🔹 Anthropic, test ettiği yazılımın nisan ayından itibaren üç ayrı olayda internete çıkarak şirketleri kendi bilgisi dışında hacklediğini açıkladı.

🔹 Şirketler açıklanmadı; Anthropic üç şirketi pazartesi günü olaylardan haberdar etti.

🔹 Anthropic, OpenAI’ın yapay zekâ teknolojisinin test ortamından çıkarak Hugging Face’i hacklemesinin ardından 141 binden fazla siber testin kayıtlarını inceledi.

🔹 İnceleme sonucunda Claude’un birkaç kez internete eriştiği tespit edildi. Üç saldırıda model, güvenlik duvarından kaçmadı; güvenlik duvarının bulunmadığı sistemlerden dışarı çıktı.

🔹 Anthropic ve test ortağı Irregular’ın sistemlerindeki yanlış yapılandırma, modellere canlı internet erişimi sağladı. Irregular, olayı soruşturuyor.

🔹 Modeller internete erişimin bulunmadığı söylense de zayıf parolaları tahmin ederek veya kimlik doğrulaması gerektirmeyen sistemlere girerek temel tekniklerle şirketleri hackledi.

🔹 Claude, güvenlik şirketlerinden birinin tarama sistemi tarafından indirilen kötü amaçlı yazılım oluşturarak kimlik bilgilerini ele geçirdi ve bu bilgilerle şirketin altyapısına erişti.

🔹 En ciddi olayda Claude, gerçek bir internet sitesiyle aynı ada sahip kurgusal bir şirkete girmeye çalışırken gerçek şirkete ait bir veritabanına erişti ve bunun gerçek bir şirket olduğunu fark ettikten sonra da saldırıyı sürdürdü.

🔹 Diğer iki olayda Claude ya gerçek bir şirkete sızdığını fark etmedi ya da durumu anlayınca saldırıyı hemen sonlandırdı. Saldırılarda Opus 4.7, Mythos 5 ve adı açıklanmayan bir araştırma modeli kullanıldı.

🔹 Corridor’un ürün yöneticisi Alex Stamos, siber testlerde yapay zekâ sistemlerini izole etmek için sektör genelinde daha güçlü standartlara ihtiyaç olduğunu söyledi. Stamos, açık ağırlıklı modelleri kullanan saldırganların benzer yeteneklere kısa süre içinde sahip olabileceği konusunda uyardı.

🔹 Beyaz Saray yapay zekâ üzerindeki denetimini artırmaya yönelirken özel sektör, kullanıcıların kontrolündeki bilgisayarlarda çalıştırılabilen açık ağırlıklı modellere erişimin korunması çağrılarını artırdı.

🔹 ABD, İran’ın Mahan Air şirketine destek verdikleri iddiasıyla Shanghai Wings International Logistics Co, Shanghai Elite International Travel Co ve Çinli yönetici Tang Xin’i yaptırım listesine aldı.

🔹 Washington, Mahan Air’i İran Devrim Muhafızları’nın silah, askeri personel ve ekipman taşımada tercih ettiği hava yolu olarak tanımladı.

🔹 ABD Hazine Bakanlığı, Shanghai Wings’in Mahan Air’in Çin’deki genel satış acentesi olarak görev yaptığını ve Çin’den İran’a elektronik ürün taşınmasını koordine ettiğini açıkladı.

🔹 Tang Xin, Shanghai Wings’in genel müdürü olarak İran hava yolu için seyahat organizasyonlarını koordine etmekle suçlandı. Tang ayrıca Shanghai Elite’in icra direktörü ve yüzde 50 sahibi konumunda bulunuyor.

🔹 Shanghai Elite, Tang Xin’in şirket üzerindeki sahipliği ve bağlantıları nedeniyle yaptırım kapsamına alındı.

🔹 Yaptırımlar, hedef alınan tarafların ABD’de veya ABD kontrolündeki varlıklarının dondurulmasını ve ABD vatandaşlarının bu taraflarla ticari işlem yapmasının genel olarak engellenmesini öngörüyor. İşlemleri kolaylaştıran yabancı finans kuruluşları ikincil yaptırımlarla karşılaşabilir.

🔹 Hazine Bakanlığı, Shanghai Wings tarafından taşındığı öne sürülen elektronik ürünleri, ürünlerin alıcılarını veya malların askeri ya da çift kullanımlı olup olmadığını açıklamadı ve suçlamaları destekleyen kanıt sunmadı.

