🔹 Çin'in önümüzdeki beş yıl içinde nükleer enerji kapasitesi bakımından ABD'yi yakalayarak dünyanın en büyük nükleer enerji üreticisi olması bekleniyor.

🔹 Çin, dünya genelinde yapımı süren nükleer reaktörlerin yaklaşık yarısına sahip bulunuyor.

🔹 Gavekal Technologies analizine göre Çin'in nükleer sektörü 2035 yılına kadar dünyanın en dinamik ve en önemli nükleer endüstrisi konumuna ulaşabilir.

🔹 Yapay zekâ veri merkezlerinin hızla artan elektrik ihtiyacı ve Orta Doğu savaşı nedeniyle küresel enerji piyasalarında yaşanan sorunlar nükleer enerjiye olan ilgiyi yeniden artırdı.

🔹 Güvenilir ve karbon emisyonu düşük enerji kaynağı olarak görülen nükleer enerji, birçok ülkenin enerji güvenliği stratejisinde yeniden ön plana çıkıyor.

🔹 Pekin yönetimi son beş yıllık kalkınma planında nükleer enerjiyi stratejik enerji kaynaklarından biri olarak belirledi.

🔹 Çin, 2030 yılına kadar 110 gigavat kurulu nükleer kapasiteye ulaşmayı hedefliyor.

🔹 Nisan ayı itibarıyla ülkede 36 yeni nükleer reaktörün inşası devam ediyordu.

🔹 ABD hâlen dünyanın en büyük faal nükleer reaktör filosuna sahip olmasına rağmen 1996'dan bu yana yalnızca üç yeni reaktörü devreye alabildi.

🔹 Donald Trump yönetimi, 2050 yılına kadar ABD'nin nükleer kapasitesini 400 gigavata çıkarma hedefini açıkladı ve izin süreçlerini hızlandırmaya yönelik kararlar aldı.

🔹 Rapora göre yüksek yatırım maliyetleri ve düzenleyici engeller ABD'de yeni nükleer santral yatırımlarını yavaşlatmaya devam ediyor.

🔹 Çin, standartlaştırılmış reaktör tasarımları ve yerli tedarik zinciri sayesinde yeni nesil reaktörleri watt başına yaklaşık 2-3 dolar maliyetle inşa edebiliyor.

🔹 ABD'deki son nükleer santral projelerinde maliyet watt başına yaklaşık 15 dolar seviyesine ulaştı.

🔹 Çin yeni bir nükleer santrali yaklaşık altı yılda, ABD ise son projelerde on yılı aşan sürede tamamlayabiliyor.

🔹 Rapora göre Çin fisyon tabanlı nükleer enerjide öne çıkarken, nükleer füzyon teknolojisi yarışında ABD önemli avantajını koruyor.

🔹 Dünyadaki füzyon girişimlerinin yarısından fazlası ABD'de faaliyet gösteriyor ve sektör özellikle yapay zekâ şirketlerinin yoğun ilgisini çekiyor.

🔹 Çin'deki füzyon çalışmaları ise büyük ölçüde devlet tarafından yürütülüyor ve özel sektör ekosistemi henüz erken gelişim aşamasında bulunuyor.

🔹 Çin ana karası ve Hong Kong'daki yatırımcılar, düzenleyici ve uyumluluk gerekçeleriyle SpaceX'in halka arzına doğrudan katılamıyor.

🔹 SpaceX hisseleri 135 dolar fiyatla pazarlanıyor ve şirketin yaklaşık 1,8 trilyon dolar değerlemeyle Nasdaq'ta işlem görmesi bekleniyor.

🔹 ABD hisselerinde işlem yapan birçok Çinli yatırımcı, halka arz tahsisatı alamadığı için hisseleri ancak borsada işlem görmeye başladıktan sonra satın alabilecek.

🔹 Çinli yatırımcılar SpaceX temasına dolaylı erişim sağlamak için yurt dışı hesaplara, A hissesi piyasasındaki vekil şirketlere ve ticari uzay sektörüne odaklanan yatırımlara yöneliyor.

🔹 Pekin yönetiminin lisanssız sınır ötesi menkul kıymet hizmetlerine yönelik iki yıllık denetim süreci, ana karadaki yatırımcıların yurt dışı piyasalara erişimini daha da zorlaştırdı.

