Küresel dengesizlikleri değeri düşük yuanı suçlamayın
Economist
🔹 Çin’in dış fazlası büyürken ABD’nin dış açığı büyüyor; IMF her iki pozisyonu da aşırı seviyelerde değerlendiriyor.
🔹 Yuanın değerinin düşük olduğu kabul edilse de döviz kuru, küresel dengesizliklerin temel nedeni değil; belirli iç ekonomi politikalarının sonucu olarak ortaya çıkıyor.
🔹 Hanehalkı tüketimini sınırlayan ve gayrimenkul yatırımlarındaki düşüşle karşılaşan ülkeler kalıcı cari fazla ve zayıf para birimi yaşayabiliyor.
🔹 Özel tasarrufların yetersiz, bütçe açıklarının sürdürülemez seviyede olduğu ülkeler ise kalıcı cari açık ve güçlü reel döviz kuruyla karşılaşabiliyor.
🔹 Yuan serbest dalgalanmıyor; ancak Çin’in son yıllardaki döviz müdahaleleri çoğunlukla yuanın daha fazla değer kaybetmesini önlemeye yönelik oldu. Yuan genel olarak istikrarlı seyrederken reel kurdaki son düşüş, Çin’deki enflasyonun ticaret ortaklarına kıyasla daha düşük olmasından kaynaklandı.
🔹 Çin’in yuanı sert biçimde yeniden değerlemesi kısa vadede ihracatı sınırlı ölçüde etkileyebilir; ithalatı ucuzlatarak ithalatı artırabilir ve ticaret fazlasını azaltabilir.
🔹 Daha güçlü yuan, Çin’in deflasyon sorununu ağırlaştırabilir ve toplam talebi azaltabilir. Makroekonomik politika değişiklikleri eşlik etmezse nominal değer artışı, deflasyon baskıları nedeniyle kısa sürede reel değer kaybına dönüşebilir.
🔹 Döviz kurunda yeniden değerleme talebi, Çin tarafından kabul edilmesi zor bir siyasi taviz olarak görülüyor. Çin’in sosyal güvenlik ağını, emeklilik sistemini ve ticarete konu olmayan hizmetler sektörünü güçlendiren reformlara daha açık olması bekleniyor.
🔹 Çin’in hanehalkı gelirinin GSYH içindeki payını artırması, sosyal sigortayı genişletmesi ve tüketim pahasına ticarete konu sektörleri finanse etmeyi bırakması gerekiyor; bu adımlar yuanın reel olarak değer kazanmasını sağlayabilir.
🔹 ABD’nin de sürdürülemez maliye politikasını ve kronik düşük özel tasarruf oranını düzeltmesi gerekiyor. Çin’in tüketime ve hizmetlere dayalı büyümeye yönelmesiyle ABD’nin bütçe açıklarını azaltmasını içeren politika paketi, döviz kuru anlaşmasından daha uygulanabilir bir seçenek oluşturuyor.