Çin-Brezilya ilişkileri
🔹 Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi, ABD’nin Brezilya ürünlerine yüzde 25 gümrük vergisini yürürlüğe koymasından saatler sonra Brezilya’nın egemenlik, güvenlik ve kalkınma çıkarlarını destekleyeceklerini söyledi.
🔹 Wang Yi, Brezilya’dan Tayvan, Tibet, Sincan ve Hong Kong’u kapsayan Çin’in temel çıkarlarını savunmasına saygı göstermesini ve destek vermesini istedi.
🔹 Wang Yi ile Brezilya Dışişleri Bakanı Mauro Vieira, Manila’da düzenlenen Güneydoğu Asya Uluslar Birliği dışişleri bakanları toplantısı kapsamında görüştü.
🔹 Mauro Vieira, iki ülke liderlerinin karşılıklı güveni yüksek bir düzeye taşıdığını ve ikili ticaretin geçen yıl rekor kırdığını söyledi.
🔹 Vieira, finans ve ticarette daha derin iş birliği ile Birleşmiş Milletler ve BRICS kapsamında daha yakın koordinasyon istedi.
🔹 Wang Yi, uzay, bağlantı altyapısı ve yapay zekâ alanlarında iş birliğinin genişletilmesini önerdi.
🔹 Brezilya, Çin’in girişimi olan Dünya Yapay Zekâ İş Birliği Örgütü’nün kuruluş anlaşmasını 16 Temmuz’da Şanghay’da imzaladı ve 29 kurucu imzacından biri oldu.
🔹 Örgütün merkezi Şanghay’da bulunacak; Brezilya’nın katılımı, kurucu anlaşmanın Kongre tarafından onaylanması da dahil olmak üzere iç prosedürlere tabi olacak.
🔹 Çin Başbakanı Li Qiang, yapay zekânın birkaç ülke ve şirketin tekelindeki bir alana dönüşmemesi gerektiğini söyledi ve gelişmekte olan ülkelere Çin teknolojisi sunmayı teklif etti.
Ticaret ve ABD tarifeleri
🔹 ABD’nin Brezilya ihracatındaki payı yılın ilk yarısında yüzde 9,4’e gerileyerek mevcut kayıtlardaki en düşük seviyeye indi; Çin’in payı yüzde 28,9’dan yüzde 31,5’e yükseldi.
🔹 Brezilya’nın Çin’e ihracatı altı ayda 58,3 milyar dolara ulaşarak rekor kırdı; ABD’ye satışlar yüzde 13 düşerek 17,4 milyar dolara geriledi.
🔹 Çin, 14 Brezilya eyaletinin en büyük ticaret ortağı konumuna geldi. İki yıl önce ABD’yi en büyük pazar olarak gören eyalet sayısı 17 iken bugün bu sayı 6’ya indi.
🔹 ABD tarifeleri, eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro’nun yargılanması, yasa dışı ormansızlaşma, etanol pazarına erişim ve Brezilya Merkez Bankası’nın ücretsiz ödeme sistemi Pix konularıyla bağlantılı soruşturmanın ardından uygulandı.
🔹 Kahve, sığır eti, portakal suyu, petrol, doğal gaz ve havacılık parçaları tarifeden muaf tutuldu; maliyet ağırlıklı olarak imalatçılara yansıdı.
🔹 Zorunlu çalıştırmayla bağlantılı tedarik zincirleri gerekçesiyle Brezilya ve 59 ülkeye yüzde 12,5’e kadar ek vergi uygulanması önerisi hâlâ değerlendiriliyor.
🔹 Brezilya Kalkınma, Sanayi ve Ticaret Bakanı Marcio Elias Rosa, nadir toprak elementleri ve kritik minerallerin Brezilya halkına ait olduğunu söyledi ve ABD makamlarının bu kaynakların piyasa koşullarında faaliyet göstermeyen kuruluşlara açılmaması yönündeki önerisini reddettiklerini açıkladı.
🔹 Çin, haziran ayında Brezilya’dan 12,08 milyon ton soya fasulyesi ithal etti; bu miktar yıllık bazda yüzde 13,7 arttı. ABD’nin ithalatı ise yüzde 20,6 düşerek 1,27 milyon tona geriledi.
🔹 Brezilya’nın Çin’e soya ihracat geliri yılın ilk yarısında yüzde 7 artarak 20,2 milyar dolara çıktı; Çin’le ticaret fazlası 19,8 milyar dolara ulaşarak toplam ticaret fazlasının yüzde 47’sini oluşturdu.