🔹 NASA, Uluslararası Uzay İstasyonu’nda tespit edilen yeni bir sızıntının onarımı sırasında astronotların tedbir amacıyla geçici olarak güvenli bölmeye geçmesini istedi.

🔹 İstasyondaki beş astronot, Rus kozmonotlar sızıntıyı onarırken istasyona kenetlenmiş SpaceX kapsülüne geçti.

🔹 NASA, kararın tamamen ihtiyati tedbir amacıyla alındığını açıkladı.

🔹 Onarım çalışmalarına ara verilmesinin ardından mürettebat kapsülden çıkarak normal görev faaliyetlerine geri döndü.

🔹 Sızıntının bulunduğu Rus bölümünde geçmiş yıllarda da çatlaklar ve hava kaçakları yaşanmıştı.

🔹 Rus uzay ajansı Roscosmos, yeni sorunların tespit edilmesi üzerine daha kapsamlı bir onarım çalışması başlattı.

🔹 NASA ve Roscosmos, istasyondaki çatlakların ve sızıntıların nedenini belirlemek için ortak çalışmalarını sürdürüyor.

🔹 ABD’de yaklaşık 60 yıl sonra ilk kez Teksas’ta Yeni Dünya kurt sineği (New World screwworm) vakası tespit edildi.

🔹 Parazit, Zavala County’de üç haftalık bir buzağının göbek bölgesinde bulundu. Yetkililer başka vaka tespit edilmediğini ve yayılımı önlemek için çalışmaların sürdüğünü açıkladı.

🔹 Yeni Dünya kurt sineği, açık yaralara veya vücut boşluklarına yumurta bırakan parazitik bir sinek türü olarak biliniyor. Yumurtalardan çıkan larvalar canlı dokularla besleniyor.

🔹 Parazit başta Güney Amerika ve Karayipler’de görülürken, 2023’ten bu yana Orta Amerika ve Meksika üzerinden kuzeye doğru yayılmaya başladı.

🔹 ABD bu zararlıyı 1966 yılında ortadan kaldırmıştı. Son büyük salgın 2016-2017 döneminde Florida’da görülmüş ve ağırlıklı olarak geyikleri etkilemişti.

🔹 ABD Tarım Bakanlığı, Meksika üzerinden yayılımı önlemek amacıyla bir yıldan uzun süredir çeşitli önlemler uyguluyor ve steril sinek üretimini artırarak parazitin çoğalmasını engellemeye çalışıyor.

🔹 Şubat ayında Teksas’ta steril sineklerin dağıtımı için yeni bir tesis hizmete açıldı. Dişi sineklerin yaşamları boyunca yalnızca bir kez çiftleşmesi nedeniyle bu yöntem popülasyonu azaltmayı hedefliyor.

🔹 ABD Tarım Bakanlığı, gıda arzı açısından herhangi bir risk bulunmadığını ve et, kümes hayvanı ürünleri ile yumurta tedarikinin güvenli olduğunu açıkladı.

🔹 Teksas Tarım Komiseri Sid Miller, mevcut önlemlerin yetersiz kaldığını savunarak Başkan Donald Trump’a tüm federal kaynakların seferber edilmesi çağrısında bulundu.

🔹 Yetkililer bölgede gözetimi artırırken, hayvan sahiplerinden evcil hayvanlarını ve çiftlik hayvanlarını larva belirtileri açısından kontrol etmeleri ve şüpheli durumlarda yetkililere haber vermeleri istendi.

🔹 Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, 8-9 Haziran tarihlerinde Kuzey Kore’ye resmi ziyaret gerçekleştirecek. Bu, Şi’nin yedi yıl sonraki ilk Kuzey Kore ziyareti olacak.

🔹 Ziyaret, Kim Jong Un’a Batı tarafından dışlansa da Çin gibi güçlü bir müttefike sahip olduğunu gösterme fırsatı sunuyor.

🔹 Görüşme, Kuzey Kore’nin Rusya ile askerî iş birliğini artırdığı ve Çin’in Pyongyang ile ilişkilerini güçlendirmeye çalıştığı bir dönemde gerçekleşiyor.

