🔹 Çinli bilim insanları, kendi kendini temizleyebilen ve yenileyebilen giysi ve tekstiller üretmek için bir mantar kullanma yöntemi geliştirdi.

🔹 Shenzhen İleri Teknolojiler Enstitüsü liderliğindeki ekip, geleneksel Çin tıbbında da kullanılan Cordyceps militaris mantarıyla mühendislik ürünü yaşayan malzemeler oluşturdu.

🔹 Mantarın oluşturduğu ipliksi hifler küçük peletler hâlinde yetiştirildi; bu peletler birleştirilerek sürekli ve esnek tabakalar üretildi, esnekliği artırmak için gliserol eklendi.

🔹 Malzeme, hasarlı bölgelere taze mantar peletleri yerleştirildiğinde yeni ve kendi kendini temizleyen lifler oluşturarak kendini onarabiliyor.

🔹 Lifler doğal olarak su geçirmiyor ve bu özellik sentetik kimyasal kaplama ihtiyacını azaltabiliyor. Kuru koşullarda ve besinlere sınırlı maruz kalındığında biyolojik faaliyet askıya alınıyor; tekstil normal kullanım sırasında sürekli büyümüyor.

🔹 Çevresel değerlendirmeler malzemenin 41 gün içinde parçalandığını gösterdi. Bu özellik, yeniden kullanılmak veya geri dönüştürülmek üzere tasarlanan döngüsel moda ürünlerinde kullanım olasılığı yaratıyor.

🔹 Mühendislik ürünü mikroorganizmalar tekstile ek işlevler kazandırabiliyor. Araştırmacılar renk vermek için özel olarak tasarlanmış maya, ultraviyole ışınlarına karşı koruma sağlamak için de melanin bakımından zengin Aspergillus niger mantarının hiflerini kullandı.

🔹 Ekip, yaşayan malzemenin potansiyelini göstermek için bir elbise üretti; malzemenin geçici moda, sergi tekstilleri, sanat enstalasyonları ve biyolojik olarak parçalanabilen ambalajlarda kullanılabileceğini açıkladı.

🔹 Teknoloji hâlen araştırma prototipi aşamasında bulunuyor ve malzeme şu anda pamuk veya polyester gibi günlük kumaşların doğrudan yerine geçemiyor.

🔹 Ticari üretim için daha ucuz besin kaynakları, daha verimli fermantasyon ve filtrasyon süreçleri ve daha tutarlı kalite gerekiyor. Mantar kültürü mevcut üretim maliyetlerinin yüzde 95’inden fazlasını oluşturuyor; gliserol ve diğer işlemler de maliyeti artırıyor.

🔹 Malzemenin yıkanabilirliği, hava geçirgenliği, neme dayanıklılığı ve aşınma direnci için test edilmesi gerekiyor.

🔹 Li Ke, uzun vadede sentetik gen devrelerinin biyolojik işlevleri yalnızca belirli konumlarda, zamanlarda veya çevresel koşullarda etkinleştirebileceğini söyledi.

🔹 Pentagon, hafta sonu resmi savaş kayıpları veri tabanını güncelledi ve 140’tan fazla yaralı askeri ekledi.

🔹 Savunma Kayıpları Analiz Sistemi, 7 Temmuz’dan itibaren öldürülen ve yaralanan personel için “Denizaşırı Operasyonlar” adlı yeni bir kategori oluşturdu.

🔹 Operation Epic Fury adı verilen savaşın ilk aşamasındaki resmi kayıp sayısı 14 ölü ve 400’den fazla yaralı olarak kaydedildi.

🔹 Pentagon, birkaç gün önce toplam kaybı 18 ölü ve 482 yaralıdan aşağı çekmişti.

🔹 İran’la ateşkesin sona ermesinin ardından 6 Temmuz’da hava saldırıları yeniden başladı. Yenilenen çatışmalardaki kayıpların Operation Epic Fury’den ayrı sayılıp sayılmayacağı tartışılıyor.

🔹 Trump yönetimi, yenilenen askeri harekâtı Operation Epic Fury’den ayrı sınıflandırmaya çalışıyor. Bu yaklaşım, 7 Temmuz’dan itibaren ayrı bir kayıp sayımı yapılmasını sağlıyor.

