ABD, Vietnam’daki Çin bağlantılı fabrikaları inceliyor, yeni gümrük vergisi endişelerini artırıyor
Bloomberg
🔹 ABD gümrük yetkilileri, Vietnam’daki Çin bağlantılı fabrikalarda ani denetimler gerçekleştirdi.
🔹 Denetçiler, ürünlerin ABD’ye ihraç edilmeden önce ne kadar katma değer kazandığını belirlemek için belgeleri, ham madde kaynaklarını ve üretim süreçlerini inceledi.
🔹 İncelemelerde olası yazılım fikrî mülkiyet ihlalleri de ele alındı. Denetimler, ABD’nin Vietnam’a yönelik gümrük vergilerini artırabileceği endişesini güçlendirdi.
🔹 ABD, Çin mallarının Vietnam üzerinden yasa dışı biçimde sevk edildiğine dair henüz önemli bir kanıt sunmadı.
🔹 Vietnam hükümeti, fikrî mülkiyet, sanayide aşırı kapasite ve ticari dolandırıcılıkla mücadele ettiğini göstermek için ekonomi genelinde denetimleri sıkılaştırdı; yetkililer 50 bin çift sahte Nike ayakkabıya el koydu.
🔹 ABD ile Vietnam, ekim ayında vardıkları ticaret çerçevesi anlaşmasını tamamlamak için aylardır müzakere ediyor. Görüşmelerde aktarma ticareti ve diğer tarife dışı engeller konusunda anlaşmazlık yaşanıyor.
🔹 ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer, Çin’den Vietnam’a gönderilen ürünlerin Vietnam’da yalnızca “Made in Vietnam” etiketiyle yeniden sevk edilmesini yasa dışı sevkiyat olarak nitelendirdi.
🔹 ABD, Vietnam’ı zorla çalıştırmayla mücadele için yeterli adım atmamakla suçlayarak cuma günü 60 ekonomiyle birlikte yeni gümrük vergileri kapsamına aldı. Vietnam Dışişleri Bakanlığı, kararın ülkenin zorla çalıştırmayı önleme, azaltma ve ortadan kaldırma çabalarını tam olarak yansıtmadığını söyledi.
🔹 Vietnam, nisan ayında “öncelikli yabancı ülke” olarak sınıflandırılmasının ardından fikrî mülkiyet uygulamalarını sıkılaştırdı. ABD Ticaret Temsilciliğine sunulan 3.581 sayfalık belgede, 2021-2025 arasında yetkililerin ele aldığı yaklaşık 20 bin ihlal dosyası yer aldı.
🔹 Vietnam, ABD’nin aşırı üretim kapasitesi iddialarıyla soruşturduğu ülkeler arasında bulunuyor ve şu anda ABD’nin üç ayrı Section 301 soruşturmasıyla karşı karşıya olan tek ülke konumunda.
🔹 ABD, Vietnam’dan 178 milyar dolarlık ticaret açığını azaltmanın yanı sıra tarife dışı engelleri düşürmesini, ekonomik güvenlik ve aktarma ticareti konularında işbirliğini artırmasını ve ABD fikrî mülkiyetini daha güçlü korumasını istiyor.
🔹 Vietnam, ABD’li büyük markalar için önemli bir üretim merkezi haline geldi. Nike ayakkabılarının yarısından fazlasını Vietnam’da üretiyor; Apple ise AirPods ve dizüstü bilgisayarlar başta olmak üzere iPhone dışındaki üretiminin önemli bölümünü ülkeye taşıdı.
🔹 ABD’nin mayıs ayı verilerine göre Vietnam, Tayvan’ı geride bırakarak ABD karşısında aylık bazda en büyük ticaret açığını veren ülke oldu.