🔹 Çin, Kuzey Kore’nin en büyük ekonomik destekçisi konumunu korurken Pyongyang’ın yeni yatırım ve ekonomik anlaşmalar için Pekin’e yönelmesi bekleniyor.

🔹 Zirve, Çin’in İran savaşı ve küresel gelişmeler sonrasında kendisini uluslararası istikrar sağlayıcı güç olarak öne çıkarmaya çalıştığı döneme denk geliyor.

🔹 Donald Trump ikinci döneminde Kim Jong Un ile yeniden görüşmeye açık olduğunu açıkladı. Kuzey Kore ise ABD’nin düşmanca politikalarını sona erdirmesi ve nükleer statüsünü kabul etmesi halinde müzakerelere dönebileceğini belirtiyor.

🔹 Kuzey Kore bu hafta yeni bir uranyum zenginleştirme tesisi olduğu değerlendirilen bir tesisi tanıttı ve nükleer silah programını genişletmeye devam ettiğini gösterdi.

🔹 Uzman tahminlerine göre Kuzey Kore yaklaşık 90 nükleer savaş başlığı üretebilecek seviyede silah yapım malzemesine sahip bulunuyor ve yaklaşık 50 savaş başlığı üretmiş olabilir.

🔹 Çin, Kuzey Kore’nin nükleer programına mesafeli yaklaşsa da son yıllarda Rusya ile birlikte Birleşmiş Milletler yaptırımlarının gevşetilmesini destekleyen tutum sergiliyor.

🔹 Şi Cinping’in ziyareti, iki ülke arasındaki 1961 Dostluk Antlaşması’nın 65. yıl dönümüne denk geliyor ve Çin ile Kuzey Kore’nin Batı merkezli uluslararası düzene karşı yakın iş birliğini pekiştirme mesajı taşıyor.

🔹 Trump yönetiminin, çoğu yeşil kart başvuru sahibinin başvurularını kendi ülkelerinden yapmasını öngören yeni politikası teknoloji ve iş dünyasında büyük tepkiyle karşılaştı.

🔹 Teknoloji şirketleri, sektör kuruluşları ve büyük şirket yöneticileri Beyaz Saray ile İç Güvenlik, Çalışma ve Dışişleri bakanlıkları nezdinde yoğun ancak kamuoyuna yansımayan girişimlerde bulundu.

🔹 ABD Ticaret Odası ve teknoloji sektörü temsilcileri, yeni uygulamanın iş gücü üzerinde ciddi olumsuz etkiler yaratacağı uyarısında bulunarak daha fazla açıklık talep etti.

🔹 Girişimlerin ardından yönetimin tutumu değişti. USCIS yetkilileri özel görüşmelerde çoğu çalışma vizesi sahibinin etkilenmeyeceği güvencesini verdi.

🔹 USCIS ayrıca çoğu kişinin kalıcı oturum başvurusu için ABD dışına çıkmasının gerekmeyeceğini açıkladı, ancak bu konuda henüz resmi bir rehber yayımlanmadı.

🔹 İş dünyası aylardır göçmen iş gücünü kısıtlayan politikalar konusunda Trump yönetimine itirazlarını iletiyor ve özellikle iş dünyasına yakın isimlerle temas kuruyordu.

🔹 Bazı göçmenlik avukatları, başvurusu etkilenen kişilere uygulamanın yeni talimatlar gelene kadar fiilen durdurulduğunun bildirildiğini söyledi.

🔹 Beyaz Saray, politikanın mevcut yasaların tekrarından ibaret olduğunu ve kurallara uyan nitelikli çalışanlar üzerinde büyük bir etkisinin olmayacağını savundu.

🔹 Kongrede de konu gündeme geldi. Senatör Bill Cassidy, yasal göçmenler açısından uygulamayı fiilen geri çevirecek bir değişiklik önergesi sundu.

🔹 Yönetimin resmi uygulama kılavuzu yayımlamaması nedeniyle şirketler ve hukuk büroları belirsizliğin devam ettiğini, süreci bekleyip izlemeyi tercih ettiklerini belirtiyor.

🔹 Standart bir elektrik prizine bağlanarak eve enerji sağlayan “plug-in solar” (balkon tipi güneş enerjisi sistemi) ABD’de giderek daha fazla eyalette yasal hale geliyor.

