FCAS projesinin sona ermesi
🔹 Avrupa'nın yaklaşık 100 milyar euroluk ortak yeni nesil savaş uçağı projesi Future Combat Air System (FCAS), Almanya'nın projeden çekilmesiyle sona erdi.
🔹 Almanya Başbakanı Friedrich Merz, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'a, Dassault Aviation ile Airbus Defence arasındaki anlaşmazlık nedeniyle ortak savaş uçağı geliştirme projesinin sonlandırılmasının daha doğru olacağını bildirdi.
🔹 Yaklaşık yedi yıldır devam eden proje, altıncı nesil savaş uçağı, insansız hava araçları ve gelişmiş komuta-kontrol sistemlerini tek platformda birleştirmeyi hedefliyordu.
🔹 FCAS'ın amacı, 2040 yılı civarında Dassault Rafale ve Eurofighter Typhoon filolarının yerini alacak yeni nesil hava muharebe sistemi geliştirmekti.
Avrupa savunması için etkileri
🔹 Projenin sona ermesi, Avrupa'nın Rusya tehdidi karşısında savunma kapasitesini artırmaya ve savunma sanayisindeki parçalanmış yapıyı azaltmaya çalıştığı dönemde önemli bir gerileme olarak değerlendiriliyor.
🔹 ABD'nin Donald Trump döneminde Avrupa'dan uzaklaşan güvenlik politikası da kıtanın kendi savunma sanayisini güçlendirme ihtiyacını artırmış durumda.
🔹 Sektör temsilcileri, savaş uçağı kısmı iptal edilse de "Combat Cloud" adı verilen komuta-kontrol yazılım sisteminin kurtarılabileceğini düşünüyor.
Almanya'nın seçenekleri
🔹 Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius, ülkenin önünde dört seçenek bulunduğunu açıkladı.
🔹 Bunlar arasında daha fazla ABD üretimi F-35 savaş uçağı satın almak, İngiltere-İtalya-Japonya ortaklığındaki GCAP programına katılmak veya Alman liderliğinde Airbus ve diğer ortaklarla yeni bir savaş uçağı geliştirmek bulunuyor.
🔹 Pistorius ayrıca açıklamadığı dördüncü bir seçeneğin de ortaya çıkabileceğini söyledi. Savunma sektöründeki kaynaklar bunun İsveç ile olası iş birliğine işaret ettiğini değerlendiriyor.
🔹 Airbus Defence, MTU Aero Engines, Hensoldt, MBDA ve diğer Alman savunma şirketlerinden oluşan sekiz şirketlik konsorsiyum Berlin'e Avrupa merkezli yeni bir savaş uçağı projesi için ortak teklif sundu.
GCAP ve İsveç seçeneği
🔹 Airbus'ın İngiltere, İtalya ve Japonya'nın yürüttüğü GCAP programına katılması ihtimaller arasında görülüyor.
🔹 Almanya'nın yüksek finansman katkısı sağlayabilecek olması GCAP açısından avantaj olarak değerlendirilirken, böyle bir ortaklığın Japonya ile yürütülen takvimi geciktirebileceği belirtiliyor.
🔹 Diğer seçeneklerden biri de İsveçli Saab ile iş birliği yapılması olarak öne çıkıyor.
🔹 Saab'ın Gripen savaş uçağının yerine geçecek yeni nesil proje üzerinde ön çalışmalar yürüttüğü ancak henüz resmi karar verilmediği ifade edildi.
Fransa'nın durumu
🔹 FCAS'ın sona ermesi Fransa ve Dassault Aviation için de yeni belirsizlikler yarattı.
🔹 Fransa, Rafale savaş uçağını yaklaşık 2030 yılına kadar beşinci nesil seviyesine yükseltmek için kaynak ayırmış durumda.
🔹 Ancak uzmanlar, Fransa'nın daha sonra tek başına altıncı nesil savaş uçağı geliştirme maliyetini karşılamasının zor olacağını değerlendiriyor.
🔹 Yeni projeye ortak bulunması halinde teknoloji paylaşımı ve üretim haklarının yeniden müzakere edilmesi gerekeceği belirtiliyor.
İspanya'nın tepkisi
🔹 Projenin üçüncü ortağı İspanya, FCAS'ın sona ermesini Avrupa savunma iş birliği açısından ciddi bir başarısızlık olarak değerlendirdi.
🔹 İspanya Savunma Bakanı Margarita Robles, güvenlik ihtiyaçlarının yerine sanayi şirketlerinin çıkarlarının ön plana çıkmasının Avrupa savunması açısından kaygı verici olduğunu söyledi.
🔹 Robles, İspanya'nın Fransa, Almanya ve diğer Avrupa ülkeleriyle yeni bir savaş uçağı projesine katılmaya açık olduğunu açıkladı.
🔹 İspanya, en azından "Combat Cloud" komuta-kontrol sistemi gibi ortak teknolojilerin geliştirilmesine devam edilmesini desteklediğini bildirdi.