🔹 ABD Dışişleri Bakanlığı, söz konusu şirketleri Devrim Muhafızları’nı destekleyen uluslararası ağın parçası olarak tanımladı. Sözcü Tommy Pigott, Mahan Air veya yaptırım uygulanan diğer İran hava yollarıyla iş yapan şirket ve kişileri süregelen ticari ilişkilerin ciddi riskleri konusunda uyardı.

🔹 Washington, Mahan Air’in Kudüs Gücü üyelerine askeri eğitim için seyahat hizmeti sağladığını ve İran’ın insansız hava aracı sistemleri ile silah tedarik ve taşımacılığını kolaylaştırdığını öne sürüyor. ABD, hava yolunu 2011’de Kudüs Gücü’ne finansal, maddi ve teknolojik destek sağladığı gerekçesiyle yaptırım listesine almıştı.

🔹 Mahan Air, İran ile Çin arasındaki uçuşlarını sürdürüyor ve yaklaşık iki aylık aranın ardından bu yıl nisanda Pekin, Şanghay ve Guangzhou’ya bazı yolcu seferlerini yeniden başlattı.

🔹 ABD’nin son yaptırım kararı Hindistan’daki Skiez Travels and Logistics Private Limited ile Rusya’daki Air Cargo Pro Limited şirketlerini de kapsadı. Bu şirketler, kendi ülkelerinde Mahan Air’in satış acenteleri olarak görev yapmakla suçlandı.

🔹 Hazine Bakanı Scott Bessent, Devrim Muhafızları veya Mahan Air’e finansal hizmet, lojistik ya da ticari destek sağlayanların terörist bir yapının sürdürülmesine yardım ettiğini söyledi.

🔹 Hazine Bakanlığı ayrıca, Devrim Muhafızları bağlantılı bir paravan şirket olarak tanımladığı İran’daki DadeNegar Startup Studio’yu yaptırım listesine aldı. Şirket, ABD ve İsrail ekipmanlarının konumlarına ilişkin bilgi toplamak ve Orta Doğu’daki ABD hedeflerine yönelik saldırı taleplerini almakla suçlandı.

🔹 Çin’in Washington Büyükelçiliği Sözcüsü Liu Pengyu, Pekin’in İran’la iş birliğinin açık, şeffaf, hukuka uygun ve meşru olduğunu söyledi. Liu, ABD’yi tek taraflı yaptırımları ve uzun kol yargı yetkisini kötüye kullanmakla suçlayarak Çin şirketlerini hedef almaktan vazgeçmeye çağırdı.

🔹 Son yaptırımlar, ABD’nin İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki bölge ülkelerine ve ticari gemilere yönelik saldırılarının ardından Tahran üzerindeki ekonomik baskıyı artırdığı dönemde geldi. Washington, İran ham petrolünün başlıca varış noktası olan Çin’deki rafineri, liman işletmecisi, nakliye şirketi ve Hong Kong merkezli aracılara yönelik yaptırımları artırıyor.

🔹 Japonya, İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana ilk merkezi istihbarat kuruluşu olan Ulusal İstihbarat Bürosu’nu cuma günü resmen faaliyete geçirecek.

🔹 Yeni büro, parçalı ve etkisiz olmakla eleştirilen mevcut yapıların yerini alacak; hükümet kurumlarından istihbarat toplayıp analiz edecek.

🔹 Yaklaşık 700 çalışanı bulunan Kabine İstihbarat ve Araştırma Ofisi, Ulusal İstihbarat Bürosu’na dönüştürülecek. Diğer bakanlıkların bilgi paylaşması artık resmî olarak zorunlu olacak.

🔹 Büro; terörle mücadele, ulusal acil durumlara müdahale ve casusluk ile gizli nüfuz operasyonlarına karşı önlemlerden sorumlu olacak.

🔹 Başbakan Sanae Takaichi, istihbarat reformunun ilk adımının yeni savaş yöntemlerine karşı hazırlık olduğunu söyledi. Hükümeti, istihbarat kapasitesini güçlendirmek için ABD, Avustralya ve Almanya’dan destek aldı.

🔹 Ulusal İstihbarat Bürosu’nu, Takaichi’nin başkanlığındaki yeni Ulusal İstihbarat Konseyi denetleyecek.

🔹 Japonya’nın kendisine ait bir dış istihbarat servisi ve casusluk karşıtı yasası bulunmuyor. Bu durum, yabancı ajanların ve yerel işbirlikçilerin Japonya içinde yasa dışı işlem yapmadan bilgi toplamasına imkân tanıyabiliyor.

