🔹 Başkan Donald Trump, İran Hürmüz Boğazı'nı tamamen yeniden açarsa İran savaşında zafer ilan etmeye hazırlanıyordu. Trump, nükleer anlaşma olmadan da çatışmadan çekilmeyi değerlendirdi.

🔹 İran, ticari gemilerin boğazdan serbest geçişine izin vermek için milyarlarca dolarlık ABD ödemesi, Amerikan askerlerinin bölgeden çekilmesi ve ABD deniz ablukasının kaldırılmasını talep etti.

🔹 İran, ABD'nin savaşı kalıcı olarak sona erdirmesini, tüm yaptırımları kaldırmasını, dondurulmuş İran varlıklarını serbest bırakmasını, savaş tazminatı ödemesini ve bölgedeki İran müttefiklerine yönelik askeri faaliyetleri durdurmasını istedi.

🔹 İran, Amerikan savaş gemilerinin boğazdan geçmesine izin vermiyor ve ticari gemilerden gelir elde etmeyi talep ediyor. Washington, İran'ın geçiş kısıtlamalarını ve ücretlendirme uygulamasını kabul etmiyor.

🔹 Beyaz Saray, İran'la nükleer görüşmeleri daha geniş müzakerelere dahil etmeye çalıştı; görüşmelerin zorlaşmasının ardından önceliği Hürmüz Boğazı'ndaki ticari geçişin yeniden başlamasına verdi.

🔹 İran'ın aralıklı füze ve insansız hava aracı saldırıları, ticari trafiği yavaşlattı ve küresel petrol piyasalarını etkiledi. Trump, boğazın tamamen açık olduğunu birkaç kez söyledi ancak geçişin tam olarak sağlanması gerçekleşmedi.

🔹 Trump, ABD müttefiklerinin kendisini İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana en büyük askeri saldırıyı düzenlemekten vazgeçirdiğini söyledi. Ayrıca İran'la anlaşmanın yakın olduğunu savundu ancak anlaşma henüz ortaya çıkmadı.

🔹 Başkan Yardımcısı JD Vance, ABD'nin İran'ı Washington'la ilişkilerinde uzun vadeli değişikliklere zorlamayı sürdüreceğini söyledi. Vance, Orta Doğu'dan daha fazla petrol ve doğal gaz çıkararak ABD'de akaryakıt ve enerji fiyatlarını düşürmeyi hedeflediklerini açıkladı.

🔹 Birleşik Arap Emirlikleri, İran'ın gemilerinden birine füze saldırısı düzenlediğini açıkladı. Saldırı ve İran'ın yeni talepleri, anlaşma ihtimalini zayıflattı.

🔹 Bir Beyaz Saray yetkilisi, ABD'nin İran'a yönelik tüm askeri hedeflerini tamamladığını söyledi. Trump, Hürmüz Boğazı'ndan küresel enerji akışını güvenceye almaya odaklanıyor ve İran gemileri yeniden hedef alırsa askeri seçenekleri masada tutuyor.

🔹 ABD'de benzinin ortalama galon fiyatı cumartesi günü 4,02 dolar oldu; fiyat bir yıl önceki 3,16 doların üzerinde, bir hafta önceki seviyenin ise biraz altında kaldı.

🔹 İran, savaş tazminatlarının yanı sıra dünya genelindeki dondurulmuş varlıklarının serbest bırakılmasını istiyor. Trump, ABD vergi mükelleflerinin parasının İran'a aktarılmasına izin vermeyeceğini söyledi; İran'ın bazı varlıklarının koşullu biçimde serbest bırakılması gündemde bulunuyor.

🔹 ABD, İran'ın petrolü açık piyasada satabilmesi için muafiyet verip vermemeyi tartışıyor. Geçici barış anlaşması kapsamında verilen muafiyetler, İran'ın boğazdaki gemilere saldırmasının ardından kaldırıldı ve İran petrol ticaretine yönelik yaptırımlar yeniden uygulandı.

🔹 Trump, ABD'nin İran limanlarına yönelik ablukası nedeniyle Hürmüz Boğazı'nın şu anda "bir bakıma açık" olduğunu söyledi. Trump, İran'ın füze, insansız hava aracı ve mayınlarla gemilere zarar verebileceğini kabul etti.