🔹 Buna rağmen bazı aracı kurumlar yeni müşteri kazanmak amacıyla SpaceX hissesi veya parçalı hisse ödülleri içeren kampanyalar düzenliyor.

🔹 Çin ticari uzay sektörü endeksi yıl başından bu yana yaklaşık %6,7 yükseldi.

🔹 Bazı yatırımcılar SpaceX halka arzının Çin uzay sektöründeki şirketlerin değerlemelerini de yükseltebileceğini düşünerek yerli uzay fonlarına yatırım yapıyor.

🔹 Bu fonların önemli yatırımları arasında China Aerospace Times Electronics, China Spacesat ve China Satellite Communications bulunuyor.

🔹 SpaceX veya Starlink tedarik zinciriyle bağlantılı olduğu düşünülen Çinli şirket hisselerinde güçlü spekülatif yükselişler görüldü.

🔹 Radyo frekans bileşenleri üreten Sunway Communication hisseleri bu yıl yaklaşık %57 yükselerek rekor seviyeye ulaştı.

🔹 Lens Technology ve Western Materials gibi şirketler de SpaceX bağlantısı iddiaları nedeniyle yatırımcı ilgisi gördü.

🔹 Analistler, SpaceX halka arzının Çin ticari uzay sektöründeki şirketler için yeni bir değerleme ölçütü oluşturabileceğini düşünüyor.

🔹 Uydu fırlatmaları, yeniden kullanılabilir roket testleri, devlet desteği ve sermaye girişlerinin artmasıyla Çin ticari uzay sektörünün büyüme hızının yükseldiği değerlendiriliyor.

🔹 En yeni PAC-3 MSE Patriot önleme füzeleri saniyeler içinde ateşlenebilse de üretimleri iki yıldan uzun sürüyor ve her birinin maliyeti yaklaşık 4 milyon dolar seviyesinde bulunuyor.

🔹 Pentagon, Lockheed Martin ile yıllık üretimi üç kattan fazla artırarak yaklaşık 2.000 füze seviyesine çıkarma konusunda anlaşma yaptı.

🔹 Lockheed Martin'in bu üretim kapasitesine 2030 sonundan önce ulaşması beklenmiyor.

🔹 İran savaşı, Ukrayna savaşı ve ABD müttefiklerinden gelen yüksek siparişler Patriot stokları üzerindeki baskıyı artırdı.

🔹 Center for Strategic and International Studies analizine göre Patriot stoklarının İran savaşı öncesi seviyelere dönmesi en az üç yıl sürebilir.

🔹 Mevcut mühimmat bütçelerinin stokların yeniden oluşturulması için yeterli olmayabileceği değerlendiriliyor.

🔹 Patriot üretiminde 400'den fazla şirket görev alıyor ve tedarik zincirindeki her aşama üretim süresini uzatabiliyor.

🔹 Boeing füzenin hedef arayıcı sistemleri, devre kartları ve kablolama bölümlerini üretirken, L3Harris roket motoru ve itki sistemlerini hazırlıyor.

🔹 Tüm parçalar Lockheed Martin'in Arkansas'taki tesisine ulaştıktan sonra nihai montaj yaklaşık altı haftada tamamlanabiliyor.

🔹 Son kontrollerin ardından füzelerin dünyanın farklı bölgelerindeki hava savunma birliklerine sevkiyatı gerçekleştiriliyor ve üretimin yaklaşık yarısı yabancı müşterilere teslim ediliyor.

🔹 Patriot programının ikinci kademe tedarikçilerinin yüzde 80'den fazlası aynı zamanda başka füze programlarına da parça sağlıyor.

🔹 Bu durum Patriot üretiminin artırılmasının diğer füze programlarının tedarik zincirlerini de etkileyebilmesine yol açıyor.

🔹 Füzenin hedef arayıcı sisteminde kullanılan bazı elektronik bileşenler ticari olarak artık üretilmediği için ABD pahalı yabancı tedarikçilere bağımlı kalıyor.

🔹 Lockheed Martin, Boeing ve L3Harris üretim darboğazlarını azaltmak için robotik sistemler, yeni tedarikçiler ve fabrika yatırımlarıyla kapasiteyi artırmaya çalışıyor.

🔹 SpaceX'in 13 Haziran'da gerçekleşmesi beklenen halka arzında yaklaşık 75 milyar dolar kaynak toplanması ve şirket değerlemesinin 1,77 trilyon dolara ulaşması hedefleniyor.

