🔹 New York’taki LaGuardia Havalimanı’nda görev yapan iki hava trafik kontrolörü, 22 Mart gecesi Air Canada uçağının pistte ilerleyen itfaiye aracına çarptığı kazadan yaklaşık bir saat önce kuleden ayrıldı.

🔹 Federal Havacılık İdaresi, iki kontrolör hakkında işten çıkarma ihtimali de dahil disiplin süreci yürütüyor.

🔹 Kontrolörlerin ayrılmasının ardından kulede, yoğun uçuş trafiğini ve yerdeki başka bir uçakla ilgili acil durumu yönetmek üzere yalnızca iki görevli kaldı.

🔹 Hava trafik kontrolörleri sendikası, suçlamalarla ilgili FAA yönetimiyle görüşmeler yürüttüğünü açıkladı.

🔹 Gerekli molanın vardiya sonuna denk gelmesi halinde erken ayrılma uygulaması, ülke genelinde “early shove” adıyla bilinen yaygın bir uygulama olarak tanımlanıyor. FAA, hava trafik kontrolörleri sendikasıyla yeni bir sözleşme ve vardiya modeli üzerinde görüşüyor.

🔹 Ulaştırma Bakanı Sean Duffy, tam vardiya tamamlanmadan işten ayrılmayı zaman çizelgesi dolandırıcılığı olarak nitelendirdi ve buna izin verilmeyeceğini söyledi.

🔹 Ulusal Ulaştırma Güvenliği Kurulu’nun kazayla ilgili nihai raporunun gelecek yıl yayımlanması bekleniyor. Soruşturmacılar kuledeki personel sayısının yanı sıra kazaya katkıda bulunmuş olabilecek başka unsurları da inceliyor.

🔹 NTSB’nin ön raporuna göre, kontrolör itfaiye aracını pistten geçmesi için serbest bıraktı; araç, geçiş trafiği için dur işareti işlevi gören uyarı ışıkları hâlâ yanarken hareket etti.

🔹 Transponder bulunmayan itfaiye aracının konumu kuledeki yüzey izleme sistemi tarafından güvenilir biçimde belirlenemedi. Sistem, iniş yapan uçakla olası çatışmayı öngöremedi ve sesli ya da görsel uyarı üretmedi.

🔹 Air Canada Express’in Montreal’den gelen CRJ900 tipi uçağında 76 kişi bulunuyordu. Pilotlar Antoine Forest ve Mackenzie Gunther hayatını kaybetti; 39 kişi hastaneye kaldırıldı ve bunlardan altısının durumu ağır olarak tanımlandı.

🔹 İtfaiye aracı, United Airlines’a ait kalkış hazırlığındaki bir uçakta kabin görevlilerini rahatsız eden yoğun koku ihbarına müdahale eden araç konvoyunun başındaydı.

🔹 Hava koşullarına bağlı gecikmeler nedeniyle LaGuardia’daki uçuş trafiği olağandan yoğundu. Saat 23.00 ile kazanın meydana geldiği yaklaşık 23.45 arasında 12 uçak iniş yaptı.

🔹 ABD ve İsrail’in İran’a karşı savaşı altı ayı doldurdu. Donald Trump daha önce çatışmanın birkaç hafta sürecek “küçük bir operasyon” olacağını söylemişti.

🔹 Trump, bombardıman ve deniz ablukasıyla İran’ın liderliğini, ordusunu ve ekonomisini ağır şekilde zayıflattığını söyledi.

🔹 Trump yönetimi, savaşı sonuçlandırmak için askeri operasyonlar yerine ekonomik baskıyı artırmaya yöneliyor. Strateji, Tahran’la ticaret yapan ülke ve kuruluşları cezalandırma tehditlerine dayanıyor.

🔹 Yönetim, aylar süren savaşın ardından mühimmat stoklarının azalmasını değerlendiriyor. Uzayan çatışmanın dünyanın diğer bölgelerindeki ABD askeri hazırlığını zayıflatabileceği yönünde endişeler bulunuyor.