🔹 1973 tarihli Savaş Yetkileri Yasası, Kongre ek süre vermediği sürece başkanın askeri operasyonları 60 gün içinde sona erdirmesini gerektiriyor. Trump yönetimi, nisan ayında İran’la yapılan ateşkesin savaşın ilk dönemi için süreyi 1 Mayıs’ta durdurduğunu savunuyor.

🔹 Pentagon’un yeni toplamlarına göre ABD’nin 28 Şubat’ta İran’a karşı savaşı başlatmasından bu yana 18 ABD askeri öldü, 624 asker yaralandı.

🔹 Her iki partiden Kongre üyeleri, yönetimin Savaş Yetkileri Yasası takvimine ilişkin yorumuna karşı çıktı. Kentucky Cumhuriyetçi Temsilcisi Thomas Massie, Pentagon’un kısa bir ateşkesle ayrılmış iki İran savaşı varmış gibi davrandığını söyledi ve Savunma Bakanı Pete Hegseth’in Kongre onayı olmadan 90 günden fazla süreyle savaşı sürdürerek yasayı ihlal ettiğini belirtti.

🔹 İranlı üst düzey bir yetkili, ABD saldırıları durduğu sürece İran’ın da saldırılarını durduracağını söyledi.

🔹 İran’ın saldırılara ilişkin tutumu “saldırıya saldırıyla karşılık” olarak tanımlandı; bu mesaj ABD’ye iletildi.

🔹 ABD, İran’a yönelik 13 gecelik hava saldırılarının ardından cuma gecesi bombardıman kampanyasını askıya aldı. Cumartesi ve pazar günlerinde ABD saldırısı gerçekleşmedi.

🔹 İran da ABD üslerine ev sahipliği yapan komşu ülkelere yönelik saldırılarını iki gündür durdurdu.

🔹 ABD’nin BM Büyükelçisi Mike Waltz, Donald Trump’ın diplomasiye daha fazla zaman tanımak için saldırıları durdurduğunu söyledi.

🔹 ABD’li bir yetkili, son iki haftadaki saldırıların Hürmüz Boğazı çevresinde önceden belirlenen hedeflerin büyük bölümünü tükettiğini söyledi.

🔹 Genelkurmay Başkanı General Dan Caine, mühimmat stoklarındaki azalma nedeniyle geniş çaplı operasyonlara dönmenin risk taşıyabileceği konusunda Trump’ı uyardı. Risk, Orta Doğu’daki hava savunmasında kullanılan önleyicileri de kapsıyor.

🔹 İranlı yetkili, Tahran’da saldırıların durdurulmasına ilişkin iyimserlikten çok şüphe bulunduğunu ve molanın kalıcı değil taktiksel görüldüğünü söyledi.

🔹 ABD güçleri son iki haftada, Washington’ın Hürmüz Boğazı’ndaki gemilere yönelik İran saldırılarına misilleme olarak tanımladığı operasyonlarla İran’ı geceleri bombaladı.

🔹 İran güçleri ABD saldırılarına, Körfez ülkelerindeki su arıtma tesislerine yönelik saldırılarla karşılık verdi.

🔹 İran, savaş öncesinde küresel petrol akışının beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünü korumayı amaçlıyor.

🔹 Tahran’da yaşayan 49 yaşındaki ithalat-ihracat işletmecisi Nader, saldırılara verilen aranın uzun sürmeyeceğinden şüphe ettiğini söyledi.

🔹 Şanghay Jiao Tong Üniversitesi, deneysel gen düzenleme tedavisi gören 6 yaşındaki Mei’nin hayatını kaybetmesinin ardından sinirbilimci Qiu Zilong hakkında soruşturma başlattı.

🔹 Mei, nörogelişimini etkileyen genetik mutasyonu düzeltmek amacıyla uygulanan tedaviden günler sonra, geçen yıl mart ayında öldü.

