Çin'in kapasite fazlası bir sayı sorunu değil; verimlilik açığı
South China Morning Post
🔹 Çin Ticaret Bakanlığı, 28 Temmuz'da devlet sübvansiyonları, zayıf iç talep ve kapasite fazlası arasında doğrudan bağlantı bulunmadığını açıkladı. Bakanlık, Çin'in ihracat gücünü inovasyon ve ölçek ekonomileriyle ilişkilendirdi.
🔹 Çin yönetimi, devlet sübvansiyonlarının sanayi kapasite fazlasına yol açtığı yönündeki suçlamaları kasıtlı bir karalama olarak nitelendirdi.
🔹 Kapasite fazlası, yeni üretim sistemlerinin eski tesisler kapanmadan devreye girmesiyle oluşabilir. Daha iyi bataryalar, otomasyon ve daha yoğun tedarik zincirleri sayesinde daha düşük maliyetle üretim yapan tesisler, eski fabrikaları ekonomik açıdan sürdürülemez hale getirebilir.
🔹 Çin'de elektrikli araç üretimi iç talebi aşmasına rağmen tüketiciler yabancı araçlar yerine yerli araçları giderek daha fazla tercih ediyor.
🔹 Çin'de üretilen batarya paketleri 2025'te Kuzey Amerika'daki paketlerden yaklaşık yüzde 30, Avrupa'dakilerden yüzde 35 daha ucuzdu.
🔹 Çin geçen yıl 16 milyon elektrikli araç üretti; bu miktar küresel üretimin yaklaşık dörtte üçüne karşılık geldi.
🔹 Çin'deki yatırımlar, yıkıcı fiyat savaşları ve yerel yönetim teşvikleri zayıf şirketlerin faaliyetlerini sürdürmesine yol açabilir. Ucuz kredi ve zararlarla sürekli ayakta tutulan fabrikalar, sanayi gücünü değil ertelenmiş kapanışı gösterebilir.
🔹 1989'da Japonya'daki otomobil fabrikaları bir araç üretmek için 16,8 işçilik saati kullanırken bu süre ABD'de 25,1, Avrupa'da 36,2 saatti. Sonraki dönemde Japon üreticiler ABD'de fabrikalar kurdu, Batılı otomobil şirketleri yalın üretim tekniklerini benimsedi ve verimsiz tesisler kapatıldı veya yeniden yapılandırıldı.
🔹 Almanya'nın Çin'e otomobil ihracatı geçen yıl yaklaşık üçte bir azalırken Çin'in otomobil üretimi 30 milyonun üzerine çıktı. Çinli üreticiler, yabancı rakiplerini yalnızca dış pazarlarda değil, rakiplerin kendi iç pazarlarında da giderek daha fazla geride bırakıyor.
🔹 Gümrük vergileri, maliyetin altında yapay biçimde sürdürülen üretimdeki bozulmayı düzeltebilir veya daha verimli rakiplere karşı eski tesislere uyum sağlamak için zaman kazandırabilir. Ancak geçici uyum süresi sağlamak ile sektörün dönüşümünü süresiz biçimde engellemek birbirinden ayrılıyor.
🔹 Yarı iletken, batarya, temiz enerji ve ileri üretim sektörlerine yönelik devlet destekleri, dünya genelinde kısa vadeli ihtiyaçların üzerinde kapasite oluşmasına yol açabilir. Asıl ayrım, hangi fabrikaların kaynak israfı olduğu ve hangilerinin eski tesisleri geçersiz kıldığı noktalarında ortaya çıkıyor.
🔹 Fabrika kullanım oranı bir tesisin atıl olduğunu gösterebilir, ancak tesisin yanlış veya ekonomik açıdan geçersiz olup olmadığını tek başına ortaya koyamaz.