İran farklı anlaşma taslaklarını dolaşıma sokarken ABD takvime bağlı kalıyor
Bloomberg
🔹 İran, ABD ile geçici anlaşmaya ilişkin en az üç farklı taslak metni dolaşıma sokarken ABD Başkanı Donald Trump anlaşmanın pazar günü imzalanması hedefini korudu.
🔹 Taslakların tamamında Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması, İran'a yaptırım kolaylıkları sağlanması ve nükleer program konusunda uzun vadeli müzakerelerin başlatılması gibi ortak maddeler yer aldı.
🔹 Taslaklar özellikle İran'ın ne kadar mali destek alacağı ve yaptırımların hangi ölçüde kaldırılacağı konusunda önemli farklılıklar içeriyor.
🔹 İran yönetimi, anlaşmanın Trump'ın doğum gününde imzalanmasının sembolik yönüne sıcak bakmadığı mesajını verdi.
🔹 Taslak metne göre İran ile ABD ve müttefikleri, İran ve Lübnan dahil tüm cephelerde savaşın derhal ve kalıcı olarak sona erdiğini ilan edecek ve birbirlerine karşı güç kullanmamayı taahhüt edecek.
🔹 Taraflar birbirlerinin egemenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı göstermeyi ve iç işlerine müdahale etmemeyi kabul edecek.
🔹 Nihai anlaşmanın 60 gün içinde müzakere edilmesi, gerektiğinde bu sürenin uzatılabilmesi öngörülüyor.
🔹 ABD'nin anlaşmanın ardından deniz ablukasını kaldırmaya başlaması ve deniz taşımacılığını 30 gün içinde tam kapasiteye çıkarması planlanıyor.
🔹 İran da ticari gemilerin Hürmüz Boğazı üzerinden geçişini yeniden başlatacak ve geçişlerin 30 gün içinde savaş öncesi seviyelere dönmesini sağlayacak.
🔹 Taslaklardan birinde ABD ve bölgesel ortaklarının İran'ın yeniden inşası ve ekonomik kalkınması için en az 300 milyar dolarlık bir program oluşturması öngörülüyor.
🔹 ABD'nin İran petrolü, petrokimya ürünleri ve bunlarla ilgili bankacılık, sigorta ve taşımacılık işlemlerine yönelik Hazine Bakanlığı muafiyetlerini anlaşmanın hemen ardından yürürlüğe koyması planlanıyor.
🔹 ABD'nin, müzakerelerde ilerleme sağlanmasına paralel olarak İran'ın dondurulmuş varlıklarını serbest bırakması ve kullanılabilir hale getirmesi öngörülüyor.
🔹 İran nükleer silah üretmeyeceği taahhüdünü yinelerken, uranyum zenginleştirme faaliyetleri ve zenginleştirilmiş uranyum stoklarının geleceği nihai anlaşma müzakerelerinde ele alınacak.
🔹 İsrail ordusunun Beyrut'a yönelik saldırıları ve Hizbullah'ın kuzey İsrail'e yeni roket atışları gün içinde anlaşma ihtimaline ilişkin belirsizliği artırdı.
🔹 Donald Trump, sosyal medya paylaşımında İsrail'e Lübnan'a yönelik saldırıları durdurma çağrısı yaparak bölgeye barış getirecek bir anlaşmaya çok yakın olunduğunu söyledi.