🔹 Trump, ABD'nin geçen yıl İran'ın üç ana nükleer tesisini yok etmesinin ardından Tahran'ın başkanlık dönemi içinde nükleer faaliyetlerini yeniden canlandırmasının zor olduğunu düşünüyor. ABD istihbaratının tesisleri yeniden inşa etme veya gizlice nükleer silah geliştirme girişimlerini tespit edebileceğine inanıyor.

🔹 Japonya Merkez Bankası, 30-31 Temmuz toplantısına ilişkin görüşler özetinde enflasyonun hızlanma risklerinin arttığını açıkladı.

🔹 Dokuz kurul üyesinden biri, çekirdek tüketici fiyatları enflasyonu yüzde 2’ye yaklaşırken faiz artışlarının piyasa beklentilerinden daha hızlı gerçekleşebileceğini söyledi.

🔹 Bir kurul üyesi, enflasyonun hedefin üzerine çıkmasını önlemek için daha büyük faiz artışları yapılmasını ve bankanın kararlılığını göstermesini talep etti.

🔹 BOJ politika faizini yüzde 1’de tuttu ve zayıf yenin fiyatlar ile ekonomik büyüme üzerindeki etkisini yakından izlediğini açıkladı.

🔹 BOJ, eylül ayında faiz artırabilir. Gecelik swap işlemleri, piyasanın eylülde faiz artışı olasılığını üçte iki, ekim ayına kadar artış olasılığını yüzde 96 olarak fiyatladığını gösterdi.

🔹 Yen, açıklamanın ardından dolar karşısında büyük ölçüde değişmedi; Tokyo’da sabah ortasında 158,05 seviyesine hafifçe geriledi.

🔹 Yen, geçen ay dolar karşısında 40 yılın en düşük seviyesine geriledi. Zayıf yen, Japonya’da ithalat kaynaklı enflasyon ve küresel finansal piyasaların istikrarına ilişkin endişeleri artırdı.

🔹 Japon makamları, BOJ’nin temmuzdaki faiz kararından hemen önce yenin değerini desteklemek için döviz piyasasına müdahale etti. ABD, kararın ertesi günü Japonya ile birlikte piyasaya girdi.

🔹 Dokuz kurul üyesinden yalnızca Hajime Takata art arda faiz artışı talep etti. BOJ Başkanı Kazuo Ueda, karar sonrası basın toplantısında fiyat görünümündeki yukarı yönlü risklerin arttığını söyledi.

🔹 BOJ, gelecekteki faiz artışlarının zamanlamasını ve hızını belirlerken Orta Doğu’daki gelişmeleri, yapay zekâ kaynaklı talebi ve döviz kurlarındaki hareketleri inceleyecek.

🔹 BOJ’nin tahminine göre ekonomiyi ne teşvik eden ne de yavaşlatan nötr faiz seviyesi yüzde 1,1 ile yüzde 2,5 arasında bulunuyor; mevcut politika faizi bu aralığın alt sınırının altında kalıyor.

🔹 Bir kurul üyesi, beklemenin riskinin sınırlı olmadığını ve para politikasındaki gevşemenin ayarlanma hızının artırılması gerektiğini söyledi.

🔹 Suudi Arabistan, Türkiye ve Pakistan, Mekke'de karşılıklı savunma anlaşması imzaladı. Anlaşma, üç ülkeden birine yönelik silahlı saldırının tümüne yapılmış sayılmasını öngörüyor.

🔹 Mekke paktı, Körfez'deki ülkelerin ABD merkezli güvenlik düzenine bağımlılığını azaltıp ortak savunma çerçevesi oluşturma çabasını ortaya koyuyor.

🔹 Üç orta güç arasındaki bağımsız savunma ittifakı, Soğuk Savaş'ın ilk dönemlerinden bu yana nadir görülen bir model oluşturabilir ve diğer ülkelerin güvenlik ortaklıklarını yeniden değerlendirmesine yol açabilir.

🔹 Anlaşma, Suudi Arabistan'ın güçlenen İran'la mücadele ederken ABD'nin bölgesel caydırıcılığının sınırlarıyla karşılaşması nedeniyle Riyad'ın manevra alanını genişletebilir.

🔹 Çin'in Pakistan'la yakın askeri ilişkisi ve Orta Doğu'daki stratejik hedefleri, Pekin'e Körfez'in savunma mimarisine dolaylı bir giriş yolu sağlayabilir.