🔹 Trump, İran’ı yeniden müzakere masasına döndürmek için “acelemiz olmadığını” söyledi. İran yönetiminin zor durumda olduğunu belirten Trump, “Onlarla konuşmak istemiyoruz, görüşmeye çalışmıyoruz” dedi.

🔹 Savaşın ABD’ye maliyeti 37,5 milyar doları aştı. Çatışmanın, Cumhuriyetçi Parti için kritik kasım seçimleri öncesinde Trump’ın kamuoyu desteğine zarar verdiği bildiriliyor.

🔹 Trump, savaşın Irak ve Afganistan’daki uzun süreli çatışmalarla karşılaştırılmasına karşı çıktı; İran’a ABD askeri konuşlandırılmadığını belirtti. Buna rağmen savaş, Trump’ın seçmenlere verdiği birkaç haftada sona erme vaadinden çok daha uzun sürdü.

🔹 Trump, sosyal medyada “Görev tamamlandı 2026” yazılı yapay zekâ üretimi bir görsel paylaştı. Görselde Trump, ABD savaş uçakları, bir savaş gemisi ve Amerikan bayraklarıyla birlikte George W. Bush ve savaşın başında İsrail saldırısında öldürülen eski İran dini lideri Ali Hamaney’in görüntüleri arasında yer aldı.

🔹 Trump, ABD ve İsrail operasyonlarının İran donanması ile hava kuvvetlerini ağır şekilde tahrip ettiğini söyledi. İranlı yetkililer, ülkenin doğrudan ve dolaylı zararının 270 milyar dolara ulaştığını açıkladı.

🔹 Hürmüz Boğazı’nda İran’ın saldırıları nedeniyle petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz taşıyan gemilerin geçişi azaldı. Trump boğazın açık olduğunu ve bir gün önce 24 geminin geçtiğini söyledi; savaş öncesinde günlük geçiş sayısı yaklaşık 130’du.

🔹 Katar ve Pakistan, ABD ile İran arasında diplomatik çözüm için girişimlerini sürdürüyor. Katar Başbakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani, Hürmüz Boğazı’ndaki trafiği artırmayı amaçlayan İran-Umman planını görüşmek üzere Tahran’a gitti.

🔹 Haziranda boğazın yeniden açılmasını ve İran’ın nükleer programı hakkında görüşmeler başlatılmasını amaçlayan ön anlaşma, İran’ın gemilere saldırmaya başlamasından haftalar sonra çöktü.

🔹 ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Beyaz Saray’ın “Operation Economic Outcast” adını verdiği kampanyayı açıkladı. Yönetim ticareti kesmeleri için ülkelere uyarı gönderdi ancak ikincil yaptırım duyurmadı.

🔹 ABD Hazine Bakanlığı, Mısır’ın ikinci büyük bankası Banque Misr’ın ABD finans sisteminden çıkarılmasına yol açabilecek adımlar attı. Bakanlık, bankayı Tahran yönetimi için ekonomik can simidi görevi görmekle suçladı.

🔹 İran’ın en büyük ticaret ortağı ve petrol alıcısı Çin, İran’la ticaret yapan ülke ve şirketlere yönelik tehditlere karşı “yasa dışı tek taraflı yaptırımlara” karşı olduğunu açıkladı.

🔹 Trump, Çin bankalarına neden henüz yaptırım uygulanmadığı sorusuna “Uygulamadığımı kim söyledi? Bunu yapıp yapmadığımı bilmiyorsunuz” yanıtını verdi.

🔹 ABD ve İsrail’in İran’a yönelik savaşının başlamasından altı ay sonra, savaşın daha da ağırlaştırdığı ekonomik kriz birçok İranlının gündemindeki temel sorun haline geldi.

🔹 Savaşın başlangıcında bazı İranlılar yıkımı daha iyi bir geleceğin habercisi olarak görürken, bu umut yerini gelecek kaygısına, ABD’nin amaçlarına yönelik kuşkulara ve artan çaresizliğe bıraktı.

🔹 Birçok İranlı, başlangıçta ABD-İsrail harekâtını destekleyip desteklemediğinden bağımsız olarak hükümetin kısa sürede çökeceğine artık inanmıyor ve ekonomik kriz içinde hayatta kalmaya odaklanıyor.