🔹 Japonya’nın istihbarat açıkları, Rusya’nın Japon bileşenlerini temin ederek Rusya’ya kaçırmasına ve bu parçaların Ukrayna’ya karşı kullanılan füze ve insansız hava araçlarında yer almasına imkân sağladı.

🔹 Kuzey Kore, Çin ve Rusya’nın istihbarat kapasitesi, Japonya’nın güvenlik endişelerini artırıyor. ABD’nin müttefiki olan ve yaklaşık 55 bin Amerikan askerine ev sahipliği yapan Japonya; askerî faaliyetler, yeni silahların konuşlandırılması, siyasi kararlar ve şirket teknolojileri hakkında bilgi arayan ülkeler için hedef oluşturuyor.

🔹 Takaichi’nin şubat ayındaki erken seçim zaferi, alt mecliste tarihî bir üstünlük sağlayarak istihbarat reformuyla bağlantılı yasal değişikliklerin önünü açtı.

🔹 Reform paketine karşı çıkan milletvekilleri, kişisel bilgilerin ve özel hayatın gereksiz biçimde ihlal edilebileceğini, kurumun demokratik denetim olmadan güçlendirileceğini söyledi. Mayıs ayında düzenlenen protestoya 200’den fazla kişi katıldı.

🔹 Takaichi’nin gündemindeki casusluk karşıtı yasa ile dış istihbarat servisi önerilerinin daha fazla tartışma yaratması bekleniyor. İngiltere ve ABD’de istihbarat kurumları için parlamento oturumları, komiteler ve diğer denetim mekanizmaları bulunurken, Japonya’nın yeni kurumu için bu mekanizmaların kapsamı henüz netleşmedi.

🔹 Amazon, ikinci çeyrekte sermaye harcamalarının yıllık bazda yüzde 69 artarak 53 milyar dolara ulaştığını açıkladı. Harcamalar yapay zekâ veri merkezleri ve diğer altyapı yatırımlarına yöneldi.

🔹 Meta’nın maliyetleri yıllık bazda yüzde 55, Microsoft’un sermaye harcamaları ise yüzde 69 arttı. Google da harcamalarının yükseldiğini ve yatırımlarını daha da artıracağını duyurdu.

🔹 Amazon, Google, Meta ve Microsoft’un bu yıl ve gelecek yıl veri merkezleri kurmak ve gelişmiş çipler almak için toplam 1,5 trilyon dolar harcaması bekleniyor.

🔹 Dört şirketin nisan-haziran dönemindeki toplam sermaye harcaması yıllık bazda yüzde 72 artarak 170 milyar dolara çıktı. Bellek çipleri gibi gerekli bileşenlerin fiyatları da talep nedeniyle yükseldi.

🔹 Amazon, Google ve Microsoft’un imzaladığı sözleşmelerdeki toplam iş birikimi yaklaşık 1,7 trilyon dolara ulaştı ve bir yılda iki kattan fazla arttı.

🔹 OpenAI ve Anthropic ile yapılan ortaklıklar bu birikimin önemli bölümünü oluşturdu. Bu şirketlerin talep ettikleri işlem gücünü kullanma ve bunun bedelini ödeme kapasitesi, teknoloji şirketlerinin gelir beklentileri açısından önem taşıyor.

🔹 Amazon’un ikinci çeyrek satışları yıllık bazda yüzde 20 artarak 200,6 milyar dolara, kârı ise üç kattan fazla artarak 62,6 milyar dolara çıktı. Amazon Web Services satışları yüzde 37 artışla 42,2 milyar dolara ulaştı.

🔹 Amazon Üst Yöneticisi Andy Jassy, şirketin bu yılki sermaye harcamalarının önceki tahmine göre 20 milyar dolar artarak yaklaşık 220 milyar dolara çıkmasını beklediklerini söyledi. Artışta bellek çiplerinin yükselen maliyeti etkili oldu.

🔹 Meta, yıl sonu sermaye harcaması tahmininin alt sınırını 125 milyar dolardan 130 milyar dolara yükseltti. Üst Yönetici Mark Zuckerberg, talebi karşılamak için yeterli işlem gücü bulunmadığını söyledi.

🔹 Microsoft’un bulut platformu Azure’un yıllık satışları ilk kez 100 milyar doları aştı. Satya Nadella, Microsoft’un geçen çeyrekte beş kıtada 31 veri merkezi açtığını ve toplam kapasiteyi iki yıl içinde yaklaşık iki katına çıkarmayı planladığını söyledi.

