Yunanistan İflas Ederek Ne Öğrendi, Avrupa’nın Geri Kalanı Hâlâ Öğrenemedi
Wall Street Journal
🔹 Yunanistan, 2010’daki borç krizinin ardından kamu maliyesini yeniden yapılandırdı; ekonomi Avrupa Birliği ortalamasından daha hızlı büyüyor ve hükümet harcadığından fazla gelir topluyor.
🔹 Yunanistan artık Fransa, Birleşik Krallık ve ABD’den daha düşük faizlerle borçlanıyor. Borç/GSYH oranı hâlâ Avrupa’nın en yükseği olsa da hızla geriliyor ve ülke kreditörlerine erken ödeme yapmaya başladı.
🔹 2009’da Yunanistan’ın bütçe açığı ve cari açığı GSYH’nin yüzde 15’ini aştı. Vergi kaçakçılığı yaygındı; kamu çalışanlarının ücretleri ve emekli maaşları artarken, 2001-2010 döneminde kamu borcundaki artışın yüzde 80’i emeklilik yükümlülüklerinden kaynaklandı.
🔹 Avrupa Birliği ve Uluslararası Para Fonu tarafından sağlanan üç kurtarma paketi, yüksek vergi artışları ve kamu harcamalarında kesintiler şartına bağlandı. Ortalama ücretler yüzde 20’den fazla düştü, asgari ücret yüzde 22 azaltıldı ve emeklilik yaşı 65’ten 67’ye çıkarıldı.
🔹 Yunanistan ekonomisi dörtte bir oranında küçüldü; özellikle gençler arasında işsizlik arttı ve birçok kişi ülkeyi terk etti. 2016’ya gelindiğinde ülke, borç ödemeleri hariç tutulan birincil bütçe fazlası vermeye başladı ve pandemi yılları dışında bu fazlayı korudu.
🔹 Vergi kaçakçılığına, özellikle katma değer vergisinin ödenmemesine yönelik önlemler gelirleri artırdı. Hükümet yakıt sübvansiyonları uyguladı, kamu çalışanlarının ücretlerini ve bazı emekli maaşlarını yükseltti; yaklaşık 1 milyon haneye yılda bir aylık kira veya 800 avroya kadar destek sağladı.

🔹 Başbakan Kiryakos Miçotakis, Yunanistan’da insanların borç krizinin acısını ve ülkenin gelirinin üzerinde yaşamasının sonuçlarını hatırladığını söyledi.
🔹 Eski Başbakan Aleksis Çipras, 2015’te kemer sıkma politikalarına karşı çıkmasına rağmen üçüncü kurtarma paketini imzalayıp uyguladı. Çipras’ın ELAS partisi, ekonomik programını gönüllü olarak Yunanistan Mali Konseyi’ne sunan ilk parti oldu.
🔹 Yunanistan’ın gayrisafi yurt içi hasılası kriz öncesine göre yüzde 20 daha düşük, ücretler düşük ve ülke kişi başına satın alma gücüne göre Avrupa Birliği’nin Bulgaristan’ın ardından en yoksul ikinci ülkesi konumunda.
🔹 Yabancı yatırımlar artıyor, imalat sektörü kriz öncesi seviyelere döndü ve teknoloji sektörü büyüyor. Miçotakis, Avrupa’nın sürdürülebilir bir sosyal sözleşme sunabilmesi için daha yüksek büyüme oranlarına ihtiyaç duyduğunu söyledi.