🔹 Pakistan'ın 2021-2024 dönemindeki silah ithalatının yüzde 80'den fazlası Çin'den geldi. Pakistan ayrıca geçen yıl imzalanan Suudi-Pakistan savunma anlaşması kapsamında Suudi Arabistan'a JF-17 savaş uçakları ve Çin yapımı başka sistemler gönderdi.

🔹 Çin yapımı savunma sistemlerinin satışı; bakım, yedek parça, eğitim ve lojistik destek gibi uzun vadeli bağlantılar kurarak bu sistemleri alıcı ülkelerin askeri yapılarına daha fazla yerleştirebilir.

🔹 Türkiye, Çin'in sağlayabileceği bazı savunma ürünlerini Pakistan ve Suudi Arabistan'a daha düşük fiyatla sunabilir. Bu nedenle Çin menşeli silah alımlarının sessiz ve sınırlı ölçekte gerçekleşmesi beklenebilir.

🔹 Anlaşma, Hindistan'ın stratejik hesaplarını zorlaştırabilir. Pakistan'la yaşanacak olası bir askeri çatışma, İslamabad tarafından ortak savunma maddesini tetikleyen bir saldırı olarak değerlendirilebilir ve Hindistan ile İsrail arasındaki yakınlaşmayı hızlandırabilir.

🔹 Mekke paktı, Körfez'deki enerji altyapısına yönelik İran füze ve insansız hava aracı saldırları ile Husilerin devam eden saldırılarının ardından geldi. ABD güçleri bölgedeki her saldırıyı önleyemedi.

🔹 ABD ve İsrail'in İran'la savaşı, petrol ve doğal gaz sevkiyatında kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı'nın kapanmasına yol açtı. Bu gelişme, Körfez ülkelerinin güvenlikte yalnızca Washington'a dayanma konusundaki endişelerini artırdı.

🔹 Savaş sırasında Patriot önleme füzelerinin yaklaşık yüzde 65'i ve THAAD önleme füzelerinin önemli bir bölümü kullanıldı. Uzun menzilli hassas silah stokları da azaldı; Tomahawk seyir füzelerinin envanteri neredeyse yarıya geriledi.

🔹 Silah stoklarının yenilenmesi, küresel tedarik zinciri kısıtlamaları nedeniyle yıllar sürebilir. Pentagon, müttefik ve ortak ülkelere silah teslimatlarını ertelemek zorunda kaldı.

🔹 Körfez ülkeleri için ortaya çıkan yaklaşım, ABD'yi tamamen terk etmekten çok Washington'a olan bağımlılığı azaltmak şeklinde gelişebilir.

🔹 Yeni pakt, yük paylaşımını ve İran'ı caydırma hedefini öne çıkardığı için Trump yönetimindeki Washington tarafından olumlu karşılanabilir.

🔹 New York Limanı’nda, Özgürlük Adası yakınlarında 22 feet uzunluğundaki Bayliner sürat teknesi cumartesi günü saat 22.25 civarında alabora oldu.

🔹 Kazada 27 yaşındaki bir kadın ile 5 aylık kız bebeği hayatını kaybetti.

🔹 Polis olay yerine ulaşmadan önce 12 kişi sudan kurtarıldı. Polis dalgıçları daha sonra kadın ile bebeği sudan çıkardı; ikisi de kaldırıldıkları hastanede hayatını kaybetti.

🔹 Diğer kazazedelerin sağlık durumu stabil kaldı.

🔹 New York’ta yaşayan 46 yaşındaki Manuel Hernandez, 13 ayrı dikkatsizce tehlikeye atma suçlamasıyla karşı karşıya bulunuyor.

🔹 Polis, hayatını kaybedenlerin kimliklerini ailelerine haber verilene kadar açıklamadı.

🔹 Sea the City II adlı gezi şirketinin kaptanı ve iki mürettebatı, kazadan sağ kurtulan 12 kişiyi teknelerine aldı ve Sahil Güvenlik ile New York Polis Departmanı’nın liman birimleriyle koordinasyon kurarak kazazedeleri Brooklyn’de karaya çıkardı.

🔹 Sahil Güvenlik ve polis, teknenin yasa dışı şekilde kiralanıp kiralanmadığını araştırıyor. Sahil Güvenlik, yasa dışı kiralama faaliyetini gerekli belgeler, güvenlik ekipmanı ve denetim sertifikaları bulunmayan yolcu taşımacılığı operasyonu olarak tanımlıyor.