🔹 Sistemler şebeke elektriği kesildiğinde otomatik olarak devreden çıkıyor ve elektrik çalışanları için güvenlik riski oluşturmamak üzere tasarlanıyor.

🔹 Almanya’da 1 milyondan fazla balkon tipi güneş sistemi kuruldu. Her sistemin üretim kapasitesi sınırlı olsa da toplam üretim büyük bir elektrik santraline eşdeğer seviyeye ulaşıyor.

🔹 Teknolojinin özellikle elektrik fiyatlarının yüksek olduğu bölgelerde daha ekonomik olduğu belirtiliyor. Elektrik fiyatının kilovatsaat başına 20 centin altında olduğu yerlerde yatırımın geri dönüşü zorlaşabiliyor.

🔹 EcoFlow’un ABD’de sattığı iki 400 watt panel ve bataryadan oluşan sistem yaklaşık 2.300 dolar seviyesinde bulunuyor. Daha küçük başlangıç paketleri ise yaklaşık 500 dolardan başlıyor.

🔹 Kaliforniya ve Hawaii gibi elektrik fiyatlarının yüksek olduğu eyaletlerde bu sistemlerin maliyetini yaklaşık üç yıl içinde enerji tasarrufuyla geri ödeyebileceği öngörülüyor.

🔹 Sistemlerin amacı evin tüm elektrik ihtiyacını karşılamak değil, tüketimin bir bölümünü azaltmak. Bazı apartman dairelerinde elektrik kullanımının yarısından fazlasını karşılayabilecek seviyeye ulaşabiliyor.

🔹 Bataryalı modeller elektrik kesintilerinde telefon, buzdolabı ve bazı tıbbi cihazların çalıştırılmasına da imkân sağlayabiliyor.

🔹 Avrupa deneyimi, izin süreçlerinin ve kurulum maliyetlerinin azaltılmasının bu sistemlerin yaygınlaşmasını hızlandırdığını gösteriyor. Taşınabilir yapıları nedeniyle kiracılar tarafından da kullanılabiliyor.

🔹 1920’lerde otomobil, radyo, uçak, sinema ve elektriğin hızla yayılması ABD toplumunda bugün yapay zekânın yarattığına benzer büyük bir dönüşüm dalgası oluşturdu.

🔹 Yeni teknolojiler aile yapısı, tüketim alışkanlıkları ve sosyal yaşamı değiştirse de toplum zamanla bu dönüşüme uyum sağladı ve yeniliklerin sağladığı kolaylıklar geniş kabul gördü.

🔹 Teknolojik sıçramalar yalnızca eski işleri ortadan kaldırmadı; sinema, otomotiv ve elektrikleşme gibi sektörlerin büyümesiyle tamircilerden elektrikçilere, yol yapımından sinema işletmeciliğine kadar çok sayıda yeni meslek ortaya çıktı.

🔹 Yapay zekânın uzun vadede istihdamı azaltıp azaltmayacağı bilinmese de geçmiş teknolojik dönüşümler yeni ekonomik fırsatlar ve yeni iş alanları oluşturdu.

🔹 1920’lerde elektriğin yaygınlaşması ev aletleri, radyo ve yeni iletişim araçlarıyla günlük yaşamı dönüştürdü; yapay zekânın da sağlık, eğitim, ulaşım ve diğer alanlarda benzer geniş etkiler oluşturabileceği değerlendiriliyor.

🔹 Yeni teknolojiler ilk ortaya çıktığında güvenlik sorunları da yaşandı. Otomobil ve havacılık sektörlerinde yüksek kaza oranları zamanla düzenlemeler, standartlar ve teknik iyileştirmelerle önemli ölçüde azaltıldı.

🔹 Makale, yapay zekâ ve diğer yeni teknolojiler için de güvenlik standartları ve düzenleyici mekanizmaların zaman içinde gelişebileceğini, geçmiş deneyimlerin bu konuda iyimserlik için temel oluşturduğunu savunuyor.

🔹 ABD'de kilo verme amacıyla kullanılan GLP-1 ilaçlarının yaygınlaşması, giyim sektöründe ürün iadelerinin belirgin şekilde artmasına yol açıyor.