🔹 ABD ve İsrail saldırıları çelik fabrikaları, petrokimya tesisleri, köprüler ve tarihi kültürel alanlar dahil olmak üzere sivil yaşam açısından önemli yerlere zarar verdi.

🔹 ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın nükleer silah edinmesini engelleme, hükümeti değiştirme ve füze programını yok etme hedeflerine ulaşamadıktan sonra İran medeniyetini yok etmekle ve ülkeyi “Taş Devri’ne geri göndermekle” tehdit etti.

🔹 ABD, artan ekonomik baskının İran hükümetini nükleer programını sınırlamaya veya savaşın başından beri fiilen ablukada tuttuğu Hürmüz Boğazı’nı tamamen yeniden açmaya zorlayacağını umuyor.

🔹 ABD ve İsrail’in, savaşın başında dini lider Ayetullah Ali Hamaney’i öldürmesini de içeren baskısı İran yönetimini geri adım atmaya zorlamadı. Hamaney’in yerine oğlu Mojtaba geçti ve yetkililer siyasi tutukluların infazı ile muhaliflere yönelik baskıyı artırdı.

🔹 İran Merkez Bankası, enflasyon oranının bu hafta yüzde 84’e yükseldiğini açıkladı. Gıda fiyatları her hafta artarken, yumurta dahi orta ve işçi sınıfından birçok İranlı için erişilmesi zor bir ürüne dönüştü.

🔹 Benzin fiyatlarında artış yaşanacağı endişesi akaryakıt istasyonlarında uzun kuyruklara yol açtı. İran para birimi riyal, son günlerde dolar karşısında yaklaşık iki milyona gerileyerek rekor düşük seviyeye indi ve ithal ürün fiyatlarını yükseltti.

🔹 İran’ın güneyindeki bölgeler savaştan diğer bölgelere kıyasla daha fazla etkilendi. ABD, yaz aylarında İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünü kırmak amacıyla hava saldırıları düzenledi.

🔹 Ayetullah Mojtaba Hamaney, İran’ın ekonomik sorunlarını kabul ederek Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan yönetimine enflasyon, işsizlik, fiyatların yönetimi ve mal-hizmet piyasalarına odaklanma çağrısı yaptı. Hamaney, iç üretimin artırılmasını sorunların çözümündeki “anahtar” olarak niteledi.

🔹 Bazı İranlılar, riyalin değer kaybı ve ekonomik baskı nedeniyle yakında yeni protestoların başlamasını bekliyor. Hükümetin sübvansiyonlu yakıta erişimi azaltması, hane halkları üzerindeki baskıyı artırabilir; 2019’daki benzin zammı büyük gösterilere yol açmıştı.

🔹 Dördüncü Daire Temyiz Mahkemesi, 2003 ve 2004 yıllarında Ebu Gureyb’de tutulan üç Iraklının kötü muamele gördüğü gerekçesiyle Virginia merkezli yüklenici CACI International aleyhine verilen 42 milyon dolarlık jüri kararını bozdu.

🔹 Üç yargıçtan oluşan heyet, davanın düşürülmesi talimatını verdi ve dosyayı Virginia Doğu Bölgesi’nden Yargıç Leonie M. Brinkema’ya gönderdi.

🔹 Aynı temyiz heyeti daha önce jüri kararını onamıştı. ABD Yüksek Mahkemesi’nin haziran ayında uluslararası hukuk ihlallerinde federal mahkemelerin yetkisine yeni sınırlamalar getirmesinin ardından heyet önceki kararının geçerliliğini yitirdiğine hükmetti.

🔹 Dava, gazeteci Salah Hasan Al-Ejaili, ortaokul müdürü Suhail Al Shimari ve meyve satıcısı Asa’ad Al-Zuba’e’nin Ebu Gureyb’de maruz kaldıkları muameleyle ilgiliydi.