🔹 Mei’nin ailesi, ölümün tedaviyle bağlantılı ölümcül bir bağışıklık tepkisinden kaynaklandığını söyledi. Tedavinin ardından omurilik sıvısına baz düzenleyici taşıyan trilyonlarca virüs enjekte edildi ve Mei yedi gün sonra hayatını kaybetti.

🔹 Shanghai Jiao Tong Üniversitesi Beyin Merkezi’nde çalışan Qiu Zilong, nadir hastalıkları bulunan çocuklar için baz düzenleme yöntemini tedaviye dönüştürme çalışmalarını yürütüyordu.

🔹 Üniversiteye bağlı Xinhua Hastanesi, geçen eylül ayında yerel sağlık makamlarına yaklaşık 24 bin yuan (3.500 ABD doları) para cezası ödedi. Qiu hakkında o sırada kamuya açık bir yaptırım uygulanmadı.

🔹 Şanghay Jiao Tong Üniversitesi Tıp Fakültesi, Qiu’nun yayımladığı bir makale ile hastanede yürütülen klinik çalışmayı incelemek üzere özel bir grup kurduğunu açıkladı. Fakülte, araştırma etiğini ve düzenlemeleri ihlal eden tıbbi araştırmalara karşı olduğunu bildirdi.

🔹 Klinik çalışma, Mei’nin ailesinin kişisel birikimleri ve yakınlarından topladığı yaklaşık 860 bin ABD dolarıyla kısmen finanse edildi. Xinhua Hastanesi, ulusal düzenleyici makamların onayını gerektirmeyen bir düzenleyici hüküm kapsamında çalışmanın sürmesine izin verdi.

🔹 Mei’nin ölümü, bu yıl Nature’da yayımlanan ve gen düzenleme tedavisinin hayvan deneylerini konu alan makalede yer almadı. Makalede tedavi uygulanan maymunlarda karaciğer ve böbrek sorunları geliştiği bilgisine de yer verilmedi.

🔹 Qiu Zilong yorum yapmadı ve tüm yanıtların tıp fakültesi yöneticileri tarafından verileceğini söyledi. Qiu, 2018’de He Jiankui’nin genetiği değiştirilmiş bebekler oluşturmasını kınayan açık mektubu imzalayan 100’den fazla Çinli bilim insanı arasında yer almıştı.

🔹 Barack Obama, WNBA All-Star oyuncularını Chicago’daki Obama Başkanlık Merkezi’nde düzenlenen antrenman sırasında ziyaret etti.

🔹 Obama, WNBA oyuncularının 30 yıllık çabasıyla ligin popüler bir spor organizasyonuna dönüştüğünü söyledi ve oyuncuların bu ortak başarıda birlikte yer aldığını belirtti.

🔹 Obama, Caitlin Clark’a “Bütün bu saçmalıkların moralini bozmasına izin verme” dedi; genç oyuncuya oyundan aldığı keyfi kaybetmemesi ve basketbola odaklanması çağrısında bulundu.

🔹 Clark, Obama’yla görüşmesinin farklı sorumlulukları yönetmeye çalışırken kendisi için iyi bir hatırlatma olduğunu söyledi ve insanlara saygı ile hoşgörüyle yaklaşılması gerektiğini belirtti.

🔹 WNBA sezonu ırksal gerilimler, taraftarların saldırgan davranışları ve hakem kararları üzerindeki tartışmalarla geçti. Gerilimlerin önemli bir bölümü Indiana Fever oyuncusu Clark’ın etrafında yoğunlaştı.

🔹 Clark, sert faullerle kasıtlı olarak hedef alındığını söyledi; oyuncu lig tarihinde 200 üç sayılık basket atımına en hızlı ulaşan isim oldu ve bir maçta 45 sayı ile 11 asist yapan ilk oyuncu oldu.

🔹 Phoenix Mercury oyuncusu Alyssa Thomas, Clark’ın boğazına vurduğu gerekçesiyle bir maç men cezası aldı. Thomas, ardından ölüm tehditleri ve ırkçı hakaretlerle karşılaştı.

🔹 Las Vegas Aces oyuncusu Chelsea Gray, takımının Fever’a yenilmesinin ardından ırkçı hakaret ve ölüm tehdidi içeren bir mesaj aldı.

