trump yönetiminin Anthropic'in bazı gelişmiş yapay zekâ modellerine yabancıların erişimini kısıtlaması, Avrupa'da teknolojik bağımlılık konusundaki kaygıları artırdı.

🔹 Avrupa liderleri, yabancı teknolojilere bağımlılığın siber güvenlik risklerini artırabileceğini ve ekonomik ile diplomatik baskılara açık hâle getirebileceğini savunuyor.

🔹 Fransa, yerli dijital teknolojileri satın almak için yaklaşık 5,3 milyar dolar kaynak ayırdı.

🔹 Almanya, yapay zekâ ve biyoteknoloji dâhil altı stratejik teknoloji alanına önümüzdeki yıllarda 20 milyar doların üzerinde yatırım yapmayı planlıyor.

🔹 Alman şirketleri Deutsche Telekom ve SAP, devlet kurumları için ABD ve Çin sistemlerinden tamamen bağımsız çalışabilecek bir yapay zekâ platformu geliştiriyor.

🔹 Hollanda, hassas kamu verilerinin yabancı şirketlerin kontrolüne geçmesini önlemek amacıyla devlet kontrolünde veri merkezleri kuracağını açıkladı.

🔹 Fransa, iç istihbarat servisinde ABD merkezli Palantir'in yapay zekâ araçları yerine Fransız şirketi ChapsVision'un sistemlerini kullanmaya hazırlanıyor.

🔹 Fransa merkezli Mistral AI, Avrupa'nın büyük dil modeli geliştiren en önemli girişimi konumunda bulunuyor ve yaklaşık 14 milyar dolar değerlemeye ulaştı.

🔹 Avrupa'nın temel araştırmalar ve ileri üretim teknolojilerinde güçlü olduğu, özellikle Almanya'nın yüksek teknoloji üretim ekipmanlarında rekabet avantajını koruduğu belirtiliyor.

🔹 Buna karşın Avrupa'nın teknoloji girişimlerini büyütecek sermaye finansmanında ABD'nin gerisinde kaldığı değerlendiriliyor.

🔹 Avrupa'daki tasarrufların önemli bölümünün teknoloji girişimlerine yönelmediği, bunun da şirketlerin büyümesini zorlaştırdığı ifade ediliyor.

🔹 Avrupa'da hedefin ABD ve Çin'den tamamen kopmak değil, kritik dijital alanlarda hizmet kesintileri ve veri güvenliği risklerini azaltacak düzeyde stratejik özerklik oluşturmak olduğu belirtiliyor.

🔹 Bazı sektör temsilcileri ise dijital egemenliğin yalnızca güvenlik değil, hızla büyüyen teknoloji pazarından daha fazla ekonomik değer elde etmek için de gerekli olduğunu savunuyor.