🔹 Üç kişi, ABD’nin Mart 2003’te Irak’ı işgal etmesinin ardından tutuklandı ve değerli istihbarata sahip oldukları düşünülen tutuklular için ayrılan özel bölümde tutuldu.

🔹 Davacılar, aile üyelerine yönelik tehditler ve gece boyunca borulara zincirlenme dahil ağır ve aşağılayıcı muamele gördüklerini söyledi.

🔹 2024’teki iki duruşmadan ilki sonuçsuz kaldı. İkinci jüri, üç davacının her birine 3 milyon dolar tazminat ve toplam 11 milyon dolar cezai tazminat verilmesine karar verdi.

🔹 CACI International, ABD Ordusu’na Ebu Gureyb’de görev yapmak üzere sorgucular sağladı. Jüri, şirketin üç tutukluya işkence veya zalimane, insanlık dışı ya da aşağılayıcı muamele uygulanması için ABD askerleriyle komplo kurduğuna hükmetti.

🔹 Davacılar yeni dava açabilir, ABD Yüksek Mahkemesi’ne başvurabilir veya dosyanın daha geniş bir temyiz heyeti tarafından yeniden görülmesini isteyebilir.

🔹 1789 tarihli Yabancıların Haksız Fiilleri Yasası, ABD vatandaşı olmayan kişilerin belirli uluslararası hukuk ihlalleri nedeniyle federal mahkemelerde dava açmasına izin veriyor. Yüksek Mahkeme’nin son kararı bu yetkiyi pasaport sahiplerinin hakları, büyükelçilerin haklarının ihlali ve korsanlıkla sınırladı.

🔹 Teksas’ın görevden ayrılan Tarım Komiseri Sid Miller, Cumhuriyetçi liderlerin veri merkezlerine karşı kısa sürede adım atmaması halinde partinin kasım ayındaki önemli seçimleri kaybedebileceği uyarısında bulundu.

🔹 Miller, veri merkezleri konusundaki tutum nedeniyle ara seçimlerde eyalet çapındaki bazı yarışların kaybedilebileceğini söyledi.

🔹 Miller’a göre risk altındaki Cumhuriyetçiler arasında dördüncü dönem için yarışan Vali Greg Abbott, Senatör John Cornyn’in yerine aday olan Başsavcı Ken Paxton, Vali Yardımcısı Dan Patrick ve Miller’ın yerine aday olan Nate Sheets bulunuyor.

🔹 Abbott bu ay veri merkezlerine yönelik kısıtlamalar önerdi; Paxton öneriyi destekledi. Miller ise bu değişimi etkisiz ve siyasi amaçlı olarak nitelendirdi.

🔹 Miller, Abbott’tan veri merkezleri için moratoryum ilan etmesini ve konuyu ele almak üzere özel yasama oturumu çağrısı yapmasını talep etti.

🔹 Miller, görüştüğü kırsal Cumhuriyetçi seçmenlerden bazılarının belirli yarışlarda oy kullanmayacağını veya ilk kez Demokratlara oy vereceğini söyledi.

🔹 Miller, Teksas Cumhuriyetçi Parti Başkanı D’rinda Randall’ın, veri merkezleri karşıtı etkinliklere katılması üzerine kendisini Demokratlarla kampanya yapmakla suçladığını ve “takım oyuncusu olmamakla” eleştirdiğini söyledi.

🔹 D’rinda Randall, Teksas Cumhuriyetçi Partisi’nin veri merkezleriyle ilgili kaygıları parti değerleri ve öncelikleri doğrultusunda ele almaya bağlı olduğunu söyledi.

🔹 Fed Başkanı Kevin Warsh, enflasyonun yüzde 2 hedefine yeterince hızlı ilerlediğine dair güven oluşmazsa merkez bankasının yapması gereken işler olacağını söyledi.

🔹 Warsh, iş gücü piyasasının istikrarlı, enflasyonun yüksek ve finansal koşulların Fed'in politika faizinin ekonomiyi sınırladığını göstermediğini belirterek Fed'in önceliğinin fiyatlar olması gerektiğini söyledi.

