🔹 Başkan Donald Trump, Project 2025’in yazarlarından ve eski siyasi atamalı Dennis Kirk’ü İçişleri Bakanlığı müfettişlik ofisinin başına aday gösterdi.

🔹 İçişleri Bakanlığı müfettişlik ofisi, sorunlu Reflecting Pool yenilemesini incelemesi için Demokratlardan gelen başvurularla karşı karşıya bulunuyor.

🔹 Kirk, geçen yıl dönemin Ulusal İstihbarat Direktörü Tulsi Gabbard’a danışmanlık yaparken istihbarat topluluğunun müfettişlik ofisinde de görev aldı.

🔹 Milletvekilleri ve denetim kuruluşları, Kirk’ün iki görevinin Gabbard ile Signal uygulamasında yaklaşan bir ABD askeri saldırısını görüşen kişileri soruşturan ofis arasındaki sınırları belirsizleştirdiğini söyledi.

🔹 Temsilci Jared Huffman, Kirk’ü “sahte ve hileli bir denetçi” ve “siyasi kukla” olarak niteledi. Huffman, Kirk’ün üst düzey yönetim yetkililerini ilgilendiren etik ve yolsuzluk soruşturmalarını denetleyecek makamda bulunmaması gerektiğini söyledi.

🔹 Beyaz Saray Sözcüsü Taylor Rogers, Kirk’ün hükümetteki uzun kariyeri boyunca hukukun üstünlüğüne bağlılığını sürekli gösterdiğini söyledi.

🔹 Kirk, Trump’ın ikinci dönemi için hazırlanan Project 2025 kapsamında federal iş gücüne ilişkin önemli bir bölümü birlikte yazdı; Trump’ın ilk döneminde Personel Yönetimi Ofisi’nde üst düzey görevler üstlendi.

🔹 Kirk, ilk Trump döneminde Merit Systems Protection Board başkanlığına aday gösterildi ancak sendikaların deneyim eksikliği gerekçesiyle yürüttüğü yoğun muhalefetin ardından adaylığı Joe Biden tarafından geri çekildi.

🔹 Trump’ın ilk döneminde atadığı eski İçişleri Bakanlığı müfettişi Mark Lee Greenblatt, Senato’dan Kirk’ün adaylığını reddetmesini istedi. Greenblatt, Kirk’ün göreve gelmesinin soruşturmaların güvenilirliğine zarar verebileceğini ve ihbarcıların konuşma isteğini azaltabileceğini söyledi.

🔹 Center for Western Priorities, Kirk’ün rolünü kınadı ve Kongre’den, İçişleri Bakanlığı çalışanlarının belgeleri düzenli olarak imha ettiği ve kaybolan Signal mesajlarını kullandığı iddiaları sonrasında kayıtları zorunlu olarak talep etme yetkisini kullanmasını istedi.

🔹 Başkan Donald Trump, çocukluk aşılarının sayısının azaltılmasını, aşıların daha uzun aralıklarla uygulanmasını ve aşı randevularının bölünmesini öngören bir başkanlık kararnamesi imzaladı.

🔹 Trump, çocukluk aşılarının ABD’deki otizm vakalarındaki artışa yol açtığını söyledi. Dış araştırmacılar bu bağlantıyı büyük ölçüde çürüttü.

🔹 Kararname kapsamında 18 hastalığa yönelik mevcut genel çocukluk aşısı tavsiyesinin 11 hastalığa indirilmesi planlanıyor. Kızamık, kabakulak, kızamıkçık, çocuk felci ve boğmaca aşıları tüm çocuklar için önerilmeye devam edecek.

🔹 Kızamık, kabakulak ve kızamıkçık aşılarını birleştiren MMR aşısının üç ayrı iğneye bölünmesi ve aşıların farklı randevulara dağıtılması isteniyor.

🔹 Hepatit A ve B ile meningokok hastalığı aşılarının belirli yüksek risk gruplarına veya ebeveynlerle doktorların ortak kararına bırakılması planlanıyor. Grip ve koronavirüs aşıları da ortak karar kategorisine alınacak.