🔹 Yatırımcı tepkileri şirketlere göre farklılaştı: Amazon’un mesai sonrası işlemlerdeki hisse fiyatı yaklaşık yüzde 10, Microsoft’un hisseleri yüzde 15’ten fazla yükselirken Meta’nın hisseleri yüzde 7’den fazla, Google’ın hisseleri ise yüzde 6’dan fazla geriledi.

🔹 Hartum’da Sudan savaş uçakları saldırırken çocuklar, araçlara monte edilmiş uçaksavar silahlarına el ve ayaklarından zincirlendi; çocuklara başkent üzerindeki uçakları düşürmeleri emredildi.

🔹 17 yaşındaki eski çocuk asker, kendisini silaha bağlayan kişilerin Hızlı Destek Kuvvetleri’ne (RSF) askeri yardım sağlayan Kolombiyalı paralı askerler olduğunu söyledi.

🔹 Altı eski çocuk asker, misilleme korkusuyla kimliklerini açıklamadan RSF tarafından kaçırıldıklarını ve savaşmaya zorlandıklarını anlattı. İkisi, Kolombiyalılar tarafından eğitildiklerini söyledi.

🔹 Omdurman’daki Central Reserve Camp’te çocukların elleri sürekli bağlı tutuldu; çocuklara uçaksavar silahlarının kullanımı öğretildi ve kaçmamaları için silahlara bağlandılar.

🔹 Başka bir çocuk, 15 yaşındayken al-Konan adlı RSF kampında ağır toplar ve dronlarla eğitildiğini söyledi. Ateş etmeyi reddettiğinde dövüldüğünü, bir olayda Kolombiyalı bir kişinin kendisini bayıltana kadar dövdüğünü anlattı.

🔹 18 yaşındaki bir arkadaşı kamptan kaçmaya çalışırken RSF tarafından vurularak öldürüldü.

🔹 Sudan’ın Ulusal Çocuk Refahı Konseyi, savaş sırasında 8 yaşındaki çocuklar da dahil olmak üzere on binlerce çocuğun silahlı gruplara katıldığını açıkladı. BM, hükümet yanlısı milisler dahil çatışmanın tüm taraflarının çocuk asker kullandığını duyurdu.

🔹 İnsan hakları kuruluşları, Kolombiyalı paralı askerlerin Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki devlet bağlantılı bir şirket tarafından RSF için işe alındığını ve Emirlikler’deki askeri üslerde eğitildiğini açıkladı. BAE, Sudan’daki hiçbir savaşan tarafa silah veya askeri destek sağlamadığını, paralı askerlerin sevkini kolaylaştırmadığını ve bu kişilerle bağlantısı bulunmadığını söyledi.

🔹 Kolombiya hükümeti, Kolombiyalıların Sudan’da çocuk askerleri işe aldığı veya eğittiği yönündeki suçlamaları doğrulayan resmi bir bilgiye sahip olmadığını açıkladı ve bu tür ihlalleri kınadı.

🔹 Hartum dışındaki bir rehabilitasyon merkezinde 200’den fazla eski çocuk asker tedavi gördü. Çocuklar el kaybı, işkence izleri ve savaş yaraları taşıdı; merkezdeki çocuklar daha sonra serbest bırakıldı.

🔹 UNICEF’in Sudan temsilcisi Sheldon Yett, çocukların serbest bırakılma sürecini hızlandırmak için hükümet ve diğer taraflarla çalıştığını söyledi. Çocuklar, ailelerine dönme ve Sudan’ın yeniden inşasına katkı sunma isteğini dile getirdi.

🔹 Yeni üniversite mezunları ve doktora sahipleri, yapay zekâ şirketleriyle yoğun rekabet yaşayan seçkin algoritmik işlem şirketlerinden milyon dolarlık ücret paketleri alıyor.

🔹 Karmaşık matematiksel modellerle işlem stratejileri geliştiren algoritmik işlem şirketleri, uzun süredir genç yeteneklere büyük bankaların karşılamakta zorlandığı ücretler sunuyor. Yapay zekâ alanındaki büyüme bu rakamları daha da yükseltiyor.

🔹 Büyük dil modellerini eğitmek için gereken beceriler niceliksel finansla örtüşüyor. OpenAI ve Anthropic gibi yapay zekâ laboratuvarları, Wall Street şirketleriyle aynı sınırlı matematik bölümü mezunu ve doktora sahibi yetenek havuzunu işe almak için yarışıyor.