🔹 Halka arzın başarılı olması halinde Elon Musk'ın dünyanın ilk trilyonerine dönüşebileceği değerlendiriliyor.

🔹 SpaceX'in halka arzında hisselerin yaklaşık yüzde 20'sinin bireysel yatırımcılara ayrılması bekleniyor. Geleneksel halka arzlarda bu oran genellikle yüzde 5-7 seviyesinde bulunuyor.

🔹 Robinhood ve Fidelity gibi aracı kurumlar SpaceX hisseleri için yoğun talep bekliyor. Fidelity, bu halka arz için asgari hesap bakiyesi şartını 100 bin-500 bin dolardan 2 bin dolara indirdi.

🔹 Charles Schwab'a göre SpaceX izahnamesinin yayımlanmasının ardından yaklaşan halka arz sayfasına ziyaretçi sayısı üç kat arttı.

🔹 Tesla'da bireysel yatırımcılar hissedar tabanının yaklaşık üçte birini oluşturuyor ve Musk'ın sadık yatırımcı kitlesinin SpaceX'e de güçlü destek vermesi bekleniyor.

🔹 Musk daha önce küçük yatırımcılara öncelik vereceğini açıklamış ve SpaceX halka arzında bunu uygulamaya hazırlanıyor.

🔹 SpaceX'in değerlemesi son birkaç yılda yüzde 2.000'den fazla yükseldi ve birçok bireysel yatırımcı bu artışın büyük bölümünü kaçırdı.

🔹 Şirket 2025 yılında 18,7 milyar dolar gelir elde etmesine rağmen zarar açıkladı ve 2026'nın ilk çeyreğinde zararını artırdı.

🔹 Şirketin fiyat/satış oranı yaklaşık 93,6 seviyesinde bulunurken S&P 500 şirketlerinin ortalaması yaklaşık 3,3 seviyesinde yer alıyor.

🔹 Nasdaq, SpaceX hisselerinin yalnızca 15 işlem günü sonra Nasdaq-100 endeksine dahil olabilmesine onay verdi.

🔹 S&P 500 ise şirketin kârlılık şartını karşılamaması nedeniyle erken endeks üyeliğine izin vermedi.

🔹 Nasdaq endeksi salı günü yaklaşık yüzde 1 gerileyerek yıl başından bu yana en sert yükseliş dönüşlerinden birini yaşadı.

🔹 Faiz artışı beklentileri, yapay zekâ yatırımlarına ilişkin endişeler ve yaklaşan büyük teknoloji halka arzları teknoloji hisselerinde oynaklığı artırdı.

🔹 SpaceX halka arzının başlamasıyla teknoloji sektörüne yeni hisse arzlarının hızlanması bekleniyor.

🔹 S&P 500 endeksi yüzde 0,3 gerilerken endeksteki 11 sektörün 9'u günü yükselişle tamamladı.

🔹 Gayrimenkul, temel tüketim ve sağlık sektörleri yükseliş gösterirken Home Depot ve J.M. Smucker günün öne çıkan hisseleri arasında yer aldı.

🔹 Joshua Schachter, birçok çip hissesinin değerlemeler yerine duygu ve momentumla işlem gördüğünü, piyasanın diğer alanlarında fırsatlar bulunduğunu söyledi.

🔹 Güçlü istihdam verileri ekonomik büyüme beklentilerini desteklerken ulaştırma şirketlerinin hisseleri yükselişini sürdürdü.

🔹 Dow Jones Transportation Average beş işlem günüdür yükselirken 2026 yılı kazancı yüzde 29'a ulaştı.

🔹 Old Dominion Freight Line yıl başından bu yana yüzde 59, Ryder System yüzde 45 ve Matson yüzde 57 değer kazandı.

🔹 Malzeme sektöründeki şirketlerin kârları yaklaşık yüzde 42, tüketici harcamaları sektöründe yüzde 41 ve finans sektöründe yüzde 22 arttı.

🔹 Analistler ikinci çeyrekte şirket kârlarının yüzde 22, yıl genelinde ise yüzde 23 artmasını bekliyor.

🔹 Eşit ağırlıklı S&P 500 endeksi yıl başından bu yana yüzde 8 yükselerek piyasa değeri ağırlıklı S&P 500 endeksini geride bıraktı.

