Büyüyen araçlar ve azalan vergi gelirleri
🔹 Çin'de bu yılın ilk yarısında tanıtılan yeni otomobillerin yüzde 60'ı 5 metreden uzun modellerden oluştu.
🔹 4,5 metreden kısa kompakt modellerin payı yüzde 2'ye gerilerken, bu oran geçen yıl yüzde 13 seviyesindeydi.
🔹 Bazı yeni elektrikli araçlar 5 metreden uzun ve yaklaşık 3 ton ağırlığa ulaşıyor.
🔹 Elektrikli araçların yaygınlaşmasıyla birlikte akaryakıt vergisi gelirleri azalırken, daha ağır araçlar yol aşınmasını artırıyor.
Yol bakımında finansman sorunu
🔹 Çin Ulaştırma Bakanlığı'na bağlı bir araştırma birimi, olağan yol bakım ve yönetimi için gerekli finansmanın yıllık yaklaşık yüzde 50'sinin karşılanamadığını belirledi.
🔹 Yerel yolların yaklaşık yüzde 40'ı bakım listesinde bulunmasına rağmen bütçe yetersizliği nedeniyle onarılamıyor.
🔹 2023 tarihli başka bir araştırma, yol bakımındaki yıllık finansman açığını yaklaşık 300 milyar yuan (44 milyar dolar) olarak hesapladı.
Yeni vergi ve düzenlemeler
🔹 Çin yönetimi, elektrikli araçlara sağlanan vergi teşviklerini kademeli olarak azaltıyor.
🔹 Yeni enerji araçlarına uygulanan satış vergisi indirimi yüzde 5'e düşürüldü ve azami indirim 15 bin yuan ile sınırlandırıldı.
🔹 Şarj edilebilir hibritler ve menzil uzatıcılı elektrikli araçlar için yıllık taşıt ve araç vergisi muafiyetlerinin tamamen kaldırılması planlanıyor.
🔹 Hükümet ayrıca aşırı ağır binek otomobilleri cezalandıran zorunlu enerji tüketimi standartlarını yürürlüğe koydu.
Yeni finansman modelleri
🔹 Çin, yolların finansman sistemini yeniden düzenlemek amacıyla kilometre bazlı yol kullanım ücreti gibi modeller üzerinde çalışıyor.
🔹 Hainan eyaletinde belirli araçların uydu navigasyon sistemiyle takip edildiği pilot uygulamalar başlatıldı.
Tartışmalar
🔹 Devlet destekli medya kuruluşları, üreticilere araç ağırlığını azaltmaları ve "tehlikeli ağırlık yarışını" sona erdirmeleri çağrısı yaptı.
🔹 People's Daily, araçların giderek büyümesinin şehir altyapısıyla uyumsuz olduğunu ve enerji tüketimini artırdığını belirterek otomobil tasarımının "rasyonel" bir çizgiye dönmesi gerektiğini savundu.
🔹 Çin Binek Otomobilleri Birliği Genel Sekreteri Cui Dongshu, vergi politikalarının sıkılaştırılmasının kaçınılmaz olduğunu ve bunun otomotiv pazarının daha dengeli gelişmesini sağlayacağını söyledi.
Küresel eğilim
🔹 İzlanda'da tüm sürücüler yılda en az bir kez kilometre bilgilerini bildiriyor ve kat ettikleri mesafeye göre ücret ödüyor.
🔹 Yeni Zelanda'da elektrikli araç sahipleri, her 1.000 kilometre için yol kullanım lisansı satın almak zorunda bulunuyor.
🔹 Buna rağmen Çin'de büyük SUV modelleri statü göstergesi olarak görülmeye devam ediyor ve orta boy araçlara kıyasla önemli ölçüde daha pahalı olmamaları talebi destekliyor.