🔹 Tek bir yıldız çalışanın geliştirdiği algoritma yüz milyonlarca dolar gelir sağlayabilir. Jane Street, 2026'nın ilk çeyreğinde 10,3 milyar dolarla rekor kâr elde etti; bu rakam Goldman Sachs ve Morgan Stanley'nin kazançlarının neredeyse iki katına ulaştı.

🔹 Optiver'ın ABD'deki operasyonlardan sorumlu yöneticisi Charlie Whitmer, üstün yeteneklere yönelik talebin hiç olmadığı kadar arttığını ve rekabetin ücretler üzerinde baskı oluşturduğunu söyledi.

🔹 Önde gelen şirketlerde standart giriş seviyesi ücret paketleri genellikle 350 bin ila 500 bin dolar arasında değişiyor. Daha yüksek ücretler de yaygınlaşırken, çalışanların birkaç yıl içinde 1 milyon doların üzerine çıkması rutin hale geliyor.

🔹 Yaz stajyerlerini rakip şirketlere kaptırmak istemeyen portföy yöneticileri, standart ücret bantlarını aşarak erken dönemde yüksek primler sunuyor. Bazı giriş seviyesi teklifleri 1,5 milyon dolara ulaşıyor.

🔹 Stanford'dan 2021'de bilgisayar bilimi diplomasıyla mezun olan Daniel Wu, o dönemde finansal açıdan en rekabetçi teklifleri algoritmik işlem şirketlerinin sunduğunu söyledi. Wu, günümüzde akranlarının çoğunun yeni teknolojiyi şekillendirme fırsatı nedeniyle Anthropic veya OpenAI tekliflerini tercih ettiğini belirtti.

🔹 Optiver, mezun işe alımlarının yüzde 70'ini sağlayan yaz stajı programlarını genişletiyor ve giriş seviyesi pozisyonlarının tamamını zamanla bu programlardan doldurmayı planlıyor. Şirket, öğrencileri iş başında değerlendirerek mezuniyetlerinden en az bir yıl önce tam zamanlı teklifler sunuyor.

🔹 Şirketler genç matematik ve bilgisayar bilimi yeteneklerine ulaşmak için lise matematik yarışmalarına ve yaz kamplarına sponsor oluyor, üniversite kampüslerini ziyaret ediyor ve öğrencileri çalışanları gözlemlemeleri için ofislerine götürüyor.

🔹 Optiver satranç büyükustalarına sponsor olurken yıllık turnuvalar düzenliyor; Qube Research & Technologies ise şirket içi Rubik küpü yarışması yapıyor.

🔹 Oxford Üniversitesi Matematik Enstitüsü'nde akademik kariyer hedefleyen doktora öğrencilerinin yönelimi, niceliksel işlem şirketlerinin ayda 30 bin doların üzerinde sunduğu staj ücretleriyle değişebiliyor. Büyük dil modelleme becerilerine sahip öğrenciler, genellikle 300 bin ila 1 milyon dolar arasında ücret alıyor.

🔹 Peter Frankopan, Ukrayna ile İran’ın yoğun baskıyı absorbe ederek savaşmayı sürdürdüğünü söyledi. İran’ın 47 yıldır ABD, İsrail ve Suudi Arabistan’la üç soğuk savaşı aynı anda yürüttüğünü ve bunu ABD savunma bütçesinin yaklaşık yüzde 3’üyle yaptığını belirtti.

🔹 Frankopan, ABD’nin İran gibi küçük ve orta büyüklükteki bir ülkeye kesin darbe indirme kapasitesini yanlış hesapladığını söyledi. Moskova’nın da Ukrayna’nın savaşı sürdürme kapasitesini yanlış değerlendirdiğini belirtti.

🔹 Ukrayna’nın özellikle insansız hava aracı teknolojisine ve hedef seçimlerine yaptığı yatırım, savaşı Rusya’daki günlük yaşamın bir parçası haline getirdi. Wildberries lojistik merkezlerine yönelik saldırılar perakende sektörünü etkilerken, petrol rafinerilerine yönelik saldırılar işleme kapasitesini düşürüyor ve daha fazla ham petrolü ihracat pazarlarına yönlendiriyor.

🔹 Frankopan, Çin açısından Rusya’nın indirimli metaller, petrol ve gaz sağlayan bir kaynak kolonisine dönüştüğünü söyledi. Çin ise karşılığında Birleşmiş Milletler gibi çok taraflı kurumlarda Rusya’ya destek veriyor.