🔹 Teknoloji satışları sırasında put opsiyon işlemleri rekor seviyelere yaklaşırken S&P 500 opsiyon hacmi 7,8 milyon kontrata ulaştı.

🔹 İşlemlerin yaklaşık yüzde 64'ünü aynı gün vadeli sıfır gün opsiyonları (0DTE) oluşturdu.

🔹 Bazı yatırımcılar ABD dışındaki daha düşük değerlemeli piyasalara yönelmeye başladı.

🔹 Güney Kore Kospi endeksi yüzde 92 yükselse de performans büyük ölçüde Samsung ve SK Hynix hisselerinden kaynaklandı.

🔹 Japonya Nikkei endeksi yıl başından bu yana yüzde 30 yükselirken İngiltere FTSE 100 endeksi yüzde 3 değer kazandı.

🔹 Batılı şirketler, Çin'in nadir toprak elementlerindeki küresel hâkimiyetini azaltmak amacıyla Brezilya'daki projelere büyük yatırımlar yapıyor.

🔹 Çin'in ardından dünyanın en büyük ikinci nadir toprak rezervlerine sahip olan Brezilya, küresel tedarik zincirinde daha stratejik bir konuma yükselmeyi hedefliyor.

🔹 Brezilya yalnızca cevher çıkarmayı değil, ayrıştırma tesisleri, metal üretimi ve mıknatıs üretimi gibi yüksek katma değerli süreçleri de ülke içinde geliştirmeyi amaçlıyor.

🔹 Çin küresel nadir toprak rezervlerinin yaklaşık yarısını elinde bulundurmasına rağmen işleme ve mıknatıs üretim kapasitesinin yüzde 90'dan fazlasını kontrol ediyor.

🔹 ABD ve Batılı ülkeler, Çin'e olan bağımlılığı azaltmak amacıyla Afrika, Avustralya ve Brezilya gibi ülkelerde yeni projeleri destekliyor.

🔹 ABD yönetimi sektör için finansman, alım garantileri ve fiyat destekleri sağlayarak Çin'in fiyat baskısıyla rakiplerini piyasadan çıkarmasını önlemeye çalışıyor.

🔹 Brezilya Maden ve Enerji Bakanı Alexandre Silveira, ülkenin egemenliğine saygı gösteren tüm ülkelerin yatırımına açık olduklarını söyledi.

🔹 Brezilya, ABD öncülüğündeki kritik mineraller bloğuna katılmak yerine ABD, Avrupa Birliği, Çin ve diğer ülkelerle eş zamanlı iş birliği yürütmeyi tercih ediyor.

🔹 Devlet Başkanı Luiz Inácio Lula da Silva, Brezilya'nın yalnızca ham madde ihracatçısı olmak istemediğini, yüksek teknoloji üreten yerli bir nadir toprak sanayisi oluşturmayı hedeflediğini belirtti.

🔹 Avustralyalı Viridis ve Meteoric ile Kanadalı Aclara Brezilya'daki büyük nadir toprak projelerini geliştirirken, USA Rare Earth de Serra Verde şirketini 2,8 milyar dolara satın alma anlaşması yaptı.

🔹 Viridis, 2028 yılında üretime başlamayı ve özellikle elektrikli araçlar ile savaş uçaklarında kullanılan ağır nadir toprak elementlerini üretmeyi planlıyor.

🔹 Brezilya'daki kil bazlı rezervlerin Avustralya'daki sert kaya yataklarına göre daha düşük maliyetle işlenebildiği değerlendiriliyor.

🔹 Viridis ilk aşamada üretimini Avrupa'daki Solvay tesislerine göndermeyi planlarken, 2030'lu yıllarda ayrıştırma işlemlerinin bir bölümünü Brezilya'da gerçekleştirmeyi hedefliyor.

🔹 Brezilya Kongresi stratejik minerallere ilişkin yeni düzenlemeler üzerinde çalışırken, sektör temsilcileri aşırı katı yerli üretim şartlarının yatırımları yavaşlatabileceği uyarısında bulunuyor.

🔹 Çin, Brezilya madencilik sektörüne yatırım yapmayı sürdürürken BYD gibi Çinli şirketlerin sanayi yatırımları da ülkeye yönelmeye devam ediyor.