🔹 Trump, yeni tavsiyelerin tek bir sağlık ziyaretinde uygulanan aşı miktarını mevcut düzeyin beşte birine indireceğini söyledi. Bu yaklaşımın kendi çocuklarının aşılarında da kullanıldığını ve daha fazla sağlık kuruluşu ziyareti gerektirdiğini ekledi.

🔹 Bilim insanları, doktorlar, Demokratlar ve bazı Cumhuriyetçiler kararnameyi tehlikeli buldu. Aşıların bölünmesinin çocukların önlenebilir hastalıklara karşı daha uzun süre savunmasız kalmasına yol açabileceği uyarısı yapıldı.

🔹 Amerikan Pediatri Akademisi Başkanı Andrew Racine, aşılarla otizm arasında bağlantı bulunmadığını söyledi. Tıp uzmanları, tek doz MMR aşısının güvenli ve etkili olduğunu, aşının bölünmesinin kızamık riskini artırabileceğini açıkladı.

🔹 Merck, birleşik aşıların çocukların önerilen tüm dozları zamanında almasını kolaylaştırdığını söyledi. Şirket, MMR aşısını üç ayrı iğneye ayırmanın faydasını gösteren yayımlanmış bilimsel kanıt bulunmadığını açıkladı.

🔹 Kararnamenin uygulanmasında eyaletler belirleyici olacak; okul çağındaki çocuklar için aşı şartlarını genellikle eyaletler belirliyor. Kararname eyaletleri okul aşısı yasalarını ve düzenlemelerini gözden geçirmeye çağırıyor.

🔹 Sağlık Bakanlığı bünyesindeki Çocukluk Aşıları Güvenliği Görev Gücü’nün 90 gün içinde temel çocukluk aşılarının zamanlaması ve sıralaması için değişiklik önerileri hazırlaması isteniyor. Kararname ayrıca alüminyum dışındaki alternatif adjuvanların geliştirilmesini öngörüyor.

🔹 Adalet Bakanlığına, ebeveyn yetkisi ile dini ve tıbbi muafiyetleri düzenleyen eyalet yasalarına karşı uygun hukuki itirazlar yürütme talimatı veriliyor. ABD, 35 yılın en kötü kızamık yılını geçirirken kararname tartışmaya açıldı.

🔹 Çin merkezli AgiBot, 2026’nın ilk yarısında yerli rakibi Unitree Robotics’i geride bırakarak dünyanın en büyük insansı robot tedarikçisi oldu.

🔹 AgiBot, ocak-haziran döneminde yaklaşık 8.400 insansı robot sevk ederek küresel pazarın yüzde 44’ünü elde etti.

🔹 AgiBot’un sevkiyatları yıllık bazda yüzde 562 arttı; şirketin ürün portföyünde tam boy çift ayaklı A serisi, kompakt X serisi ve tekerlekli G serisi robotlar yer aldı.

🔹 Hangzhou merkezli Unitree, yaklaşık 5.900 robot sevkiyatıyla küresel pazarın yüzde 31’ini aldı ve ikinci sıraya geriledi. Şirketin insansı robot sevkiyatları ağırlıklı olarak eğitim, araştırma ve gösteri amaçlı kullanılan G1 modelinde yoğunlaştı.

🔹 Unitree, Şanghay Menkul Kıymetler Borsası’nın Star Market platformunda halka arz hazırlığı yapıyor. Şirket hisse başına halka arz fiyatını 150,8 yuan olarak belirledi ve yaklaşık 6,1 milyar yuan (904 milyon ABD doları) toplamayı planlıyor.

🔹 AgiBot, Hong Kong’da halka arz için Citic Securities’i sponsor; China International Capital Corporation ve Morgan Stanley’yi ortak sponsor olarak görevlendirdi.

🔹 Unitree geçen yıl 1,7 milyar yuan gelir ve 591 milyon yuan düzeltilmiş net kâr elde etti. AgiBot’un kurucusu ve yönetim kurulu başkanı Deng Taihua, şirket gelirinin 2025’te 1 milyar yuanı aştığını ve 2027’de 10 milyar yuana ulaşmasının hedeflendiğini söyledi.