🔹 Tüketiciler aynı ürünün birden fazla bedenini sipariş edip uygun olmayanları iade ediyor veya kilo verdikçe büyük bedenleri daha küçük bedenlerle değiştiriyor.

🔹 Narvar verilerine göre daha küçük bedenle değişim yapılan giyim ürünü iadelerinin oranı son üç yıl üst üste artarak 2025'te yüzde 14,6 ile rekor seviyeye ulaştı.

🔹 Perakendeciler için kargo, depolama ve yeniden satış maliyetleri nedeniyle iadeler kârlılığı önemli ölçüde azaltıyor. Yüzde 5-10 puanlık ek iade artışı, 1 milyar dolarlık bir şirketin brüt marjını yaklaşık 20 milyon dolar düşürebiliyor.

🔹 Uzmanlara göre GLP-1 kullanan kişiler en yoğun kilo verme döneminde ayda yaklaşık bir kıyafet bedeni küçülebiliyor ve bu durum özellikle kot pantolon, iç giyim, spor giyim ve üst giyim alışverişlerini etkiliyor.

🔹 Levi Strauss, Costco ve Walmart gibi büyük perakendeciler tüketici bedenlerindeki bu değişimin satışlar ve stok yönetimi üzerindeki etkilerini analiz ediyor.

🔹 Perakendeciler artan iadeleri azaltmak için beden tablolarını daha ayrıntılı sunuyor, küçük beden stoklarını artırıyor ve bazı şirketler yeniden stoklama ücretlerini yükseltiyor.

🔹 Bazı satıcılar, kilo verme sürecindeki müşterilere etkinlik tarihine daha yakın alışveriş yapmalarını önererek veya beden ölçülerini önceden doğrulayarak iade oranlarını düşürmeye çalışıyor.

🔹 ABD yollarındaki araçların ortalama yaşı yaklaşık 13 yıla ulaşarak tarihî zirveye çıktı.

🔹 Araçların ortalama yaşı son on yılda yaklaşık yüzde 10 arttı ve eğilim özellikle Covid-19 sonrası yükselen fiyatlar ile tedarik zinciri sorunlarının ardından hızlandı.

🔹 Yüksek araç fiyatları, faiz oranları ve ekonomik belirsizlikler birçok sürücünün yeni otomobil almak yerine mevcut aracını kullanmaya devam etmesine yol açıyor.

🔹 Ortalama yeni otomobil fiyatı yaklaşık 50 bin dolara yükseldi ve on yılın başına göre yaklaşık 10 bin dolar arttı.

🔹 Otomobil üreticileri ve bayiler, yeni araç satışlarından ziyade ikinci el araçlar, yedek parça ve bakım hizmetlerine daha fazla yatırım yapmaya başladı.

🔹 Ford, müşterilerini yetkili servislerde bakım yaptırmaya yönlendirmek için mobil servis hizmetleri ve bağlantılı araç verilerini kullanan yeni uygulamalar başlattı.

🔹 Sertifikalı ikinci el araç programları Hyundai, General Motors ve diğer üreticiler tarafından genişletiliyor ve daha uzun garanti kapsamı sunuluyor.

🔹 Bağımsız tamir servisleri ve bakım zincirleri, garanti kapsamındaki araç sahiplerini de çekmeye başlayarak yetkili servislerle rekabeti artırıyor.

🔹 Araç bakım ve servis hizmetleri, bayilerin toplam brüt kârının yaklaşık yarısını oluşturuyor ve otomotiv sektöründe giderek daha önemli gelir kaynağı haline geliyor.

🔹 Google, SpaceX'ten veri merkezi kapasitesi kiralamak için anlaşma imzaladı.

🔹 Google, Ekim 2026 ile Haziran 2029 arasında SpaceX'e aylık 920 milyon dolar ödeme yapacak.

🔹 Anlaşma kapsamında Google'a en az 110 bin Nvidia çipine eşdeğer hesaplama kapasitesi sağlanacak.

🔹 SpaceX, taahhüt edilen çip kapasitesini sağlayamazsa Google'ın ekim ayında anlaşmayı iptal etme hakkı bulunuyor.

🔹 Anlaşma, SpaceX'in halka arzı öncesinde yapay zekâ ve veri merkezi faaliyetlerini büyütme stratejisinin bir parçası olarak öne çıkıyor.