🔹 Analistler, Brezilya'nın önemli bir nadir toprak gücü hâline gelebileceğini ancak bunun Batı tedarik zincirinin parçası olacağı anlamına gelmeyebileceğini değerlendiriyor.

🔹 Yazar, ABD, Rusya ve Çin gibi büyük güçlerin askerî üstünlüklerine rağmen istedikleri stratejik sonuçları elde etmekte zorlandığını savundu.

🔹 ABD'nin İran'a yönelik operasyonlarına rağmen Tahran yönetiminin ayakta kaldığını, Hürmüz Boğazı'nı abluka altında tutmaya ve İsrail ile Körfez ülkelerine füze saldırıları düzenlemeye devam ettiğini belirtti.

🔹 Ukrayna'nın ABD desteğinin azalmasına rağmen cephe hattını koruduğu ve Rusya topraklarına giderek daha etkili saldırılar gerçekleştirdiği ifade edildi.

🔹 İHA'lar ve düşük maliyetli hassas mühimmatların küçük ve orta ölçekli ülkelerin askerî kapasitesini önemli ölçüde artırdığı savunuldu.

🔹 Letonya Dışişleri Bakanı Baiba Braže, Ukrayna'nın teknolojik üstünlüğü sayesinde daha sağlam bir konuma geldiğini söyledi.

🔹 Çin'in Tayvan konusunda karar alırken Ukrayna ve İran savaşlarından çıkan askerî dersleri yakından izlediği aktarıldı.

🔹 İtalya Savunma Bakanı Guido Crosetto, işgal ederek ülke ele geçirmenin artık uygulanabilir bir savaş yöntemi olmaktan çıktığını söyledi.

🔹 Hollanda Genelkurmay Başkanı Onno Eichelsheim, ilk haftalarda sonuç alınamayan savaşların uzun süreli çıkmaza dönüştüğünü ve askerî güçle rejim değiştirmenin giderek zorlaştığını ifade etti.

🔹 Çinli emekli Albay Zhou Bo, Ukrayna savaşının insansız hava araçlarının kullanımına ilişkin önemli askerî dersler sunduğunu ve Çin'in bu alandaki tecrübeleri incelemesi gerektiğini söyledi.

🔹 Singapurlu akademisyen Bilahari Kausikan, küçük ve orta ölçekli ülkelerin doğru strateji geliştirmeleri halinde büyük güçlere karşı da hareket alanına sahip olabileceğini savundu.

🔹 Kausikan, Ukrayna örneğinin en önemli dersinin dış yardım değil, ülkenin kendi direniş iradesi olduğunu söyledi ve Tayvan'ın bu konuda yanlış sonuç çıkardığını öne sürdü.

🔹 Filipinler Savunma Bakanı Gilberto Teodoro Jr., barışın korunabilmesi için güçlü savunma kapasitesine ihtiyaç bulunduğunu ifade etti.

🔹 Kanada, Avrupa ülkeleri ve Asya demokrasilerinin ABD ve Çin'e bağımlılığı azaltmak amacıyla askerî, ekonomik ve güvenlik alanlarında iş birliklerini güçlendirdiği belirtildi.

🔹 Fransız siyaset bilimci Nicolas Tenzer, orta büyüklükteki ülkelerin birlikte hareket etmeleri halinde büyük güçlerin kararlarını dengeleme kapasitesine sahip olabileceklerini söyledi.

🔹 Japonya, yapay zekâ ve veri merkezi yatırımlarının hızla artmasıyla büyüyen denizaltı internet kablosu sektöründe küresel konumunu güçlendirmeye çalışıyor.

🔹 Geleneksel olarak çok sayıda telekom şirketinin ortak finanse ettiği kablo projeleri, karar alma süreçlerinin yavaşlaması nedeniyle daha küçük yatırım gruplarına yönelmeye başladı.

🔹 NTT Data, Sumitomo ve JA Mitsui Leasing ortaklığıyla Japonya, Güney Kore, Malezya, Singapur, Tayvan ve Filipinler'i bağlayacak 150 milyar yenlik Intra-Asia Marine (I-AM) kablo projesini başlattı.

🔹 Küresel denizaltı kablo yatırımlarının 2026 yılında 6 milyar doların üzerine çıkması, Asya'daki projelerin ise 2026-2029 döneminde 4 milyar doları aşması bekleniyor.