🔹 Küresel insansı robot sevkiyatları 2026’nın ilk yarısında yıllık yüzde 272 artarak yaklaşık 19.100 adede ulaştı; Çinli üreticiler sevkiyatların yüzde 97’sinden fazlasını, Çin’deki alıcılar ise talebin yüzde 85’inden fazlasını oluşturdu.

🔹 Fabrika otomasyonu ve lojistik uygulamaları büyümeyi destekledi; endüstriyel ve ticari kullanımlar toplam sevkiyatların yüzde 70’inden fazlasını oluşturdu. Yıl sonu küresel sevkiyatlarının yaklaşık 60.000 adede ulaşması bekleniyor.

🔹 Cleveland Fed Başkanı Beth Hammack, enflasyonu merkez bankasının yüzde 2’lik hedefine indirmek için birden fazla faiz artışının gerekebileceğini söyledi.

🔹 Hammack, faiz artışlarının nihai seviyesini şimdiden öngörmek istemediğini belirtti.

🔹 Hammack, genel olarak 25 baz puanlık tek bir faiz artışının ekonomi üzerinde büyük bir etki yaratmayacağını söyledi.

🔹 Hammack, geçen ay faizlerin sabit tutulması kararına karşı artış yönünde oy kullanan üç Fed yetkilisinden biri oldu.

🔹 Hammack, yüksek enflasyonun daha uzun süre devam etmesinin enflasyonu düşürmeyi zorlaştırabileceğini söyledi.

🔹 Hammack, faiz oranlarının ekonomiyi anlamlı ölçüde kısıtlamadığını ve enflasyonun kendiliğinden hedefe dönmesini beklemediğini belirtti.

🔹 Rusya Yüksek Mahkemesi, Kremlin’in Ukrayna’daki askeri eylemine karşı çıkan Yabloko partisinin gelecek ayki parlamento seçimlerine katılmasını engelledi.

🔹 Mahkeme, Yabloko’nun seçim kaydını Kremlin yanlısı bir partinin başvurusu üzerine iptal etti. Merkez Seçim Komisyonu geçen ay Yabloko’nun 10 partiyle birlikte seçim pusulasında yer almasına izin vermişti.

🔹 Yabloko, son yıllarda Rusya’nın Ukrayna’ya asker göndermesine karşı çıkan kayıtlı tek muhalefet partisiydi. Partinin kampanya sloganları arasında ateşkes, diplomasi ve barış çağrısı ile nükleer savaşı önleme ve siyasi baskıların olmadığı bir Rusya hedefi yer aldı.

🔹 Yabloko’nun kurucu ortaklarından ve siyasi komite başkanı Grigory Yavlinsky, kararı kınadı ve partinin itiraz edeceğini söyledi. Yavlinsky, kararın yetkilileri rahatsız eden soruları soranlarla diyaloğu reddetmek anlamına geldiğini belirtti.

🔹 Yulia Navalnaya ile sürgündeki muhalif siyasetçiler Ilya Yashin ve Vladimir Kara-Murza, seçmenlere Yabloko’yu destekleme çağrısı yaptı. Navalnaya, partinin savaş karşıtı tutumunu desteklemenin ahlaki ve siyasi açıdan doğru olduğunu söyledi.

🔹 Yabloko lideri Nikolai Rybakov, Navalnaya ve diğer yurt dışındaki Kremlin karşıtlarının desteğinin partiye yönelik suçlamaları artırabileceğini belirterek bu destekten uzak durmaya çalıştı. Rybakov, sosyal medyada Yabloko’yu destekleyen videolar için partinin ödeme yapmadığını söyledi.

🔹 Sosyal medyada gençlerin elma tuttuğu veya elma göndermeli Rusça şarkılar eşliğinde dans ettiği Yabloko destekçisi videolar yayıldı. Rusçada “Yabloko” kelimesi “elma” anlamına geliyor.

🔹 A Just Russia Partisi lideri Sergei Mironov, Başsavcılık ve Adalet Bakanlığına Yabloko hakkında inceleme yapılması ve partinin eylemlerine hukuki değerlendirme getirilmesi çağrısında bulundu. Komünist Parti lideri Gennady Zyuganov da Yabloko’nun Devlet Başkanı Vladimir Putin’in politikalarını desteklemediğini söyledi.