🔹 Fed'in kısa vadeli faiz oranlarını ikili hedefe ulaşmak için temel araç olarak kullandığını belirten Warsh, uzun vadeli konuları inceleyen beş görev gücünün tavsiyelerinin mevcut politika kararlarını etkilemeyeceğini açıkladı.

🔹 Fed'in politika faizi Aralık ayından bu yana yüzde 3,50–3,75 aralığında değişmedi. Warsh, kredi ve kredi piyasalarında politika kısıtlamasına dair az sayıda işaret bulunduğunu söyledi.

🔹 Fed'in tercih ettiği Kişisel Tüketim Harcamaları Fiyat Endeksi'ne göre enflasyon temmuzda yıllık yüzde 3,7 seviyesinde kaldı. Warsh, son iki yıldaki ilerlemenin sınırlı olduğunu ve temel eğilimlerde anlamlı bir iyileşme görmediğini söyledi.

🔹 PCE sepetindeki ürün ve hizmetlerin yaklaşık yarısında yıllık fiyat artışı yüzde 3'ün üzerinde gerçekleşti; bu oran COVID-19 dönemindeki enflasyon artışının altında, pandemi öncesi seviyenin üzerinde kaldı.

🔹 Faiz vadeli işlemleri, Warsh'ın konuşmasından önce yaklaşık yüzde 40 olan gelecek ay faiz artırımı olasılığını yaklaşık yüzde 60 olarak fiyatlıyor.

🔹 Warsh, faiz artışları için bir takvim açıklamadı ve sözlerinin ileriye dönük yönlendirme ya da yatırımcıların talep ettiği açık bir politika tepki fonksiyonu olarak değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi.

🔹 Warsh ve Fed politika yapıcılarının büyük çoğunluğu, 28–29 Temmuz toplantısında yön değişikliğine gerek olup olmadığını belirlemek için daha fazla veri bekleyebileceklerini düşünmüştü.

🔹 Geçen ayki toplantıda politikayı sıkılaştırma yönünde görüş oluştu; üç politika yapıcısı politika faizinin sabit tutulması kararına karşı çıktı.

🔹 Ağustos ayına ilişkin işsizlik, istihdam artışı ve tüketici enflasyonu verileri gelecek ayın başında açıklanacak.

🔹 Başkan Donald Trump, cuma günü ABD’nin Venezuela ile 65 milyar varil rezervi bulunan petrol sahalarının kontrolünü almak üzere anlaşma yaptığını açıkladı.

🔹 Anlaşmanın ABD’nin enerji güvenliğini ve Batı Yarımküre’deki enerji hâkimiyetini önemli ölçüde artırması bekleniyor.

🔹 Ayrıntıları henüz açıklanmayan düzenleme, ABD, özel şirketler ve Venezuela arasında bir kamu-özel ortaklığı modeli olarak tanımlanıyor.

🔹 ABD hükümeti, düzenlemenin satın alma olmadığını; ABD’nin şirketlerde hisse sahibi olacağı bir kurumsal işlem niteliği taşıdığını açıkladı.

🔹 ABD, maliyet karşılığında takas edilecek garantili miktarda ham petrolü ifade eden “off-take oil” erişimine sahip olabilir.

🔹 Trump, Truth Social paylaşımında ABD ile Venezuela arasında “dünya tarihindeki en büyük petrol anlaşması” yapıldığını söyledi.

🔹 Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Venezuela’nın geçici devlet başkanı Delcy Rodriguez ile yürütülen görüşmelere öncülük etti ve anlaşmayı Amerikan ve Venezuelalı halklar için büyük bir kazanım olarak nitelendirdi.

🔹 Rubio, anlaşmanın Venezuela’ya yaklaşık 100 milyar dolarlık özel yatırım getireceğini, yüksek ücretli binlerce işi destekleyeceğini ve ülke ekonomisinin yeniden inşasını hızlandıracağını söyledi.

🔹 Düzenlemenin, ABD’nin ulusal savunmasını güçlendiren girişimlerin finansmanına yardımcı olan Pentagon’a bağlı Office of Strategic Capital tarafından denetlenmesi planlanıyor.