🔹 İran, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması için ABD’nin davranışını düzeltmesini ve mevcut sınırlı anlaşmanın ötesine geçen koşulları kabul etmesini istiyor.

🔹 Devrim Muhafızları içinde etkili bir isim olan Muhammed Bakı Zülkadr, ABD’nin deniz ablukasını kaldırmasını ve İran çevresindeki askeri güçlerini çekmesini talep etti.

🔹 Zülkadr, ABD’nin bu yıl ve geçen yıl haziran ayında İran’a verilen savaş zararlarını karşılamasını, yaptırımları kaldırmasını ve yurt dışında dondurulan İran varlıklarını koşulsuz serbest bırakmasını istedi.

🔹 İran’ın yeni koşulları, haziran ayında imzalanan ancak ABD’nin İran’a yönelik saldırıları, İran’ın bölgedeki misillemeleri ve gemilere yönelik saldırıların yeniden başlamasıyla askıya alınan mutabakatın kapsamını aşıyor.

🔹 İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ABD mutabakat ihlallerini gidermeden müzakerelerin yeniden başlamasının mümkün olmadığını söyledi. Arakçi, ABD ile şu anda müzakere yürütülmediğini ancak aracı ülkeler üzerinden mesaj alışverişi yapıldığını ekledi.

🔹 Arakçi, Umman ile Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiğine ilişkin daha sınırlı ve geçici düzenlemenin son aşamalarına gelindiğini, mevcut güzergâhların yeni güzergâhlarla değiştirileceğini açıkladı.

🔹 Umman ile yapılacak bir düzenleme, İran’ın boğaz üzerindeki etkisini artırabilir. İran, barış döneminde su yolunu düzenli olarak kapatmayı amaçlamadığını ancak boğaz üzerinde “etkin egemenlik” uygulamak istediğini açıkladı.

🔹 Belirsizlik ve gemilere yönelik aralıklı saldırılar nedeniyle Hürmüz Boğazı’ndan geçen gemi sayısı savaş öncesi seviyenin yaklaşık onda birine düştü; son haftada günde ortalama 12 gemi boğazdan geçti.

🔹 ABD ile İran arasındaki altıncı ayına giren çatışma sona ermedi ve gerilim artışı ile duraklamaların birbirini izlediği bir seyir izledi.

🔹 Üniversiteler, öğrencilerin öğrenip öğrenmediğini ve bitmiş çalışmaları yalnızca yapay zekâ kullanarak üretip üretmediğini ayırt etmek için gözetimli sınavları, mavi kitapları ve sözlü değerlendirmeleri yeniden uyguluyor.

🔹 Chicago Üniversitesi Hukuk Fakültesi, bu sonbaharda birinci sınıfın temel derslerinde sınırlı istisnalarla elektronik cihazlara genel yasak getiren bir pilot uygulama başlatacak.

🔹 Üretken yapay zekâ, öğrencilerin metnin gerektirdiği entelektüel çalışmayı yapmadan yeterli düzeyde metin üretmesine imkân vererek tamamlanmış çalışmaları öğrenmenin göstergesi olarak daha az güvenilir hale getirdi.

🔹 Üniversitelerin, öğrencilerin yapay zekâ yardımı olmadan hatırlama, akıl yürütme ve açıklama becerilerini yapay zekâ destekli performanstan ayrı değerlendirmesi gerekiyor. Yapay zekâ kullanılarak elde edilen güçlü bir sonuç, öğrencinin bağımsız olarak neler yapabildiğini göstermiyor.

🔹 120 lisans öğrencisiyle yapılan rastgele bir çalışmada, ders çalışırken ChatGPT’ye sınırsız erişim verilen öğrenciler 45 gün sonra yapılan sürpriz hatırlama testinde geleneksel yöntemlerle çalışan öğrencilerden daha düşük puan aldı. Lisans düzeyindeki fizik derslerine ilişkin ayrı bir rastgele denemede ise özel olarak tasarlanmış yapay zekâ öğretmeni, etkin öğrenme sınıfından daha yüksek anlık öğrenme kazanımları sağladı.

🔹 Yapay zekânın eğitimde soru sorma, geri bildirim alma ve ek pratik yapma amacıyla kullanılması; öğrencinin arkasındaki akıl yürütmeyi denemeden önce hazır yanıt almasına tercih ediliyor.