🔹 Google, Meta, Microsoft ve Amazon gibi teknoloji devleri, bulut ve yapay zekâ altyapısını desteklemek amacıyla denizaltı kablolarına doğrudan yatırım yapan en büyük oyuncular arasında yer alıyor.

🔹 Büyük telekom konsorsiyumlarının yerini daha küçük yatırım grupları almaya başlarken, teknoloji şirketlerinin yeni kablolardaki sahiplik payının 2030'da yüzde 30'a ulaşacağı öngörülüyor.

🔹 Arteria Networks, yalnızca yurt içi fiber altyapısının yeterli olmadığını değerlendirerek Japonya-Singapur arasındaki denizaltı kablo projelerine yatırım yapmaya başladı.

🔹 Sumitomo, denizaltı kablolarını veri merkezleri, sanayi parkları ve akıllı şehir projeleri için temel altyapı yatırımı olarak görüyor.

🔹 JA Mitsui Leasing, Asya'daki veri tüketiminin hızla arttığını ve yalnızca Japonya-ABD kablolarının gelecekte yeterli olmayacağını değerlendirdi.

🔹 Japon hükümeti denizaltı kablolarını yarı iletkenler ve veri merkezleriyle birlikte ekonomik güvenlik açısından stratejik altyapı olarak görüyor ve yeni iniş noktalarını destekliyor.

🔹 NEC, önümüzdeki beş yılda 100 milyar yenden fazla yatırım yaparak üretim kapasitesini artırmayı ve küresel denizaltı kablo pazarındaki payını yüzde 20'nin üzerinden yüzde 40'a çıkarmayı hedefliyor.

🔹 NTT, mevcut kablo yapısını değiştirmeden veri iletim kapasitesini dört kat artırabilecek dört çekirdekli optik fiber teknolojisini 2029 civarında ticarileştirmeyi planlıyor.

🔹 SoftBank, yapay zekâ uygulamalarının gelecekte oluşturacağı veri trafiğinin bugünden tam olarak öngörülemediğini ancak gerekli altyapının önceden kurulması gerektiğini belirtiyor.

🔹 Liaquat Ahamed, son 18 ayda küresel hisse senedi yükselişinin en dikkat çekici unsurunun ABD dışındaki piyasaların çok daha güçlü performans göstermesi olduğunu savundu.

🔹 2025 başından itibaren gelişmekte olan ülke borsaları yüzde 68, Avrupa yüzde 45 ve Japonya yüzde 44 getiri sağlarken ABD hisse piyasasının yüzde 26 getiriyle geride kaldığını yazdı.

🔹 Yapay zekâ yatırımlarının yalnızca ABD teknoloji şirketlerine değil, dünyanın farklı bölgelerindeki tedarik zincirlerine de büyük kazanç sağladığını savundu.

🔹 Nvidia'nın çip tasarımları, ASML'nin litografi makineleri ve TSMC'nin üretim kapasitesinin gelişmiş yapay zekâ çiplerinin temelini oluşturduğunu belirtti.

🔹 Yüksek bant genişlikli bellek üretiminde Güney Koreli şirketlerin küresel pazarda önemli paya sahip olduğunu yazdı.

🔹 Avrupa şirketlerinin veri merkezleri için gerekli enerji altyapısı, transformatör ve elektrik yönetim sistemlerinde küresel lider konumda bulunduğunu ifade etti.

🔹 2025 yılında şirket kârlarının yalnızca ABD'de değil, dünyanın hemen her büyük bölgesinde güçlü büyüme gösterdiğini savundu.

🔹 Japonya'da şirket yönetim anlayışının değiştiğini, hissedar getirilerine daha fazla önem verildiğini ve kurumsal reformların hızlandığını yazdı.

🔹 Avrupa'da Rusya-Ukrayna savaşı sonrasında savunma harcamalarının artmasının havacılık ve savunma sanayii şirketlerine önemli katkı sağladığını belirtti.

🔹 Almanya'nın mali disiplin politikasından uzaklaşmasının Avrupa ekonomisine ilave destek oluşturduğunu ifade etti.

🔹 ABD'nin küresel hisse senedi piyasa değerinin yaklaşık yüzde 65'ini oluşturmasının yatırımcıların dünya piyasalarını ABD üzerinden değerlendirmesine yol açtığını savundu.

🔹 Amerikan finans medyasının ve yatırım endekslerinin ağırlığının küresel yükselişin diğer ülkelerdeki boyutunu gölgede bıraktığını yazdı.

