ABD ile İran arasında Trump’a zafer ilan etme fırsatı veren ancak kalıcı barışı sağlamayan kaotik görüşmeler
Bloomberg
🔹 ABD ile İran arasında varılan geçici anlaşma, en tartışmalı konuların sonraki müzakerelere bırakılmasını öngörüyor.
🔹 Anlaşma kapsamında Hürmüz Boğazı yeniden açılıyor, ABD deniz ablukasını kaldırıyor ve çatışmaların sona erdirilmesi hedefleniyor.
🔹 İran, nükleer silah geliştirmeyeceği taahhüdünü yinelerken yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stokunun seyreltilmesini veya devredilmesini görüşmeyi kabul etti.
🔹 ABD, nihai anlaşmaya yönelik ilerlemeye bağlı olarak yaptırımların kademeli biçimde hafifletilmesini kabul etti.
🔹 Nihai anlaşmaya ilişkin nükleer program, yaptırımlar ve Lübnan başta olmak üzere birçok kritik konu sonraki görüşmelere bırakıldı.
🔹 Katar, ABD ve İran’ın talebi üzerine dört hafta süren yoğun arabuluculuk faaliyetleri yürüttü.
🔹 Katarlı arabulucular, Tahran ile Washington arasında 17 saat süren mekik diplomasisi gerçekleştirdi.
🔹 Pakistan, Türkiye ve Mısır da müzakere sürecinin farklı aşamalarında diplomatik girişimlerde bulundu.
🔹 Katar heyeti, müzakerelerin kritik aşamalarında Washington, Tahran, Doha ve Miami arasında yoğun temaslarda bulundu.
🔹 İsrail’in Beyrut’a düzenlediği saldırılar müzakere sürecini birkaç kez tehlikeye soktu.
🔹 Trump, İsrail saldırılarının anlaşma sürecini geciktirdiğini söyleyerek Netanyahu’ya sert tepki gösterdi.
🔹 Trump, Lübnan’daki askeri operasyonların durdurulmasını istedi ve İsrail’in bazı saldırılarının gerçekleşmemesi gerektiğini ifade etti.
🔹 Netanyahu, İran’ın füze programı ve bölgedeki vekil güçlerinin sınırlandırılmasını anlaşmanın parçası yapmak istedi ancak bu talep nihai çerçeveye girmedi.
🔹 Savaş, ABD ekonomisinde enflasyonu hızlandırdı, enerji fiyatlarını yükseltti ve küresel petrol piyasalarında dalgalanmaya yol açtı.
🔹 İran, anlaşma sayesinde petrol satışlarının yeniden artmasını, yaptırımların hafiflemesini ve milyarlarca dolarlık ekonomik kaynak sağlanmasını bekliyor.
🔹 İsrail’de anlaşmaya yönelik siyasi tepkiler yükseldi ve Netanyahu’nun İran politikası seçimler öncesinde eleştiri konusu oldu.
🔹 Trump yönetimi, anlaşmayı İran’ın nükleer silah edinmesini önleyen, Hürmüz Boğazı’nı yeniden açan ve çatışmaları sona erdiren diplomatik başarı olarak savunuyor.