🔹 Yapay zekânın sınırsız kullanıldığı ev ödevleri, öğrencinin yararlı sorular sorma, kaynakları kontrol etme ve makine üretimi metni geliştirme becerisini gösterebilir; ancak öğrencinin konuyu veya argümanı yapay zekâ olmadan açıklayabildiğini tek başına ortaya koymaz.

🔹 Üniversitelerin, giriş düzeyindeki işlerin otomasyonla değişmesi nedeniyle klinikler, araştırma çıraklıkları ve proje dersleri aracılığıyla daha fazla gözetimli mesleki uygulama sunması gerekebilir. Aksi halde şirketler kısa vadeli verimlilik kazanırken geleceğin uzman havuzu daralabilir.

🔹 Dartmouth’taki bazı birinci sınıf seminerlerinde öğrenciler, kendi özetlerini yapay zekâ tarafından oluşturulan özetlerle karşılaştırıyor, hataları belirliyor ve değerlendirmelerini sözlü olarak savunuyor.

🔹 Değerlendirmelerde izin verilen yardım türü ile ölçülen becerinin açıkça belirtilmesi gerekiyor. Sözlü sınavlar, taslak ve revizyonlar, problem çözme ve kodu sözlü açıklama öğrencinin yanıtın arkasındaki akıl yürütmesini göstermesine yardımcı olabilir.

🔹 Üniversitelerin mezunların yapay zekâyı bilinçli kullanabildiğini, hatalı veya eksik yanıtları tanıyabildiğini ve hangi görevlerin makineye devredilmemesi gerektiğine karar verebildiğini göstermesi gerekiyor.

🔹 Hindistan'ın nadir toprak mıknatısı endüstrisi kurmak için ayırdığı 72,8 milyar rupilik (764,8 milyon dolar) girişim, yerli ve yabancı çok sayıda şirketin ilgisini çekti. Şirketler, süreli sübvansiyonlarla desteklenen küçük ve dikey entegre tesislerin küresel rakiplerle rekabet edip edemeyeceğini sorguluyor.

🔹 Hindistan, tam üretim zincirini kapsayan programla 6.000 metrik ton mıknatıs üretim kapasitesi oluşturmayı hedefliyor. Fon, en fazla beş yararlanıcıya dağıtılacak ve her şirket yılda 1.200 tona kadar kapasite kurabilecek.

🔹 Sübvansiyonların büyük bölümü, üretim kapasitesi devreye girdikten sonra gerçekleşen satışlara bağlı teşvikler şeklinde sağlanacak. Teşviklerin süresi beş yıl olacak.

🔹 Hindistan programı, Çin'in Nisan 2025'te orta ve ağır nadir toprak elementlerine ihracat lisansı şartı getirmesinin ardından hazırladı. Çin, dünya nadir toprak elementlerinin yaklaşık yüzde 90'ını rafine ediyor.

🔹 Şirketler, Hindistan'ın gelişmemiş iç pazarı nedeniyle üretimin her aşamasında ölçek ekonomisine odaklanılmasının, hammaddeden mıknatısa kadar tüm zinciri tek tesiste toplamaktan daha uygun olacağını söylüyor. Hindistan, mıknatıs ithalatından daha fazla mıknatısların içinde kullanılan bileşen ithal ediyor.

🔹 Hindistan, dünyanın üçüncü büyük nadir toprak rezervlerine sahip olmasına rağmen bu elementleri oksitlere dönüştürecek rafinaj kapasitesinden yoksun. Oksitler metallere, metaller alaşımlara ve alaşımlar da mıknatıslara dönüştürülüyor.

🔹 Devlete ait Indian Rare Earths Ltd. (IREL), ticari ölçekte oksit üreten tek şirket konumunda. IREL'in yıllık 500 ton oksit kapasitesi taahhüdü, beş şirketin toplamda ihtiyaç duyacağı yaklaşık 1.500-1.700 tonun altında kalıyor.

🔹 Şirketler bu nedenle hammaddeleri başka ülkelerden tedarik etmek zorunda kalıyor. Lohum, Myanmar, Vietnam ve Laos'ta madencilik ortaklıkları arıyor.

🔹 Nadir toprak tedarik zincirlerini Çin'den ayırmaya çalışan ülkelerdeki proje sayısının artması, ekipman tedarik sürelerini uzatıyor. Japon ekipman tedarikçisi ULVAC, alaşımlama ve mıknatıs üretiminde kullanılan vakumlu sinterleme ve vakumlu eritme fırınları pazarının yüzde 70'inden fazlasını kontrol ediyor.

