Kauçuk üretiminde neden nadir toprak elementleri kullanılıyor? Çinli bilim insanları daha dayanıklı lastikler geliştiriyor
South China Morning Post
🔹 Çinli araştırmacılar, elektrikli araç ve ağır hizmet araçlarının lastiklerinde kullanılmak üzere nadir toprak elementleri bazlı sentetik kauçuk üretim tesisinin denemelerini tamamladı.
🔹 Sincan merkezli PetroChina iştiraki Dushanzi Petrochemical tarafından Changchun Uygulamalı Kimya Enstitüsü desteğiyle kurulan tesis, yılda 100 bin ton üretim kapasitesine sahip.
🔹 Tesis 16 Temmuz’da üretime başladı ve nadir toprak katalizörleriyle bütadien kauçuğu sentezine ilişkin 60 yılı aşkın araştırmadan yararlanıyor.
🔹 Sentetik kauçuk çoğunlukla doğal kauçuk ağaçlarından değil, stiren ve bütadien gibi petrol yan ürünlerinden üretiliyor.
🔹 Bütadien kauçuğu yüksek esnekliği ve aşınma direnci nedeniyle lastiklerde ve diğer yüksek kaliteli kauçuk ürünlerinde kullanılıyor. Cis-bütadien kauçuğu, daha yüksek dayanıklılık ve esneklik sağlayacak şekilde geliştirilen üst kalite bir tür olarak öne çıkıyor.
🔹 Bütadien kauçuğu üretiminde genellikle nikel, titanyum, kobalt veya nadir toprak metalleri bazlı katalizörler kullanılıyor. Ana katalizör sistemlerinden biri, büyük ölçüde Çin’de üretilen neodimyuma dayanıyor.
🔹 Nadir toprak katalizörlü kauçuk, nikel katalizörlü kauçuğa kıyasla daha yüksek mukavemet, daha fazla yırtılma direnci, daha düşük iç ısı oluşumu ve düşük sıcaklıklara karşı daha iyi direnç sağlıyor.
🔹 Changchun Enstitüsü, sentetik kauçuk araştırmalarını 1950’lerde yaşanan doğal kauçuk kıtlığı ve Batı’nın teknolojik engellemelerinin ardından onlarca yıl sürdürdü.
🔹 Enstitü, polisülfid kauçuk kullanılarak Çin’in ilk kompozit katı yakıtının üretilmesine katkı sağladı. Bu yakıt, Çin’in nükleer, füze ve uydu kapasitesini bağımsız biçimde geliştirmeyi amaçlayan “iki bomba, bir uydu” programında kullanıldı.
🔹 Enstitü araştırmacıları 1960’larda nadir toprak katalizörleriyle cis-bütadien kauçuğu sentezine ilişkin dünyanın ilk kamuya açık araştırmasını yayımladı. Bi Jifu liderliğindeki ekip, katalizörlerin hassas biçimde kontrol edilmesi ve bütadien kauçuğu üretiminin otomatikleştirilmesi için çalışıyor.
🔹 Enstitü ile Dushanzi Petrochemical, teknolojiyi laboratuvardan sanayi üretimine taşımak için 2006’dan beri iş birliği yapıyor. Başarılı deneme, Çin’in sentetik kauçuk talebinin karşılanmasına ve tedarik zinciri güvenliğinin sağlanmasına yardımcı olabilir.