🔹 SpaceX'in 12 Haziran'da yaklaşık 1,77 trilyon dolar değerlemeyle halka arz edilmesi bekleniyor.

🔹 Şirket, gelecekte uzayda veri merkezleri kurmayı hedeflediğini yatırımcılara tanıtıyor.

🔹 SpaceX, başlangıçta kendi Grok yapay zekâ modeli için kurduğu Colossus veri merkezlerinde oluşan fazla kapasiteyi ticari olarak kiralıyor.

🔹 Google Cloud, Gemini Enterprise platformuna yönelik beklenenden yüksek müşteri talebini karşılamak amacıyla bu kapasiteyi kiraladığını açıkladı.

🔹 Google'ın 2027 yılında Project Suncatcher kapsamında kendi yörüngesel veri merkezlerini devreye almayı planladığı belirtiliyor.

🔹 Google, bu proje kapsamında Planet Labs ile iş birliği yürütüyor.

🔹 SpaceX, mayıs ayında Anthropic ile de 220 bin Nvidia çipinin kiralanmasını içeren büyük bir hesaplama kapasitesi anlaşması yaptı.

🔹 Anthropic, Colossus veri merkezinden sağlanacak kapasite için 2029 yılına kadar aylık 1,25 milyar dolar ödemeyi kabul etti.

🔹 Anthropic, SpaceX'in yörüngesel veri merkezleri hizmete girerse bunları kullanma seçeneğini de değerlendirdiğini açıkladı.

🔹 Vladimir Putin'e yakın isimler, Batı yaptırımlarına rağmen Batı yapımı lüks özel jetleri kullanmaya devam ediyor.

🔹 İncelemeler, çeşitli şirket ağlarının Batılı üreticilerden veya ikinci el piyasasından uçak satın alarak bunları yeni ülkelerde kaydettirdiğini ve yaptırım altındaki Rus isimlerin kullanımına sunduğunu gösteriyor.

🔹 Uçaklar Birleşik Arap Emirlikleri, Umman, Kazakistan ve Güney Afrika gibi Rusya yaptırımlarını uygulamayan ülkelerde tescil ediliyor.

🔹 Rostec CEO'su Sergey Çemezov, yaklaşık 75 milyon dolar değerindeki Bombardier Global 7500 tipi özel jeti Dubai, Türkiye ve Güneydoğu Asya seyahatlerinde kullandı.

🔹 Arkadi Rotenberg, 2022 sonundan itibaren iki Bombardier Global tipi özel jet kullanmaya başladı ve bu uçaklarla Birleşik Arap Emirlikleri ile Azerbaycan gibi ülkelere sık seyahat etti.

🔹 Silah sanayisiyle bağlantılı oligark Igor Kesayev, 2023 yılında Bombardier Global Express XRS tipi özel jet ithal etti.

🔹 Ukrayna savaşının başlamasının ardından Rus elitleri Avrupa'daki seyahatlerini azaltarak Birleşik Arap Emirlikleri, Türkiye ve Azerbaycan gibi ülkelere yöneldi.

🔹 Rus oligarkları savaş öncesinde Avrupa merkezli şirketler tarafından yönetilen özel jetleri kullanırken, yaptırımlar sonrasında aracı şirketler ve brokerler üzerinden yeni yöntemler geliştirdi.

🔹 Bazı Avrupa merkezli şirketlerin uçakları üçüncü taraflara satarak dolaylı biçimde Rusya'ya ulaştırdığı iddia ediliyor.

🔹 Alman yaptırım hukuku uzmanı Felix Helmstädter, bazı iş jeti transferlerinin hem Rusya'ya yönelik ihracat yaptırımlarını hem de yaptırım altındaki kişilere yönelik kısıtlamaları ihlal edebileceğini söyledi.

🔹 Bombardier, şirketin yaptırımlar ve ihracat kontrollerine uyum sağlamak için kapsamlı denetim programları uyguladığını açıkladı.

🔹 Eski ABD Hazine Bakanlığı Yabancı Varlıkları Kontrol Ofisi Direktörü John Smith, Trump yönetiminin yaptırım uygulamalarına öncelik vermemesi nedeniyle Rusya'nın Batı ürünlerine erişimini artırabildiğini söyledi.