🔹 Ekipmanlarının çoğunu Japonya'dan sağlayan N.A.N. MagneTech 15 aylık tedarik süresi öngörüyor. Ekipmanlarının önemli bölümünü ULVAC'ın Çin tesislerinden alan Lohum ise altı ila yedi aylık süreyle karşı karşıya; Japonya'dan tedarik maliyeti Çin'e kıyasla üç kata kadar çıkabiliyor.

🔹 N.A.N. MagneTech, planlanan 1.200 tonluk kapasitesini zamanla 10.000 tona çıkarmak istiyor. Şirket, teşvikler sona erdiğinde oksit tedariki ve kâr marjlarının sürdürülebilirliği konusunda uzun vadeli görünürlüğe ihtiyaç duyuyor.

🔹 Programın 1,8 milyar ila 3,75 milyar rupi arasındaki asgari net değer şartı, teknik bilgiye sahip daha küçük şirketlerin sübvansiyonlara erişmesini engelliyor. Mecwin Technologies, Almanya'daki Fraunhofer IWKS ile üretimin yüzde 30'u karşılığında tam değer zinciri geliştirmek üzere anlaşmasına rağmen şartı karşılayamıyor.

🔹 N.A.N. MagneTech ve Lohum, üretim başladıktan sonra Hintli bileşen ve cihaz üreticileriyle müşteri görüşmeleri yürütüyor. Şirketler, ilk yıllarda daha yüksek fiyatlarla satış yapılabileceğini öngörüyor.

🔹 30 Temmuz’da, Fas sınır kontrollerinin çöktüğü sırada çoğunluğu Faslı yaklaşık 72 bin göçmen Kuzey Afrika’daki İspanyol toprağı Ceuta’ya geçti.

🔹 Olaylarda en az 75 kişi hayatını kaybetti; İspanyol makamları ölü sayısının 100’ü aşmış olabileceğini açıkladı.

🔹 Göçmen akınının, İspanya’nın komşusu ve rakibi Cezayir’le ilişkilerini geliştirme çabalarına karşı Fas makamları tarafından araçsallaştırılmış olabileceği yönünde şüphe oluştu.

🔹 İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, İspanya’nın “kontrolsüz göç” politikasını güvenlik tehdidi olarak niteledi ve Ceuta Schengen bölgesinde yer almamasına rağmen Madrid’le Schengen serbest dolaşım anlaşmasını askıya aldı.

🔹 Finlandiya ve Danimarka Meloni’nin tutumunu destekledi; Çekya Başbakanı Andrej Babiš, İspanya’nın Schengen anlaşmasından çıkarılmasını talep etti. Bu ülkeler, Ceuta kriziyle ilgili Avrupa Komisyonu’na mektup gönderen 22 AB üyesi arasında yer aldı.

🔹 İspanya’nın İtalya’dan hava ve deniz yoluyla gelen yolculara sınır kontrolleri uygulaması, AB içindeki anlaşmazlığı yeniden alevlendirdi.

🔹 Ceuta krizi, bir AB üyesi baskı altına girdiğinde diğer üyelerin ne kadar dayanışma göstereceği sorusunu gündeme getirdi; bu dayanışma, Brüksel’in sonbaharda Çin’e karşı ortak tutum oluşturma kapasitesini etkileyebilir.

🔹 İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, Çin’e son dört yıldır her yıl ziyaret gerçekleştirdi; ülkesinin elektrikli araç tedarik zincirine Çin yatırımı çekmeye çalışıyor ve AB’nin Çin politikasının sertleştirilmesine karşı çıkan tek ulusal lider oldu.

🔹 İspanya hükümeti 2024’te Çin üretimi elektrikli araçlara AB tarifesi uygulanması yönündeki oyunu çekimserliğe çevirdi. Bu karar, Pekin’in yatırımların durabileceği ve İspanya’nın domuz eti ihracatına tarifeler getirebileceği uyarılarının ardından alındı.

🔹 Avrupa Komisyonu ticaret yetkilileri, Çin’in misilleme yapma ihtimalinin AB çapında ortak eylemi engellememesi için çalışıyor ve misillemeyle hedef alınan şirketleri tazmin edecek bir “dayanışma mekanizması” hazırlıyor.

