Çin’in kısıtlamaları nedeniyle nadir toprak elementi itriyumun fiyatı bir yılda 9 kat arttı
Nikkei Asia
🔹 Çin’in ihracat kısıtlamaları nedeniyle ağır nadir toprak metali itriyumun fiyatı son bir yılda hızla yükseldi; Japon şirketleri azalan stoklar ve gelecekteki tedarik konusunda endişe yaşıyor.
🔹 İtriyum savunma uygulamalarında, yarı iletken üretim ekipmanlarındaki parça kaplamalarında ve ışık yayan diyotlarda kullanılıyor.
🔹 Avrupa’da itriyum fiyatı eylül itibarıyla kilogram başına 1.087 dolara çıktı. Fiyat bir yıl öncesinin 9 katına, 2024 sonundaki seviyenin ise 174 katına ulaştı.
🔹 Japonya’da itriyum oksidinin kilogram başına ithalat fiyatı bir yılda 64 kat arttı. Eylül dahil dokuz aylık dönemde ithalat hacmi yaklaşık yüzde 70 düşerek 294 tona geriledi.
🔹 Çin, Nisan 2025’te elektrikli araç motorlarında kullanılan disprosyumun da aralarında bulunduğu yedi nadir toprak elementine ihracat kısıtlaması getirdi. Ocak ayında Japonya’ya çift kullanımlı ürünler üzerinden uygulanan kontrolleri genişletti.
🔹 Japonya ve ABD, itriyum ile diğer kritik minerallerin tedarik zincirlerini koordine ediyor. Japonya, G7 tarafından kurulan Kritik Mineraller Üretim İttifakı gibi platformlarla piyasa ve arz-talep bilgilerini paylaşarak tedariki çeşitlendirmeye çalışıyor.
🔹 Japonya, Güney Kore’den daha fazla itriyum tedarik ederken Almanya, Türkiye ve Estonya gibi ülkelere de yöneliyor.
🔹 Shin-Etsu Chemical, itriyum dahil 16 elementi işleyebilecek yeni bir rafineri tesisi kurmak için en az 35 milyar yen yatırım yapıyor.
🔹 Mitsui Kinzoku, çip üretim ekipmanlarında ve diğer uygulamalarda kullanılmak üzere itriyum işliyor ancak Çin’den yeterli hammadde sağlayamıyor.
🔹 İtriyum kullanan şirketler üzerindeki etki şu aşamada sınırlı kalıyor. IHI jet motoru üretiminin etkilenmediğini, Kioxia dahil yarı iletken şirketleri ise mevcut durumda bir etki görmediklerini açıkladı.
🔹 Çin’in elektrikli araç motorları ve mıknatıs gibi ürünlerin sevkiyatını sürdürmesi, bu ürünlere yönelik bağımlılığı koruma amacı taşıyabilir.
🔹 Çin’e ürün tedarikinde artan bağımlılık, Japon şirketlerinin tedarik zincirlerindeki rolünün Çinli tedarikçiler tarafından üstlenilmesine yol açabilir; küçük yerel şirketler faaliyet dışı kalma riskiyle karşı karşıya olabilir.