🔹 Donald Trump, Beyaz Saray Muhabirleri Yemeği’nde CNN sunucusu Kaitlan Collins’in aldığı ödülü “sahte” olarak nitelendirdi ve Collins’in bu ödülü hak etmediğini söyledi.

🔹 Trump yönetimi WNBA’yı trans sporculara yönelik saldırıların odağına taşıdı; Kongre’deki muhafazakârlar da Clark’a yapılan fauller nedeniyle ligin medeni hak ihlalleri açısından soruşturulmasını talep etti.

🔹 Alman polisi, Berlin’deki Onur etkinliği sırasında kalabalığın üzerine minibüs sürdüğünden şüphelenilen kişiyi batı Berlin’deki bir bahçelik alanda silahlı müdahaleyle öldürdü.

🔹 Polis, 21 yaşındaki Abdul Ballout’un elinde kesici bir silahla memurlara doğru koşmasının ardından ateş açıldığını açıkladı. Sağlık ekiplerinin müdahalesine rağmen Ballout olay yerinde hayatını kaybetti.

🔹 Saldırıda bir kadın hayatını kaybetti, 29 kişi yaralandı. Şüpheli, minibüsü Tiergarten parkında normalde trafiğe kapalı bir yola sürerek kutlamalara katılanlara çarptı.

🔹 Ballout, ağaca çarpmasının ardından terk ettiği araçtan çıktı ve çevredeki kişilere muhtemelen pala olduğu değerlendirilen bir bıçakla saldırarak bazılarını ağır yaraladı.

🔹 Almanya İçişleri Bakanı Alexander Dobrindt, Ballout’un çok sayıda sabıka, radikalleşme ve İslamcı çevrelerle bağlantısı nedeniyle yetkililerce tanındığını söyledi. Dobrindt, bulguların olayın İslamcı bir terör saldırısı olduğuna işaret ettiğini açıkladı.

🔹 Alman savcılar, Ballout’un geçen yıl kasım ayında Lübnan’dan dönerken tutuklandığını ve burada IŞİD’e katılmaya çalıştığını açıkladı.

🔹 Berlin’deki bir mahkeme, mayıs ayında Ballout’u devleti tehlikeye atan şiddet eylemi hazırlamaktan suçlu buldu ve 22 aylık ertelenmiş hapis cezasına çarptırdı. Karar kesinleşmedi; savcılar daha uzun süreli hapis cezası talebiyle itiraz etti.

🔹 Pazar günkü arama çalışmaları sırasında şüpheliyle bağlantılı adreslerde arama yapıldı, cep telefonlarına el konuldu ve ulaşım merkezleriyle sınır kapılarında devriyeler düzenlendi. Dobrindt, Almanya’nın diğer kentlerindeki devam eden Onur etkinliklerinde güvenlik önlemlerinin gerekirse önemli ölçüde artırılmasını istedi.

🔹 Berlin’de yüz binlerce kişinin katıldığı Christopher Street Day etkinliği saldırının ardından durduruldu ve katılımcılardan park güzergâhından uzaklaşarak alanı boşaltmaları istendi.

🔹 Almanya Başbakanı Friedrich Merz saldırıyı “iğrenç” olarak nitelendirdi ve olayı “toplumumuza yönelik bir saldırı” diye tanımladı. Berlin Belediye Başkanı Kai Wegner ise saldırının özgür ve açık topluma yönelik olduğunu söyledi.

🔹 İranlı üst düzey bir yetkili, ABD saldırıları durduğu sürece İran’ın da saldırılarını durduracağını söyledi. Tahran’ın yaklaşımı “saldırıya saldırıyla karşılık” olarak tanımlandı ve bu mesaj ABD’ye iletildi.

🔹 Pentagon, İran’a yönelik 13 gecelik hava saldırısının ardından kampanyayı cuma gecesi askıya aldı. Cumartesi ve pazar günü ABD saldırısı gerçekleşmezken İran da iki gün boyunca ateş açmadı.

🔹 ABD’nin BM Büyükelçisi Mike Waltz, Donald Trump’ın diplomasiye daha fazla zaman tanımak için saldırıları durdurduğunu söyledi.