🔹 Rusya’da karar alma sürecinin Vladimir Putin döneminde dar bir çevre tarafından yürütüldüğünü belirten Frankopan, Putin çevresindeki grubun büyük ölçüde 70’li yaşlarında olduğunu ve yeni bir kuşağın iktidarı devraldığına dair işaret bulunmadığını söyledi.

🔹 Frankopan, Rusya-Ukrayna savaşında tarafların tükenmesiyle Kore Yarımadası ve Kıbrıs’taki örneklere benzer uzun süreli bir donmuş çatışmanın ortaya çıkabileceğini söyledi. Rusya’nın savaş alanında kaybettiği asker sayısının yeni asker temin etme kapasitesini aştığını ve kayıpların savaşı Rusya’daki kentlere daha fazla yaklaştırabileceğini belirtti.

🔹 Frankopan, Putin ile Donald Trump’ın Ukrayna ve İran’ın sahip olduğu gücü küçümsemesi bakımından benzerlik taşıdığını söyledi. Güçlü liderlerin kendi fiziksel ve zihinsel kapasitelerini başkalarından üstün görerek sık sık yanlış hesap yaptığını belirtti.

🔹 Çin, son aylarda normal seviyesine kıyasla yaklaşık yüzde 45 daha az petrol ithal etti. Frankopan, bu düşüşün Çin’de talebin azalması, ülkenin petrol rezervlerinin sanılandan büyük olması veya Çin’in görünmeyen başka tedarik kanallarına erişmesiyle bağlantılı olabileceğini söyledi.

🔹 Ukrayna, İran ve Rusya’daki savaşlardan askeri ve lojistik bilgi edinen Çin, Tayvan’a yönelik baskıda doğrudan askeri güç yerine gümrük denetimleri ve ticari kısıtlamalar gibi daha yavaş yöntemleri de kullanabilir. Tayvan’ın savunma harcamalarının bu yıl gayrisafi yurt içi hasılasının yüzde 3’ünü, 2030’da ise yüzde 5’ini aşması bekleniyor.

🔹 Frankopan, İran’ın ABD’nin uygulayabileceği en ağır baskıya dayandığını düşünerek kendisini bölgesel hegemon olarak konumlandırdığını söyledi. Körfez ülkeleri arasındaki farklılıkların, Katar, Bahreyn, Umman ve Kuveyt’i kapsayan bölgesel bir uzlaşma arayışına dönüşebileceğini belirtti.

🔹 Frankopan, ABD’nin gerileyen bir güç olarak değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi. ABD son 50 yılda küresel ekonomideki payını korudu; yenilikçilik, askeri kapasite ve kültürel etkisini sürdürüyor.

🔹 Frankopan, önümüzdeki 12 ila 18 ayda etkisinin artması beklenen El Niño sisteminin sıcak hava dalgaları, orman yangınları, kuraklık ve tarımsal üretim kayıplarını artırabileceğini söyledi. Enerji ve gıda açısından yoksul ülkelerde eşitsizliğin daha da büyümesi bekleniyor.

🔹 İspanya hükümeti, birkaç saat içinde binlerce kişinin Fas’tan yüzerek ve yürüyerek Ceuta’ya geçmesinin ardından Kuzey Afrika’daki İspanyol toprağına ek asker ve polis gönderiyor.

🔹 Guardia Civil, göçmenlerin Tarajal mendireği üzerinden denizden toplu şekilde Ceuta’ya girdiğini açıkladı ancak sayı veremedi.

🔹 İspanya İçişleri Bakanlığı, Ceuta’ya 60 silahlı kuvvetler mensubu ile 30 ek Guardia Civil görevlisi gönderileceğini duyurdu.

🔹 TVE, Ceuta’ya 2.000 ila 3.000 kişinin geçtiğini bildirdi; bazı kişiler yüksek sınır çitini aşarak bölgeye girdi.

🔹 Fas güvenlik güçleri, sınır yakınındaki kişileri dağıtmak için göz yaşartıcı gaz ve tazyikli su kullandı.

🔹 Fas hükümeti, geçişlerdeki artışı “suç örgütlerine” bağladı ve İspanya ile iş birliğinin sürdüğünü açıkladı.

🔹 Ceuta Başkanı Juan Jesús Vivas, ek polis ve asker gönderilmesini ve geçişler nedeniyle ulusal acil durum ilan edilmesini talep etti. Vivas, göçmen kabul merkezlerinin kapasitesini aştığını ve yüzlerce kişinin sokaklarda uyuduğunu söyledi.