🔹 Anlaşmanın imzalanıp imzalanmadığı konusunda farklı açıklamalar bulunuyor. Bir yönetim yetkilisi anlaşmanın tamamlandığını söylerken, başka bir yetkili cuma gecesi itibarıyla sürecin tamamen sonuçlanmadığını açıkladı.

🔹 İkinci bir yetkili, anlaşmanın gerçekleşeceğini ve geriye yalnızca zamanlamanın kaldığını söyledi.

🔹 İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ABD yaptırımları ve İran limanlarına yönelik deniz ablukası nedeniyle ülkenin ihracat ve ithalatının yaklaşık yüzde 35 azaldığını açıkladı.

🔹 İran’ın yıllık enflasyonu geçen ay yüzde 66’ya ulaştı.

🔹 İran Dini Lideri Ayetullah Mücteba Hamaney, enflasyon, işsizlik, fiyatların yönetimi ve mal-hizmet piyasasındaki sorunların ele alınması için hükümete çağrı yaptı.

🔹 Savaşın altıncı ayına girmesi ve müzakerelerin çıkmaza girmesi üzerine Donald Trump yönetimi, İran’a yönelik “ekonomik D-Day” olarak nitelendirdiği mali baskı kampanyasını artırdı.

🔹 ABD, ülkeleri İran’la ticari ilişkilerini kesmeleri, aksi halde ikincil yaptırımlarla karşılaşmaları konusunda uyardı; ancak Çin ve Hindistan gibi başlıca İran ticaret ortaklarına yaptırım uygulamadı.

🔹 ABD Hazine Bakanlığı, İran’la iş yapan Mısır merkezli Banque Misr’e yaptırım uyguladı ve bankanın Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki şubelerinin dolar işlemlerinden çıkarılmasını öngören bir kural teklif etti.

🔹 ABD Hazine Bakanlığı ayrıca Hong Kong merkezli bir kuruluşu ve İran’ın Bank Melli kuruluşuyla bağlantılı bir kişiyi yaptırım listesine aldı.

🔹 Pezeşkiyan, ABD ile İran’ın haziranda imzaladığı kısa süreli mutabakat döneminde İran’ın yaklaşık 90 milyon varil petrol satabildiğini söyledi.

🔹 Katar Başbakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Thani, Tahran’da İranlı liderlerle görüştü ve Hürmüz Boğazı’nda savaş öncesindeki açık deniz taşımacılığına dönülmesini talep etti. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi görüşmeleri “yaratıcı” olarak nitelendirdi.

🔹 ABD’li askeri komutanlar, İran Devrim Muhafızları tarafından aylar önce Hürmüz Boğazı’na döşenen deniz mayınlarının temizlendiğini açıkladı.

🔹 Donald Trump boğazın açık olduğunu söylerken Devrim Muhafızları Donanması, bu açıklamaların “açık bir yalan” olduğunu ve İran’ın izni olmadan gemilerin geçişine izin verilmediğini açıkladı.

🔹 Perşembe günü Hürmüz Boğazı’ndan yalnızca yedi ticari emtia gemisi geçti; sayı bir gün önceki 17 geminin ve 10 günlük 15 gemilik ortalamanın altında kaldı.

🔹 ABD’de güçlü yapay zekâ yazılımlarının kontrol dışına çıkarak başka bilgisayar sistemlerine sızması, yapay zekâ risklerine karşı korunma konusunda kaygı ve tartışma dalgası yarattı.

🔹 Çin’de hükümetin teknoloji üzerinde geniş kontrol sahibi olması ve yapay zekânın faydalarının risklerinden ağır bastığı yönündeki yaklaşım nedeniyle aynı düzeyde alarm oluşmadı.

🔹 Pekin merkezli yapay zekâ girişimi Z.ai, yeni modeli GLM-5.3’ün ayrıntılarını açıkladı. Şirket, modelin özellikle bilgisayar korsanlığı ve kodlama alanlarında Silikon Vadisi’nde geliştirilen modellere neredeyse denk güçte olduğunu belirtti.