🔹 ABD’li bir yetkili, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz taşımacılığına yönelik İran tehditlerini caydırmayı amaçlayan iki haftalık bombardımanın önceden belirlenen hedeflerin büyük bölümünü tükettiğini söyledi.

🔹 Büyük çaplı operasyonların yeniden başlatılması seçenekler arasında bulunuyor. Genelkurmay Başkanı General Dan Caine, mühimmat stokları üzerindeki olumsuz etki ve Orta Doğu’daki hava savunma sistemlerinde kullanılan önleyicilerin azalması nedeniyle bunun risk taşıdığı konusunda Trump’ı uyardı.

🔹 Waltz, ABD ordusunun ihtiyaç duyduğu tüm imkânlara sahip olduğunu söyledi; Savunma Bakanı Pete Hegseth’in görevi devraldığında mühimmat açısından tükenmiş bir tabloyu devraldığını da ekledi.

🔹 İranlı yetkili, Tahran’ın saldırıların durmasını ABD’nin müzakere pozisyonunda büyük bir değişiklik olarak görmediğini söyledi. İran’da ateşkes konusunda iyimserlikten çok şüphecilik bulunuyor ve duraklama taktik bir adım olarak görülüyor.

🔹 ABD güçleri son iki hafta boyunca Hürmüz Boğazı’ndaki gemilere yönelik İran saldırılarına misilleme amacıyla İran’ı her gece vurdu. İran güçleri ise ABD’nin bölgedeki saldırılarına, Körfez ülkelerindeki su arıtma tesislerine saldırılar düzenleyerek karşılık verdi.

🔹 İran, savaş öncesinde küresel petrol akışının beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünü korumayı amaçlıyor.

🔹 ABD’nin yenilenen askeri kampanyası, savaşı sona erdirmeyi hedefleyen geçen ayki geçici anlaşmanın uygulanmasını fiilen engelledi.

🔹 Tahran’da yaşayan ithalat-ihracat işletmesi sahibi 49 yaşındaki Nader, saldırılardaki molanın uzun sürmeyeceğini söyledi ve ülkedeki insanların belirsizlik içinde kaldığını ifade etti.

🔹 Mitsui Fudosan, Japon ve Tayvanlı şirketleri bir araya getirerek robotlar, endüstriyel ekipmanlar ve otomobiller için yeni nesil yarı iletken teknolojileri geliştirmek amacıyla Kumamoto’da fiziksel yapay zekâ geliştirme merkezi kuracak.

🔹 Merkez, Kyushu adasının güneyindeki Kumamoto eyaletinin Koshi kentinde kurulacak Kumamoto Science Park yarı iletken sanayi kümesinin parçası olacak. Kümenin 2030’da tamamlanması hedefleniyor.

🔹 Tesiste fiziksel yapay zekâ için yarı iletken montajına yönelik yeni teknolojiler geliştirilecek ve ortak kullanımlı bir temiz oda kurulacak.

🔹 Japon yarı iletken ekipmanı ve kimyasal üreticileri, montaj yüklenicileri, üniversiteler ve teknoloji uzmanlığına sahip küçük ve orta ölçekli işletmelerin merkeze katılması bekleniyor.

🔹 Tayvanlı şirketler ve araştırma kuruluşları da merkeze dahil edilecek. Prototiplerde, TSMC’nin 2028’de Kumamoto’da seri üretmeyi planladığı yapay zekâ yarı iletkenleri kullanılacak.

🔹 Yaskawa Electric ve Toyota Motor gibi şirketlerin üretim tesislerinin Kyushu’da yoğunlaşması, fiziksel yapay zekâ kullanan sektörlerle iş birliğini kolaylaştıracak.

🔹 Merkez, otomobil ve robotlara yerleştirilecek yapay zekâ yarı iletkenleri için performansı korurken maliyetleri azaltan montaj yöntemlerini araştıracak.

🔹 Büyük ölçekli temiz odanın tek başına yaklaşık 10 milyar yene, yani 61 milyon dolara mal olması bekleniyor. Japon hükümeti, 2040 mali yılına kadar fiziksel yapay zekâ ve yarı iletkenler dahil alanlara 100 trilyon yenden fazla yatırım yapmayı planlıyor.