🔹 Rodina Partisi, Yabloko’nun seçim pusulasından çıkarılması için Yüksek Mahkemeye başvurdu. Rodina, partiyi telif hakkı ihlali ve kampanya harcama limitlerini aşmakla suçladı; Yabloko’nun Ukrayna tutumunu Rusya’nın toprak bütünlüğünün ihlaline çağrı olarak niteledi.

🔹 Yabloko lideri ve parti avukatları suçlamaları reddetti. Kararın ardından Moskova’nın merkezindeki mahkeme binasına giren Yabloko temsilcileri destekçilerin alkışlarıyla karşılandı.

🔹 Kremlin’in muhalefete yönelik baskıları artırmasıyla Yabloko’nun önde gelen üyelerinden bazıları hapse atıldı veya “yabancı ajan” ilan edildi. Maxim Kruglov, Rus ordusu hakkında yanlış bilgi yaydığı gerekçesiyle haziranda yedi yıl hapis cezasına çarptırıldı.

🔹 Yabloko’nun üst düzey üyelerinden Lev Shlosberg benzer suçlamalarla yargılanıyor ve mahkûm edilmesi halinde 10 yıla kadar hapis cezasıyla karşı karşıya bulunuyor. “Yabancı ajan” ilan edilen Boris Vishnevsky ise bu statüdeki kişilerin seçimlere katılmasını ve kamu görevi yürütmesini engelleyen düzenleme nedeniyle 2024’te St. Petersburg Kent Konseyinden ayrıldı.

🔹 ABD'li büyük yatırım şirketleri, yapay zekâ altyapı projeleri için Nvidia ile 500 milyar ABD doları tutarında finansman sağlamak üzere ortaklık görüşmeleri yürütüyor.

🔹 Apollo Global Management, Blackstone, BlackRock bünyesindeki Global Infrastructure Partners, Brookfield Asset Management, Goldman Sachs ve KKR görüşmelere katılan şirketler arasında bulunuyor.

🔹 Anlaşma en erken pazartesi günü duyurulabilir.

🔹 Finansmanın hangi projeleri veya şirketleri destekleyeceği, yapısının ne olacağı ve 500 milyar ABD dolarının yeni taahhütleri mi yoksa mevcut taahhütleri mi kapsadığı açıklanmadı.

🔹 Adı geçen yatırım şirketleri ve Nvidia, yorum taleplerine hemen yanıt vermedi. Nvidia hisseleri yüzde 3,2'ye varan düşüş yaşadı.

🔹 Nvidia, yapay zekâ ekosistemindeki şirketlerle daha önce yüz milyarlarca dolarlık anlaşmalar imzaladı; bazı yatırımcılar bu anlaşmaların sektördeki talep ve değerlemeleri karşılıklı işlemler yoluyla şişirebileceği endişesini taşıyor.

🔹 Nvidia ile Güney Koreli SK Group arasındaki ortaklık geçen ay genişletildi ve iki şirketin karşılıklı ticaret hacminin 500 milyar ABD dolarını aşacağı açıklandı.

🔹 Nvidia, OpenAI'nin bir ABD veri merkezi projesinden bilgi işlem kapasitesi kiralamasına yardımcı olmak için 250 milyar ABD dolarına kadar finansman garantisi sağlama görüşmeleri de yürüttü.

🔹 Nvidia, Ilya Sutskever'in kurucu ortakları arasında yer aldığı yapay zekâ girişimi Safe Superintelligence'a geçen ay önemli miktarda yatırım yaptı.

🔹 Şirket, OpenAI'nin ABD projesi için Nvidia çipleri alımına yönelik 350 milyar ABD dolarlık finansmanı görüşüyor.

🔹 Nvidia, likiditesini artırmak amacıyla haziran ayında ABD tahvil ihracı yoluyla 25 milyar ABD doları toplamayı planladığını açıkladı. Bu, şirketin 2021'den bu yana borç piyasasına ilk kez başvurması oldu.

