Zorla çalıştırmaya karşı mücadele mi, yoksa Kongreyi devre dışı bırakma mı? Trump’ın yeni tarifeleri inceleniyor
AP News
🔹 Trump yönetimi, “gerekçelendirilemez”, “mantıksız” veya “ayrımcı” ticaret uygulamalarında bulunduğu belirlenen ülkelere ithalat vergisi ve diğer yaptırımlar uygulanmasına izin veren hukuki gerekçeyle 60’tan fazla ülkeye çift haneli tarifeler getirdi.
🔹 Yeni tarifeler, geçici yüzde 10’luk küresel tarifelerin sona ermesiyle yürürlüğe girdi. Söz konusu geçici tarifeler, ABD Yüksek Mahkemesi’nin şubatta iptal ettiği küresel tarifelerin yerine uygulanıyordu.
🔹 ABD, tarifeleri zorla çalıştırmayla üretilen malların ithalatını yasaklamayan veya yasağı etkili biçimde uygulamayan ülkelere yöneltti. Etkilenen ülkeler, ABD ithalatının yüzde 99’unu oluştururken tarifeler yüzde 10 veya yüzde 12,5 olarak belirlendi.
🔹 Tarifeler, 1974 tarihli Ticaret Yasası’nın 301. Bölümü kapsamında uygulandı. Bu bölüm, başkanın Kongre’ye başvurmadan kalıcı tarife getirmesine imkân sağlıyor.
🔹 Trump, ilk başkanlık döneminde 301. Bölüm’ü Çin ithalatına kapsamlı tarifeler getirmek için kullandı. ABD, aynı yetkiyi Çin’in gemi inşa sektöründeki adil olmadığını belirttiği uygulamalara karşı da kullanıyor.
🔹 ABD Ticaret Temsilciliği, soruşturma kapsamındaki 60 ekonomiyle görüştü, iki tur kamuya açık duruşma düzenledi ve 2.100’den fazla kamuoyu görüşü aldı. Kurum, ülkelerle yaptığı görüşmelerin ayrıntılarını gizlilik gerekçesiyle paylaşmadı.
🔹 Cato Enstitüsü Başkan Yardımcısı Scott Lincicome, tarifelerin dayandırıldığı iddiaları destekleyen güçlü kanıt bulunmadığını söyledi. Hollanda ve Knight hukuk firmasından Patrick Childress, ülkelerin kendi yasaklarını uyguladıklarını Washington’ın onaylayacağı şekilde kanıtlamaları gerekebileceğini ve kısa vadede ülke çapında tarife muafiyeti yolu bulunmayabileceğini söyledi.
🔹 Brezilya, yüzde 12,5’lik tarife kararını “keyfi ve gerekçesiz” olarak nitelendirdi. Avustralya Ticaret Bakanı Don Farrell, ülkesinin modern kölelik konusunu ciddiye aldığını söyledi ve Avustralya’ya uygulanan yüzde 12,5’lik tarifeyi sorguladı.
🔹 ABD Ulusal Tekstil Örgütleri Konseyi, Bangladeş, Kamboçya, Endonezya ve Malezya’dan tekstil ve hazır giyim ithalatına tanınan muafiyete karşı çıktı. Konsey, ABD tekstil sektöründe 453.000 kişinin çalıştığını ve son iki yılı aşkın sürede 41 fabrikanın kapandığını açıkladı.
🔹 ABD’de 1930 tarihli Gümrük Tarifesi Yasası, zorla çalıştırma şüphesi bulunan sevkiyatlara el koyma ve ithalatı durdurma yetkisi verdi. 2016’da yürürlüğe giren Ticaretin Kolaylaştırılması ve Ticaretin Uygulanması Yasası, iç talebi karşılayacak yeterli arz bulunmadığında ithalata izin veren istisnayı kaldırdı.
🔹 2021’de çıkarılan Uygur Zorla Çalıştırmayı Önleme Yasası, şirketler ürünlerin zorla çalıştırma olmadan üretildiğini kanıtlamadıkça Çin’in Sincan bölgesinden ithalatı engelliyor. Buna rağmen Güneydoğu Asya’daki balıkçılık ve Asya’daki palm yağı sektörlerinde zorla çalıştırmayla üretilen mallar ABD tedarik zincirlerine ulaşabildi.
🔹 Ulusal Perakendeciler Federasyonu Başkan Yardımcısı Jonathan Gold, ithalat yasaklarının etkili olması için ülkelerin karşılaması gereken açık ve ölçülebilir kriterler oluşturulmasını ve ABD’nin uygulama programları kurmalarına yardım etmesini istedi. Kenya Davis, etkili bir yasağın soruşturmaların kapsamına ilişkin şeffaflık ve ülkelere uygulama desteği sağlayan programlar içeren kapsamlı bir yaklaşım gerektirdiğini söyledi.