🔹 ABD ekonomisinin derin sermaye piyasaları, girişimcilik kültürü ve enerji bağımsızlığı sayesinde önemli avantajlarını koruduğunu belirtti.

🔹 Yapay zekâ devriminin yalnızca Amerikan teknoloji şirketlerinin başarısından ibaret olmadığını, Tayvan, Güney Kore, Avrupa ve gelişmekte olan ülkelerin de bu büyümenin önemli parçaları olduğunu savundu.

🔹 Küresel boğa piyasasının yalnızca ABD'den ibaret görülmesinin yatırımcıların dünyadaki daha geniş fırsatları gözden kaçırmasına neden olabileceğini ileri sürdü.

🔹 Thomas L. Friedman, İsrail, İran, Hizbullah, Hamas ve ABD yönetimlerinin son Ortadoğu savaşındaki performanslarını inceleyecek bir soruşturma komisyonu istemediğini savundu.

🔹 Friedman, savaşın henüz sona ermemesine rağmen tüm tarafların siyasi, ahlaki ve ekonomik açıdan kaybettiğini öne sürdü.

🔹 Friedman, Hamas'ın 7 Ekim 2023 saldırısıyla İsrail'e karşı bölgesel bir ayaklanma başlatmayı ve Yahudi devletini ortadan kaldırmayı hedeflediğini savundu.

🔹 Hamas'ın iki devletli çözümü hedefleyen bir siyasi plan sunmadığını, yalnızca İsrail'e saldırı planlarıyla hareket ettiğini ileri sürdü.

🔹 İsrail'in sert askeri karşılığı sonucunda Gazze'de on binlerce sivilin hayatını kaybettiğini ve yüz binlerce kişinin yaralandığını yazdı.

🔹 Hamas lideri Yahya Sinvar'ın sivil kayıpları Filistin davası için gerekli fedakârlık olarak gördüğünü öne sürdü.

🔹 Friedman, Başbakan Binyamin Netanyahu'nun Hamas'ı askeri açıdan zayıflatmasına rağmen Gazze için ılımlı bir Filistin alternatifini desteklemediğini savundu.

🔹 İsrail'in milyarlarca dolar harcadığını, uluslararası itibar kaybettiğini ve buna rağmen Hamas'ın Gazze'nin önemli bölümünde varlığını sürdürdüğünü yazdı.

🔹 Netanyahu'nun iktidarını korumak ve hakkındaki yolsuzluk davalarının etkisini azaltmak için siyasi hesaplarla hareket ettiğini ileri sürdü.

🔹 Friedman, Hizbullah'ın Lübnan'ı istemediği bir savaşa sürüklediğini ve İran'ın çıkarları doğrultusunda hareket ettiğini savundu.

🔹 İsrail'in saldırıları sonucu Güney Lübnan ve Beyrut'taki Şii bölgelerinin ağır hasar gördüğünü, yaklaşık bir milyon Lübnanlının yerinden edildiğini yazdı.

🔹 Friedman, ABD ve İsrail'in İran rejimini hava saldırılarıyla devirmeyi hedeflediğini ancak bu planın başarısız olduğunu savundu.

🔹 İran'ın buna karşılık Hürmüz Boğazı'nı kapatarak küresel petrol arzını baskı altına aldığını ve Körfez ülkelerindeki ABD müttefiklerini hedef aldığını yazdı.

🔹 İran yönetiminin milyarlarca dolarlık nükleer ve bölgesel nüfuz politikalarının ülke halkına refah sağlamadığını ileri sürdü.

🔹 Friedman, Donald Trump'ın İran'ı nükleer programından vazgeçirmesi halinde savaşın sonunda diplomatik bir kazanım elde edebileceğini belirtti.

🔹 İran'ın nükleer faaliyetlerini durdurması karşılığında yaptırımların kaldırılması, dondurulmuş varlıkların serbest bırakılması ve Hürmüz Boğazı üzerindeki fiili kontrolünün kabul edilmesini talep edebileceğini savundu.

🔹 Friedman, savaşın tarafı olan liderlerin kendi siyasi çıkarlarını halklarının refahının önüne koyduğunu öne sürdü.

🔹 Ateşkesin kalıcı hale gelmesi durumunda toplumların kendi liderlerinden hesap sormasının bölge için tek umut olabileceğini savundu.