🔹 Tataristan'daki yerel yetkililer, Ukrayna'nın insansız hava aracı saldırısında en az 13 kişinin öldüğünü açıkladı. Ölenler arasında bir çocuk bulunuyor; 75 kişi yaralandı.

🔹 Saldırılar, Ukrayna sınırına 1.100 kilometreden daha uzak olan Nijnekamsk kentini hedef aldı ve gece boyunca birkaç saat sürdü.

🔹 Ukrayna Silahlı Kuvvetleri, Nijnekamsk'taki Tanevo petrol rafinerisinin vurulduğunu açıkladı. Kentteki petrol rafinerileri daha önce 12 Haziran'da da hedef alınmıştı.

🔹 Tataristan'daki Özbekistan konsolosluğu, ölenlerden yedisinin Özbekistan vatandaşı olduğunu açıkladı. Rusya Soruşturma Komitesi, saldırı sırasında İHA'ların vurduğu bölgede askeri operasyonlara katılmayan sivillerin bulunduğunu bildirdi.

🔹 Tataristan lideri Rustam Minnikhanov saldırıyı doğrulayarak hayatını kaybedenlerin ailelerine başsağlığı diledi. Nijnekamsk Belediye Başkanı Radmir Belayev, ölümlerin herkes için büyük bir acı olduğunu söyledi.

🔹 Moskova, saldırılara katılan herkesin kaçınılmaz ve ağır bir cezayla karşılaşacağını açıkladı.

🔹 Ukrayna'nın Dezenformasyonla Mücadele Merkezi Başkanı Andriy Kovalenko, hedef alınan tesislerin Ukrayna'ya yönelik saldırılarda, silah üretiminde ve Rusya'nın savaş çabalarının desteklenmesinde kullanıldığını söyledi.

🔹 Rusya, gece boyunca ülke genelinde 450'den fazla Ukrayna İHA'sının hava savunma sistemleri tarafından düşürüldüğünü açıkladı.

🔹 Sibirya'daki Tümen bölgesinde bir sanayi tesisi, düşen birkaç İHA'nın isabet etmesiyle yangın çıktı.

🔹 Ukrayna son dönemde Rusya'daki depo ve enerji altyapılarını hedef alan uzun menzilli saldırılarını artırdı. Moskova da Ukrayna kentlerine ve yerleşim merkezlerine geniş çaplı hava saldırılarını sürdürüyor; geçen hafta Kiev'e düzenlenen ortak İHA ve füze saldırısında 21 kişi öldü.

🔹 Başkan Donald Trump’ın medya şirketi, Truth Social’daki önde gelen hesapların gerçek zamanlı akışına 10’dan fazla müşterinin kaydolduğunu açıkladı.

🔹 Truth API, Truth Social’daki popüler hesaplardan gelen paylaşımları makine tarafından okunabilir biçimde milisaniyeler içinde müşterilere ulaştırıyor.

🔹 İlk müşterilerin çoğunu yüksek frekanslı işlem şirketleri oluşturuyor ve bu şirketler hizmet için ayda 60 bin ila 100 bin dolar ödüyor.

🔹 Trump Media, yapay zekâ alanındaki büyük altyapı şirketleriyle görüşmeler yürütüyor ve ilerleyen dönemde bireysel yatırımcılara yönelmeyi planlıyor.

🔹 Hükümet denetçileri ve Kongre’deki Demokratlar, hizmeti eleştirerek başkanın yatırımcılara piyasaları etkileyebilecek bilgilere erişim sattığını söyledi.

🔹 Maryland Demokrat Temsilcisi Jamie Raskin, 30 Temmuz’da Trump Media’dan abonelerin isimleri de dahil olmak üzere hizmete ilişkin bilgileri teslim etmesini talep etti.

🔹 Trump Media, ikinci çeyrekte 1,7 milyon dolar gelir ve büyük ölçüde zamanlaması kötü Bitcoin yatırımlarından kaynaklanan 238 milyon dolar net zarar açıkladı.

🔹 Şirket, Crypto.com ile Truth Social’da tahmin piyasası özelliği ve bağımsız bir dijital varlık hazinesi oluşturulmasına ilişkin anlaşmaları geçen hafta sona erdirdi.

