Ormanlarda Saklanan Para mı? Macaristan, Orban Dönemindeki Yolsuzluğun Peşinde
New York Times
🔹 Macaristan’ın yeni yolsuzlukla mücadele kurumu, ormanlarda ve çiftlik binalarında saklanırken bulunan yaklaşık 20 milyon dolar değerindeki banknotların, eski Başbakan Viktor Orban döneminde çalınan kamu kaynaklarının yalnızca “buzdağının görünen kısmı” olduğunu açıkladı.
🔹 Başbakan Peter Magyar, nisan ayında yapılan genel seçimi Orban’ın kaybetmesinden önce yolsuz yetkililerce yağmalandığını söylediği paranın tamamını göstermek için 10 bin masanın yan yana konulması gerektiğini belirtti.
🔹 Magyar, miktarın 60 trilyon Macar forintini, yani 180 milyar doları aştığını söyledi. Bu toplam henüz kanıtlanmadı.
🔹 Temmuz ayında kurulan Ulusal Varlık Geri Alma ve Koruma Ofisi (National Asset Recovery and Protection Office), kamu varlıklarının geçmişte kötüye kullanılmasını ve yasa dışı elde edilen para ile mülklerin geri alınmasını araştırıyor.
🔹 İki eski bakan, eski merkez bankası başkanı, Orban’ın kardeşi Aron ve başka kişiler soruşturmalar kapsamında son haftalarda gözaltına alındı. Orban, kardeşinin Vietnam, Nepal ve diğer ülkelerden işçilerin yasa dışı biçimde vize ve oturma izni satın almasına olanak sağlayan bir göçmen işçi planına katılmakla suçlandığını söyledi.
🔹 Viktor Orban, soruşturmaların “siyasi zulüm” ve “kirli bir siyasi oyun” olduğunu söyledi. Orban, asıl hedefin kendisi olduğunu ve kardeşinin kendisine ulaşmak için kullanıldığını belirtti.
🔹 Magyar’ın partisi Tisza, nisan seçiminde büyük farkla kazanırken Orban’ın Fidesz Partisi geriledi. Bu hafta yayımlanan bir ankette Tisza’nın olası seçmenler arasındaki desteği yüzde 68, Fidesz’in desteği ise yüzde 24 olarak ölçüldü.

🔹 Macaristan Parlamentosu’nda bütçe görüşmeleri sırasında iktidar ve muhalefet milletvekilleri arasındaki tartışmalar nedeniyle oturum 16 saat sürdü. Bazı Fidesz milletvekilleri partinin yolsuzlukla ilişkilendirilen isimlerden arındırılmasını isterken, diğerleri Parlamento Başkanı Agnes Forsthoffer’ı mal varlığını yanlış beyan etmekle suçladı.
🔹 Macaristan, Orban’ın 2010’dan bu yana sürdürdüğü dört başbakanlık döneminde Transparency International’ın yıllık yolsuzluk sıralamasında geriledi. Ülke geçen yıl Avrupa Birliği’nin en yolsuz ülkesi olarak sıralandı.
🔹 Orban’ın arkadaşları, aile üyeleri ve siyasi ortakları hükümet denetimindeki bankalardan düşük faizli krediler aldı ve devlet kaynaklı inşaat ihaleleri ile diğer sözleşmeleri kazandı. Orban’ın memleketinden eski bir kalorifer ustası olan Lorinc Meszaros, devlet sözleşmeleri sayesinde Macaristan’ın en zengin kişilerinden biri oldu.
🔹 Ormanlara gömülen, ahırlarda ve başka yerlerde saklanan paralar, eski Ulusal Kalkınma Bakanı Miklos Sesztak’ın rüşvet aldığı soruşturması kapsamında bulundu. 26 Eylül’de gözaltına alınan Sesztak suçlamaları reddetti.
🔹 Macaristan maliye bakanı, paranın sayılmasının beş banknot sayma makinesi kullanan 12 Hazine görevlisiyle sekiz saat sürdüğünü söyledi. Ulusal Varlık Geri Alma ve Koruma Ofisi Başkanı Anna Unger, parayı kimin sakladığının ve kime ait olduğunun hâlâ araştırıldığını açıkladı.
🔹 Fidesz Meclis Grup Başkanı Janos Boka, Unger’in Magyar hükümetinin siyasi gösterisini açığa çıkardığını ve itibarsızlaştırdığını söyledi. Magyar ise gömülü paranın bulunmasını Orban’ın siyasi kampının sonunun işareti olarak nitelendirdi ve Fidesz’in artık “örgütlü bir suç grubundan” ibaret olduğunu söyledi.