🔹 Merkezin hükümetin büyüme stratejisine katkı sağladığı kabul edilirse, tesis amiral yatırım projesine dönüşebilir.

🔹 Uluslararası Yönetim Geliştirme Enstitüsü (IMD), mayıs sonunda Tokyo’da rekabetçilik odaklı yöneticiler için bir liderlik kampı düzenledi.

🔹 IMD Dünya Rekabetçilik Merkezi Başkanı Arturo Bris, rekabetçi ekonomi için devletin sağladığı düzenleme ve politikaları bisiklete, özel sektörü ise bisikletçiye benzetti. Bris, hızlı bir bisiklet ve güçlü bir bisikletçinin birlikte gerektiğini söyledi.

🔹 Kamp katılımcıları Japonya’da aşırı düzenleme, yaşlanan iş gücü ve şirket yöneticilerinin yavaş karar alması sorunlarına dikkat çekti.

🔹 Bris, Japonya’nın kamu sektöründe yaşlanan nüfus nedeniyle ağırlaşan emeklilik yükü, aşırı düzenleme ve yeni teknolojiler geliştirme konusundaki isteksizlikle karşı karşıya olduğunu söyledi. Japonya’nın son 10 yılda teknolojik üstünlüğünü kaybettiğini ve bunu yeniden kazanması gerektiğini ekledi.

🔹 IMD’nin 2026 Dünya Rekabetçilik Sıralaması’nda Japonya 35’inci sıradan 30’uncu sıraya yükseldi, ancak Asya-Pasifik bölgesinde 10’uncu sırada kaldı.

🔹 Singapur ve Hong Kong sırasıyla birinci ve ikinci olurken, geçen yılın birincisi İsviçre üçüncü sıraya geriledi. Japonya; Tayvan, Çin, Malezya, Avustralya, Güney Kore, Tayland ve Vietnam’ın gerisinde yer aldı.

🔹 Japonya, IMD’nin incelediği 264 göstergenin 13 kategorisinde ilk üçte yer aldı. Ülkenin güçlü alanları arasında ileri teknoloji kapasitesi, yatırım ve araştırma-geliştirme faaliyetleri, eğitim düzeyi ve bilgi yoğun ürün ihracatı bulunuyor.

🔹 Japonya, yarı iletken üretim ekipmanı, otomotiv elektroniği, hassas makineler, kimyasal malzemeler ve tıbbi cihazlar gibi bilgi yoğun ürünlerin ihracatında birinci sırada yer aldı. Sony Group, Murata Manufacturing ve TDK gibi Japon şirketlerinin teknolojileri Apple iPhone gibi küresel ürünlerde kullanılıyor.

🔹 Japonya; üst düzey yöneticilerin uluslararası deneyimi, yabancı fikirlere açıklık, yetkin yöneticileri işe alma kolaylığı ve dil becerileri gibi kategorilerde alt sıralarda kaldı. Dil becerilerinde 62’nci sırada yer alan ülkenin dış dünyayla sınırlı bağlantıları, küresel değişimleri izleme ve bunlara yanıt verme kapasitesini azaltıyor.

🔹 Japon şirketleri karar alma hızı, iş fırsatlarına ve risklere yanıt verme ve piyasa koşullarındaki değişimleri takip etme alanlarında da düşük puan aldı.

🔹 Hükümetin temel ekonomi politikası planında mali konsolidasyon hedefleri geri planda kaldı; sosyal güvenlik sistemlerinin sürdürülebilirliği ve nüfus azalırken yeterli iş gücünün sağlanması için net bir yol haritası bulunmuyor. Plan, yönetim kapasitesini ve şirketlerin değişime uyum yeteneğini güçlendirmeye de yeterince odaklanmıyor.

🔹 Haziran ayında ABD, gemilerin Hürmüz Boğazı’ndan güvenli geçişi karşılığında İran’ın petrol ihracatına yönelik yaptırımları kaldıran bir anlaşma imzaladı. Tanker trafiğinin hızlanması Brent petrolünü savaş öncesi seviyeye, varil başına 72 dolara indirdi.