🔹 Trump Media, nükleer füzyon şirketi TAE Technologies ile planlanan birleşmeyi yıl sonuna kadar tamamlamayı hedefliyor; ancak gerekli belgeler henüz sunulmadı.

🔹 Trump Media hisseleri pazartesi günü yüzde 8 geriledi ve bu düşüş, Trump’ın tröstte tutulan yaklaşık yüzde 41’lik hissesinin değerini azalttı.

🔹 Çatışmalar İran’ın büyük bölümünde hafiflerken, ABD’nin Kişm Adası ve ülkenin güneyindeki diğer bölgelere düzenlediği neredeyse sürekli hava saldırıları yaşamı ve geçim kaynaklarını altüst etti.

🔹 İran’ın güney kıyısındaki Kişm Adası; turkuaz suları, beyaz kumsalları ve kayalıklarıyla her yıl milyonlarca turist çekiyordu. Ada, doğal güzellikleri nedeniyle UNESCO Küresel Jeoparkı statüsü taşıyor.

🔹 2025’te Kişm’i yaklaşık 4 milyon kişi ziyaret etti ve adadaki yatırımlar bir önceki yıla göre yüzde 241 arttı. Turizm sektörü, 150 bin kişilik ada nüfusunun yaklaşık yüzde 40’ına istihdam sağladı.

🔹 Savaşın başlamasıyla turistlerin gelişi durdu; butik oteller boş kaldı, sahil boyunca uzanan kafe ve restoranların çoğu kapandı. Bazı işletme sahipleri adayı terk etti.

🔹 Kişm’in diğer başlıca ekonomik faaliyeti olan balıkçılık, balıkçıların açık denize çıkmaktan korkması nedeniyle neredeyse durdu. Turizm kurulu üyesi Tayeb Mofidi, otel sahiplerinden balıkçılık ve el sanatları sektörlerine kadar geniş bir ekonomik sıkıntı yaşandığını ve bazı kişilerin geçinebilmek için kişisel eşyalarını sattığını söyledi.

🔹 İran’ın güneyinde ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta başlattığı hava saldırıları, ülkenin diğer bölgelerinde ateşkes yürürlükteyken iki dönem dışında devam etti. ABD ordusu askeri ve gözetleme tesislerinin yanı sıra kıyı radarları, limanlar ve köprüleri hedef aldığını açıkladı.

🔹 Saldırılarda tüneller, limanlar, demiryolları, balıkçı tekneleriyle dolu limanlar, fabrikalar ve su arıtma tesisleri de zarar gördü. ABD ordusu, ateşkesin çökmesinin ardından güneyde 1.000’den fazla yeni hedefin vurulduğunu duyurdu.

🔹 8 Nisan’dan 30 Temmuz’a kadar ABD, 8 Nisan-7 Mayıs ve 7-25 Mayıs dönemleri dışında İran’ın güneyine neredeyse her gece saldırı düzenledi. Çatışmalarda İran’ın Hürmüz Boğazı ablukasını aşmaya çalışan gemilere saldırması, ABD’nin güney İran’daki hedefleri bombalaması ve İran’ın bölgedeki ABD üslerine insansız hava araçları ile balistik füzelerle karşılık vermesi şeklinde bir döngü oluştu.

🔹 Cask’ta limandaki en az 100 balıkçı teknesi yok edildi ve 3.500’den fazla kişinin geçimi etkilendi. Kenarek’te, bir Amerikan helikopterinin uyarı ateşinin ardından tekneleri Umman Denizi’nde kaybolan 17 balıkçıdan mayıs ayından bu yana haber alınamıyor.

🔹 Bender Abbas’ın kuzeyindeki bir yaban hayatı koruma alanında koruma istasyonunu hedef alan hava saldırısında bir park görevlisinin ailesinden üç kişi öldü. Bender Abbas ve Lar kentlerinde yaşayanlar, saldırıların belirsizlik, panik atak, nefes darlığı ve umutsuzluk yarattığını söyledi.

