Kongre, Trump’ın bu demokrasi dışı yönetime nükleer bomba vermesini engellemeli
Washington Post
🔹 Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, İran’ın nükleer programına ayak uydurabilecek kapasite istediğini açıkladı.
🔹 Trump yönetimi, Suudi Arabistan’a nükleer bomba geliştirme yolu açabilecek bir anlaşma üzerinde ilerliyor.
🔹 ABD Başkanı Donald Trump, ağustos ayında ABD-Suudi Nükleer İşbirliği Anlaşması teklifini Kongre’ye sundu. Anlaşmanın gizli hükümleri arasında daha sonra doldurulmak üzere boş bir sayfa da bulunuyor.
🔹 Taslak anlaşma, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nın geniş kapsamlı ve önceden bildirilmeyen denetimlerine izin veren Ek Protokol’ü ve uranyum zenginleştirme ile yeniden işleme faaliyetlerini yasaklayan “Altın Standart” kısıtlamalarını içermiyor. Anlaşma, Suudi Arabistan’da zenginleştirme faaliyetlerinin önünü açıyor.
🔹 Suudi nükleer programına getirilen kısıtlamalar, 2015’te Barack Obama döneminde İran’la imzalanan anlaşmadaki kısıtlamalardan daha az. Birleşik Arap Emirlikleri’yle 2009’da imzalanan anlaşmada ise Ek Protokol ve “Altın Standart” kısıtlamaları yer alıyor.
🔹 Suudi Arabistan’ın nükleer silaha sahip olması, Türkiye ve Mısır gibi bölgesel güçlerin nükleer kapasite geliştirmeye yönelmesine ve nükleer silahların yayılmasını önleme düzeninin zayıflamasına yol açabilir.
🔹 Marco Rubio ile Brad Sherman, 2018’de Suudi Arabistan’a nükleer silah verilmesini engellemek amacıyla Suudi Arabistan’a Nükleer Silah Yok Yasası (No Nuclear Weapons for Saudi Arabia Act) tasarısını sundu. Rubio, bugün Dışişleri Bakanı olarak aynı anlaşmayı destekliyor.
🔹 Trump, ağustos ayında anlaşmanın Suudi Arabistan’ın İsrail’le ilişkileri normalleştirerek İbrahim Anlaşmaları’na katılmasına bağlı olduğunu söyledi. Anlaşma, İsrail-Suudi Arabistan yakınlaşmasına dair bir işaret olmadan ilerliyor.
🔹 Suudi hükümeti, Jared Kushner’ın Affinity Partners şirketine 2 milyar dolarlık yatırım yaptığını açıkladı. Bir geliştirici de Trump markalı gayrimenkullere 10 milyar dolar yatırım yaptı.
🔹 Temsilciler Meclisi üyeleri Gregory Meeks ve Brad Sherman, eylül ayında anlaşmayı reddetmeye yönelik ortak karar tasarısı sundu. Senatörler Jeff Merkley ve Ed Markey, ekim ayında benzer bir tasarı hazırladı.
🔹 Trump’ın veto yetkisi nedeniyle anlaşmanın, iki partiden güçlü bir kamuoyu baskısı oluşmadıkça yürürlüğe girmesi bekleniyor. Cumhuriyetçi senatörler John Kennedy ve Rand Paul, güvence içermeyen nükleer anlaşmaya karşı çıkıyor.