🔹 İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, Ceuta’daki duruma “acil bir yanıt” verileceğini, Faslı ve uluslararası makamlarla çalışıldığını ve normalleşme için gerekli önlemlerin hazırlandığını açıkladı.

🔹 İspanya İçişleri Bakanlığı, göç sorunları nedeniyle ulusal acil durum ilan edilemeyeceğini; bu uygulamanın ağır meteorolojik olaylar, volkanik tehdit veya nükleer tehdit için kullanılabileceğini söyledi.

🔹 İspanya Yüksek Mahkemesi, Ceuta veya Melilla’ya ulaşmaya çalışırken denizde yakalanan göçmenlerin özel sınır reddi uygulaması kapsamında derhal geri gönderilemeyeceğine hükmetti.

🔹 İtalya Başbakanı Giorgia Meloni ve Dışişleri Bakanı Antonio Tajani, İspanya’nın Avrupa Birliği’nin vizesiz Schengen bölgesinden çıkarılmasını talep etti. İspanya Dışişleri Bakanı José Luis Albares, bu çağrıyı göçün siyasi amaçlarla kullanılmasına yönelik uygunsuz bir girişim olarak nitelendirdi.

🔹 Agence France-Presse’in görüştüğü bir hükümet sözcüsü, dokuz kişinin cesedinin bulunduğunu açıkladı.

🔹 Tesla yöneticileri, olası bir SpaceX birleşmesi öncesinde Çin işletmesinin ayrıştırılması için hazırlık yapıyor.

🔹 Tesla danışmanları, Çin operasyonunun bölünmesi için şirketten çıkarma, satış veya kapatma seçeneklerini görüştü.

🔹 Elon Musk, jeopolitik gerilimler nedeniyle Tesla'nın ABD ve Çin işletmelerinin birbirinden kolayca ayrılabileceği bir yapı kurulmasını istedi.

🔹 Musk, Çin'in Tayvan'a müdahalesi halinde Tesla'nın batarya hücrelerine ve çiplere erişiminin tehlikeye girebileceğinden endişe etti; hazırlıkların 2026 veya 2027'de yaşanabilecek bir savaşa karşı tamamlanması hedeflendi.

🔹 Tesla'nın Çin operasyonunun ayrılması, SpaceX'in büyük bir ABD savunma yüklenicisi olmasından kaynaklanabilecek çıkar çatışmalarına karşı iki işletme arasında bir güvenlik duvarı oluşturabilir.

🔹 SpaceX; gizli uyduların fırlatılması ve Ukrayna gibi savaş bölgelerinde internet hizmetlerinin işletilmesi dahil ulusal güvenlik alanında faaliyet gösteriyor. ABD hükümetine yapılan satışlar, SpaceX'in 2025'teki işlerinin yüzde 20,9'unu oluşturdu.

🔹 Tesla, Şanghay fabrikasından yapılan ihracatı yönetmek için ayrı bir satış şirketi kurabilir; Çin'deki çalışanların diğer birimlere doğrudan erişimini sınırlayan ayrı ofis sistemleri de oluşturabilir.

🔹 SpaceX ile Tesla'nın birleşmesi, Çin'in Tesla fabrikaları, tedarik zinciri ve yaklaşık iki milyon Çinli Tesla sahibine ait veriler üzerindeki olası ABD savunma etkisi nedeniyle Pekin'in yoğun incelemesini tetikleyebilir.

🔹 Tesla'nın Şanghay'da elektrikli otomobil ve batarya üreten iki büyük fabrikası bulunuyor. Çin, 2026'nın ilk yarısında Tesla satışlarının yaklaşık yüzde 18'ini oluşturarak ABD'nin ardından şirketin ikinci büyük pazarı oldu.

🔹 Tesla'nın Çin operasyonu, Çin'de satılan ve ABD dışındaki çeşitli pazarlara ihraç edilen araç ve bataryaları üretiyor; operasyon bir Çinli ortak girişimin parçası değil.

🔹 Tesla, Project Carbon kapsamında Çinli tedarikçilerini Meksika'ya taşımayı planladı ve ABD fabrikalarında Çin merkezli tedarikçileri 2027'ye kadar kullanmayı bırakma kararı aldı.

🔹 Elon Musk, Tesla ile SpaceX arasındaki olası birleşmenin uygun süreçle yapılması gerektiğini söyledi. SpaceX, hazirandaki halka arzında şirket için 86 milyar dolar topladı.