🔹 Çin, 2023’te AB’nin elektrikli araç sübvansiyonları soruşturmasına karşılık AB’den domuz eti, konyak ve süt ürünleri ithalatını hedef aldı; uçak ve otomotiv sektörlerine yönelik soruşturma tehditleri de gündeme geldi.

🔹 AB Komisyonu yeni ticaret araçları ve daha geniş soruşturmalar hazırlarken Çin karşılık vereceğini duyurdu. İki tarafın ticaret yetkililerinin ekimde görüşmesi ve AB liderlerinin aynı ay ortak bir plan üzerinde çalışması bekleniyor.

🔹 Fransa, geçen yıl Donald Trump’ın “Kurtuluş Günü” tarifelerine karşı AB misilleme tarifeleri hazırlanırken şarap ve konyak üreticilerini korumak için alkollü içeceklerin listeden çıkarılmasını talep etti.

🔹 Taylor Farms, çok eyaletli Salmonella salgınıyla ilişkilendirilen taze jalapeno içeren çeşitli ürünlerini gönüllü olarak geri çağırıyor.

🔹 Geri çağrılan ürünler arasında acılı guacamole, mangolu pico de gallo, taco dip ve Taylor Farms markalı veya markasız bir düzineden fazla ürün bulunuyor.

🔹 Ürünler ABD'deki 26 eyalette Whole Foods, Trader Joe’s, Hannaford ve Kroger’s gibi büyük perakendecilere dağıtıldı. Ürünlerin “Best If Used By” tarihleri 16 Ağustos 2026'ya kadar uzanıyor.

🔹 Taylor Farms, ürünlerde kullanılan jalapenoları geri çağıran Coast Citrus Distributors'tan bu ayın başında yapılan geri çağırmanın ardından bitmiş ürünlerini topluyor ve söz konusu çiftçiden artık ürün tedarik etmiyor.

🔹 Taylor Farms, jalapeno içeren ürünleriyle bağlantılı bildirilen herhangi bir hastalıktan haberdar olmadığını açıkladı.

🔹 Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri, Meksika'nın Sinaloa eyaletindeki bir yetiştiriciye kadar izlenen ithal jalapenoların ABD'deki Salmonella salgınının kaynağı gibi göründüğünü açıkladı.

🔹 CDC'ye göre, ikiden fazla düzine eyalette en az 345 kişi jalapenolarla ilişkilendirilen aynı Salmonella türü nedeniyle hastalandı; salgınla bağlantılı ölüm bildirilmedi.

🔹 Salmonella enfeksiyonu geçiren çoğu kişide bakteriye maruz kaldıktan 6 saat ila 6 gün sonra ishal, ateş ve karın krampları görülüyor.

🔹 Taylor Farms, ABD'de buzdağı maruluyla ilişkilendirilen geniş bir Cyclospora salgınıyla da bağlantılı bulunuyor. Salgına yol açan buzdağı marulu Meksika'nın orta kesimlerinden tedarik edildi ve Taylor Farms tarafından dağıtıldı.

🔹 Michigan sağlık yetkilileri salgınla bağlantılı ilk iki ölümü bildirdi. Michigan Sağlık Bakanlığı, hayatını kaybeden iki kişinin önemli temel sağlık sorunları bulunduğunu açıkladı.

🔹 CDC, Illinois, Indiana, Kansas, Kentucky, Michigan, Ohio, Oklahoma, Pennsylvania ve Batı Virginia'daki vakaları temmuz ayında salgınla ilişkilendirdi.

🔹 Taylor Farms, 27 eyalette paketlenmiş buzdağı marullarını da geri çağırdı.

🔹 Bebekler, yaşlılar, hamileler ve bağışıklık sistemi zayıflamış kişiler Cyclospora enfeksiyonuna karşı en savunmasız gruplar arasında bulunuyor.

🔹 Hong Kong, serbest sermaye akışları, güvenilir hukuk sistemi ve gelişmiş finans uzmanlığı sayesinde onlarca yıldır Asya’nın zenginleri için cazibe merkezi oldu.

🔹 Hong Kong, Çinli teknoloji şirketlerinin büyük halka arzlarının desteğiyle geçen yıl İsviçre’yi geride bırakarak dünyanın en büyük sınır ötesi servet merkezi oldu.

🔹 Hong Kong’da tutulan sınır ötesi servet geçen yıl yüzde 10’dan fazla artarak 2,95 trilyon ABD dolarına ulaştı. Şehirde yönetilen varlıkların yüzde 60’tan fazlasını ana kara kaynaklı fonlar oluşturdu.

