Analiz: Xi Jinping’in “Yeni Yalta” anı Shenzhen’de şekilleniyor
Nikkei Asia
🔹 ABD, Çin ve Rusya liderlerinin Shenzhen’de düzenlenecek Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) zirvesi kapsamında üçlü görüşme yapması için hazırlıklar sürüyor.
🔹 18-19 Kasım’daki APEC zirvesine Donald Trump, Xi Jinping ve Vladimir Putin’in katılması bekleniyor.
🔹 Donald Trump, Xi Jinping ve Vladimir Putin’le Shenzhen’de görüşme ihtimalini gündeme getirdi; görüşmelerde nükleer silahsızlanmanın da ele alınabileceğini söyledi.
🔹 Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mao Ning, Çin’in üç lider arasında bir görüşme yapılması konusunda ilgili taraflarla iletişim kurduğunu açıkladı.
🔹 Vladimir Putin’in 9 Ekim’deki telefon görüşmesinde Trump’a üçlü zirve önerdiği ve Ukrayna’daki durumla diğer konuları görüşmek istediği belirtildi.
🔹 Üçlü zirve fikri, ABD, Çin ve Rusya arasında İkinci Dünya Savaşı sonrasındaki Yalta Konferansı’na benzer yeni bir anlaşma yapılması tartışmalarıyla ilişkilendiriliyor.
🔹 Çin, ABD’yle ilişkilerde istikrarı koruyarak gelecek yıl yapılacak Çin Komünist Partisi kongresine odaklanmak istiyor. Xi Jinping’in kongrede parti liderliği için dördüncü beş yıllık dönemini istemesi bekleniyor.
🔹 Üçlü zirvenin gerçekleşmesi halinde Xi Jinping’in Trump ve Putin arasında merkezde yer alacağı bir fotoğraf, Çin liderine kongre öncesinde siyasi destek sağlayabilir.
🔹 Donald Trump, üç ülke arasında nükleer silahsızlanma çerçevesi kurulmasını istiyor; Çin ise nükleer kapasitesinin ABD ve Rusya’nın gerisinde olması nedeniyle bu öneriye mesafeli duruyor.
🔹 İran ve Ukrayna konularında üçlü zirvede ilerleme sağlanması düşük ihtimal olarak görülüyor.
🔹 Çin, Donald Trump ile Kuzey Kore lideri Kim Jong Un arasında yeni bir zirve düzenlenmesine aracılık edebilir. Kim Jong Un’un APEC zirvesi için Shenzhen’e gitmesi beklenmiyor ancak iki liderin başka bir platformda görüşmesi için hazırlıklar ilerleyebilir.
🔹 ABD ile Kuzey Kore, ABD’deki ara seçimlerden önce iletişimi sürdürdü; Çin bu temaslarda perde arkasında rol oynadı.