🔹 İran’ın tankerlere yönelik saldırıları ve ABD’nin 13 gece süren saldırıları sonrasında Hürmüz Boğazı’ndaki trafik azaldı. Brent 23 Temmuz’da 102 dolara çıktı, 27 Temmuz’da 92 dolara geriledi; bu seviye 1 Temmuz’un yaklaşık yüzde 30 üzerinde kaldı.

🔹 Jorge León, trafik kısa sürede yeniden başlamazsa Brent’in 2022’deki 139 dolarlık gün içi zirvesini aşabileceğini ve eylüle kadar 150 dolara yaklaşabileceğini söyledi.

🔹 Hürmüz Boğazı’ndan geçen petrol miktarı temmuz başındaki günlük 8 milyon varilin üzerindeki seviyeden son günlerde 2 milyon varilin altına indi. Körfez içinde petrol birikirken boğaz dışındaki arz daralıyor ve Asyalı rafineriler teslimatlarda ciddi gecikmeler yaşanmasından endişe ediyor.

🔹 Hindistan, 15 Temmuz’da armatörlerden, gemi yöneticilerinden ve personel bulma şirketlerinden Hintli denizcileri Hürmüz üzerinden görevlendirmeyi durdurmalarını istedi. Savaş riski sigortası primleri gemi değerinin yüzde 12’sine kadar yükseldi; savaş öncesinde bu oran yaklaşık yüzde 0,25’ti.

🔹 İran destekli Husiler, Suudi Arabistan’ın Kızıldeniz’deki limanlarına abluka ilan etti ve Suudi petrol tesislerine insansız hava araçları ile füzeler fırlattıklarını açıkladı. Suudi Arabistan, nisan ayından bu yana günlük 2,5–3,5 milyon varil ham petrolü Yanbu limanına taşıyarak Asya’ya Babülmendep Boğazı üzerinden gönderiyor.

🔹 Dört Suudi petrolü taşıyan tanker geri döndü; Batı ülkelerine ait bazı gemiler Babülmendep’ten kaçınmayı veya transponderlerini kapatarak geçmeyi planlıyor. Büyük tankerlerin boğazdan geçişi 23 Temmuz’da 10’a indi; iki gün önce bu sayı 17’ydi.

🔹 Tankerler Süveyş Kanalı’nı kullanabilir, ancak büyük tankerlerin yüklerinin bir bölümünü daha küçük gemilere aktarması gerekiyor. Bu rota, Asya’ya ulaşım süresini yaklaşık 50 güne çıkararak mevcut arz sıkıntısını artırabilir.

🔹 Ukrayna’ya ait insansız hava araçları 17–20 Temmuz’da Karadeniz’deki Hazar Boru Hattı Konsorsiyumu terminalinde yükleme yapan dört tankere saldırdı. Yüklemeler durdu ve ağustos ayı CPC petrol ihalelerine teklif gelmedi; bu durum Akdeniz rafinerilerinde günlük 1 milyon varile kadar arz açığı yaratabilir.

🔹 Çin’in ham petrol ithalatı şubattan bu yana günlük 5 milyon varilden fazla azaldı. ABD stratejik petrol rezervinden mart ayından bu yana 100 milyon varilden fazla petrol çekildi ve rezerv 1983’ten bu yana en düşük seviyesine indi; ticari stoklar da asgari düzeye yaklaşıyor.

🔹 Benzin fiyatı ABD’de varil başına 155 dolara, jet yakıtı Asya’da 160 dolara ve motorin Avrupa’da 175 dolara yaklaşıyor. Avrupa’daki doğal gaz fiyatları Ocak 2023’ten bu yana en yüksek seviyeye çıktı; Katar ise ekim ortasından önce bazı taahhütlerini yerine getiremeyebileceği uyarısında bulundu.

🔹 JPMorgan, arz kesintisinin her ek ayında petrol varil fiyatının 7–8 dolar artabileceğini açıkladı. Çatışmanın yaz sonuna kadar sürmesi halinde ham petrolün varil başına 120 doların üzerinde kalması ve ABD’de benzin fiyatının galon başına 4,50 doların üzerine çıkması mümkün olabilir.