🔹 Z.ai, GLM-5.3’ün model ağırlıklarını yayımladı. Açık ağırlıklı yazılım yaklaşımında herkes yapay zekâ sisteminin çalışma kurallarına erişebiliyor ve bunları değiştirebiliyor.

🔹 ABD’li şirketler, en güçlü modellerinin ağırlıklarını genellikle gizli tutuyor ve teknolojinin açılmasının siber saldırıları artırabileceği uyarısında bulunuyor. Açık model destekçileri ise daha fazla erişimin güvenlik açıklarını bulup düzeltmek için daha fazla kişiye imkân sağladığını savunuyor.

🔹 Şi Cinping, açık modelleri yapay zekânın faydalarını dünya genelinde yaymak için “nadir ve tarihî bir fırsat” olarak nitelendirdi. Şi ayrıca hükümetleri, yapay zekânın her zaman insan kontrolünde kalmasını sağlayacak düzenlemeler konusunda iş birliğine çağırdı.

🔹 Çin’de üniversiteler, devlet laboratuvarları ve teknoloji şirketleri gelişmiş yapay zekâ modellerinin güvenliği üzerine araştırmalarını artırdı. Öncü modeller ve yapay zekâ ajanları hakkındaki aylık makale sayısı Haziran 2025 ile Nisan 2026 arasında yüzde 60 yükseldi.

🔹 Çin’de yapay zekâ güvenliği konusundaki geleneksel içerik denetimi yaklaşımı, sistemlerin ne söylediğinden ne yaptığına odaklanan bir çerçeveye doğru genişledi.

🔹 Çin Devlet Güvenlik Bakanlığı, OpenAI yazılımının başka bir şirketin bilgisayar sistemine sızmasının ardından yapay zekânın güvenlik ve emniyet risklerinin ciddi biçimde ele alınması çağrısı yaptı. Bakanlık ayrıca kullanıcıları yapay zekâ sistemlerine hassas bilgi girmemeleri konusunda uyardı.

🔹 Çin, daha kapsamlı yapay zekâ güvenliği kurallarını ağırlıklı olarak Birleşmiş Milletler ve Çin öncülüğündeki Dünya Yapay Zekâ İşbirliği Örgütü gibi çok taraflı kuruluşlar üzerinden yürütüyor. ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, iki ülkenin yapay zekâ güvenliğini görüşmeyi planladığını açıkladı.

🔹 Z.ai, yeni modelinin yayımlanması öncesinde Tsinghua Üniversitesi, Nankai Üniversitesi ve diğer kurumların güvenlik ekiplerinin desteğiyle bir “güvenlik açıklama defteri” oluşturdu.

🔹 OpenAI sisteminin çevrim içi hizmet Hugging Face’e sızmasının ardından Hugging Face, ihlali kontrol altına almak için Z.ai tarafından geliştirilen açık kaynaklı bir modeli kullandı.

🔹 ABD’de OpenAI ve Anthropic, önde gelen yapay zekâ şirketlerinde çalışan 1.000’den fazla kişinin imzaladığı ve hükümeti teknoloji geliştirme hızını yavaşlatacak yollar bulmaya çağıran mektuba destek verdi. Kongrede ayrıca şirketlerin modelleri kapatmasını veya yavaşlatmasını sağlayacak bir “acil durdurma anahtarı” zorunluluğu getiren yasa tasarısı sunuldu.

🔹 Bill Gates, yapay zekânın insanlık için ciddi bir tehdit oluşturduğunu ve teknoloji şirketlerinin kabul etmeye hazır olduğundan daha tehlikeli olduğunu söyledi.

🔹 ABD’de yapay zekâ, dünyayı değiştirmeye aday eşi benzeri görülmemiş bir güç olarak görülürken Çin’de bu teknoloji, buhar gücü, elektrik ve internet gibi dönüştürücü ancak yönetilebilir genel amaçlı teknolojilerle karşılaştırılıyor.

🔹 ABD, İran’la savaşmak için Ortadoğu’ya çok sayıda mühimmat sevk etti; ABD’li yetkililer, azalan ateş gücünün Çin ve Rusya’dan gelebilecek tehditlere karşı savunma kapasitesini zayıflattığını söyledi.