🔹 Hong Kong, 2025 itibarıyla toplam 328 milyar ABD dolarına sahip 76 milyardere ev sahipliği yaptı. Çin ana karasında ise toplam serveti yaklaşık 1,77 trilyon ABD doları olan 470 milyarder bulunuyordu.

🔹 UBS, Çin ana karası ve Hong Kong’daki 300 milyar ABD dolarından fazla servetin önümüzdeki 15 yıl içinde yeni nesle aktarılacağını öngördü.

🔹 Çin Maliye Bakanlığı’nın geçen ay açıkladığı ve hemen yürürlüğe giren düzenleme, ana kara Çinli lehdarları veya ana kara kaynaklı varlıkları bulunan offshore trustların kazançlarına yüzde 20 vergi getiriyor.

🔹 Vergi, trustın kuruluşundan sona ermesine kadar önemli aşamaların yanı sıra gelir dağıtımlarına da uygulanacak. Düzenleme, 1 Ocak 2023’e kadar geriye dönük kazançları kapsayacak.

🔹 Pekin, 2023-2025 döneminde yerli varlıklarını offshore trustlara aktaran kişilere bu varlıkları beyan etmeleri için 90 günlük gönüllü bildirim süresi tanıdı.

🔹 Yeni kurallar, Çinli varlıklı yatırımcıların düşük vergi oranı ve güçlü gizlilik korumaları nedeniyle offshore trust kurmak için tercih ettiği Hong Kong’da endişe yarattı.

🔹 Çinli yetkililer geçen yıl gelir vergisi tahsilatını 1,62 trilyon yuana, yani yaklaşık 240 milyar ABD dolarına çıkardı. Tahsilat 2024’e kıyasla yüzde 11,5 arttı.

🔹 Peking Üniversitesi Guanghua Yönetim Okulu Dekanı Tian Xuan, yeni kuralların kısa vadede bazı ana kara yatırımcılarını bekle-gör yaklaşımına yöneltebileceğini söyledi. Tian, Hong Kong’un uzun vadeli rekabet gücünün vergi cenneti etkisinden çok uyum kapasitesine ve profesyonel hizmetlerinin derinliğine bağlı olduğunu açıkladı.

🔹 Hong Kong Özel Servet Yönetimi Birliği, yeni offshore trust vergisinin küresel servet yönetimi için düzenleyici açıklık ve kesinlik sağladığını, Hong Kong’un küresel sermaye için bağlantı noktası rolünün değişmediğini açıkladı.

🔹 DeepSeek’in 2025 başında Çin teknoloji sektörüne küresel yatırımcı ilgisini yeniden artırmasından bu yana 200’den fazla şirket Hong Kong’da halka arz edildi ve toplamda yaklaşık 500 milyar Hong Kong doları toplandı.

🔹 Knowledge Atlas Technology’nin Yönetim Kurulu Başkanı Liu Debing’in serveti, Zhipu AI hisselerinin altı kattan fazla yükselmesinin ardından ocak ortasındaki yaklaşık 1 milyar ABD dolarından ağustos başında 16,2 milyar ABD dolarına çıktı.

🔹 ChangXin Memory Technologies ve GigaDevice Semiconductor Yönetim Kurulu Başkanı Zhu Yiming’in serveti aynı dönemde 2 milyar ABD dolarından 15,4 milyar ABD dolarına yükseldi.

🔹 Hong Kong Menkul Kıymetler Borsası verilerine göre Çinli yapay zekâ girişimlerinin halka arzları, Hong Kong’un yeni nesil teknoloji milyarderlerinin varlık yönetimi ihtiyaçlarını karşılamasını gerektirecek.

🔹 Çin Menkul Kıymetler Düzenleme Komisyonu Başkanı Wu Qing, Hong Kong’un dünyanın en büyük sınır ötesi servet yönetimi merkezi haline geldiğini söyledi. Wu, Pekin’in Hong Kong ile piyasalar, kurumlar ve ürünler alanında iş birliğini derinleştireceğini açıkladı.

🔹 HSBC, servet yönetimi ekibinin müşteri hizmetleri birimini genişletmeye devam edeceğini ve Asya’nın en büyük servet yöneticisi olmayı hedeflediğini açıkladı. Sun Life ise yüksek net varlıklı kişilerden gelen sınır ötesi talebi karşılamak için entegre servet yönetimi platformu başlattı.