🔹 30 Temmuz’un ilk saatlerinde Kişm Adası’ndaki Çah-Tangou köyünde bir aile evi büyük bir patlamayla yıkıldı ve beş kişilik aile enkaz altında kaldı.

🔹 Sık yerleşimli bir konut bölgesindeki eve 2.000 librelik bir ABD bombası isabet etti. Evin yakınında askeri tesis bulunmuyordu.

🔹 Saldırıda baba Gheysar Jaffari, anne ve 2 yaşındaki oğulları öldü; 8 ve 14 yaşındaki iki oğulları yaralandı. Gheysar Jaffari, savaş sırasında iş bulmakta zorlanan bir taksi şoförüydü.

🔹 Kişm’de yaşayan işletme sahipleri, internet kesintileri, elektrik ve su kesintileri, aşırı sıcaklar ve altyapı hasarının ekonomik kayıpları artırdığını söyledi. Ada sakinleri, savaşın tarafı olmadıkları halde en ağır bedeli sivillerin ödediğini söyledi.

🔹 Şubat ayında ABD ve İsrail’in İran’a düzenlediği hava saldırılarında İran’ın Dini Lideri Ali Hamaney ile güvenlik ekibinin büyük bölümü öldü.

🔹 Hamaney’in oğlu ve İran’ın yeni dini lideri Mojtaba Hamaney, ABD ile aylarca hatta yıllarca sürebilecek bir çatışma ortamında ülkenin ulusal güvenlik politikasını yeniden şekillendiriyor.

🔹 İran, hükümetin üst kademesinde pazar ve pazartesi günleri kapsamlı bir değişikliğe giderek güvenlik politikaları ve baskı kurumlarının yönetimine deneyimli muhafazakâr isimleri getirdi.

🔹 Yeni atamalar arasında eski Devrim Muhafızları Komutanı Muhsen Rızai’nin Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi sekreterliği, Tuğgeneral Ahmed Vahidi’nin Devrim Muhafızları Komutanlığı ve Hüseyin Taeb’in Besic Komutanlığı görevlerine getirilmesi bulunuyor.

🔹 Hüseyin Taeb, rejime karşı protestoları ve diğer muhalefet biçimlerini bastırmakla görevli gönüllü Besic gücünü 2009’daki protestolar sırasında da yönetti.

🔹 Rızai, Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi’nde Mojtaba Hamaney’in kişisel temsilcisi olarak da görevlendirildi. Konsey, İran’ın en önemli askeri ve diplomatik kararlarını alıyor.

🔹 Rızai, Hürmüz Boğazı’nın İran’ın kontrolü dışında açılmasını sağlayacak herhangi bir koridoru kabul etmeyeceklerini söyledi. Hürmüz Boğazı, küresel petrol ticareti açısından kritik önem taşıyor.

🔹 İran’ın siyasi liderleriyle güvenlik kurumları arasındaki anlaşmazlıklar, nükleer program ve Hürmüz Boğazı konusundaki müzakerelerde art arda geri adımlara yol açtı. Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi günler süren görüşmelere rağmen uzlaşmaya varamadı.

🔹 Rızai, 1981’de Devrim Muhafızları’nın başına geçti ve bu görevi 16 yıl sürdürdü. Arjantin makamları, 1994’te Buenos Aires’teki bir Yahudi kültür merkezine düzenlenen ve 85 kişinin öldüğü intihar saldırısına Rızai’nin dahil olduğunu öne sürdü.

🔹 Rızai, savaş öncesinde pragmatik bir isim olarak görülürken Mojtaba Hamaney döneminde Trump’ı “dengesiz” olarak niteledi ve Washington’ın İran’ın şartlarını kabul etmesini talep etti.

🔹 Rızai, 2012’de İran’ın nükleer programının yabancı bir işletmeci tarafından yürütülmesi önerisine açık yaklaşarak uranyum zenginleştirmenin İran dışında da yapılabileceğini söyledi.

🔹 İran’daki yeni atamalar, savaşta öldürülen yetkililerin yerine yapıldı. Pazartesi günü atanan diğer dört komutan arasında, Hürmüz Boğazı’ndaki gemi saldırılarında önemli rol oynayan Devrim Muhafızları donanmasının komutanı da yer aldı.