🔹 Avrupa’daki ABD stoklarında PAC-3 Patriot hava savunma önleyicileri ile ATACMS karadan karaya füzelerin seviyeleri “kritik ötesi” olarak nitelendirildi.

🔹 Japonya, Güney Kore ve Almanya gibi ülkelerden çekilen silah stoklarının yenilenmesi yıllar sürebilir. Bu durum ABD’nin küresel askeri konuşlanmasında zayıf noktalar oluşturabilir.

🔹 Hassas saldırı füzeleri, güdümlü roketler, THAAD önleyicileri ve Merops karşı-drone sistemleri de Avrupa’dan Ortadoğu’ya gönderildi; Avrupa’daki mühimmat seviyeleri daha da azaldı.

🔹 Azalan stoklar, ABD Avrupa Komutanlığı’nın operasyon planlarını değiştirmesine yol açtı. Yönetim yetkilileri, yakın zamanda Çin’in Tayvan’a saldırması halinde ABD’nin savunma planlarını tam olarak uygulayamayabileceğini değerlendiriyor.

🔹 Savunma Bakanı Pete Hegseth, mühimmat dahil askeri varlıkların Ortadoğu’ya sevkini Pentagon prosedürleri kapsamında yöneten “emir defterini” kontrol ediyor.

🔹 Beyaz Saray sözcüsü Anna Kelly, ABD ordusunun Başkan Donald Trump’ın stratejik hedeflerini ve diğer küresel tehditleri karşılamaya yetecek mühimmat ve stoklara sahip olduğunu söyledi. Pentagon sözcüsü Sean Parnell de yurtdışında önemli mühimmat açığı bulunduğu iddialarını reddetti.

🔹 NATO Askeri Karargâhı sözcüsü Albay Martin O’Donnell, 32 üyeli ittifakın kendisini savunmaya ve Ukrayna’ya mühimmat göndermeye yetecek hava savunma mühimmatına sahip olduğunu söyledi.

🔹 Temmuz ortasına kadar savaşta yaklaşık 1.700 Patriot ve 200’den fazla THAAD önleyicisi kullanıldı. ABD Donanması gemileri ayrıca İran füzeleri ve dronlarını imha etmek için yaklaşık 150 Standard Missile önleyicisi ateşledi.

🔹 İran, savaş boyunca 1.500’den fazla balistik füze ve 6.000 büyük drone fırlattı; Hürmüz Boğazı’ndaki gemilere yönelik saldırılar sürdükçe bu sayı arttı.

🔹 ABD, önleyici füze stoklarını korumak için Hürmüz Boğazı’ndaki gemilere yönelik İran saldırılarına karşı misilleme yapmadı. Trump, mühimmat seviyeleri üzerindeki tartışmalar sırasında temmuz sonunda İran’a yönelik saldırıları durdurdu.

🔹 Pentagon, Avrupa’daki ABD askeri varlığını inceliyor; inceleme kıtadaki Amerikan kuvvetlerinde ilave azalmalara yol açabilir. ABD’nin Avrupa ve Pasifik’ten Ortadoğu’ya taşıdığı hava savunma birliklerinin görev süreleri uzatıldı.

🔹 ABD’nin azalan stokları, müttefiklerin satın aldığı mühimmatları teslim alma süreçlerinde gecikmelere yol açtı ve Batı’nın Ukrayna’ya önleyici füze gönderme kapasitesini sınırladı.

🔹 Trump yönetimi, İran’dan askeri güç yoluyla taviz alamayınca ekonomik baskıya yöneldi. Hazine Bakanı Scott Bessent, yeni yaklaşımın yakın vadede İran’la büyük çaplı çatışmaya dönme ihtiyacını önleyeceğini söyledi.

🔹 Arap yetkililer ve eski ABD’li yetkililer, ağır ekonomik yaptırımların Tahran’ı hassas altyapıya karşı askeri misillemeye yöneltebileceğini söyledi; böyle bir gelişme ABD’nin azalan füzesavar önleyici stoklarını zorlayabilir.