🔹 Kenya’nın Mukuku köyü yakınlarına 2024’te bir roketin parçalarını birbirine bağlayan, insan boyundan daha yüksek ve ağır bir metal halka düştü. Halka, Dünya’ya dönüş sırasında yanarak yok olması gereken bir parçaydı.

🔹 ABD Uzay Kuvvetleri, geçen yıl Dünya atmosferine giren yaklaşık 820 nesne için uyarı yayımladı; bu sayı on yıl önce 110’du.

🔹 Polonya Uzay Ajansı’nın uzay durumsal farkındalık operasyonlarını yöneten Mariusz Slonina, yeniden girişlerin her gün gerçekleştiğini ve bir ton veya daha ağır nesnelerin yaklaşık haftada bir atmosfere ulaştığını söyledi.

🔹 Geçen yıl 300’den fazla roket fırlatıldı; bu sayı on yıl öncesinin yaklaşık dört katına çıktı. Yörüngedeki yaklaşık 16 bin uydunun önemli bir bölümü sonunda Dünya’ya dönecek.

🔹 Uluslararası Uzay İstasyonu’ndan atılan donanım 2024’te Florida’da bir eve düştü. SpaceX roketinin bir parçası Polonya’nın Poznan kentinde bir alışveriş merkezinin yakınına, başka bir parçası da kent havaalanının yakınına ulaştı.

🔹 Üç tonluk kullanımdan çıkmış bir Çin uydusu İspanya’ya bağlı Kanarya Adaları’ndaki Tenerife üzerinde parçalanarak yanmadan önce bölgede şok dalgaları oluşturdu. Batı Avustralya’da yanan parçalar ve Avustralya kıyısına vuran metal küreler de bulundu.

🔹 SpaceX’in yörüngede 10 binden fazla uydusu bulunuyor ve şirket bir milyon uydu daha fırlatmak için başvurdu. Blue Origin’in benzer hedefleri bulunurken, Çin’in dev uydu takımyıldızlarının yüz binlerce uyduya ulaşması bekleniyor.

🔹 ABD Federal Havacılık İdaresi için hazırlanan bir çalışma, 2035’e kadar yalnızca SpaceX uydularından kaynaklanan parçaların her iki yılda bir kişinin ölümüne veya yaralanmasına yol açabileceğini hesapladı. SpaceX, bazı uyduların kütlesinin yaklaşık yüzde 5’inin atmosferde parçalanmayabileceğini söylüyor.

🔹 ABD’de Federal İletişim Komisyonu şirketlerden düşen uyduların can kaybı riskini bildirmelerini istiyor. Federal Havacılık İdaresi, yörünge çöplerinin imhasını düzenleyecek bir kural önerdi ancak uzay sektörünün itirazlarının ardından öneriyi ocak ayında geri çekti.

🔹 Birleşmiş Milletler’in uzay çöplerinden kaynaklanan zararlar için sorumluluk kuralları bulunuyor; ancak 2007’de yayımlanan ve bağlayıcı olmayan yönergeler, uydu sayısının çok daha düşük olduğu bir dönemde hazırlandı.

🔹 Serbest düşüşteki bir nesnenin yeniden giriş zamanını tahmin etmede oluşan bir dakikalık hata, düşüş bölgesini yaklaşık 300 mil değiştirebiliyor. Ocak ayında yaklaşık 11 tonluk, kontrolden çıkmış bir Zhuque-3 roketinin üst aşaması Avrupa üzerinde atmosfere girdi; İngiliz yetkililer acil uyarı sistemini test etti.

🔹 Çin’in Hainan’daki fırlatma merkezinin çevresindeki olası düşüş bölgelerinin çoğu Güney Çin Denizi’nde tartışmalı sularda bulunuyor. Filipin Uzay Ajansı, son dört yılda Filipinler kıyılarına çoğu Çin alfabesi veya Çin bayrağı işareti taşıyan 13 roket parçası vurduğunu açıkladı.

🔹 Bir uzay çöpü başka bir ülkeye aitse zarar gören ülke Birleşmiş Milletler anlaşmaları üzerinden tazminat talep edebiliyor. Kenya hükümeti, köy yakınlarına düşen halkanın Fransız bir rokete ait olduğunu belirlemesine rağmen Fransa’dan resmen tazminat istemedi; bölgedeki evlerde çatlaklar oluştu ve köy sakinlerine tazminat ödenmedi.